• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Archeolog z UW na tropie zagadki zdrowych zębów neandertalczyków

    10.04.2012. 08:04
    opublikowane przez: Redakcja Naukowy.pl



    Prawdopodobnie nie dieta, ale odmienna niż u człowieka współczesnego flora bakteryjna jamy ustnej była przyczyną niskiej zachorowalności na próchnicę u neandertalczyka - stwierdził dr Arkadiusz Sołtysiak z Instytutu Archeologii Uniwersytetu Warszawskiego. Dotychczas przeważał pogląd, wedle którego neandertalczyk żywił się pokarmami o niskiej zawartością cukru, co miało spowodować mniejsze zagrożenie próchnicą.




    ,,Neandertalczycy rzadko cierpieli na próchnicę. Do tej pory stwierdzono jedynie pięć ubytków na około 1300 znalezionych zębów neandertalskich. Było to dotychczas wyjaśniane jako efekt diety ubogiej w cukier. Ostatnio jednak okazało się, że bliskowschodni neandertalczycy spożywali sporo pokarmu pochodzenia roślinnego, w tym bogate w cukier daktyle, które współcześnie są pokarmem bardzo sprzyjającym rozwojowi próchnicy" - wyjaśnia PAP dr Sołtysiak.

    Zdaniem dr. Sołtysiaka jest możliwe, że niski poziom próchnicy u neandertalczyków nie wynikała z diety, tylko z braku we florze bakteryjnej jamy ustnej bakterii Streptococcus mutant i być może również innych gatunków bakterii powodujących fermentację cukrów i produkujących kwas mlekowy, który rozpuszcza szkliwo. Badania genetyczne sugerują, że Streptococcus mutans to relatywnie młody gatunek, który prawdopodobnie pojawił się już po wymarciu neandertalczyków.

    PAP - Nauka w Polsce

    szz/ tot/bsz



    Czy wiesz ĹĽe...? (beta)
    Bakteriami próchnicotwórczymi są głównie Lactobacillus acidophilus i Streptococcus mutans obecne w płytce nazębnej. Ich szkodliwe działanie polega na wytwarzaniu różnych kwasów w wyniku własnego metabolizmu (przy stałej lub okresowej podaży cukrów), co obniża pH i prowadzi do demineralizacji tkanek twardych zęba i dalej do próchnicy zębów. Stomatologia zachowawcza z endodoncją – jest to dział stomatologii poświęcony profilaktyce próchnicy zębów oraz leczeniu już powstałych ubytków próchniczych. Lactobacillus – rodzaj laseczkowatych bakterii Gram-dodatnich. Najliczniejsze spośród grupy bakterii kwasu mlekowego. Większość z nich jest zdolna do zamiany laktozy i innych prostych cukrów w kwas mlekowy. Bardzo powszechne, często wywierają pozytywny wpływ na organizm człowieka i zwierząt. Aktywnie przytwierdzają się do ścian jelita, tworząc mikroflorę konkurującą o składniki pokarmowe z innymi organizmami, także chorobotwórczymi. Swoją obecnością wpływają na zwiększoną produkcję przeciwciał klasy IgA, które są wydalane głównie do przewodu pokarmowego, oraz jamy ustnej w postaci śliny. U człowieka są obecne w przewodzie pokarmowym (są bardzo ważnym składnikiem flory jelitowej) oraz u kobiet w pochwie.

    Poziom próchniczny, również poziom akumulacji próchnicy wierzchni poziom w profilu glebowym, wyróżniający się obecnością mniej lub bardziej rozłożonych szczątków organicznych (roślinnych i zwierzęcych), zwanych próchnicą, korzeni roślin i organizmów glebowych (edafonu). Wypełnienie (pot. plomba) – materiał odbudowujący tkanki zęba, utracone na skutek próchnicy lub innych uszkodzeń niepróchnicowego pochodzenia.

    Abrazja – w stomatologii jest to stosunkowo nowa metoda postępowania terapeutycznego przy próchnicy zębów, polegająca na usuwaniu materiału próchnicowego przy użyciu strumienia powietrza wzbogaconego ładunkiem ścierniwa w postaci tlenku glinu o różnej granulacji. Wydobywająca się z dyszy końcówki mieszanina proszkowo-powietrzna uderzając w zniszczoną próchnicą powierzchnię zęba, powoduje oderwanie pod wpływem energii kinetycznej fali uderzeniowej i niesionego ładunku, próchnicowo zmienionych elementów szkliwa i zębiny od powierzchni zęba i wyrzucenie poza jego obręb. Wielokrotne powtórzenie takiego cyklu powoduje całkowitą eliminację próchnicy z leczonego tą metodą zęba. Pasta do zębów – substancja, która rozprowadzana przy pomocy szczoteczki do zębów służy do utrzymywania czystości zębów i jamy ustnej. Jest jednym z najczęściej występujących produktów w domach.

