Zdzisław Sadowski - Polski Serwis Naukowy

Ten artykuł dotyczy ekonomisty. Zapoznaj się również z: Zdzisław Sadowski (podporucznik).

Zdzisław Lech Sadowski (ur. 10 lutego 1925) – polski ekonomista, wicepremier rządu Zbigniewa Messnera w latach 1987–1988, wieloletni prezes Polskiego Towarzystwa Ekonomiczego.

Życiorys

Urodzony w Warszawie jako syn Sydney'a Jana Władysława Sadowskiego i Wandy z Milewskich. W czasie wojny należał do Narodowych Sił Zbrojnych, a następnie Armii Krajowej. Brał udział w powstaniu warszawskim w stopniu kaprala podchorążego w Grupie Bojowej Krybar. W latach 1945-1946 więźnień polityczny. Oskarżony i skazany na dwa lata więzienia w zawieszeniu w Procesie 13 Studentów. W latach 1965–1970 profesor uniwersytetu w Akrze, a później dyrektor w Centrum Planowania Rozwoju ONZ w Nowym Jorku (1970–1972). Od 1980 profesor Uniwersytetu Warszawskiego.

Statystyka – nauka, której przedmiotem zainteresowania są metody pozyskiwania i prezentacji, a przede wszystkim analizy danych opisujących zjawiska, w tym masowe.

Rada Konsultacyjna przy Przewodniczącym Rady Państwa – kolegialny organ doradczy przy Przewodniczącym Rady Państwa Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej Wojciechu Jaruzelskim, działający w latach 1986-1989.

W 1981 objął funkcję zastępcy pełnomocnika rządu ds. reformy gospodarczej (do 1985), a od 1985 do 1987 pełnił obowiązki wiceprzewodniczącego i przewodniczącego Konsultacyjnej Rady Gospodarczej. W 1987 został mianowany wicepremierem i przewodniczącym Komitetu ds. Realizacji Reformy Gospodarczej oraz Komisji Planowania przy Radzie Ministrów w rządzie Zbigniewa Messnera. Był autorem podwyżki cen w PRL w 1988, co pośrednio doprowadziło do wybuchu fali strajków.

Polityka gospodarcza – to subdyscyplina ekonomii opisująca i wyjaśniająca sposoby świadomego oddziaływania państwa na gospodarkę, za pomocą określonych narzędzi (instrumentów) i środków, dla osiągnięcia celów założonych przez podmioty polityki gospodarczej (tj. władze), w otoczeniu uwarunkowań doktrynalnych (tj. w oparciu o daną teorię ekonomiczną), wewnętrznych (związanych z danym krajem) i zewnętrznych (poza nim).

Makroekonomia - dziedzina ekonomii posługująca się wielkościami agregatowymi (zbiorczymi, dotyczącymi całej gospodarki) do badania prawidłowości występujących w gospodarce jako całości.

Po odejściu z rządu członek Rady Konsultacyjnej przy Przewodniczącym Rady Państwa PRL Wojciechu Jaruzelskim. Był przedstawicielem strony partyjno-rządowej w zespole ds. gospodarki i polityki społecznej w czasie obrad Okrągłego Stołu.

W latach 1989–1991 członek Rady Ekonomicznej oraz Rady Nadzorczej FOZZ. Od 1993 zasiadał w Radzie Strategii Społeczno-Gospodarczej. W tym samym roku bez powodzenia ubiegał się o mandat senatora z ramienia Unii Pracy w województwie stołecznym.

Jest ekonomistą o poglądach lewicowych – przedstawicielem keynesizmu. Należy do przeciwników reformy Balcerowicza oraz neoliberalizmu. Jest zwolennikiem podatku progresywnego, walki z bezrobociem poprzez zwiększanie popytu krajowego oraz interwencjonizmu państwowego.

Powstanie warszawskie () – wystąpienie zbrojne przeciwko okupującym Warszawę wojskom niemieckim, zorganizowane przez Armię Krajową w ramach akcji "Burza", połączone z ujawnieniem się i oficjalną działalnością najwyższych struktur Polskiego Państwa Podziemnego.

Fundusz Obsługi Zadłużenia Zagranicznego – fundusz powołany na mocy ustawy z 15 lutego 1989 roku przez Sejm PRL IX kadencji, jako jeden z państwowych funduszy celowych, którego oficjalnym celem była spłata polskiego zadłużenia zagranicznego oraz gromadzenie i gospodarowanie środkami finansowymi przeznaczonymi na ten cel. Rzeczywistym zadaniem funduszu było skupowanie na wtórnym rynku zagranicznych długów PRL po znacznie obniżonych cenach, wynikających z niskich notowań długu.

Przez długi okres pełnił funkcję prezesa Polskiego Towarzystwa Ekonomicznego (od 1985), po przejściu na emeryturę został jego honorowym prezesem.

Jest członkiem Komitetu Nauk Ekonomicznych PAN, zastępcą przewodniczącego Komitetu Prognoz "Polska 2000 Plus", a także prezesem i redaktorem naczelnym dwumiesięcznika "Ekonomista" oraz redaktorem naczelnym i członkiem Rady "International Economic Association". Należy do Polskiego Towarzystwa Współpracy z Klubem Rzymskim którego był prezesem, jest członkiem zwyczajnym Towarzystwa Naukowego Warszawskiego oraz członkiem Komitetu Prognoz "Polska 2000 Plus" PAN.

Keynesizm – to jedna z dwóch wiodących XX-wiecznych szkół makroekonomicznych, której inicjatorem był John Maynard Keynes. Teoria przez niego prezentowana została po raz pierwszy przedstawiona w publikacji Ogólna teoria zatrudnienia, procentu i pieniądza w 1936 roku. Nowa teoria szybko zyskała dużą popularność wśród ekonomistów, którzy popierali interwencjonizm państwa. Przeciwnikami ruchu byli monetaryści oraz szkoła austriacka, w tym przede wszystkim laureat Nagrody Nobla z ekonomii Fryderyk von Hayek oraz Ludwig von Mises.

Interwencjonizm – stosunki gospodarczo-polityczne, polegające na bezpośrednich interwencjach państwa w wolny rynek. Niekiedy rozumiane jako teoria ekonomiczna zalecająca takowe podejście.

W polu jego zainteresowań naukowych znajdują się makroekonomia, polityka gospodarcza, statystyka i teoria rozwoju gospodarczego.

Odznaczenia

Otrzymał szereg odznaczeń, m.in.: Warszawski Krzyż Powstańczy (1976), Krzyż Komandorski z Gwiazdą Orderu Odrodzenia Polski (2001), Medal Komisji Edukacji Narodowej (2003).

Główne prace

Pieniądz i początki upadku Rzeczypospolitej w XVII wieku (1964).

Wyzwania rozwojowe (współautor, 1977),

Reforma z bliska (1983),

Poland – the Great Transition (1991),

Szukanie drogi (1995),

Eseje o gospodarce (2000),

Trnasformacja i rozwój - wybór prac (2005),

W poszukiwaniu drogi rozwoju. Myśli o przyszłości świata i Polski (2006).

Przypisy

Z. Sadowski Przez ciekawe czasy. Rozmowy z Pawłem Kozłowskim o życiu, ludziach i zdarzeniach, PTE, INE PAN, Warszawa, 2011, ISBN 978-83-88700-53-8
Sylwetka na stronie PAN