Zbigniew Lengren - Polski Serwis Naukowy

Zbigniew Lengren (ur. 2 lutego 1919 w Tule, Rosja, zm. 1 października 2003 w Warszawie) – polski grafik, rysownik, karykaturzysta, ilustrator, plakacista, scenograf.

Życiorys

Dzieciństwo spędził w Toruniu, jego ojciec Juliusz był przedstawicielem telefonicznej firmy Ericsson zakładającej w mieście telefony, mieszkali u zbiegu ulic Piekar i Różanej. Po śmierci Juliusza Lengrena, matka Zbigniewa - Lucyna wyszła ponownie za mąż za mecenasa Monne.

Uniwersytet Mikołaja Kopernika w Toruniu (UMK) – państwowy uniwersytet z siedzibą w Toruniu (miasteczko uniwersyteckie znajduje się w Toruniu na Bielanach) oraz oddziałem Collegium Medicum im. Ludwika Rydygiera w Bydgoszczy (dawna Akademia Medyczna w Bydgoszczy). Oprócz Torunia i Bydgoszczy UMK prowadzi także działalność w Grudziądzu (Zamiejscowy Ośrodek Dydaktyczny UMK w Grudziądzu), gdzie prowadzone są studia na 5 kierunkach, oraz we Włocławku (Wyższe Seminarium Duchowne we Włocławku), gdzie kształci się studentów na kierunku teologicznym. UMK prowadzi także stację badawczą na Spitsbergenie. Uniwersytet kieruje też Gimnazjum i Liceum Akademickim w Toruniu.

Melonik – rodzaj męskiego nakrycia głowy, kapelusz z niewielkim rondem o podwiniętej do góry krawędzi i wypukłym półkulistym (podobnym do połówki melona) denkiem. Niemiecka nazwa takiego kapelusza (Melone), podobnie jak francuska (chapeau melon) oraz jeszcze w kilku innych językach także nawiązuje do podobieństwa do tego owocu.

Zbigniew Lengren ukończył studia na Wydziale Sztuk Pięknych Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu.

Oprócz działalności artystycznej związanej z szeroko rozumianą sztuką graficzną pisywał także teksty literackie, w tym wiersze, m.in. dla dzieci. Zajmował się produkcjami telewizyjnymi, programami rozrywkowymi, teatrem satyrycznym. Wykonywał recytacje, prowadził też konferansjerkę.

Playboy - ilustrowany magazyn erotyczny i publicystyczny dla mężczyzn, założony w 1953 przez Hugh Hefnera w Stanach Zjednoczonych, łatwo rozpoznawalny dzięki logo zawierającemu charakterystycznego króliczka z muszką. Właścicielem magazynu jest Playboy Enterprises wyceniany na 401 mln $ (dane z listopada 2004).

Tomasz Lengren (ur. 7 marca 1945 w Lublinie, zm. 9 lipca 2008 w Warszawie) - polski aktor i wykładowca sztuki aktorskiej oraz reżyser teatralny i filmowy. Był synem grafika Zbigniewa Lengrena.

Pomnik Filusia na toruńskim Rynku Staromiejskim

Debiutował jako karykaturzysta w 1944 w czasopiśmie "Stańczyk". Od 1946 współpracował z czasopismem "Przekrój", gdzie publikował serię rysunkową z Profesorem Filutkiem i psem Filusiem. Filuś bywa czasem utożsamiany z Fafikiem, innym "Przekrojowym" czworonogiem. Fafik był psem Mariana Eilego, redaktora naczelnego "Przekroju".

Złota Szpilka - nagroda redakcji polskiego ilustrowanego tygodnika satyrycznego "Szpilki" przyznawana corocznie za najlepsze rysunki satyryczne i humorystyczne. "Złotą Szpilkę z Wawrzynem" otrzymywały osoby szczególnie zasłużone w dziedzinie humoru i satyry.

