• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Archiwalia Batalionu Zośka trafiły do Archiwum Akt Nowych

    20.05.2010. 07:18
    opublikowane przez: Redakcja Naukowy.pl

    Dokumenty, zdjęcia i nagrania audio, przybliżające działalność powstańczego Batalionu "Zośka", trafiły 19 maja do Archiwum Akt Nowych. Przekazali je spadkobiercy żołnierzy "Zośki" i uczestników Powstania Warszawskiego.

    Wśród przekazanych archiwaliów znalazły się oryginalne dokumenty Biura Informacji i Propagandy Okręgu Warszawskiego Armii Krajowej z 1944 roku, korespondencja dowódców i oficerów uczestniczących w Powstaniu Warszawskim do płk. Adama Borkiewicza. Przekazała je Anna Borkiewicz-Celińska "Hanka", autorka monografii Batalionu "Zośka" i córka płk. Borkiewicza. "Dokumenty przetrwały wojnę w specjalnych skrytkach pod podłogą mieszkań. Po jej zakończeniu udało nam się wiele z nich wyciągnąć i zabezpieczyć. Były wśród nich spisy osobowe powstańców, opisy akcji, a także materiały dotyczące spraw personalnych. Teraz przekazujemy je do Archiwum Akt Nowych" - opowiadała Borkiewicz-Celińska. Nagranie z jej wypowiedzią przedstawiono podczas środowej konferencji prasowej w Warszawie.

    Oryginalne dokumenty z historycznego Archiwum Baonu "Zośka" z okresu konspiracji i Powstania, materiały archiwalne dotyczące Jana Rodowicza "Anody", dokumenty biograficzne i ewidencyjne, wspomnienia, relacje i korespondencja zostały ofiarowane również przez Bogdana Celińskiego "Wiktora", żołnierza plutonu "Alek", pracującego w Komisji Historycznej Środowiska Batalionu "Zośka".

    Przekazano także zebrane przez rodzinę fotografie i dokumenty dotyczące biografii Władysława M. Cieplaka "Giewonta", dowódcy 3. kompanii "Giewont", uczestnika akcji pod Arsenałem, poległego podczas Powstania Warszawskiego. Wśród ofiarowanych Archiwum dokumentów znalazło się również archiwum historyczne gromadzone po 1945 roku przez Henryka Kozłowskiego "Kmitę", dowódcę 1. kompanii "Maciek". Do jego zbiorów należy korespondencja z żołnierzami "Zośki", wspomnienia, relacje, opracowania, nagrania i fotografie z lat 1945-46 ze spotkań "Zośkowców".

    Wśród archiwaliów znalazły się także pochodzące ze zbiorów Bogdana J. Deczkowskiego "Laudańskiego", dowódcy 3. drużyny w plutonie "Alek" 2. kompanii "Rudy", dokumenty Andrzeja Romockiego "Morro", korespondencja braci Romockich, Jadwigi Romockiej z synem Andrzejem, Melchiorem Wańkowiczem i kardynałem Stefanem Wyszyńskim. Częścią archiwów są również wiersze Jana Romockiego, jego kalendarzyk z 1944 roku, odcinki rachunków, wspomnienia, relacje, korespondencja Aleksandra Kamińskiego oraz wspomnienia Krzysztofa Kamila Baczyńskiego i Eugeniusza Kechera "Kołczana".

    "Przekazane archiwalia są niezwykle cennym świadectwem okresu Powstania oraz lat tuż po wojnie, kiedy żołnierze +Zośki+ nadal się spotykali i opracowywali wspomnienia z lat wojny. Dokumenty, zdjęcia i nagrania trafią do naszych zbiorów. Z czasem planujemy ich udostępnianie w naszej czytelni" - powiedział PAP kierownik Oddziału Archiwów Społecznych Archiwum Akt Nowych Mariusz Olczak.

    Podczas konferencji odbyła się również promocja wznowienia książki Anny Wyganowskiej-Eriksson "Pluton Pancerny Batalionu +Zośka+ w Powstaniu Warszawskim" oraz prezentacja niepublikowanych dotąd fotografii stolicy z okresu Powstania Warszawskiego i miesięcy tuż po wyzwoleniu autorstwa Zbigniewa Miszty.

