Związek Zawodowy Rolnictwa Samoobrona

Związek Zawodowy Rolnictwa "Samoobrona" - związek zawodowy zrzeszający rolników i osoby związane z rolnictwem, zarejestrowany 10 stycznia 1992.

Historia związku

Powstanie związku i założyciele

Zalążkiem związku był powstały 27 lipca 1991 w gminie Darłowo gminny komitet protestacyjny na czele z Andrzejem Lepperem i Stanisławem Muszyńskim, który domagał się wsparcia lokalnych władz dla poszkodowanych przez powódź. W ciągu kilku miesięcy przerodził się on w "Wojewódzki Komitet Samoobrony" w Koszalinie.

Samoobrona Rzeczpospolitej Polskiej – partia polityczna, odwołująca się w różnych okresach swojej działalności głównie do idei narodowo-lewicowych, chrześcijańsko-lewicowych, socjaldemokratycznych, chrześcijańsko-demokratycznych, nacjonalistycznych, narodowo-katolickich i agrarnych, najczęściej łącząca poszczególne elementy tych nurtów, założona 10 stycznia 1992 (zarejestrowana sądownie 12 czerwca 1992) z inicjatywy działaczy ZZR "Samoobrona" Andrzeja Leppera, do 17 stycznia 2000 pod nazwą Przymierze Samoobrona. 4 marca 2012 weszła w skład partii Samoobrona, powołanej w styczniu 2010 przez część działaczy Samoobrony RP.
Renata Maria Rochnowska z domu Heida (ur. 2 lutego 1949 w Wawrowicach) – polska polityk, ekonomistka, działaczka związkowa i samorządowa, rolnik, poseł na Sejm IV i V kadencji.

Jego przedstawiciele jesienią 1991 zorganizowali demonstrację w Warszawie, po której nastąpiło połączenie komitetu z innymi grupami protestacyjnymi m.in. z Zamościa, Ząbkowic Śląskich, Białej Podlaskiej i Nowego Miasta Lubawskiego. W listopadzie 1991 złożono wniosek o rejestrację Związku Zawodowego Rolnictwa "Samoobrona", który został oficjalnie przyjęty przez sąd w styczniu 1992.

Piotr Igor Ikonowicz (ur. 14 maja 1956 w Pruszkowie) – polski polityk lewicowy, prawnik, dziennikarz, poseł na Sejm II i III kadencji. Redaktor pisma członków MRKS "Robotnik". Jeden z liderów Polskiej Partii Socjalistycznej od 1987 do 2001.
Genowefa Wiśniowska z domu Stopa (ur. 4 marca 1949 w Ożarach) – polski polityk, działaczka związkowa, psycholog, ekonomistka, przedsiębiorca, poseł na Sejm IV i V kadencji, wicemarszałek Sejmu w latach 2006–2007.

Wśród jego założycieli byli m.in. Andrzej Lepper, Genowefa Wiśniowska, Józef Żywiec, Marek Lech, Ryszard Kozik, Marian Kapiński, Maria Zbyrowska, Zbigniew Okorski, Stanisław Dulias, Leon Żero, Jerzy Trojanowski, Maciej Ferenc, Grzegorz Kołacz, Michał Okrześ, Jan Ogłaza, Zofia Grabczan, Kazimierz Wójcik, Teresa Marmucka-Lalka, Regina Ostrowska, Jan Sochocki, Renata Rochnowska, Stanisław Mojsa, Roman Wycech, Paweł Skórski. Niedługo potem do związku przyłączyli się także m.in. Piotr Trznadel, Zbigniew Witaszek, Janusz Malewicz, Czesław Kosik, Renata Beger, Antoni Chodorowski, Tadeusz Dębicki, Wacław Klukowski, Witold Stanisław Michałowski.

Żerań − osiedle (mała dzielnica) Warszawy, położone w administracyjnych granicach dzielnicy Białołęka, na prawym brzegu Wisły, nad Kanałem Żerańskim.
Maria Zbyrowska (ur. 2 listopada 1956 w Jaźwinach) – polska polityk, rolnik, urzędnik, ekonomistka, przedsiębiorca, działaczka społeczna, posłanka na Sejm IV i V kadencji

Większość twórców związku powołała w 1992 partię Przymierze Samoobrona (od 2000 działającą pod nazwą Samoobrona Rzeczpospolitej Polskiej).

