• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Archeolodzy: przed wiekami na Mazurach jadano ryby i wiewiórki

    21.12.2011. 00:04
    opublikowane przez: Redakcja Naukowy.pl

    Mieszkańcy północnych krańców współczesnych Mazur przed wiekami jadali ryby z rodziny karpiowatych a także świnie, zające oraz wiewiórki. Palili w piecach drewnem, które rosło w pobliżu, a ich chaty były bielone - wynika z najnowszych badań archeologów.

    Archeolodzy, którzy prowadzili projekt badawczy ,,Dolina Węgorapy" jadłospis mieszkańców północnych kresów Mazur ustalili na podstawie znalezisk we wsi Kal nad jeziorem Święcajty.

    ,,Uzyskano stąd duże ilości szczątków kostnych, pozostałych po skonsumowanych rybach i ssakach. W świetle wyników analizy archeoichtiologicznej, przeprowadzonej przez Mirosławę Zabilską z Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu, najliczniejsze były szczątki ryb z rodziny karpiowatych, które stanowiły 60 proc. zbioru. Zidentyfikowano: leszcza, płoć, wzdręgę, lina, jazia i karasia pospolitego. Ponadto wyróżniono szczątki: szczupaka, okonia i sandacza oraz stosunkowo nieliczne kości węgorza i suma" - poinformował PAP archeolog z Muzeum Kultury Ludowej w Węgorzewie Jerzy M. Łapo.

    Analizie archeozoologicznej poddano również znalezione fragmenty kości ssaków. Daniel Makowiecki z UMK w Toruniu, który przeprowadził tę analizę, stwierdził iż wśród zwierząt domowych dominowała świnia przy niewielkim udziale bydła, owiec i kóz.

    ,,Zaskoczeniem była dla nas znaczna liczba kości wiewiórki i zająca szaraka" - przyznał Łapo. Dodał, że w znalezionych szczątkach kostnych znaleziono także kości bobra, jelenia, sarny, niedźwiedzia brunatnego i tchórza.

    ,,Otrzymane wyniki potwierdzają duże znaczenie gospodarcze polowań na zwierzęta futerkowe" - powiedział Łapo i dodał, że te ustalenia korespondują ze znalezieniem kompletu żelaznych grotów strzał myśliwskich przystosowanych do polowania właśnie na tę grupę zwierząt (na cmentarzysku kultury bogaczewskiej w Paprotkach Kolonii).

    Archeolodzy w ramach projektu ,,Dolina Węgorapy" poddali analizom także węgle drzewne znalezione w badanych osadach. Okazało się, że palono m.in. grab, dąb, jesion, wierzbę, olszę, wiąz i sosnę - czyli drzewa do dziś popularne na Mazurach.

    Alina Dubis z Uniwersytetu w Białymstoku zbadała również próbki polepy tj. suszonej gliny, którą wylepiane były ściany i podłogi domostw. ,,Jej analiza potwierdziła m.in. zjawisko bielenia ścian chałup w okresie wędrówek ludów, tak było m.in. we wsi Kal" - powiedział Łapo.

    Projekt ,,Dolina Węgorapy 2008-2010" polegał na badaniu zabytków oraz próbek pobranych z osad położonych na styku Krainy Wielkich Jezior Mazurskich i Krainy Węgorapy i miał na celu interdyscyplinarne rozpoznanie osadnictwa wczesnośredniowiecznego na północnym krańcu współczesnych Mazur. Prace prowadzono na trzech osadach: Kal, Wysiecza, i Stulichy.

    Badania wspólnie przeprowadziło węgorzewskie Muzeum Kultury Ludowej i Instytut Archeologii Uniwersytetu Warszawskiego. Projekt, którego wyniki są obecnie analizowane był finansowany ze środków Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego oraz Urzędu Marszałkowskiego w Olsztynie.

