• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Archeolodzy z UW odkryli tajemniczy grób dziecka

    30.08.2011. 14:33
    opublikowane przez: Redakcja Naukowy.pl

    Tajemniczy grób dziecka odkryli w Pełczyskach (Świętokrzyskie) archeolodzy z Uniwersytetu Warszawskiego podczas prac w ramach ekspedycji celtyckiej. Niezwykłe znalezisko związane jest prawdopodobnie z plemionami germańskimi - poinformował PAP dr Przemysław Dulęba.



    "Oprócz typowych dla tej ludności grobów ciałopalnych odkopaliśmy bardzo rzadki typ pochówku szkieletowego 9- lub 10-letniego dziecka, z którego zachowało się jedynie po jednej kości kończyny górnej i dolnej oraz czaszka. Nadto wyposażenie zmarłego na drogę w zaświaty - trzy naczynia, które datują ten grób na schyłek I wieku przed Chrystusem" - powiedział dr Dulęba.

    Archeolog przyznał, że trudno dociec, dlaczego szkielet został zdekompletowany. Może to mieć związek z nieznanym dotychczas rytuałem pogrzebowym, grób bowiem - podobnie jak trzy pochówki szkieletowe odkryte wcześniej - znajdował się na obrzeżu cmentarzyska ciałopalnego. To umiejscowienie może wskazywać, że wszystkie one były pochówkami ludności obcej etnicznie, ale o podobnej kulturze materialnej - ocenia Dulęba.

    Jego zdaniem, pomocne w wyjaśnieniu przyczyn tego zagadkowego pochówku mogą się okazać badania laboratoryjne. "To już czwarty tego typu grób z Pełczysk na Ponidziu i zarazem piąty z obszaru całej zachodniej Małopolski, którego interpretacja pozostaje tajemnicą dla archeologów" - zaznaczył naukowiec z UW.

    Dodał, że z pochówkami ludności germańskiej związana jest większość znalezisk pochodząca ze zniszczonych grobów ciałopalnych - są to głównie wykonane z brązu i żelaza ozdoby i części stroju (zapinki, szpile, sprzączki od pasów), narzędzia i elementy uzbrojenia.

    Ekspedycja celtycka Instytutu Archeologii UW prowadzi badania wykopaliskowe nad Nidą od 10 lat. W tym sezonie natrafiono na relikty osady z młodszej epoki kamienia, którą zamieszkiwała jedna z najstarszych społeczności rolniczych, zwana kulturą pucharów lejkowatych. Archeolodzy odkopali pozostałości jam zasobowych, które pełniły najpewniej funkcję gospodarczą. Znaleziono w nich fragmenty naczyń ceramicznych w kształcie lejków, narzędzia z krzemienia i siekierkę kamienną. Znaleziska te datowane są na I połowę IV tysiąclecia przed Chrystusem.

    Badacze z UW natrafili ponadto na pozostałości osady ludności kultury mierzanowickiej (epoka brązu), datowanej na przełom III i II tysiąclecia przed Chrystusem. Znaleziono tam pierwsze ozdoby metalowe - m.in. szpilę z brązu, a także topór kamienny, fragmenty żarna i naczyń ceramicznych, zdobionych charakterystycznym ornamentem odciskanych sznurów.

    Celtowie kojarzeni są przez naukowców z procesem unifikacji Europy. Prowadzone w Pełczyskach wykopaliska to unikatowy w skali kraju innowacyjny projekt badawczy, będący przykładem współpracy nauk historycznych z podmiotami gospodarczymi - Lafarge-Nida Gips, Kopalnią Leszcze, Polskimi Składami Budowlanymi - w ramach Społecznej Odpowiedzialności Biznesu (CSR), przy wsparciu lokalnej społeczności oraz władz samorządowych gminy Złota. 