Lata 1992-2001

W lutym 1992 ZZR "Samoobrona" zaskarżył do Trybunału Konstytucyjnego Prawo Bankowe, jednocześnie żądając od rządu Jana Olszewskiego wsparcia rolników, którzy popadając w tzw. "pułapkę kredytową" nie byli w stanie spłacić swoich zobowiązań wobec banków. 9 kwietnia 1992 związkowcy z "Samoobrony" rozpoczęli protest okupacyjny w Ministerstwie Rolnictwa, zakończony 28 kwietnia, złożeniem przez rząd obietnicy obniżenia oprocentowania kredytów rolniczych.

Marian Jurczyk (ur. 16 października 1935 w Karczewicach) – polski związkowiec i polityk, działacz opozycji w okresie PRL, senator IV kadencji, prezydent Szczecina w latach 1998–2000 oraz 2002–2006.
Rząd Jana Olszewskiego – gabinet pod kierownictwem premiera Jana Olszewskiego powołany 23 grudnia 1991 przez pierwszy w III Rzeczypospolitej wybrany w pełni wolnych wyborach Sejm I kadencji.

Działania związku nasiliły się w okresie rządu Hanny Suchockiej. Od lipca 1992 ZZR "Samoobrona" rozpoczął organizowanie blokad dróg oraz demonstracji pod Sejmem i ministerstwami. Po 1993 protesty te były organizowane już na mniejszą skalę, głównie w mniejszych miejscowościach. Związek współpracował wówczas z m.in. Solidarnością 80 Mariana Jurczyka i Stronnictwem Narodowym "Szczerbiec", a także licznymi związkami zawodowymi (m.in. górników i metalowców).

Trybunał Konstytucyjny (skrót TK) – organ sądownictwa konstytucyjnego w Polsce, znany także w ustrojach innych państw. Jego podstawowym zadaniem jest kontrolowanie zgodności norm prawnych niższego rzędu (rangi ustawowej lub podustawowej) z normami prawnymi wyższego rzędu, przede wszystkim z Konstytucją i niektórymi umowami międzynarodowymi (tzw. "sąd nad prawem").
Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi - ministerstwo zajmujące się sprawami produkcji rolnej, rozwojem polskiej wsi, przemysłem spożywczym, rybołówstwem oraz nadzorem fitosanitarnym i weterynaryjnym.

W 1993 z organizacji wykluczono m.in. Janusza Bryczkowskiego oraz Zbigniewa Majchrzaka, który wraz ze Stanisławem Muszyńskim powołał następnie Wolny Związek Zawodowy.

Od 1998 ZZR "Samoobrona" wznowił protesty przeciw polityce władz centralnych, kontestując działania rządu Jerzego Buzka. Związek domagał się podjęcia przez rząd interwencji na rynku rolnym w celu rozwiązania problemu tzw. "świńskiej górki". W tym celu powołał wraz z Krajowym Związkiem Kółek i Organizacji Rolniczych i NSZZ "Solidarność" RI międzyzwiązkowy komitet protestacyjny, na którego czele stanął Andrzej Lepper. Po przyjęciu przez rolniczą "Solidarność" i Kółka Rolnicze porozumienia z rządem, "Samoobrona" zaangażowała się w walkę o podwyżki dla pracowników budżetówki (m.in. pielęgniarek, górników, nauczycieli), a także o zwiększenie nakładów na renty i emerytury. W okresie tym związek współdziałała m.in. z WZZ "Sierpień 80." i środowiskiem Piotra Ikonowicza.

Wolny Związek Zawodowy "Sierpień 80" – Konfederacja (WZZ Sierpień 80) – związek zawodowy działający w Polsce. Współpracuje z Polską Partią Pracy.
Związek Zawodowy Rolnictwa i Obszarów Wiejskich "Regiony" - rolniczy związek zawodowy założony w 2008 głównie przez rolników związanych z Partią Regionów m.in. Krzysztofa Filipka i Danutę Hojarską.

W lutym 2001 w związku doszło do rozłamu. Część działaczy na czele z Leszkiem Zwierzem i Januszem Malewiczem oskarżyła przewodniczącego o nieprawidłowości finansowe, po czym współtworzyła Związek Zawodowy Rolników "Ojczyzna".

