|
|
|
Polski Serwis Naukowy - OnLine od 1999 roku
RSS
Warto przeczytać: 19 listopada 1885 r. w Warszawie urodził się Kazimierz Sosnkowski, generał WP, szef sztabu I Brygady Legionów Polskich. W okresie II RP minister spraw wojskowych i inspektor armii. W latach 1939-1940 Komendant Główny ZWZ. Od lipca 1943 do września 19... W wieku 88 lat odszedł najwybitniejszy w Polsce znawca starożytnej metalurgii, odkrywca centrum starożytnej metalurgii w Górach Świętokrzyskich i wieloletni dyrektor Muzeum Archeologicznego w Krakowie, prof. Kazimierz Bielenin - poinformowała PAP Anna Tyniec z MA... Profesor Janusz Małłek z Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu otrzyma tytuł doktora honoris causa Uniwersytetu Warmińsko-Mazurskiego. Uroczystość odbędzie się w czwartek, 17 września w Olsztynie. Senat UWM uhonorował prof. Małłka za "wy... W środę w warszawskim szpitalu zmarł na zawał serca prof. Janusz Maciejewski - poinformował PAP w czwartek wieczorem dr Wojciech Kaliszewski z Instytutu Badań Literackich PAN, uczeń i współpracownik profesora. Prof. Janusz Maciejewski był histo... Prof. Janusz Woytoń, jeden z twórców nowoczesnej perinatologii w Polsce, odebrał we wtorek tytuł doktora honoris causa Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego. Uroczystość odbyła się na Zamku Królewskim w Warszawie.Najwyższą akademicką godność akad...
Ostatnio na Forum:
Dyskusje
8
odp.
4
odp. Reklama:
Związek Bojowników o Wolność i DemokracjęCzy wiesz że...? Franciszek Księżarczyk, ps. Michał (ur. 4 grudnia 1906 w Jeleniu, zm. 1991 w Warszawie) – polski dowódca wojskowy, generał broni Wojska Polskiego, zastępca komendanta głównego Milicji Obywatelskiej (1948–1954), zastępca szefa Głównego Zarządu Politycznego Wojska Polskiego (1962–1969), prezes Zarządu Głównego Ligi Obrony Kraju (1962–1969), działacz ruchu robotniczego, członek Komitetu Centralnego PZPR (1981–1986). Okupacja niemiecka w Polsce 1939–1945 – system policyjno-wojskowej administracji niemieckiej na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej, zajętym w wyniku agresji zbrojnej przeciwko Polsce podjętej przez III Rzeszę w dniu 1 września 1939 oraz po podziale terytorium RP w wyniku niemiecko-sowieckiego układu o przyjaźni i granicy z dnia 28 września 1939 (będącego nawiązaniem do paktu Ribbentrop-Mołotow z 23 sierpnia 1939). Ministerstwo Bezpieczeństwa Publicznego (MBP) - organ bezpieczeństwa wewnętrznego o statusie ministerialnym, zorganizowany w czasie budowy dyktatury komunistycznej w powojennej Polsce na polecenie i pod dyktando władz radzieckich. Obok tzw. Informacji Wojskowej, odpowiedzialne za masowe krwawe represje na obywatelach w okresie stalinizmu. W terenie Ministerstwo reprezentowały podległe mu Urzędy Bezpieczeństwa Publicznego, dlatego potocznie te instytucje były określane skrótem UB. Związek Bojowników o Wolność i Demokrację (ZBoWiD) – organizacja kombatancka utworzona 2 września 1949 roku, w wyniku narzuconego zjednoczenia 11 istniejących w tym czasie, działających od 1945, organizacji kombatantów i więźniów obozów hitlerowskich. Do 1989 politycznie i organizacyjnie podporządkowany PZPR. Józef Urbanowicz (ur. 25 marca 1916, zm. 6 lipca 1989 w Warszawie) – polski dowódca wojskowy, generał broni Wojska Polskiego, szef Głównego Zarządu Politycznego WP (1965–1971), wiceminister obrony narodowej PRL (1968–1984), działacz partyjny i państwowy, członek Komitetu Centralnego PZPR, poseł na Sejm PRL IV, V, VI, VII i VIII kadencji.