    PAP - Nauka w Polsce

    mch/ abe/bsz



    Czy wiesz ĹĽe...? (beta)
    Pochówek szkieletowy, grób szkieletowy, inhumacja - obrzęd pogrzebania zwłok w formie złożenia niespalonego ciała do grobu. Ciała mogą zostać pochowane w trumnie lub owinięte w całun i złożone w grób wyłożony deskami. Praktykowane przez człowieka, i jego człowieko-podobnych poprzedników. Dominujący sposób pochówku do około 10 wieku przed Chrystusem. Grób typu kietrzańskiego – forma pochówku ciałopalnego bezpopielnicowego, stosowana przez ludność kultury łużyckiej. Na pierwsze tego typu pochówki natrafiono podczas prac archeologicznych na cmentarzysku w Kietrzu. Cechą charakterystyczną tego rodzaju pochówków było grzebanie – wcześniej przepalanych – kości zmarłego w drewnianej trumnie (wykonanej w pojedynczej kłodzie). Przeprowadzone badania wskazały, że ta forma pochówku występowała przede wszystkim w pierwszych okresach rozwoju kultury łużyckiej, tj. od ok. 1300 r. p.n.e. do ok. 900 p.n.e. Kultura lateńska – sama nazwa pochodzi od eponimicznego stanowiska archeologicznego La Tène nad jeziorem Neuchâtel w Szwajcarii, w czasie badań archeologicznych w XIX wieku na tym stanowisku odkryto znaczne ilości zabytków związanych z ludnością celtycką. Archeolodzy terminem La Tène określają zbiór cech kulturowych charakterystycznych dla ludności celtyckiej, jednak kultura lateńska nie jest jednoznacznie tożsama z kulturą Celtów, gdyż niektóre grupy ludności celtyckiej znalazły się poza oddziaływaniem kultury lateńskiej (badania językowe). Kultura lateńska wykrystalizowała się na miejscowym podłożu kultury halsztackiej.

    Grób – nisza wykopana w ziemi (grób ziemny), wykuta w skale (grób skalny) lub fragment groty (katakumby), w którym podczas pochówku składane są szczątki zmarłego. Młynówka – pagórek na wyspie Wolin, oddalony od centrum miasta Wolina o ok. 1 km w kierunku północnym. Archeolodzy odkryli tu cmentarzysko birytualne z IX– XII wieku z bogato wyposażonymi grobami m. in. w inwentarzu znajdowały się paciorki i inne ozdoby, naczynia ceramiczne i nieceramiczne (misa wykonana z brązu), tzw. pisanka, lunula. Wśród grobów ciałopalnych można wymienić takie typy jak: jamowe, popielnicowe i typu Alt Käbelich (nie zawierały urn).

    Kultura kobańska – kultura epoki brązu rozwijająca się od połowy II tysiąclecia p.n.e. do IV wieku p.n.e. w centralnej części Przedkaukazia. Podstawą gospodarki było pasterstwo, głównie owiec. Wykorzystywane były również konie o czym świadczą znajdowane pochówki końskie na cmentarzyskach tej kultury. Bardzo ważną rolę odgrywała również metalurgia brązu, której prężne ośrodki pozwoliły na zachowanie odrębności tej kultury mimo presji ze strony koczowniczych ludów Kimmerów i Scytów. Pochówki w tej kulturze charakteryzują się ułożeniem w pozycji skurczonej na boku, składane w skrzyniach kamienych lub jamach obłożonych kamieniami. W grobach mężczyzn składane były najczęściej pasy z brązu z wytłaczanym ornamentem, zdobione sztylety, topory wojenne. Wyposażenie grobów kobiet składało się głównie ze zdobionych pasów z brązu, spiralnych naramienników, naszyjników z brązowych i karneolowych paciorków oraz szpil do spinania odzieży. Grupa gustowska - kultury epoki żelaza, nad dolną Odrą. Nazwa tej kultury pochodzi od eponimicznego stanowiska Gustow na Rugii. W inwentarzu i tradycjach ludności grupy gustowskiej widoczne są wpływy kultury wielbarskiej, które wyrażają się w obrządku birytualnym, gdzie zmarłych chowano w kłodach i nie wyposażano ich w narzędzia. Sięgały tu również wpływy ludności nadłabskiego kręgu kulturowego - formy zapinek, formy naczyń zdobionych radełkiem.

