• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • 65. rocznica referendum ludowego - brak poparcia dla komunistów

    30.06.2011. 11:19
    opublikowane przez: Redakcja Naukowy.pl


    Pytania dotyczące zniesienia Senatu, reformy rolnej i utrwalenia polskiej granicy zachodniej zostały zadane podczas referendum ludowego, które odbyło się 30 czerwca 1946 r. Rezultaty plebiscytu pokazały brak społecznego poparcia dla władz komunistycznych. 


    Referendum, oprócz przetestowania stopnia poparcia społecznego dla Polskiej Partii Robotniczej, miało także na celu kontrolę sprawności działania struktur partyjnych i organizacyjnych przed przeprowadzeniem demokratycznych wyborów, których obowiązek nakładały na Tymczasowy Rząd Jedności Narodowej postanowienia konferencji w Jałcie.

    Uczestnicy plebiscytu mieli udzielić odpowiedzi na trzy pytania: "Czy jesteś za zniesieniem Senatu?"; "Czy chcesz utrwalenia w przyszłej Konstytucji ustroju gospodarczego, zaprowadzonego przez reformę rolną i unarodowienie podstawowych gałęzi gospodarki krajowej, z zachowaniem ustawowych uprawnień inicjatywy prywatnej?" oraz "Czy chcesz utrwalenia zachodnich granic Państwa Polskiego na Bałtyku, Odrze i Nysie Łużyckiej?".

    Władze komunistyczne skupione wokół PPR, Polskiej Partii Socjalistycznej, Stronnictwa Ludowego i Stronnictwa Demokratycznego, wspierane przez funkcjonariuszy sowieckich służb specjalnych, zorganizowały przed plebiscytem szeroko zakrojoną akcję propagandową pod hasłem "3 x TAK", zachęcającą do oddania głosu na "tak" na wszystkie z zadanych pytań. Dodatkowo zorganizowano wiele działań mających na celu zapewnienie komunistom zwycięstwa w referendum oraz dyskredytujących działaczy opozycji i podziemia niepodległościowego, których wielu było prześladowanych i aresztowanych, a nawet skrycie mordowanych.

    Ugrupowania opozycyjne zdając sobie sprawę, iż plebiscyt ma na celu ugruntowanie władzy komunistów i uzależnienie od ZSRR, agitowały do innych odpowiedzi na pytania referendum, by zamanifestować społeczny sprzeciw wobec takiej sytuacji. Polskie Stronnictwo Ludowe, stanowiące główną legalną partię opozycyjną, wzywało do głosowania "nie" na pierwsze i "tak" na dwa pozostałe pytania. Środowiska katolickie w kwestii pierwszego pytania miały podobne zdanie, odpowiedź na drugie pozostawiali decyzji uczestników referendum i jednoznacznie opowiadały się za głosowania na "tak" na trzecie pytanie. Wolność i Niezawisłość nawoływało do odpowiedzi "nie" na dwa pierwsze i "tak" na trzecie pytania, a NSZ agitował za głosowania na "nie" na wszystkie pytania. Wiele organizacji niepodległościowych namawiało do bojkotu plebiscytu.

    Oficjalne wyniki referendum zostały przekazane dopiero 12 lipca. Wedle ogłoszonych danych w plebiscycie wzięło udział 85 proc. uprawnionych. Na pytanie pierwsze "tak" odpowiedziało 68 proc. uczestników referendum, "nie" - 32 proc.; na pytanie drugie - "tak" - 77,2 proc., "nie" - 22,8 proc.; a na pytanie trzecie - "tak" 91,4 proc., "nie" - 8,6 proc. Wyniki plebiscytu zostały przez władze komunistyczne sfałszowane, a protesty opozycji, wystosowywane także do organizacji międzynarodowych, nie przyniosły rezultatu.

    Przedstawiciele PSL podjęli próbę oszacowania rzeczywistych wyników głosowania według informacji z ok. 48 proc. obwodów. Dane te wskazywały, że tylko na pierwsze pytanie udzielono ponad 83 proc. negatywnych odpowiedzi. Wedle informacji z Krakowa, gdzie urny do głosowani zostały skutecznie zabezpieczone przed fałszerstwami, procent odpowiedzi na "nie" wyniósł w pierwszym pytaniu - 84 proc., w drugim - 59 proc., a w trzecim - 30 proc.

    Rezultaty plebiscytu pokazały słabość i brak społecznego poparcia dla władz komunistycznych. Ich wynikiem stały się zmasowane akcje przeciwko opozycji, zarówno legalnej, jak i podziemia niepodległościowego oraz brak demokratycznych procedur i fałszerstwa podczas zorganizowanych w 1947 roku wyborów parlamentarnych.

    PAP - Nauka w Polsce

    akn/ ls/bsz



    Czy wiesz ĹĽe...? (beta)
    Pytanie alternatywne - rodzaj pytania kwestionariuszowego. Pytania alternatywne są najprostsze i najłatwiejsze w odbiorze. Istota tych pytań polega na tym, że respondent ma do wyboru tylko jedną z dwóch wzajemnie wykluczających się odpowiedzi. Przykładem może być pytanie o płeć. Referendum ludowe 1946 — sfałszowane referendum przeprowadzone w Polsce 30 czerwca 1946 roku w oparciu o ustawę o przeprowadzeniu głosowania ludowego, uchwaloną przez Krajową Radę Narodową w dniu 28 kwietnia 1946 (Dz. U. Nr 15, poz. 105; zm. Dz. U. Nr 26, poz. 166). Miało być sprawdzianem popularności rządzących krajem komunistów oraz przygotowaniem do fałszerstwa wyborów w 1947 roku. Pytanie – może być rozumiane jako lingwistyczne wyrażenie będące prośbą uzyskania informacji lub jako sama ta prośba. Celem pytania jest otrzymanie odpowiedzi, choć istnieją pytania na które nie trzeba jej udzielać (np. pytania retoryczne).

