Zamek Himeji - Polski Serwis Naukowy

Zamek Himeji (jap. 姫路城, Himeji-jō) – japoński zamek, znajdujący się w mieście Himeji, prefektura Hyōgo. Jedna z najstarszych istniejących do dziś budowli średniowiecznej Japonii. Został wpisany na listę światowego dziedzictwa UNESCO. Razem z zamkami: Matsumoto i Kumamoto tworzy grupę japońskich "trzech sławnych zamków" i jest jednym z najczęściej odwiedzanych zamków w Japonii. Znany jest też jako Hakuro-jō lub Shirasagi-jō (Zamek Białej Czapli) ze względu na białe zewnętrzne wykończenie.

Bitwa pod Sekigaharą (wsp. jap.: 関ヶ原の戦い; hist.: 關ヶ原の戰ひ Sekigahara no Tatakai, znana jako (天下分け目の戦い Tenka Wakeme no Tatakai) – japońska bitwa z 15 września 1600 roku (wg starego chińskiego kalendarza), 21 października wg obecnego.

II wojna światowa – największy konflikt zbrojny w historii świata, trwający od 1 września 1939 do 2 września 1945 (w Europie do 8 maja 1945), obejmujący zasięgiem działań wojennych prawie całą Europę, wschodnią i południowo-wschodnią Azję, północną Afrykę, część Bliskiego Wschodu i wszystkie oceany. Niektóre epizody wojny rozgrywały się nawet w Arktyce i Ameryce Północnej. Poza większością państw europejskich i ich koloniami, brały w niej udział państwa Ameryki Północnej i Ameryki Południowej oraz Azji. Głównymi stronami konfliktu były państwa osi i państwa koalicji antyhitlerowskiej (alianci).

Historia

Zamek został zbudowany w epoce Muromachi i nosił pierwotnie nazwę Himeyama. W 1331 r. Sadanori Akamatsu zaplanował zamek u podnóża góry Himeji, gdzie z kolei Norimura Akamatsu zaplanował świątynię Shōmyō-ji. Kiedy Akamatsu przegrali podczas wojny Kakitsu, plany budowy na krótko przejęli członkowie klanu Yamana. Wkrótce jednak po wojnie Ōnin klan Akamatsu znów przejął plany.

Himeji (jap. 姫路市, Himeji-shi) - miasto w regionie Kansai (prefektura Hyōgo) w Japonii. W 2008 roku populacja miasta została oszacowana na 535 571 osób, a gęstość zaludnienia na 1 742,55 osób na km². Obszar miasta wynosi 534,27 km². W Himeji znajduje się zamek Himeji, wpisany na listę światowego dziedzictwa UNESCO. Inną atrakcją miasta jest świątynia Engyō-ji. W mieście znajduje się stacja kolejowa Himeji.

Warownia – miejsce ufortyfikowane, przygotowane do celów militarnych, najczęściej do obrony. Terminem warownia określa się budowle lub zespoły budowli wraz z umocnieniami ziemnymi, mające za zadanie utrzymanie określonego terenu i ochronę ważnych przejść (np. most, bród, odcinek drogi itp.). Warownie były uzbrojone, zaopatrzone w zapasy żywności umożliwiające przetrwanie oblężenia. Czasem budowane były na terenie obozów wojskowych. Warownie budowane w średniowiecznej Rosji na potrzeby obrony miast nosiły nazwę "kreml".

W 1580 r. Hideyoshi Toyotomi przejął kontrolę nad zniszczonym zamkiem i na jego polecenie Yoshitaka Kuroda wzniósł trójkondygnacyjną wieżę zamku. Po bitwie pod Sekigaharą w 1601 r. Ieyasu Tokugawa osadził na zamku Terumasę Ikeda, który w ciągu dziewięciu lat rozbudował zamek prawie do obecnego wyglądu. Ostatnim elementem rozbudowy była zachodnia baszta z przeznaczeniem dla księżniczki Sen, ukończona w 1618 r.

Brama (wrota) – główne wejście lub wjazd na teren zamknięty, otwór, najczęściej zamykany, umieszczony w określonej budowli (ogrodzeniu, murze, budynku) ujęty w obudowę konstrukcyjno-architektoniczną.

Język japoński (日本語 nihongo lub nippongo) – język używany przez ok. 130 mln mieszkańców Japonii oraz japońskich emigrantów na wszystkich kontynentach.

