Zaimek rzeczowny - Polski Serwis Naukowy

Zaimek – część mowy zastępująca rzeczownik (np. ja), przymiotnik (np. mój), przysłówek (np. tam) lub liczebnik (np. tyle) i pełniąca ich funkcje w zdaniu.

Odmiana zaimka zależy od tego, którą część mowy on zastępuje. Zaimek wskazuje osoby, przedmioty, itd. bez dokładnego ich nazywania.

Podział zaimków

Ze względu na rodzaj odmiany

Ze względu na "odziedziczony" rodzaj odmiany wyróżniamy w języku polskim następujące typy zaimków:

Część mowy to specyficzna dla danego języka, wyróżniona głównie na podstawie kryteriów składniowych i fleksyjnych klasa wyrazów (zobacz też klasyfikacja części mowy).

Liczebnik - część mowy określająca liczbę, ilość, liczebność, wielokrotność lub kolejność. Niektóre liczebniki (np. główne, porządkowe) odmieniają się (przez przypadki i rodzaje).

odmienne – odmieniają się przez przypadki, liczby i rodzaje

rzeczowne – zaimek rzeczowny (np. ja, ty, my, wy, oni, kto, co, nic, ktoś)

przymiotne – zaimek przymiotny (np. mój, twój, nasz, taki, który, inny, tamten, ta, ci)

liczebne – zaimek liczebny (np. ile, tyle, kilka)

nieodmienne

przysłowne – zaimek przysłowny (tak, tam, tu, wtedy, gdzieś, tamtędy, kiedyś)

ze względu na funkcje

osobowe (np. ja, ty, my, wy, oni, one, ona, on)

zwrotne (np. się, siebie, sobie)

dzierżawcze (np. mój, twój, nasz, wasz, ich, jego, jej)

wskazujące (np. ten, ta, to, tamten, tam, tu, ów, tędy, taki, ci, tamci, owi)

pytające (np. kto? co? jaki? który? gdzie? kiedy? jak? komu? czemu? kogo?)

względne (np. kto, co, komu – bez znaku zapytania; łączą zdanie nadrzędne z podrzędnym)

nieokreślone (np. ktoś, coś, jakiś, gdzieś, kiedyś, cokolwiek)

przeczące (np. nic, nikt, żaden, nigdy, nigdzie)

upowszechniające (np. wszyscy, zawsze)

Odmiana zaimka zwrotnego "się"

M. —

D. siebie

C. sobie

B. siebie albo się

N. (ze) sobą

Msc. o sobie

W. —

Formy grzecznościowe

W niektórych językach wybór zaimka może być sposobem wyrażenia szacunku (np. niemieckie du – Sie, duńskie du – De, włoskie tu – Lei, czy francuskie tu-vous. Analogicznym polskim przykładem jest różnica między ty a Pan/i).

Język Québec oraz Ontario, Nouveau-Brunswick, – ok. 8 mln osób. Ok. 201 milionów używa francuskiego na całym świecie jako języka głównego (oszacowanie z r. 2009 wg Organisation mondiale de la Francophonie) a 72 miliony jako drugiego języka codziennego (w tym krajach Maghrebu). Wiele z tych osób mieszka w krajach, gdzie francuski jest jednym z języków urzędowych bądź powszechnie używanych (54 kraje). Paradoksalnie, w Algierii, Maroku, i Tunezji, gdzie nie ma statusu języka urzędowego jest bardziej rozpowszechniony niż w wielu krajach Czarnej Afryki, gdzie jest jedynym językiem urzędowym i używa go 96 milionów ludzi.

Język duński (dansk, det danske sprog) - język z grupy skandynawskiej języków germańskich. Posługuje się nim około 5,2 mln mówiących, głównie w Danii i Szlezwiku-Holsztynie w północnych Niemczech (ok. 50 tys. osób). Duński w charakterze języka urzędowego używany jest w Danii a także na Wyspach Owczych. W Islandii, która aż do 1944 r. była posiadłością Danii, duński jest nauczany jako jeden z głównych języków obcych, obok angielskiego, norweskiego i szwedzkiego.

Zobacz hasło zaimek w Wikisłowniku