Franciszek Skibiński (ur. 15 sierpnia 1899 w Monachium, zm. 16 maja 1991 w Warszawie) – generał dywizji WP, pisarz wojskowy, teoretyk i badacz sztuki wojennej, doktor nauk humanistycznych, uczestnik czterech wojen: I wojny światowej, wojny polsko-ukraińskiej, wojny polsko-bolszewickiej i II wojny światowej. Organizacja kombatanckaZBoWiD zrzeszał część byłych żołnierzy z regularnych polskich formacji wojskowych, organizacji zbrojnych walczących o niepodległość Polski w okresie przed 11 listopada 1918, organizacji konspiracyjnych walczących w okresie II wojny światowej, więźniów obozów hitlerowskich, żołnierzy Wojska Polskiego oraz członków różnych ugrupowań komunistycznych, funkcjonariuszy UB i MO. ZBoWiD zrzeszał także wdowy i sieroty, będące członkami rodzin pomordowanych lub poległych obywateli polskich. Paweł Dąbek (ur. 24 września 1908, zm. 19 września 1987) – polski polityk, poseł na Sejm Ustawodawczy (1947–1952) oraz na Sejm PRL II, III, IV, V, VI, VIII i VIII kadencji (1957–1985), członek władz naczelnych ZBOWiD-u, w latach 1949–1950 wojewoda lubelski, w latach 1944–1946, 1950–1952 oraz 1956–1969 przewodniczący Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej województwa lubelskiego.
Armia Ludowa (AL) – zbrojna konspiracyjna organizacja wojskowa Polskiej Partii Robotniczej w okupowanej przez III Rzeszę Polsce, utworzona na mocy dekretu Krajowej Rady Narodowej z 1 stycznia 1944. Jej pierwszym Naczelnym Dowódcą był Michał Żymierski "Rola". Do ZBoWiD nie przyjmowano wielu kombatantów, głównie z powodów politycznych, m.in. części żołnierzy Armii Krajowej. Miało to miejsce zwłaszcza do roku 1956, w okresie największego nasilenia stalinizmu w powojennej Polsce. ZBoWiD współtworzyły następujące organizacje kombatanckie: Struktura organizacyjnaOrganizacja wewnętrzna Związku Bojowników o Wolność i Demokrację obejmowała Kongres, Zarząd Główny i Radę Naczelną na szczeblu centralnym. Na szczeblu Okręgu (obejmującego obszar województwa) władze stanowiły Zjazd Okręgu, Zarząd Okręgu i Prezydium Zarządu Okręgu, na szczeblu Oddziału (obejmującego obszar powiatu) Zjazd Powiatowy, Zarząd Oddziału Powiatowego i Prezydium Zarządu Oddziału Powiatowego. Na najniższym szczeblu organizacyjnym znajdowały się koła: terenowe (w latach 1950-1972 gromadzkie, od 1973 gminne), miejskie i zakładowe (te ostatnie zakładano na terenie większych zakładów pracy bądź instytucji takich jak spółdzielnie, zjednoczenia, Komendy Powiatowe Milicji Obywatelskiej. Janusz Groszkowski (ur. 21 marca 1898 w Warszawie, zm. 3 sierpnia 1984 w Warszawie) – naukowiec zajmujący się elektroniką i radiotechniką, inżynier, prezes Polskiej Akademii Nauk, polityk, poseł na Sejm, przewodniczący Ogólnopolskiego Komitetu Frontu Jedności Narodu i zastępca przewodniczącego Rady Państwa.