Do czasu "restauracji Meiji" zamek był we władaniu potomków Tadasumiego Sakai i ostatnim bastionem feudalizmu japońskiego. W 1868 armia Okayamy pod dowództwem potomków Terumasy Ikedy usunęła okupantów z zamku. W 1871 r., po upadku systemu feudalnego w Japonii, zamek Himeji został przejęty przez rząd japoński.

Fundament – element konstrukcyjny przekazujący na podłoże gruntowe całość obciążeń budowli lub maszyn (w przypadku fundamentu pod maszynę, urządzenie) wykonany z betonu, żelbetu, murowany z cegieł lub kamieni, rzadziej z drewna (budowle lekkie). Pod wpływem przekazywanych obciążeń dochodzi do odkształceń gruntu, co z kolei powoduje osiadanie budowli. W związku z tym, dobór odpowiedniego rozwiązania fundamentu (sposobu posadowienia budynku) ma zapewnić:

Muromachi (jap. 室町時代, Muromachi-jidai) - okres w historii Japonii przypadający na lata 1336-1573. Rozpoczyna się za czasów panowania cesarza Go-Daigo. Jego nazwa pochodzi od dzielnicy Kioto, w której rezydencję mieli przedstawiciele rodu Ashikaga. Członkowie tego rodu pełnili w tym czasie funkcję shōguna. Sprawowali oni władzę w imieniu cesarza Japonii, w praktyce jednak to do shōguna należała pełnia władzy. Powstał w ten sposób scentralizowany aparat administracji państwowej.

W 1945 r., w końcu II wojny światowej, zamek dwukrotnie był bombardowany. Remont rozpoczął się w 1956 i zakończył w 1964 roku.

W 1993 roku zamek został wpisany na listę światowego dziedzictwa UNESCO. 4 IV 2006 zamek otrzymał numer 59 spośród 100 japońskich zamków.

Architektura

Himeji jest przykładem typowego japońskiego zamku, zawierającego wiele obronnych i architektonicznych elementów kojarzonych z japońskimi zamkami. Wysokie fundamenty, białe ściany i rozmieszczenie budynków wewnątrz kompleksu są typowymi elementami każdego japońskiego zamku.

Ściana - w budownictwie przegroda (najczęściej pionowa), oddzielająca środowisko zewnętrzne od wewnętrznego lub dzieląca przestrzeń wewnątrz budynku. Może być elementem konstrukcyjnym.

Ieyasu Tokugawa (jap. 徳川家康, Tokugawa Ieyasu?, ur. 31 stycznia 1543, zm. 22 maja 1616) – założyciel dynastii szogunów Tokugawa, sprawował realną władzę w Japonii od 1600 roku do abdykacji w 1605.

Jednym z najważniejszych elementów obronnych zamku (i prawdopodobnie najsłynniejszym) jest skomplikowany labirynt ścieżek wiodących do głównej warowni. Bramy, wewnętrzne i zewnętrzne mury zamkowego kompleksu są tak zorganizowane, aby atakujący był zmuszony poruszać się wokół zamku, napotykając po drodze wiele ślepych zaułków. Pozwalało to obserwować i ostrzeliwać intruzów z wnętrza warowni strzałami, muszkietami, kamieniami i gorącym piaskiem. Himeji jednak nigdy nie był zdobywany, więc system nie został sprawdzony.

Labirynt (gr. λαβύρινθος labyrinthos) – ciąg korytarzy, w którym trudno znaleźć wyjście. Używany czasami w matematyce i w logice. Słowo labirynt jest właściwie niegreckiego pochodzenia, często uważa się, że pochodzi od przedgreckiego (pelazgijskiego) słowa labrys, które oznaczało obusieczny topór.

Zamek – według prof. Bohdana Guerquina zespół elementów warownych i budynków mieszkalnych powiązanych w zamknięty obwód obronny, który to zespół powstał w ustroju feudalnym jako ośrodek władzy książęcej, siedziba możnowładcy, siedziba rycerza lub placówka militarna. Zasadniczą cechę takiego zespołu stanowi zamknięty obwód obronny początkowo w postaci wałów lub konstrukcji drewniano-ziemnej, a w następnych okresach murowany.

Panorama okolic zamku z miastem Himeji w tle

Linki zewnętrzne

Przewodnik po zamku Himeji

Oficjalna strona UNESCO dotycząca zamku

Bibliografia

Henri Stierlin Zabytki architektury obronnej, Wydawnictwo G+J RBA Sp. z o.o. & Co. Spółka Komandytowa, 2005, ISBN 83-60006-16-4