    W uroczystości wzięli udział kombatanci, w tym również żołnierze Batalionu "Zośka". Obecni byli także członkowie Grupy Historycznej "Zgrupowanie Radosław", którzy zaprezentowali umundurowanie z epoki oraz sztandary. Natomiast uczniowie LXXXVI Liceum Ogólnokształcącego im. Batalionu "Zośka" wykonaąli marsz defiladowy pt. "Parada czołgów". AKN, ESZ

    PAP - Nauka w Polsce

    kap/



    Czy wiesz ĹĽe...? (beta)
    Archiwum Państwowe w Poznaniu – pierwsze archiwum w Poznaniu powstało w 1869 r. (Staatsarchiv Posen) jako placówka pruskiej sieci archiwów prowincjonalnych. Gromadziło księgi sądów grodzkich i ziemskich z okresu staropolskiego, akta i dokumenty ze skasowanych klasztorów oraz akta po zlikwidowanych urzędach pruskich. Dokumenty życia społecznego w bibliotekarstwie to różne materiały, które ze względu na swój specyficzny charakter, nie są gromadzone i przechowywane w archiwach, lecz w bibliotekach. Dokumenty życia społecznego nie są bowiem dokumentami urzędowymi. Nie są również (zazwyczaj) rozpowszechniane w obiegu księgarskim. Są to przede wszystkim dokumenty o krótkotrwałej najczęściej wartości użytkowej, z reguły są świadectwem współczesnego życia danego społeczeństwa. Archiwum 4 Kompanii Grupy "KRYBAR" Armii Krajowej składa się z dokumentów wytworzonych w okresie od dnia 1 sierpnia 1944 r. do 29 września 1944 r. przez dowództwo kompanii i podległe mu komórki. Są one niezwykle cenne i unikatowe pod względem badań historycznych nad dziejami powstania warszawskiego, a w szczególności walk na terenie Powiśla i okolic Pałacu Namiestnikowskiego, Hotelu Bristol, Uniwersytetu Warszawskiego, ulic Solec, Tamka, Cicha, Czerwonego Krzyża, Topiel, Dobra. Wśród prawie 200 z nich są m.in.: raporty broni, raporty OdB, rozkazy, meldunki sytuacyjne, rozkazy organizacyjne Grupy "Krybar" oraz III i VIII Zgrupowania, wykazy poborów oficerów i szeregowych oraz listy imienne żołnierzy 4 kompanii.

    Tadeusz Maślonkowski ps. "Sosna" (ur. 10 grudnia 1921 w Grudziądzu, zm. 8 sierpnia 1944 w Warszawie) – harcmistrz, podporucznik, żołnierz Armii Krajowej, podczas powstania warszawskiego dowódca III drużyny w II plutonie "Alek" kompanii "Rudy" batalionu "Zośka". Był przełożonym Krzysztofa Kamila Baczyńskiego. Tajne Archiwa Watykanu (łac. Archivum Secretum Apostolicum Vaticanum, wł. Archivio Segreto Vaticano) stanowią centralne archiwum wszystkich aktów wydanych przez Stolicę Apostolską Kościoła katolickiego, pisma dyplomatyczne oraz inną korespondencję z nią związaną na przestrzeni wieków. Są tu przechowywane najważniejsze dokumenty związane z pontyfikatem papieży.

    Archiwum Marynarki Wojennej – gromadzi, zabezpiecza, opracowuje i udostępniania materiały archiwalne związane z Marynarką Wojenną. W początkowym okresie swojej działalności Archiwum gromadziło akta przedwojennej Marynarki Wojennej, dzienniki okrętowe, dokumenty personalne, relacje uczestników walk z 1939 roku, korespondencje oraz fachowe czasopisma Marynarki Wojennej. Zbigniew Rosner ps. "Roger" (ur. 26 lipca 1927 w Grodnie, zm. 4 sierpnia 1944 w Warszawie) – sierżant, żołnierz Armii Krajowej, podczas powstania warszawskiego żołnierz II plutonu "Alek" w kompanii "Rudy" batalionu Zośka.