Komunizm (. Komunizm oparty był na idei walki klas, mającej doprowadzić do osiągnięcia sprawiedliwości społecznej poprzez stworzenie społeczeństwa pozbawionego wewnętrznych podziałów ekonomicznych (bezklasowego) i etnicznych (bezpaństwowego), w którym wszystkie środki produkcji znajdą się w posiadaniu wspólnot. Ważnymi elementami ideologii komunizmu było promowanie internacjonalizmu i ateizmu, ponieważ komuniści uważali, że wszyscy ludzie są równi bez względu na narodowość, rasę czy religię, a podziały te uważają za szkodliwe i prowadzące do konfliktów. Na każdym szczeblu organizacyjnym istniały ponadto Komisja Rewizyjna i Sąd Koleżeński, komisje problemowe (odznaczeniowa, weryfikacyjna, socjalno-bytowa, zdrowia, historyczna itp.) i kluby środowiskowe (skupiające kombatantów określonego środowiska np. Klub Woldenberczyków - byłych więźniów niemieckiego obozu jenieckiego Oflag II C Woldenberg, Klub b. Więźniów Dachau, Stowarzyszenie byłych Więźniów Politycznych Zamku Lubelskiego i "Pod Zegarem" w Lublinie. Czesław Kiszczak (ur. 19 października 1925 w Roczynach) – generał broni Ludowego Wojska Polskiego, działacz komunistyczny, minister spraw wewnętrznych w latach 1981–1990, Prezes Rady Ministrów PRL w okresie od 2 sierpnia do 17 sierpnia 1989, poseł IX kadencji, wicepremier pierwszego niekomunistycznego rządu PRL (1989–1990). Wcześniej szef m.in. kontrwywiadu WSW, Zarządu II Sztabu Generalnego WP.
Jan Raczkowski (ur. 22 sierpnia 1922 w Zajezierzu w pow. nieświeskim, zm. 31 stycznia 2003 w Warszawie) – polski dowódca wojskowy, generał dywizji pilot Wojska Polskiego, dowódca Wojsk Lotniczych (1967–1972), poseł na Sejm PRL V kadencji (1969–1972), konsul generalny PRL w Mińsku na Białorusi. Na czele ZBoWiD stanął Franciszek Jóźwiak. Od 1964 prezesem Zarządu Głównego był Mieczysław Moczar, od 1972 Stanisław Wroński, od 1980 Włodzimierz Sokorski, a od 1983 do 1990 gen. broni Józef Kamiński. Prezesami Rady Naczelnej byli kolejno: Józef Cyrankiewicz (1949–1972), Piotr Jaroszewicz (1972–1980), Mieczysław Moczar (1980–1983), prof. Henryk Jabłoński (1983–1990). W skład centralnych władz ZBoWiD (szczególnie w skład fasadowej, obradującej jedynie raz do roku Rady Naczelnej) wybieranych na kolejnych kongresach związku (1959, 1964, 1969, 1974, 1979 oraz 1985) wchodzili zawsze przedstawiciele najwyższych władz PRL, włącznie z I sekretarzem KC PZPR, premierem, przewodniczącym Rady Państwa PRL, członkowie rządu i Rady Państwa, prezesi ZSL i SD, generalicja, członkowie kierownictwa MSW, a także znani kombatanci i weterani, głównie z lewicowego ruchu oporu (AL), ale także byli żołnierze AK. Wieloletnimi członkami władz ZBoWiD byli m.in.: Marszałek Polski Michał Rola-Żymierski (od 1974 honorowy prezes Zarządu Głównego, od 1985 honorowy prezes Rady Naczelnej), Edward Gierek, Władysław Gomułka (członek Rady Naczelnej aż do śmierci w 1982 r.), Marszałek Polski Marian Spychalski (członek Rady Naczelnej aż do śmierci w 1980 r.), gen. armii Wojciech Jaruzelski (wiceprezes Rady Naczelnej 1972-1990, gen. broni Zygmunt Berling (wiceprezes Rady Naczelnej 1974–1980), gen. dyw. Mieczysław Grudzień (wiceprezes Rady Naczelnej 1974-1990) i inni. Rada Naczelna liczyła zazwyczaj ok. 350-500 członków, a Zarząd Główny ok. 60-100 członków. Janusz Przymanowski (ur. 20 stycznia 1922 w Warszawie, zm. 4 lipca 1998 tamże) – polski pisarz, poeta i dziennikarz, scenarzysta, tłumacz literatury rosyjskiej, pułkownik Wojska Polskiego, poseł na Sejm PRL VIII kadencji.