    PAP - Nauka w Polsce

    jwo/ mlu/  bsz



    Czy wiesz ĹĽe...? (beta)
    Kraina Węgorapy (842.84) – mezoregion fizycznogeograficzny w północno-wschodniej Polsce i w Rosji (obwód kaliningradzki), część Pojezierza Mazurskiego, na północ od Krainy Wielkich Jezior Mazurskich.. Powierzchnia w granicach Polski 690 km². Neolit w Chinach: Najwcześniejsze ślady człowieka (rodzaju Homo) na terenie dzisiejszych Chin, odnaleziono na północy, w jaskiniach Zhoukoudian, położonych na południowy zachód od Pekinu oraz w okolicach miejscowości Lantian (dolina rzeki Pa, prowincja Shaanxi). Wśród znalezisk były narzędzia kamienne, kości zwierząt, ślady ognia i najważniejsze - kości homo erectus. W okresie późnego plejstocenu (późny paleolit), stanowisko to zostało ponownie zajęte przez ludzi współczesnych (Homo sapiens), którzy przybyli na te tereny ok. 35 tys. lat temu. Paleolityczne kultury tego okresu tworzyły rozległą wspólnotę, rozciągającą się od północnych Chin na Syberię. Wirtualne Muzea Małopolski - projekt, którego celem jest digitalizacja zbiorów muzealnych, utworzenie Regionalnej Pracowni Digitalizacji oraz portalu prezentującego 700 eksponatów z kolekcji 35 muzeów z terenu Małopolski. WMM to projekt, realizowany przez Departament Rozwoju Gospodarczego Urzędu Marszałkowskiego Województwa Małopolskiego – Lidera projektu, w partnerstwie z Małopolskim Instytutem Kultury – Partnerem i głównym realizatorem projektu, w porozumieniu z 35 małopolskimi muzeami.

    Klimatostratygrafia – dziedzina stratygrafii, stosowana w badaniach czwartorzędu (ostatnich 2,6 mln lat). Polega na obserwacji w osadach szczątków organicznych świadczących o charakterze zbiorowisk roślinnych i zwierzęcych oraz ich zmianach w czasie. Występowanie w kolejnych warstwach osadu szczątków organizmów, które miały określone wymagania termiczne i wilgotnościowe, pozwala na odtworzenie zmian warunków klimatycznych w okresie powstawania osadu. Kultura kongemose - nazwa niniejszej jednostki kulturowej związana jest z nazwą eponimicznego stanowiska Kongemose położonego na Zelandii. Zespół zjawisk kulturowych utożsamianych z omawianą kulturą obejmował swym zasięgiem obszary dzisiejszej Danii oraz południowej części Skandynawii. Rozwój owej jednostki kulturowej wyznaczają daty od ok 6 do ok 5 tys lat temu. Bezpośrednią jednostką kulturową która wytworzyła się na podłożu kultury Kongemose była kultura Ertebolle. Inwentarz kamienny w owej kulturze reprezentowany jest przez duże zbrojniki w kształcie rombów które pozyskiwano przy zastosowaniu techniki wiórowej. Techniką rdzeniowania pozyskiwano masywne narzędzia w rodzaju rozłupców i "siekier". Inwentarz kościany reprezentowany jest przez ostrza "sztyletów", "motyk" i narzędzi siekierkowatych. Gospodarka kultury Kongemose miała charakter mieszany dominowało rybołówstwo morskie głównie na dorsze i węgorze oraz na ssaki morskie m.in foki praktykowano również zbieractwo małży i ślimaków polowania na ssaki lądowe m.in jelenie, sarny miało niewielkie znaczenie w strategii pozyskiwania pożywienia przez ludność tej kultury.