    Referendum ogólnokrajowe – procedura głosowania powszechnego, w ramach którego polscy obywatele wyrażają swoją wolę co do sposobu rozstrzygnięcia konkretnej sprawy. Referendum przeprowadzane jest w najważniejszych dla Polaków sprawach, na terytorium kraju. Jest fakultatywne, co oznacza, że nie ma spraw, które wymagają podjęcia decyzji przez ogół obywateli w takiej właśnie formie. Referendum jest wiążące, jeżeli weźmie w nim udział ponad połowa uprawnionych do głosowania. W przeciwnym razie ma jedynie charakter opiniodawczy. Pytanie sprawdzające - rodzaj pytania kwestionariuszowego. Pytania te służą do sprawdzenia odpowiedzi udzielonych przez respondentów na pytania zawarte w kwestionariuszu.

    Referendum 2004 odbyło się 3 kwietnia 2004 r. na Słowacji. Ponieważ frekwencja wyniosła tylko 35,86% uprawnionych do głosowania referendum nie było wiążące prawnie. Głosującym zadawano następujące pytanie: Referendum w Ekwadorze w 2008 roku - referendum przeprowadzone 28 września. Do głosowania uprawnionych było ok. 9 mln obywateli, a przedmiotem referendum była propozycja zmian w konstytucji.

    Pytanie otwarte to rodzaj pytania kwestionariuszowego, na które respondent może udzielić swobodnej odpowiedzi (przeciwieństwo: pytanie zamknięte). Frekwencja wyborcza – odsetek osób uprawnionych do głosowania, które oddały swój głos w czasie wyborów bądź referendum. W niektórych przypadkach, np. w czasie referendum, dla ważności głosowania wymagana jest pewna minimalna frekwencja.

    Pytanie rozstrzygnięcia - rodzaj pytania kwestionariuszowego zaczynającego się od partykuły "czy", po której następuje pewne zdanie oznajmujące. Pytania te przewidują możliwość tylko dwóch odpowiedzi właściwych: "tak" lub "nie" i zawsze są pytaniami zamkniętymi.

    Referendum w Azerbejdżanie w 2009 roku odbyło się 18 marca. Przedmiotem referendum było przyjęcie 29 poprawek do konstytucji, w tym przepisu zakładającego możliwość przedłużenie kadencji prezydenta i parlamentu podczas prowadzenia działań wojennych. Inicjatorem zmian była proprezydencka partia Nowy Azerbejdżan. Do głosowania przeciwko zachęcała opozycja, w tym Muzułmańska Partia Demokratyczna, której przedstawiciele poinformowali o licznych nadużyciach podczas referendum.

    Referendum w Irlandii w 2013 roku – referendum z 4 października 2013 roku, podczas którego odbyły się dwa głosowania. Pierwsze dotyczyło zniesienia wyższej izby parlamentu Irlandii – Seanad Éireann. Drugie dotyczyło ustanowienia Sądu Apelacyjnego, który miałby przejąć istniejącą jurysdykcję odwoławczą Sądu Najwyższego. Demokracja bezpośrednia (z greckiego Demos = lud oraz creatos = panować czyli bezpośrednie panowanie ludu) – system polityczny, w którym decyzje podejmuje się przez głosowanie ludowe (plebiscyt, referendum), w którym wziąć udział mogą wszyscy obywatele uprawnieni do głosowania. W demokracji bezpośredniej, w porównaniu do obecnej w większości państw zachodnich demokracji pośredniej, obywatele mają większy i bezpośredni wpływ na podejmowane decyzje.

    Referendum w Irlandii w 2012 (tzw. Children’s Referendum, tłum. referendum dzieci) – referendum w Irlandii, które odbyło się 10 listopada 2012 i dotyczyło praw dzieci w Irlandii. Referendum zostało przyjęte przewagą 58% głosujących. Referendum w Rumunii w 2012 roku odbyło się 29 lipca 2012 roku w sprawie odwołania z urzędu Prezydenta Rumunii Traiana Băsescu. Referendum było konieczne po zagłosowaniu za referendum przez rumuński parlament 6 lipca, a referendum miało odbyć się w ciągu miesiąca. Było to drugie referendum w sprawie odwołania tegoż prezydenta, poprzednie referendum miało miejsce w 2007 roku, gdzie 74% głosujących opowiedziało się przeciw.

    Ogólnoukraińskie referendum na temat ogłoszenia niepodległości Ukrainy odbyło się 1 grudnia 1991. Na referendum postawiono tylko jedno pytanie - "Czy zgadzacie się z Aktem ogłoszenia niepodległości Ukrainy?". Tekst Aktu został przyjęty przez Radę Najwyższą Ukrainy 24 sierpnia 1991 i ogłoszony w biuletynie wyborczym.

    Dodano: 30.06.2011. 11:19  


    Najnowsze