Władysław Gomułka, ps. Wiesław (ur. 6 lutego 1905 w Białobrzegach Franciszkańskich (obecnie dzielnica Krosna), zm. 1 września 1982 w Konstancinie) - polski polityk, działacz komunistyczny, I sekretarz KC PPR (1943-1948), I sekretarz KC PZPR (1956-1970), poseł na Sejm Ustawodawczy oraz na Sejm PRL II, III, IV i V kadencji. Władze naczelne ZBoWiDWładze naczelne wybrane podczas V Kongresu ZBoWiD na kadencję w latach 1974-1979: DziałalnośćDo głównych zadań ZBoWiD, należało potwierdzanie i weryfikowanie uprawnień kombatanckich oraz uprawnionych do nich członków rodzin. Związek realizował te cele na podstawie uprawnień przyznanych przez władze państwowe. Udzielano także wsparcia materialnego lub realizowano różnego rodzaju formy opieki nad kombatantami i ich rodzinami, oraz rodzinami pomordowanych lub poległych. ZBoWiD prowadził także działalność w zakresie gromadzenia archiwaliów dotyczących walk z Niemcami w okresie okupacji niemieckiej (1939–1945) i likwidacji struktur podziemia niepodległościowego w Polsce w okresie 1944–1956 (w zakresie wytycznych wyznaczonych przez władze komunistyczne). Cyklicznie był organizatorem obchodów ważnych rocznic oraz uczestniczył w budowie pomników upamiętniających działalność kombatancką i martyrologię. Organem prasowym ZBOWiD-u był tygodnik "Za Wolność i Lud". Jan Dobraczyński, ps. literackie i dziennikarskie: Eugeniusz Kurowski, j.d., J.D. (ur. 20 kwietnia 1910 w Warszawie, zm. 5 marca 1994 tamże) – polski pisarz i publicysta, uczestnik kampanii wrześniowej i powstania warszawskiego, generał brygady, poseł na Sejm Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej I i IX kadencji, działacz katolicki współpracujący z władzami PRL.
Teodor Kufel, ps. Teoch (ur. 6 marca 1920 w Płocku) – generał dywizji Wojska Polskiego, uczestnik powstania warszawskiego, funkcjonariusz służb specjalnych PRL (m.in. Ministerstwa Bezpieczeństwa Publicznego), szef Wojskowej Służby Wewnętrznej MON (1964–1979), minister pełnomocny – szef Polskiej Misji Wojskowej w Berlinie Zachodnim. Zmiany organizacyjne po 1990W 1990 ZBoWiD przekształcono w Związek Kombatantów Rzeczypospolitej Polskiej i Byłych Więźniów Politycznych. Pierwszym prezesem Związku był (do 1999 r.) gen. broni Józef Kamiński, następnie gen. dyw. Wacław Szklarski. Na czele związku stoi Zarząd Główny. Kazimierz Sidor (1915-1981) – polski dyplomata i działacz polityczny, pułkownik WP, wielokrotny ambasador PRL w Iranie i Afganistanie (1956-60), Egipcie, Somalii, Jemenie i Libii (1960-65), we Włoszech i na Malcie (1972-77) oraz w Turcji (1978-1980).
Maria Stypułkowska-Chojecka, pseudonim "Kama" (ur. 26 września 1926) - łączniczka batalionu "Parasol" Armii Krajowej, matka Mirosława Chojeckiego. Podczas okupacji niemieckiej brała udział w 7 akcjach zbrojnych, w tym m.in. w Akcji Kutschera oraz Akcji Koppe i Akcji Weffels. Uczestniczyła w powstaniu warszawskim. Przypisy
BibliografiaKazimierz Świtała (ur. 21 kwietnia 1923 w Rakoniewicach) – polski prawnik, polityk okresu PRL, minister spraw wewnętrznych PRL w latach 1968–1971, członek KC PZPR w okresie 1968–1971, szef Kancelarii Sejmu PRL 1972–1986.