    Kidzina – wał plażowy utworzony przez organiczne szczątki wyrzucone przez fale na brzeg morza. Składa się głównie ze szczątków wodorostów morskich. Oprócz tego może zawierać szczątki zwierzęce, np. martwe ryby lub meduzy, muszle, a także bursztyn i szczątki pochodzące pierwotnie z lądu (np. drewno, szczątki lądowych bezkręgowców). Obcy VI – polski film krótkometrażowy z 2006 roku. Film zrealizowany w ramach projektu 30 minut. Projekt ten umożliwia realizacje swojego pierwszego filmu przy profesjonalnym wsparciu. Projekt jest inicjatywą Stowarzyszenia Filmowców Polskich, Mistrzowskiej Szkoły Reżyserii Filmowej Andrzeja Wajdy, TVP Kultura oraz Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego wraz z Polskim Instytutem Sztuki Filmowej.

    Ładniej? PRL w przestrzeni miasta – projekt społeczno-artystyczny realizowany w 2009 roku z inicjatywy doktorantów i studentów Uniwersytetu w Białymstoku – wolontariuszy Fundacji Uniwersytetu w Białymstoku – oraz Klubu Krytyki Politycznej w Białymstoku zorientowany na wywołanie debaty publicznej nad przemianami zachodzącymi w przestrzeni miejskiej Białegostoku po przekształceniu w 1989 roku Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej w III Rzeczpospolitą. Projekt zaadresowano do białostockiej młodzieży szkolnej i akademickiej, mieszkańców miasta oraz do turystów. Narodowy Instytut Dziedzictwa (NID) – narodowa instytucja kultury podległa Ministerstwu Kultury i Dziedzictwa Narodowego. Misją NID jest tworzenie podstaw dla zrównoważonej ochrony dziedzictwa poprzez gromadzenie i upowszechnianie wiedzy o zabytkach, wyznaczanie standardów ich ochrony i konserwacji oraz kształtowanie świadomości społecznej celem zachowania dziedzictwa kulturowego Polski dla przyszłych pokoleń. Instytut wydaje kwartalnik „Ochrona Zabytków”.

    Danuta Irena Madeyska (ur. 1936) – polska arabistka i islamistka, historyk świata arabskiego i literaturoznawca, pracuje w Katedrze Arabistyki i Islamistyki Uniwersytetu Warszawskiego oraz w Pracowni Języka i Kultury Arabskiej Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu.

    Muzeum Wsi Kieleckiej w Kielcach – polskie muzeum etnograficzne z siedzibą w Kielcach. Celem działania muzeum jest przede wszystkim gromadzenie, ochrona i udostępnianie zabytków kultury ludowej z obszaru województwa świętokrzyskiego, ze szczególnym uwzględnieniem budownictwa ludowego oraz popularyzacja kultury ludowej.

    Muzeum Regionalne w Kraśniku – oddział Muzeum Lubelskiego. Powstało w 1976 r. w związku z obchodami 600-lecia Kraśnika. Posiada zbiory regionalne historyczne i etnograficzne, a nade wszystko znane daleko poza Kraśnikiem zabytki archeologiczne. Zbiory etnograficzne prezentują zabytki związane z kulturą i sztuką ludową regionu: kolekcję ceramiki urzędowskiej od XVIII w. po czasy współczesne, duży zbiór eksponatów dotyczących kultury materialnej wsi i plastyki obrzędowej. Najciekawsze zbiory historyczne to księgi z biblioteki klasztoru Kanoników Regularnych, fotografie dawnego Kraśnika i jego mieszkańców, dokumenty z okresu okupacji. Ciekawe są zbiory militariów z I i II wojny światowej oraz oporządzenia wojskowego. Zabytki archeologiczne pochodzą głównie z licznych badań własnych muzeum, m.in. cmentarzyskach ciałopalnych z epoki brązu w Świeciechowie, cmentarzysku z późnego okresu lateńskiego w Pikulach i cmentarzysku z okresu wpływów rzymskich w Kraśniku-Piaskach, a także na Zamczysku - siedzibie dawnych właścicieli Kraśnika.

    Dodano: 21.12.2011. 00:04  


    Najnowsze