    Flora (z łac. Florarzymska bogini kwiatów) – ogół gatunków roślin występujących na określonym obszarze w określonym czasie. Ze względu na odniesienie czasowe wyróżnia się flory współczesne lub flory dawnych okresów geologicznych, zwane florami kopalnymi (np. flora trzeciorzędu). Zakres flory może być ograniczany także do określonego biotopu (np. flora górska) lub określonej formacji roślinnej (np. flora lasu deszczowego). Flora może być ogólna lub ograniczona do wybranej grupy taksonomicznej lub ekologicznej (np. flora chwastów, flora roślin naczyniowych, flora mchów). Określenie flora bakteryjna oznacza ogół bakterii żyjących w organizmie ludzkim (flora fizjologiczna człowieka) lub w określonym jego miejscu (np. flora bakteryjna jamy ustnej). Ogół grzybów występujących na danym obszarze określano dawniej mianem flory grzybów lub mikoflory, współcześnie stosowany jest termin mikobiota podkreślający brak pokrewieństwa grzybów i roślin. Test Hardwicka i Manleya – test wykonywany w stomatologii/pedodoncji pozwalający stwierdzić ogniska próchnicy początkowej. Na zęby nanosi się roztwór 0,1% czerwieni metylowej. Barwnik ten wykazuje żółte zabarwienie przy pH > 6,3 i czerwone przy pH 4,2. Dziecko płucze usta 1% roztworem glukozy i ponownie nanosi się barwnik, który uwidacznia miejsca demineralizacji szkliwa (próchnica początkowa).

    Szczoteczka do zębów – przedmiot, który wraz z pastą do zębów używany jest do utrzymania czystości zębów i jamy ustnej. Służy do rozprowadzania pasty po czyszczonej powierzchni, usuwania resztek pokarmowych i osadu poprzez pocieranie nią o zęby i tkankę miękką, w tym język i dziąsła.

    HACEK – akronim służący do określenia grupy bakterii Gram-ujemnych, będących florą fizjologiczną jamy ustnej, które w niekorzystnych okolicznościach mogą stać się przyczyną infekcyjnego zapalenia wsierdzia (IZW). Do grupy tych bakterii zalicza się:

    Próchnica zębów (łac. caries dentium) – bakteryjna choroba zakaźna tkanek twardych zęba objawiająca się demineralizacją substancji nieorganicznych i następnie proteolizą substancji organicznych z powodu działania kwasów wytworzonych przez bakterie w płytce nazębnej w wyniku metabolizmu cukrów pochodzenia zewnątrz- i wewnątrzustrojowego. Ambazon (Faringosept) – organiczny związek chemiczny o działaniu bakteriostatycznym, stosowany w stężeniu 0,01–0,2% w postaci roztworu lub zasypki w leczeniu stanów zapalnych gardła, migdałków i jamy ustnej. Stosowany również wewnętrznie w zakażeniach przewodu pokarmowego. Jest aktywny przeciwko bakteriom: Streptococcus pyogenes, Streptococcus viridans, Streptococcus pneumoniae. Nie jest natomiast aktywny wobec bakterii Gram-ujemnych.

    Metabioza – w mikrobiologii oznacza następstwo gatunków. Jest to jedna z form współżycia pomiędzy drobnoustrojami. Jeden z nich produkuje metabolity, które hamują jej wzrost natomiast powodują rozwój innych bakterii. Przykładem środowiska w którym zachodzi metabioza może być mleko: w słodkim mleku żyją Streptococcus lactis, których metabolity zakwaszają środowisko co nie sprzyja dalszemu rozwojowi tej bakterii natomiast powoduje rozwój Lactobacillus, który żyje w mleku kwaśnym. Lapisowanie - technika, polegająca na nasączaniu powierzchni zęba mlecznego 40% roztworem azotanu srebra. Technikę tę stosuje się w przypadku, gdy większa część powierzchni zęba jest już mocno zniszczona przez próchnicę i nie da się założyć wypełnienia. Z roztworu wytrąca się samo srebro, które ma silne właściwości bakteriobójcze. Pozwala to zatrzymać próchnicę i dzięki temu zęba nie trzeba usuwać. Jest to bardzo ważne, ponieważ przedwczesne usuwanie zębów mlecznych grozi późniejszymi wadami zgryzu. Technika ta wiąże się jednak z zabarwieniem zęba na charakterystyczny czarny kolor sczerniałego srebra. Zabieg trwa około 1 minuty na jeden ząb. Zabieg jest wykonywany za darmo w gabinetach z kontraktem NFZ.

    Dodano: 10.04.2012. 08:04  


    Najnowsze