Zaporoże - miasto - Polski Serwis Naukowy

Ten artykuł dotyczy miasta. Zapoznaj się również z: inne znaczenia tego słowa.

Na mapach: 47°50′N 35°10′E / 47.833, 35.167

Zaporoże (ukr. Запоріжжя, do 1921 Aleksandrowsk) – miasto w południowo-wschodniej części Ukrainy, nad Dnieprem. Stolica obwodu zaporoskiego, licząca 781,1 tys. mieszkańców (2009).

Miasto jest ważnym ośrodkiem przemysłowym, działa w nim wielka huta Zaporiżstal i duża fabryka samochodów – AutoZAZ.

Chortyca (również Chortycia, ukr. Хо́ртиця) – największa wyspa na Dnieprze, znajdująca się naprzeciw nabrzeża miasta Zaporoże, poniżej DnieproGESu (największej elektrowni wodnej Ukrainy). Unikalny rejon przyrodniczy oraz historyczny, jeden z Siedmiu cudów Ukrainy.

Język ukraiński (українська мова, ukrajinśka mowa) to język należący do grupy języków wschodniosłowiańskich. Posługuje się nim ponad 47 mln ludzi, głównie na Ukrainie, gdzie ma status języka urzędowego, używany jest również przez Ukraińców w Rosji, Stanach Zjednoczonych, Kanadzie, Mołdawii, Polsce i na Białorusi. Współczesny alfabet ukraiński stanowi odmianę cyrylicy, a obecna ortografia ustalona została zasadniczo na początku XX wieku.

Historia

Początek miastu dała rosyjska twierdza do obrony przed najazdami Tatarów krymskich, zbudowana w 1770. Miasto Aleksadrowski istniało od 1806, było portem nad Dnieprem i ośrodkiem powiatu. Od 1939 stolica obwodu, w latach 1941–1943 okupowane przez niemieckie wojska.

Dzielnice

Miasto Zaporoże podzielone jest na 7 "rejonów" (dzielnic):

Obwód zaporoski (ukr. Запорізька область) jest jednym z 24 obwodów Ukrainy. Leży w południowo-wschodniej części Ukrainy, nad Dnieprem i Morzem Azowskim. Na północy i północnym zachodzie graniczy z obwodem dniepropietrowskim, na zachodzie z chersońskim, a na wschodzie z donieckim.

Ulica Zaporoska – dwujezdniowa aleja z pasem zieleni pośrodku w południowym dawnym przedmieściu Wrocławia (Krzyki), łącząca ul. Grabiszyńską z placem Powstańców Śląskich, gdzie łączy się z ulicami Sudecką i Powstańców Śląskich.

Żowtnewyj (76 tys. mieszkańców),
Zawodskoj (61 tys. mieszkańców),
Kommunarskij (140 tys. mieszkańców),
Leninskij (152 tys. mieszkańców),
Ordżonikidzewskij (106 tys. mieszkańców),
Hortickij (122 tys. mieszkańców),
Szewczenkowskij (157 tys. mieszkańców).

Ciekawostka

W 1969 władze miasta Zaporoże nazwały jedną ze swoich ulic "Wrocławską", władze Wrocławia uznały, że powinny uhonorować ukraińskie miasto w podobny sposób i fragment ulicy Sudeckiej – od Grabiszyńskiej do placu Powstańców Śląskich – przemianowały na ulicę Zaporoską. Liczy ona ok. 1,3 km długości.

Metałurh Zaporoże (ukr. Професійний футбольний клуб «Металург-Запоріжжя», Profesijnyj Futbolnyj Kłub "Metałurh-Zaporiżżia") – ukraiński klub piłkarski z siedzibą w mieście Zaporoże. Założony w roku 1935 jako Stal.

Zaporiżstal - wielka huta żelaza na Ukrainie, znajdująca się w mieście Zaporoże. Jedno z największych przedsiebiorstw branży metalurgicznej na Ukrainie.

Przypisy

Население Запорожья уменьшилось на 3 тысячи человек | Репортер Запорожья

Zobacz też

Chortyca

Konkatedra Boga Ojca Miłosiernego w Zaporożu

Metałurh Zaporoże

Linki zewnętrzne

Mapa topograficzna 1:100:000

Aleksandrówsk w Słowniku geograficznym Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich, Tom I (Aa – Dereneczna) z 1880 r.

Szczegółowa mapa na portalu Yandex.ru

Запорожье

Konkatedra Boga Ojca Miłosiernego w Zaporożu – rzymskokatolicka konkatedra diecezji charkowsko-zaporoskiej na Ukrainie. 5 kwietnia 1998 została poświęcona działka ziemi pod przyszłą świątynię przez biskupa Stanisława Padewskiego. 7 października 1999 został poświęcony kamień węgielny pod budowę przyszłej świątyni przez biskupa Leona Dubrawskiego, pochodzący z Bazyliki św. Piotra w Rzymie. Kościół został zaprojektowany przez ukraińskich architektów z Zaporoża, wzorowany na bazylice św. Piotra w Rzymie. 7 sierpnia 2004 świątynia konsekrowana przez biskupów Stanisława Padewskiego, Leona Dubrawskiego, Bronisława Bernackiego i Stanisława Szyrokoradiuka. Konkatedra mieści się przy ulicy Zawodskiej.

Ukraina (ukr. Україна, Ukrajina) – państwo położone w Europie Wschodniej. Graniczy od północy z Białorusią, od zachodu z Polską, Słowacją i Węgrami, od południa z Rumunią i Mołdawią oraz Morzem Czarnym, od północnego wschodu i wschodu z Federacją Rosyjską. Ukraina jest członkiem-założycielem ONZ oraz organizacji regionalnych i subregionalnych tj. Wspólnota Niepodległych Państw, OBWE, GUAM i Organizacja Państw Morza Czarnego. Jedynym skrawkiem Ukrainy w Azji jest wyspa Tuzła w cieśninie kerczeńskiej.