Zygmunt Lubertowicz - Polski Serwis Naukowy

Grób Zygmunta Lubertowicza na cmentarzu przy ul. Grunwaldzkiej w Bielsku-Białej

Zygmunt Lubertowicz (urodzony 16 września 1883 w Nowym Targu, zm. 20 września 1958 w Bielsku-Białej) - polski nauczyciel, poeta, prozaik, publicysta, działacz społeczny, kulturalny i turystyczny.

Biografia

Po ukończeniu polonistyki na Uniwersytecie Jagiellońskim (1909 r.) pracował jako nauczyciel w Brodach (1909-1912), Czerniowcach (1912-1916) i Nowym Targu (1916-1927), a następnie w gimnazjum w Bielsku.

Uniwersytet Jagielloński (historyczne nazwy: łac. Studium Generale, Akademia Krakowska, Szkoła Główna Koronna, Szkoła Główna Krakowska, Uniwersytet Krakowski) (łac. Universitas Jagellonica Cracoviensis) – najstarsza polska szkoła wyższa, jeden z najstarszych uniwersytetów na świecie, mieszczący się w Krakowie.

Władysław Orkan, właśc. Franciszek Ksawery Smaciarz (ur. 27 listopada 1875 w Porębie Wielkiej, zm. 14 maja 1930 w Krakowie) – pisarz tworzący w okresie Młodej Polski, chociaż do nurtu modernistycznego ani on sam, ani współcześni go nie zaliczali.

Współpracował z licznymi czasopismami krajowymi (Kurier Lwowski, Ilustrowany Kurier Codzienny, Gazeta Polska, Polska Zachodnia, Zaranie Śląskie i in.) i polonijnymi (m. in. Dziennik Związkowy w Chicago i Weteran w Detroit). Przebywając na Podhalu współpracował z Władysławem Orkanem i redagował Echo Tatrzańskie. Był współzałożycielem i członkiem zespołu redakcyjnego czasopisma bielskiej Partii Pracy pt. Zjednoczenie, a później Echa Beskidzkiego. Pisał poezje, poematy, opowiadania. W prasie publikował także artykuły o tematyce kulturalnej, turystycznej, recenzje i szkice literackie.

Pomysł założenia Towarzystwa Tatrzańskiego był rozważany wśród miłośników Tatr już w 1871. Założono je początkowo jako Galicyjskie Towarzystwo Tatrzańskie 3 sierpnia 1873. Po ustanowieniu statutu Towarzystwo zostało zarejestrowane 19 marca 1874 z siedzibą w Nowym Targu. W maju 1874 zmieniło nazwę na Towarzystwo Tatrzańskie i przeniosło swoją siedzibę do Krakowa.

Turystyka – zjawisko przestrzennej ruchliwości ludzi, które związane jest z dobrowolną zmianą miejsca pobytu, środowiska i rytmu życia. Obejmuje całokształt stosunków i zjawisk związanych z ruchem turystycznym.

Był jednym z animatorów polskiego ruchu teatralnego w Bielsku i członkiem miejscowego Towarzystwa Teatru Polskiego. Po II wojnie światowej współpracował z bielskim teatrem lalek. Prapremierą jego przedstawienia pt. O Marysi sierotce i złotookiej sroczce w dniu 7 grudnia 1947 r. zainaugurował swoją działalność teatr lalkowy Robotniczego Towarzystwa Przyjaciół Dzieci (obecna Banialuka).

Zwardoń (690 m n.p.m.) – wieś w Polsce położona w województwie śląskim, w powiecie żywieckim, w gminie Rajcza, pomiędzy trzema przełęczami – Przysłop, Zwardońską i Graniczne (centrum wsi na przełęczy Zwardońskiej) w zachodniej części Beskidu Żywieckiego, tuż przy granicy ze Słowacją.

Schronisko turystyczne – budynek przeznaczony dla potrzeb obsługi ruchu turystycznego, zapewniający miejsce odpoczynku, schronienia przed wpływem niekorzystnych warunków atmosferycznych, w przypadku większości obiektów – bazę noclegową i gastronomiczną oraz czasami dodatkowe usługi: punkt informacji turystycznej, wypożyczalnie sprzętu turystycznego czy sportowego, dyżurka służb ratowniczych itp.

Bezpośrednio po przybyciu do Bielska Zygmunt Lubertowicz wstąpił do miejscowego koła Polskiego Towarzystwa Tatrzańskiego. Po przekształceniu w dniu 15 listopada 1930 r. bielskiego koła w Oddział PTT Bielsko był przez dwa lata jego pierwszym prezesem, a następnie w latach 1933-1946 zasiadał we władzach naczelnych PTT. Był jednym z inicjatorów budowy wielkiego i nowoczesnego na owe czasy schroniska turystycznego PTT w Zwardoniu. Prowadził wiele wycieczek turystycznych w Beskidach i Tatrach oraz propagował turystykę na łamach prasy i prowadząc odczyty.

Bielsko-Biała (niem. Bielitz-Biala, czes. Bílsko-Bělá) – miasto na prawach powiatu w Polsce południowej, w województwie śląskim, na Pogórzu Śląskim, u stóp Beskidu Małego i Beskidu Śląskiego, nad rzeką Białą. Jest stolicą powiatu bielskiego, Euroregionu Beskidy, diecezji bielsko-żywieckiej kościoła rzymskokatolickiego i diecezji cieszyńskiej kościoła ewangelicko-augsburskiego, a także głównym miastem aglomeracji bielskiej.

Beskidy (cz., słow. Beskydy, ukr. Бескиди, ang. Beskids, niem. Beskiden) – grupa pasm górskich w Karpatach Zewnętrznych rozciągająca się od rzeki Beczwy na zachodzie (Czechy) po rzekę Czeremosz (Ukraina) na wschodzie. Szerokość pasma Beskidów wynosi ok. 50-70 km, a ich długość ok. 600 km.

Władze miasta Bielska-Białej uczciły pamięć poety nadając jednej z ulic w centrum miasta nazwę ul. Zygmunta Lubertowicza (wcześniej Gimnazjalna)oraz nadanie imienia Szkole Podstawowej w Bielsku-Białej Straconce. W Nowym Targu również znajduje się ulica Zygmunta Lubertowicza.

Niektóre publikacje

Satyry dzisiejsze, 1922;

Sonety tatrzańskie i inne poezje, 1925;

Bielsko-Biała, kresowe miasto polskie, 1936

Kazimierz Tetmajer jako epik Tatr, w: “Wierchy” R. X (1932);

Przewodnik po Beskidzie Zachodnim i Śląskim, 1935;

Turystyka w Beskidach, w: “Kronika Ziemi Cieszyńskiej”;