    Kultura łużycka – kultura archeologiczna środkowej i młodszej epoki brązu oraz wczesnej epoki żelaza, występująca głównie na ziemiach polskich oraz przyległych do nich obszarów w innych państwach. Należy do kręgu kultur pól popielnicowych, do którego kwalifikuje się między innymi ze względu na formę pochówku ciałopalnego w popielnicach zakopywanych w ziemię. Kultura łużycka nie jest tworem jednolitym, a wręcz przeciwnie, dzieli się na wiele grup różniących się w różnym stopniu inwentarzem, obrządkiem pogrzebowym bądź formami osadnictwa. Występowały w niej zarówno osady otwarte, jak i zamknięte, do których zalicza się osadę w Biskupinie. Natomiast wszystkie grupy kultury łużyckiej charakteryzują się tym samym modelem gospodarki oraz względnie zbliżonym modelem struktur osadniczych. Puchary doniczkowate - eneolityczny typ naczynia występujący w kulturze grobów jednostkowych, kulturze ceramiki sznurowej i kulturze pucharów dzwonowatych. Wykształciły się prawdopodobnie równocześnie na terenach Jutlandii oraz Kujaw, z tym że w Jutlandii znaleziska tego typu liczone są w tysiącach, a na terenie Polski w setkach egzemplarzy. Dość wcześnie puchary doniczkowate spotykane są na Półwyspie Iberyjskim i związane są z kulturą pucharów dzwonowatych.

    Kultura Monteoru – kultura archeologiczna epoki brązu. Jej nazwa pochodzi od stanowiska w miejscowości Sărata Monteoru w okręgu Buzău w Rumunii. Badania archeologiczne przeprowadzone tam w latach 1955 - 1956 przez Iona Nestora i Eugenię Zaharia doprowadziły do odkrycia cmentarzyska datowanego na przełom VI i VII wieku. Odkryto tutaj ponad tysiąc grobów ciałopalnych.

    Kultura ananińska – kultura epoki brązu i wczesnej epoki żelaza, rozwijająca się od IX do II wieku p.n.e. w dorzeczu środkowej Wołgi, Kamy, Wiatki i Białej. Osiedla tej kultury sytuowane były najczęściej na nadrzecznych cyplach. Gospodarka opierała się na hodowli głównie koni, a w dalszej kolejności bydła i świń uzupełnianą rolnictwem, którego znaczenie wzrastało wraz z biegiem lat. Silnie rozwinięta była metalurgia brązu i żelaza, wytwarzane były głównie elementy uzbrojenia (groty oszczepów, grociki do strzał łuków, sztylety, czekany) zdobione symboliką zoomorficzną. Cmentarzyska charakteryzowały się dużym rozmiarem, często więcej niż 1000 grobów oraz pochówkami szkieletowymi.