Marian Eile-Kwaśniewski, pseud. Bracia Rojek, Krecia Pataczkówna, Lord Gallux, Makaryn z Cedetu, Martin Nabiałek, mgr Kawusia, Salami Kożerski (ur. 7 stycznia 1910 we Lwowie, zm. 2 grudnia 1984 w Krakowie) – polski dziennikarz, satyryk, malarz i scenograf.

Zbigniew Lengren współpracował również z innymi czasopismami, ze "Szpilkami", "Światem", "Trybuną Robotniczą", "Playboyem". Ilustrował poza tym książki - (np. serię dla dzieci Hugh Loftinga o przygodach doktora Dolittle), tworzył filmowe plakaty (np. do filmów "Zaporożec za Dunajem" i "Złodzieje i policjanci"), pisał utwory satyryczne (np. "Drobiazgi spod pióra", "Fraszki").

Szpilki – ilustrowany tygodnik satyryczny założony w 1935 roku przez Zbigniewa Mitznera i Eryka Lipińskiego, który był również jego pierwszym redaktorem naczelnym.

Parasol (wł. parasole – dosłownie "słońcochron") – przedmiot chroniący przed deszczem, słońcem lub śniegiem. Składa się z dwóch części: rączki oraz usztywnionego, najczęściej o kształcie wielokąta foremnego, kawałka materiału. Pierwsze parasole były używane w starożytnym Egipcie około czterech tysięcy lat temu. W Chinach ok. 400 r. n.e. parasole wykonywane były z natłuszczonego papieru. Parasol został spopularyzowany w Europie przez Greków.

Na wniosek polskich dzieci otrzymał Order Uśmiechu. Był także laureatem nagrody karykaturzystów - Złotej Szpilki z Wawrzynem w 1988.

W lutym 2005, w 86 rocznicę urodzin artysty, odsłonięto w Toruniu niewielką kompozycję rzeźbiarską upamiętniającą toruńskie czasy Zbigniewa Lengrena oraz słynne jego dzieło - psa Filusia, który trzyma w pysku melonik profesora Filutka i pilnuje parasola swego pana.

Życie prywatne

Córką Zbigniewa Lengrena jest scenograf Katarzyna Lengren, a wnuczką Klara Syrewicz , dziennikarka TVP, "Dziennika", dziennika "Polska", obecnie zastępca redaktora naczelnego miesięcznika "Podróże". Aktor i reżyser Tomasz Lengren (ur. 1945, zm. 2008) był synem Zbigniewa Lengrena.

Trybuna Robotnicza – gazeta codzienna (organ Komitetu Wojewódzkiego Polskiej Zjednoczonej Partii Robotniczej w Katowicach), wydawana za czasów PRL-u. Miała wtedy największy[potrzebne źródło] nakład w całej Polsce, większy niż popularna wśród społeczeństwa Trybuna Ludu. Gazeta wychodziła na Górnym Śląsku i była dostępna również w zachodniej części Małopolski; Gazeta zmieniła nazwę w 1990 r. na "Trybuna Śląska", została zamknięta w 2004 roku przez Passauer Verlagsgruppe.

Świat – popularny ogólnopolski tygodnik ilustrowany, ukazujący się w latach 1951 - 1969, przeważnie w objętości 24 stron, wydawany przez "RSW Prasa". Siedziba redakcji mieściła się przy ul. Nowy Świat 58 w Warszawie.

Wydawnictwa książkowe (wybór)

W Wikimedia Commons znajdują się multimedia związane z tematem:
Zbigniew Lengren

Zbigniew Lengren: Prof. Filutek, Wydawnictwo Artystyczno-Graficzne RSW "Prasa", Warszawa 1957

Zbigniew Lengren: Poradnik życiowy, Wydawnictwo Artystyczno-Graficzne, Warszawa 1964

Katarzyna Lengren: Zbigniew Lengren, Prószyński i S-ka, Warszawa 2006, ISBN 83-7469-337-1

Zbigniew Lengren: Nie bij jej, bo się spocisz, Wydawnictwo BoSz, 2007, ISBN 978-83-89747-62-4

Przypisy

Córka ojca Filutka. wysokieobcasy.pl, 12 kwietnia 2009. [dostęp 12 kwietnia 2009].