Zwiad - Polski Serwis Naukowy

Rozpoznanie – jest produktem wiedzy dotyczącej działalności i możliwości prowadzenia działań przez aktualnego lub potencjalnego przeciwnika, obszaru prowadzenia działań i warunków hydrometeorologicznych.

W znaczeniu rzeczowym – to zespół sił i środków przeznaczonych do zdobywania (pozyskiwania), gromadzenia informacji, przetwarzania ich w dane rozpoznawcze oraz rozpowszechniania tych danych do zainteresowanych odbiorców.

Rozpoznanie oznacza całokształt przedsięwzięć realizowanych przez wszystkie szczeble dowodzenia, determinowane koniecznością możliwie najszybszego i pełnego zdobywania i dostarczania informacji o przeciwniku

ACINT (ang. Acoustic Intelligence) - rozpoznanie akustyczne, jego istotą jest badanie zjawisk akustycznych dźwięku za pomocą odpowiedniego oprzyrządowania pomiarowego, np.: hydrofonów, stacji hydroakustycznych (sonarów), stacji rozpoznania dźwiękowego, oraz określanie ich parametrów, w tym technicznych.

Siły i środki - stan osobowy związków (operacyjnych, taktycznych), oddziałów i pododdziałów wszystkich rodzajów sił zbrojnych i wojsk wraz z uzbrojeniem, sprzętem technicznym i wyposażeniem.

Rozpoznanie to również: sztabowe komórki rozpoznawcze, oddziały i pododdziały rozpoznawcze oraz nieetatowe elementy rozpoznawcze.

Informacja i dane rozpoznawcze to czynniki decydujące o powodzeniu w walce, a ich zdobywanie odbywa się w warunkach ciągłej walki informacyjnej polegającej na:

zdobywaniu (pozyskiwaniu) informacji

zakłócaniu informacyjnym

obronie informacyjnej

Informacja składa się z pojedynczego lub grupy faktów, które zostały zarejestrowane za pomocą sił i środków rozpoznania i zgromadzone w jednym miejscu. Stanowi ona opis zaistniałego stanu rzeczy w danym czasie i przestrzeni. Z natury posiada jednoznaczne brzmienie i może być związana z wydarzeniami bieżącymi lub przyszłymi. Jest definiowana jako nieprzetworzone fakty opisane w dowolny sposób, które poddane właściwej obróbce analitycznej przez sztabowe komórki rozpoznawcze i powiązane z innymi cząstkowymi informacjami tworzą dane rozpoznawcze. Zdobywane informacje powinny z punktu widzenia odbiorcy spełniać cechy użyteczności, wiarygodności, aktualności i pełności zawartych w sobie treści.

Manewr – zorganizowany ruch sił i środków w celu zajęcia jak najdogodniejszego położenia w stosunku do nieprzyjaciela i stworzenia warunków do skutecznego działania. Manewry, w zależności od ilości zaangażowanych sił i środków, dzieli się na:

Informacja (łac. informatio – przedstawienie, wizerunek; informare – kształtować, przedstawiać) - termin interdyscyplinarny, definiowany różnie w różnych dziedzinach nauki; najogólniej - właściwość pewnych obiektów, relacja między elementami zbiorów pewnych obiektów, której istotą jest zmniejszanie niepewności (nieokreśloności).

Dane rozpoznawcze to produkt uzyskany poprzez przetwarzanie informacji o przeciwniku lub potencjalnym przeciwniku oraz o obszarach bieżących lub planowanych działań. Dane rozpoznawcze powinny zapewnić dowódcy prognozy, co do prawdopodobnych zamiarów i możliwości przeciwnika lub dane niezbędne do jego rażenia.

Przeciwnik (ang.enemy) - osoba, grupa osób (zorganizowana lub niezorganizowana), wojska lub siły paramilitarne, elementy narodowe lub sojusznicze, które prowadzą w sposób zamierzony wrogie działania wymierzone przeciwko stronie własnej i z którymi należy walczyć z użyciem, w razie konieczności, siły.

Kryzys - termin pochodzi z greckiego "krisis" i oznacza, w sensie ogólnym, wybór, decydowanie, zmaganie się, walkę, w której konieczne jest działanie pod presją czasu. Kryzys poszerza znaczenie o takie cechy, jak nagłość, urazowość i subiektywne konsekwencje urazu w postaci przeżyć negatywnych.