Janina Ignasiak-Minkowska (ur. 16 czerwca 1905 w Łodzi, zm. 6 stycznia 1994, Warszawa) - działaczka Komunistycznej Partii Polskiej, posłanka III kadencji sejmu RP.
Czy wiesz że...? beta Tadeusz Tuczapski (ur. 23 września 1922 we Lwowie, zm. 10 kwietnia 2009 w Warszawie) – polski dowódca wojskowy, generał broni Wojska Polskiego, wiceminister obrony narodowej PRL (1968–1987), Główny Inspektor Obrony Terytorialnej, szef Obrony Cywilnej Kraju, sekretarz Komitetu Obrony Kraju, zastępca członka Komitetu Centralnego PZPR (1968–1986), członek Rady Naczelnej ZBoWiD (1969–1990), prezes Zarządu Głównego Ligi Obrony Kraju (1988–1991).
Zbigniew Załuski (ur. 31 lipca 1926 w Kiwerce na Wołyniu, zm. 5 marca 1978 w Warszawie) – polski pisarz, eseista i scenarzysta filmowy, poseł na Sejm PRL V, VI i VII kadencji.
Roman Wincenty Paszkowski (ur. 19 lipca 1914 w Gułowie w woj. lubelskim, zm. 16 sierpnia 1998 w Katowicach) – generał broni pilot Wojska Polskiego, oficer WP od 1936, uczestnik Wojny Obronnej 1939, jeniec oflagów, dowódca 1. Korpusu Obrony Przeciwlotniczej Obszaru Kraju (1959–1962), dowódca Wojsk Obrony Powietrznej Kraju (1967–1976), ambasador PRL w Angoli (1976–1980), wojewoda katowicki (1981–1985), przewodniczący Rady Ochrony Pamięci Walk i Męczeństwa (1985–1990), poseł na Sejm PRL IX kadencji z ramienia PZPR.
Marian Garlicki (ur. 8 grudnia 1908 w Drohobyczu, zm. 23 maja 2002 w Warszawie) – generał brygady Wojska Polskiego, uczestnik II wojny światowej, profesor doktor habilitowany nauk medycznych, chirurg, ortopeda i traumatolog, rektor Śląskiej Akademii Medycznej (1954–1957), naczelny chirurg Wojska Polskiego, komendant-rektor Wojskowej Akademii Medycznej (1958–1965), poseł na Sejm PRL II kadencji.
Związek Kombatantów RP i Byłych Więźniów Politycznych - wielośrodowiskowa organizacja kombatancka, zrzeszająca obywateli polskich, którzy walczyli o wolność, suwerenność i niepodległość kraju w formacjach Wojska Polskiego, sojuszniczych armii państw koalicji antyhitlerowskiej, podziemnych organizacjach ruchu oporu oraz byłych więźniów hitlerowskich obozów koncentracyjnych i stalinowskich łagrów.
Halina Szwarc de domo Kłąb (ur. 1923, zm. 2002) - polska działaczka konspiracyjna z okresu II wojny światowej pseudonim Ryszard, a potem Jacek II, profesor doktor medycyny, gerontolog, w latach 1970/1971 prorektor Akademia Wychowania Fizycznego w Warszawie.
Gustaw Alef-Bolkowiak właściwie Alef Gutman ps. "Bolek" (ur. 3 lutego 1916 roku w Łomży, zm. 7 sierpnia 1979 w Warszawie) – pułkownik Wojska Polskiego . Powyższa treść oraz zamieszczone w niej powiązane definicje/pojęcia - udostępniane są na licencji Creative Commons: uznanie autorstwa, na tych samych warunkach, z możliwością obowiązywania dodatkowych ograniczeń.
Zobacz szczegółowe informacje o warunkach korzystania
Wszystkie hasła znajdujące się w naszym mirrorze Wikipedii mają znaczenie informacyjne i edukacyjne. Nie mogą być traktowane jako porady. |