Wzorzec kulturowy - Polski Serwis Naukowy

Wzór kulturowy – mniej lub bardziej ustalony sposób zachowywania się i myślenia w danej zbiorowości lub znamienny dla tej zbiorowości układ cech kulturowych. W jego skład wchodzą też wytwory kultury materialnej.

Wzór kulturowy określa, w jaki sposób jednostka powinna reagować na sytuacje uważane za ważne dla niej samej i dla grupy, do której należy, tak aby zachować się zgodnie z oczekiwaniami grupy i nie popaść w konflikt z innymi członkami społeczności.

Wzory kulturowe można rozpatrywać w dwóch aspektach:

Dobra kultury - termin ten jest rozmaicie interpretowany, w zależności od tego, jak dany badacz rozumie pojęcie kultury. Jeśli uważa on za kulturę całokształt materialnego i niematerialnego dorobku ludzkości, wówczas do dóbr kultury zaliczy zarówno rzeczy i usługi, jak i dobra niematerialne, czy zachowania i zjawiska etyczne.

Antropologia (gr. άνθρωπος anthropos – człowiek, λόγος logos – nauka) – jedna z nauk społecznych zajmująca się zjawiskami i procesami zachodzącymi w społeczeństwie, w sposób podobny, w jaki entomologia zajmuje się owadami. Zajmuje się badaniem człowieka jako jednostki w społecznościach lokalnych czy w małych grupach etnicznych i plemionach zarówno współcześnie, jak i historycznie. Jej gałąź paleoantropologia zajmuje się także różnymi podgatunkami rodzaju Homo.

normatywnym (normy, wedle których ktoś powinien postępować),

behawioralnym (wedle realizacji tej normy w konkretnym zachowaniu członków danej zbiorowości).

Ważną pracą antropologiczną dotyczącą między innymi tego zagadnienia jest książka Ruth Benedict Wzory kultury (Patterns of Culture, 1934).

Franz Boas (ur. 9 lipca 1858 w Minden, zm. 21 grudnia 1942 w Nowym Jorku, Stany Zjednoczone) - amerykański antropolog i językoznawca niemieckiego pochodzenia, twórca historyzmu Boasowskiego.

Kultura materialna - termin określający wszelkie fizycznie istniejące rzeczowe wytwory pochodzące z przejawów działalności człowieka - zarówno przedmioty sztuki jak i przedmioty użytkowe, narzędzia oraz przedmioty życia codziennego. Do kultury materialnej zalicza się również sposoby wytwarzania przedmiotów np. technologia produkcji stali, sposoby uprawy roślin i hodowli zwierząt itp.

Zobacz też

dobra kultury

kultura

wartości kultury

Przypisy

Wzory kultury, wstęp Franz Boas, wyd I: przedmowa do wyd. pol. Antonina Kłoskowska, Warszawa 1966, PWN, s. 386; wyd II-IV: Wyd. Muza 1999, 2002, 2008, ISBN 978-83-7495-582-9