    Materiały archiwalne (archiwalia) – są to, zgodnie z polskim prawem archiwalnym, dokumenty przechowywane wieczyście, oznaczane symbolem kategorii archiwalnej "A"; materiały archiwalne powstają m.in. w jednostkach organizacyjnych wytypowanych i znajdujących się pod nadzorem właściwego archiwum państwowego. Zgodnie z Ustawą archiwa państwowe mają prawo objąć nadzorem jedynie państwowe jednostki organizacyjne. Przy obejmowaniu nadzorem archiwalnym jednostek organizacyjnych uwzględniany jest m.in.: rodzaj jednostki organizacyjnej, przedmiot i charakter jej działalności, znaczenie dla regionu lub kraju. W momencie objęcia nadzorem archiwum państwowego jednostka taka staje się wytwórcą materiałów archiwalnych. Anna Borkiewicz-Celińska ps. Hanka Skrzynkowa, Iza (ur. 11 listopada 1921 w Jabłonnie) – historyk, doktor nauk humanistycznych, plutonowy podchorąży Armii Krajowej, żołnierz Dysku, łączniczka dowódcy 2. kompanii Rudy batalionu ZośkaAndrzeja Romockiego, powstaniec warszawski.

    Tadeusz Milewski ps. "Ćwik" (ur. 4 sierpnia 1920 w Gdańsku, zm. 5 sierpnia 1944 w Warszawie) – sierżant, podharcmistrz, członek Szarych Szeregów, uczestnik powstania warszawskiego w szeregach 3. drużyny II plutonu Alek 2. kompanii "Rudy" batalionu "Zośka" Zgrupowania "Radosław" Armii Krajowej.

    Aleksander Groinin ps. "Aleksander" (ur. ?, zm. 19 września 1944 w Warszawie) – podchorąży, uczestnik powstania warszawskiego jako żołnierz plutonu pancernego "Wacek" 2. kompanii "Rudy" batalionu "Zośka" Zgrupowania "Radosław" Armii Krajowej.

    Archiwum Akt Nowych, AAN – archiwum państwowe z siedzibą w Warszawie. Jest jednym z trzech polskich archiwów państwowych o charakterze centralnym obok Narodowego Archiwum Cyfrowego i Archiwum Głównego Akt Dawnych. Narodowe Archiwum Cyfrowe, NAC – centralne archiwum państwowe z siedzibą w Warszawie, powstałe 8 marca 2008 wskutek przekształcenia istniejącego od 1955 roku Archiwum Dokumentacji Mechanicznej. Siedzibą Narodowego Archiwum jest kompleks budynków przy ulicy Hankiewicza 1, współdzielony z Archiwum Akt Nowych.

    Henryk Petryka ps. "Karol" (ur. 30 stycznia 1921 w Cychrowskiej Woli, zm. 8 sierpnia 1944 w Warszawie) – sierżant podchorąży, żołnierz Armii Krajowej, podczas powstania warszawskiego w III drużynie II plutonu "Alek" kompanii "Rudy" batalionu "Zośka". Syn Michała. Archiwum Uniwersytetu Wrocławskiego - archiwum, a jednocześnie jednostka ogólnouczelniana Uniwersytetu Wrocławskiego, zajmujące się gromadzeniem zbiorów dotyczących jego przeszłości oraz poprzedników tej uczelni, a także akt studenckich i pracowników uczelni. Zostało założone 1 października 1950 roku. Mieści się obecnie przy ul. Szewska 50/51 we Wrocławiu.

    Antoni Bieniaszewski (ur. 23 grudnia 1919 na Syberii) – podporucznik, uczestnik powstania warszawskiego, podczas którego był dowódcą III plutonu VIII kompanii batalionu „Kiliński” walczącego w Śródmieściu. Przewodniczący środowiska byłych żołnierzy batalionu „Kiliński”. Ukończył Gimnazjum im. Stefana Batorego w Warszawie - matura 1938. Wiesław Tyczyński ps. "Olgierd" (ur. 25 marca 1922, zm. 13 września 1944 w Warszawie) – podporucznik, w powstaniu warszawskim dowódca 2. drużyny w III plutonie "Felek" 2. kompanii "Rudy" i zastępca dowódcy plutonu "Alek" batalionu "Zośka" Zgrupowania "Radosław" Armii Krajowej.

    Dodano: 20.05.2010. 07:18  


    Najnowsze