Dowódca będzie zainteresowany informacjami z następujących rejonów:

Oddziaływania (ang. Area of Influence – AOI)

obszar geograficzny w obrębie, którego dowódca ma bezpośredni wpływ na prowadzenie działań poprzez manewr i oddziaływanie ogniowe sił i środków będących w jego dyspozycji; zawiera się w rejonie odpowiedzialności rozpoznawczej.

Odpowiedzialności rozpoznawczej (ang. Area of Intelligence Resoponsibility)

Planowanie - jako element zarządzania polega na decydowaniu o podjęciu działań zorientowanych na wywołanie zjawisk, które nie zaistniałyby samoistnie.

Stanisław Marian Koziej (ur. 8 lipca 1943 w Glinniku) – generał brygady Wojska Polskiego, teoretyk wojskowości, profesor, były wiceminister obrony narodowej, od 2010 szef Biura Bezpieczeństwa Narodowego

jest to ograniczony liniami koordynacyjnymi, przydzielony dowódcy obszar, w którym odpowiada on za zdobywanie i dostarczanie informacji przy użyciu sił i środków będących w jego dyspozycji

Zainteresowania rozpoznawczego (ang. Area of Intelligence Interest)

jest to rejon stanowiący przedmiot zainteresowania dowódcy w zakresie osiągania bieżących lub planowanych celów działań, obejmujący jego rejon oddziaływania i odpowiedzialności oraz obszary przylegające.

System rozpoznania

Rekonesans - wstępne zapoznanie się z czymś w określonym terenie; w terminologii wojskowej oznacza rozpoznanie stanowisk i sił nieprzyjaciela, w kartografii - dokonanie elementarnych pomiarów i obliczeń terenu. używany również w terminologii dyscyplin takich jak joga, rekonesans - zapoznanie się z porządkiem i przebiegiem ćwiczeń itp.

Sztab - główny organ dowodzenia występujący w oddziałach i związkach wszystkich rodzajów sił zbrojnych oraz na szczeblu centralnym. Na czele sztabu stoi szef sztabu podlegający bezpośrednio dowódcy. W okresie pokoju głównym zadaniem sztabu jest organizowanie szkolenia wojsk i zapewnienie im warunków utrzymania wysokiego stopnia gotowości bojowej.

W celu sprawnego dowodzenia i kierowania działalnością rozpoznawczą organizuje się system rozpoznania. Obejmuje on rozwinięte i ugrupowane w przestrzeni siły i środki rozpoznania wszystkich rodzajów wojsk wraz z ich komórkami kierowania, powiązane więzami informacyjnymi i działające zgodnie z zamiarem prowadzenia operacji (walki), w celu pozyskiwania informacji niezbędnych do skutecznego prowadzenia i planowania jej dalszego przebiegu.

System rozpoznania musi być przygotowany i rozwinięty z takim wyprzedzeniem, aby zapewnić optymalne przygotowanie operacji (walki) oraz tak zorganizowany, aby zapewnić skuteczną walkę i niezbędne informacje do planowania dalszych działań.

Wszystkie dostępne dowódcy elementy działalności rozpoznawczej powinny być kierowane i koordynowane przez najbardziej doświadczonych fachowców, aby zapewnić optymalne wykorzystanie ich możliwości rozpoznawczych. Różnorodność źródeł, działających według jednego planu zbierania informacji umożliwi weryfikację dostarczanych informacji oraz pozwoli pokonać urządzenia bezpieczeństwa działań przeciwnika.

Działalność rozpoznawcza powinna być prowadzona w czasie pokoju, kryzysu i działań bojowych, a wszystkie jej elementy powinny wzajemnie się uzupełniać (spełniać kryteria) w zakresie:

przestrzeni – żeby zapewnić pokrycie wszystkich rejonów, umożliwiając wykrycie przeciwnika wszelkimi możliwymi środkami;

czasu – żeby zapewnić ciągłość działań rozpoznawczych;

interoperacyjności – wszędzie gdzie to możliwe;

różnorodności – różne rodzaje sił i środków rozpoznania.

Zobacz też

ACINT

IMINT

Rekonesans

Przypisy

Gabriel Nowacki: Rozpoznanie satelitarne USA i Federacji Rosyjskiej. Warszawa: Akademia Obrony Narodowej, 2002.

Bibliografia

"Leksykon wiedzy wojskowej"; Wydawnictwo MON. Warszawa 1979

Stanisław Koziej: Teoria sztuki wojennej. Warszawa: "Bellona", 1993. ISBN 83-11-08264-2.