Działalność po 2001

Po 2001 ze względu na zajęcie się przez większość liderów związku bieżącą polityką, działalność ZZR "Samoobrona" osłabła, ale nie ustała. W 2002 doszło do protestu przeciwko rządowi Leszka Millera oraz władzom PSL. W czerwcu 2002 działacze związku wysypali na warszawskim Żeraniu z pociągu towarowego zboże należące do posła PSL Zbigniewa Komorowskiego, podejrzewając, że może ono być skażone rakotwórczym nitrofenem.

Rząd Leszka Millera – gabinet pod kierownictwem premiera Leszka Millera, powołany przez prezydenta Kwaśniewskiego 19 października 2001 po wygranych wyborach przez koalicję SLD-UP. Przejął władzę po ustąpieniu rządu Jerzego Buzka.
Wacław Klukowski (ur. 14 kwietnia 1966 w Pyrzycach) – polski polityk, samorządowiec, rolnik, były radny sejmiku zachodniopomorskiego, poseł na Sejm IV kadencji.

We wrześniu 2004 ZZR "Samoobrona" wszedł w skład europejskiej organizacji związkowej COPA COGECA. W latach 2006-2007, gdy Andrzej Lepper pełnił funkcję wicepremiera, związkiem tymczasowo kierowała Bożena Garbacz.

W 2006 i 2007, w wyniku kolejnych konfliktów w związku, część działaczy ZZR "Samoobrona" odeszła z organizacji powołując nowe związki m.in. Ogólnopolskie Porozumienie Związków Zawodowych Rolników i Organizacji Rolniczych (m.in. Sławomir Izdebski) oraz Związek Zawodowy Rolnictwa i Obszarów Wiejskich "Regiony" (m.in. Danuta Hojarska, Krzysztof Filipek).

Zambrów (wymowa ?/i) – miasto i gmina w północno-wschodniej Polsce, w województwie podlaskim, w powiecie zambrowskim nad rzeką Jabłonką. Zambrów leży na historycznym Mazowszu. W latach 1975-1998 miasto administracyjnie należało do województwa łomżyńskiego. Od południowego wschodu bezpośrednio graniczy z Wolą Zambrowską, a od północnego zachodu z miejscowością Nagórki Jabłoń. Najbliższe sąsiednie miasta to: Wysokie Mazowieckie, Łomża i Ostrów Mazowiecka. Zambrów leży na trasie Warszawa-Białystok.
Sebastian Franciszek Filipek-Kaźmierczak (ur. 24 października 1969) – polski ekonomista, agronom, menedżer, urzędnik, działacz związkowy i polityk, były wiceminister rolnictwa.

W 2008 ZZR "Samoobrona" zorganizował serię niewielkich blokad dróg m.in. w Polichnie, Grudziądzu, Bartoszycach i Zambrowie, protestując przeciwko polityce rządu Donalda Tuska.

W październiku 2011 przewodniczącym ZZR "Samoobrona" w miejsce zmarłego Andrzeja Leppera został Lech Kuropatwiński.

Rząd Hanny Suchockiej – gabinet pod kierownictwem premier Hanny Suchockiej, powołany przez prezydenta Lecha Wałęsę 11 lipca 1992 po niepowodzeniu misji utworzenia rządu przez Waldemara Pawlaka. 28 maja 1993 Sejm RP na wniosek NSZZ Solidarność, większością jednego głosu uchwalił wotum nieufności dla rządu Hanny Suchockiej. 29 maja 1993 prezydent Lech Wałęsa w wyniku uchwalenia wotum nieufności bez jednoczesnego dokonania wyboru nowego premiera przez Sejm, skorzystał ze swoich konstytucyjnych uprawnień (na podstawie Małej Konstytucji), nie przyjął dymisji rządu Hanny Suchockiej i rozwiązał parlament.
Niezależny Samorządny Związek Zawodowy Rolników Indywidualnych "Solidarność", NSZZ RI "Solidarność" – związek zawodowy rolników. Powstał jako część ruchu Solidarności zapoczątkowanego w sierpniu 1980. Legalizacja związku stała się możliwa po zawarciu porozumień rzeszowsko-ustrzyckich 19 lutego 1981 (władze odmawiały prawa bytu związkowej reprezentacji rolników, co wywołało strajki chłopskie w styczniu 1981).

czytaj dalej: [2], [3]

w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)