    Historia Finlandii: Najstarsze znaleziska archeologiczne świadczące o zasiedleniu Finlandii przez człowieka pochodzą sprzed 130 tysięcy lat w Susiluola. Wraz z przyjściem ostatniej epoki lodowej 100 tysięcy lat temu ludność ta wymarła, bądź przemieściła się na południe. Ponownie ludzie pojawili się po zniknięciu lądolodu w IX tysiącleciu p.n.e. Pierwotnymi mieszkańcami tych obszarów byli ludzie polujący na renifery w okresie polodowcowym. Północ została zasiedlona kilkaset lat później przez Pralapończyków. Około 5100 roku p.n.e. rozwinęła się kultura wypalająca i używająca ceramiki, która prawdopodobnie przyszła znad Wołgi. W połowie IV tysiąclecia p.n.e. przybyli przodkowie dzisiejszych Finów i zaczęli wypierać miejscową ludność na północ. W tym czasie na południowym wybrzeżu podjęto pierwsze próby uprawy roli, ale rolnictwo na dobre zadomowiło się w Finlandii dopiero w następnym tysiącleciu, docierając do środkowej części kraju. Na przełomie III i II tysiąclecia p.n.e. zaczął się rozwijać handel z dzisiejszą Szwecją, a do użytku weszły łodzie żaglowe. Na obszarze tym handlowano futrami i skórami. Około 1800 roku p.n.e. rozpoczęła się w Finlandii epoka brązu. Znaleziska archeologiczne dowodzą, że istniała wtedy rozwinięta kultura Kiukainen, w której zapoczątkowano budowę obronnych osad i ośrodków kultu religijnego. Ochłodzenie klimatu pod koniec II tysiąclecia p.n.e., spowodowało upadek tej społeczności, migrację mieszkańców na południe w cieplejsze rejony, a ziemie fińskie na kilka stuleci pozostawały we względnej izolacji. ulike.net (dawniej: u-lik.com) - serwis społecznościowy, w ramach którego użytkownicy oceniają, a także korzystają z rekomendacji dotyczących wszelkiego rodzaju twórców, ich dzieł oraz innych zagadnień związanych z kulturą. Serwis jest współtworzony przez jego użytkowników, którzy mogą edytować już istniejące, a także dodawać nowe "kluby", reprezentujące poszczególnych artystów, czy ich dzieła. Strona jest dostępna w dwóch wersjach językowych: angielskiej i francuskiej.

    Martyrium – budowla o charakterze sakralnym poświęcona męczennikowi. Zazwyczaj kryje ona jego grób lub związane z nim relikwie. Ten rodzaj budowli był charakterystyczny dla sztuki wczesnochrześcijańskiej. Grób Nieznanego Żołnierza w Warszawie – grób-pomnik na placu marsz. Józefa Piłsudskiego w Warszawie. Ideą warszawskiego Grobu Nieznanego Żołnierza jest uczczenie pamięci poległych w walce o niepodległość. Grób zaliczany jest do narodowych imponderabiliów, symbolizujących największe poświęcenie.

    Chalkolit, (zwany też eneolitem lub epoką miedzi) – jedna z epok prehistorii, okres przejściowy między archeologicznymi epokami kamienia i brązu, w trakcie którego wśród ludów neolitycznych weszły do użycia pierwsze wyroby z metalu, przede wszystkim z miedzi (narzędzia, broń, ozdoby), chociaż nadal w powszechnym użyciu były narzędzia wyrabiane z kamienia i krzemienia. Kultura tradycyjna – zjawisko kulturowe, mające miejsce w społecznościach osadniczych, najczęściej o zajęciu rolniczym, wykorzystujących prymitywne narzędzia pracy, odizolowanych od wpływów kultury wysokorozwiniętej, wykazujących się małą ruchliwością przestrzenną i z reguły patriarchalnym systemem rodziny. Za narzędzia transmisji w k. t. Kazimierz Dobrowolski uważa: przekazy ustne i porady praktyczne. K. t. charakteryzują się anonimowością wytworów i ponadprzeciętnym wpływem na potęgę autorytetów (zazwyczaj są to przodkowie). Dużą rolę w rozwoju k. t. odgrywa magia i religia, za pomocą których członkowie społeczności wyjaśniają niezrozumiałe dla nich zjawiska. Kultury tradycyjne dzielą się na: klasyczne (społeczności prymitywne, nie znające pisma) i chłopskie (powstały w Europie wraz z feudalizmem). Społeczność wioskowa w k. t. ma silne poczucie więzi społecznej i odrębności wobec innych wiosek, które zgodnie z mitem wartości grupowej uważane są za gorsze.

    Stefan herbu Pobóg – pierwszy historyczny biskup płocki. Brak jest źródeł pisanych na jego temat, jednak w XVI wieku, podczas przebudowy katedry płockiej dokonywanej przez biskupa Andrzeja Noskowskiego, znaleziono jego grób.

    Dodano: 30.08.2011. 14:33  


    Najnowsze