Zygmunt Modzelewski - Polski Serwis Naukowy

Grób Zygmunta Modzelewskiego na Cmentarzu Wojskowym na Powązkach w Warszawie

Zygmunt Modzelewski (ur. 15 kwietnia 1900 w Częstochowie, zm. 18 czerwca 1954 w Warszawie) – polityk i ekonomista, minister spraw zagranicznych.

Życiorys

Pochodził z rodziny robotniczej. Studiował na Uniwersytecie i w Szkole Nauk Politycznych w Paryżu, w 1928 uzyskał doktorat z ekonomii (w 1951 także dr filozofii), od 1951 prof. zwyczajny, od 1952 członek rzeczywisty PAN.

Od 1917 członek SDKPiL, od 1918 w Komunistycznej Partii Robotniczej Polski (późniejszej KPP). W latach 1923–1937 przebywał we Francji (wyjechał na sfałszowanym paszporcie wystawionym na nazwisko Fiszer), należał do Francuskiej Partii Komunistycznej (był nawet członkiem jej Komitetu Centralnego w latach 1924–1925). W latach 1937–1945 przebywał w ZSRR, działał w Związku Patriotów Polskich i przy Centralnym Biurze Komunistów Polskich, w 1944 został pierwszym dyrektorem Agencji "Polpress". Od 1944 członek PPR, był członkiem KC PPR (1945–1948).

Polska Partia Robotnicza (PPR) – polska partia polityczna, utworzona 5 stycznia 1942 w Warszawie z inicjatywy przybyłych z ZSRR polskich komunistów z tzw. Grupy Inicjatywnej (zrzuconych przez lotnictwo radzieckie na spadochronach 28 grudnia 1941 w okolicach Wiązowny [1]), poprzez połączenie kilku spośród istniejących konspiracyjnych grup komunistycznych (m.in. Młot i Sierp, Stowarzyszenie Przyjaciół Związku Radzieckiego i Rewolucyjne Rady Robotniczo-Chłopskie) w Związek Walki Wyzwoleńczej (ZWW) i grupy Proletariusz. ZWW, utworzony we wrześniu 1941, był najsilniejszą z przedpeperowskich konspiracyjnych organizacji komunistycznych. Szkoleniem aktywistów PPR tworzących Grupę Inicjatywną m.in. w specjalnym ośrodku w miejscowości Puszkino pod Moskwą, zajmował się Ludowy Komisariat Spraw Wewnętrznych (NKWD), badania historyków przeprowadzane po 1989 wykazały, iż wielu z nich było agentami NKWD.

Komitet Centralny Polskiej Zjednoczonej Partii Robotniczej (KC PZPR) – organ kierowniczy Polskiej Zjednoczonej Partii Robotniczej (PZPR) w latach 1948–90; najwyższa władza PZPR między zjazdami, kierująca całokształtem pracy partii.

W 1945 ambasador RP w ZSRR, w latach 1945–1947 podsekretarz stanu w Ministerstwie Spraw Zagranicznych; w latach 1947–1951 minister spraw zagranicznych. Od 1951 pracownik (i rektor) Instytutu Nauk Społecznych przy KC PZPR. Należał już wówczas do PZPR i był członkiem jej KC.

W latach 1952–1954 członek Rady Państwa, zmarł w trakcie kadencji. Był posłem do KRN oraz na Sejm Ustawodawczy.

Sejm Ustawodawczy Rzeczypospolitej Polskiej – polski Sejm wybrany dnia 19 stycznia 1947 r. w sfałszowanych przez komunistów wyborach, powołany w celu przyjęcia nowej konstytucji, działający według zasad określonych w ustawie konstytucyjnej z 19 lutego 1947 r. (patrz: tzw. Mała Konstytucja).

Order Dannebroga (duń. Dannebrogordenen) – jeden z najstarszych orderów świata, drugie w precedencji odznaczenie Królestwa Danii (piąte w precedencji światowej, szóstym jest Order Orła Białego), nadawane za zasługi cywilne i wojskowe.

Jego żoną była Natalia Modzelewska, a przybranym synem jest Karol Modzelewski.

Został pochowany na Cmentarzu Wojskowym na Powązkach w Warszawie (kw. A 27 rz. Tuje m. 8/9).

Ordery i odznaczenia

Order Budowniczych Polski Ludowej (1954)

Order Krzyża Grunwaldu III klasy (19 lutego 1946 )

Krzyż Wielki Orderu Dannebroga.

Przypisy

M.P. z 1946 r. Nr 42, poz. 80
Odznaczenia polsko-duńskie za zasługi na polu współpracy obu narodów, "Kurier Codzienny", nr 286 z 29 października 1947, s. 2

Linki zewnętrzne

Biuro Edukacji Publicznej IPN "Zygmunt Modzelewski (1900–1954)" – informacja historyczna