Złota Bulla z Chebu - Polski Serwis Naukowy

Złota Bulla z Chebu – przywilej dla Kościoła katolickiego wydany 12 lipca 1213 w Chebie przez króla niemieckiego Fryderyka II, późniejszego cesarza Świętego Cesarstwa Rzymskiego (od 1220).

Historia

Spotkanie Ottona IV i papieża Innocentego III

Fryderyk II

4 października 1209 Otto IV został koronowany przez papieża Innocentego III w Rzymie na cesarza Świętego Cesarstwa Rzymskiego. Wkrótce jednak drogi papieża i władcy Niemiec się rozeszły. Otto IV chciał podporządkować sobie Królestwo Sycylii będące lennem papieskim, którym rządził uległy wówczas Rzymowi Fryderyk II. Wojska Ottona IV zajęły Kalabrię i przygotowywały się do desantu na Sycylię. Papież Innocenty III ekskomunikował cesarza 18 listopada 1210. Wkrótce zawarł też sojusz przeciwko Ottonowi IV z królem Francji Filipem II Augustem.

Sycylia (wł. Sicilia) – największa wyspa na Morzu Śródziemnym (25 710 km²), leżąca na południowy zachód od Półwyspu Apenińskiego, od którego oddziela ją wąska Cieśnina Mesyńska. Wyspę zamieszkuje około 5 milionów mieszkańców.

Regalia to dziedziny gospodarki zastrzeżone wyłącznie dla panującego. Te specjalne uprawnienia króla wynikały z patrymonialnego założenia, iż monarcha jest właścicielem państwa. Choć charakterystyczne dla średniowiecza, niektóre z regaliów utrzymały się przez kilka następnych stuleci.

Z inicjatywy papiestwa we wrześniu 1211 książęta niemieccy zebrali się w Norymberdze i wybrali Fryderyka II in absentia na króla niemieckiego. Informacja o tej decyzji zmusiła Ottona IV do wycofania się z południa Włoch. W połowie marca 1212 do Niemiec wyruszył także Fryderyk II. W Rzymie złożył przysięgę lenną i otrzymał znaczną kwotę pieniędzy od papieża na dalszą podróż do Niemiec. Ludzie Ottona IV kilkakrotnie bezskutecznie próbowali go schwytać. 5 grudnia 1212 Fryderyk II został ponownie wybrany na króla niemieckiego we Frankfurcie nad Menem, a cztery dni później koronowany w Moguncji.

Niemcy (Republika Federalna Niemiec, RFN; do traktatu pomiędzy RFN a Polską Rzecząpospolitą Ludową (1970) w Polsce stosowana była oficjalnie nazwa Niemiecka Republika Federalna, NRF; niem.: Deutschland lub Bundesrepublik Deutschland, BRD) – państwo federacyjne położone w Europie, będące członkiem Unii Europejskiej (UE), Unii Zachodnioeuropejskiej (UZE), G8, ONZ oraz NATO. Stolicą Niemiec jest Berlin (przed połączeniem z NRD – Bonn, obecnie noszące tytuł miasta federalnego). Językiem oficjalnym jest język niemiecki.

Święte Cesarstwo Rzymskie Narodu Niemieckiego , (niem.) Heiliges Römisches Reich Deutscher Nation, łac. Sacrum Romanum Imperium Nationis Germanicæ ,Sacrum Imperium 1157 , Sacrum Romanum Imperium - pierwsza wzmianka 1254, do 1512 Święte Cesarstwo Rzymskie, niem. Heiliges Römisches Reich , (łac.) Sacrum Romanum Imperium , nazwa odwołująca się do idei jak i tworu politycznego średniowiecznej i wczesnonowożytnej Europy.

12 lipca 1213 Fryderyk II zabiegając o dalszą pomoc papieską, wydał w Chebie złotą bullę. Uznał w niej terytorialne roszczenia Kościoła w środkowych Włoszech, zrzekł się wpływu na wybór biskupów i opatów oraz zrezygnował na ich rzecz z ius spolii oraz regaliów. Ponadto powtórzył przyrzeczenie, że nie będzie łączył władzy w Królestwie Sycylii i Rzeszy Niemieckiej. Tego ostatniego zapewnienia nie miał zamiaru dotrzymać.

Kościół katolicki – największa na świecie chrześcijańska wspólnota wyznaniowa, głosząca zasady wiary i życia określane mianem katolicyzmu, rządzona przez biskupa i patriarchę Rzymu (jako papieża uważanego drogą sukcesji apostolskiej za następcę Świętego Piotra) oraz biskupów pozostających z nim we wspólnocie. Kościół katolicki stanowi jedną z trzech głównych gałęzi chrześcijaństwa, obok Cerkwi prawosławnej i Kościołów protestanckich.

Papież (Ojciec Święty) (łac. papa, -ae m, wł. papa, gr. pappas, forma funkcjonująca w języku polskim pochodzi od czeskiego papež) – biskup Rzymu, głowa Kościoła rzymskokatolickiego, katolickich Kościołów wschodnich, Stolicy Apostolskiej oraz państwa Watykan. Obecnym papieżem jest Benedykt XVI.

Bibliografia

Hauziński J., Imperator „końca świata“ Fryderyk II Hohenstauf (1194-1250), Gdańsk, 2000 ISBN 83-87291-68-4.

Literatura

Der Verzicht auf Spolien- und Regalienrecht - Goldbulle von Eger. [w:] Lorenz Weinrich (Tłum.): Quellen zur deutschen Verfassungs-, Wirtschafts- und Sozialgeschichte bis 1250. Ausgewählte Quellen zur deutschen Geschichte des Mittelalters, Tom 32, Wissenschaftliche Buchgesellschaft, Darmstadt 1977, Str.358-365 ISBN 353401958X

Manfred Laufs, Politik und Recht bei Innozenz III. Kaiserprivilegien, Thronstreitregister und Egerer Goldbulle in der Reichs- und Rekuperationspolitik Papst Innozenz' III., Kölner historische Abhandlungen, wyd. przez Theodora Schieffera, Tom 26, Böhlau, Köln - Wien, 1980 ISBN 3-412-02179-2

Linki zewnętrzne

Tekst bulli (łac. • niem.)