• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Ekspozycje bursztynu z okazji 1850-lecia Kalisza

    12.06.2010. 21:17
    opublikowane przez: Redakcja Naukowy.pl

    Bursztyn pod różnymi postaciami można oglądać na trzech wystawach, które otwarto w Muzeum Okręgowym w Kaliszu. Ekspozycje przygotowano z okazji 1850-lecia miasta, w ramach projektu "Europejski szlak bursztynowy".

    Dla kaliszan i licznych gości z zagranicy przygotowano wystawy "Magia Bursztynu", "Na bursztynowym szlaku" i "Piękno zaklęte w bursztynie".

    Można obejrzeć m.in. zbiór współczesnej biżuterii oraz przedmioty wykonane ze srebra i bursztynu. Wśród eksponatów są kolie, bransoletki, naszyjniki, pierścionki, kolczyki, figurki zwierząt oraz przedmioty użytkowe, m.in. łyżeczki ze srebra.

    Szczególną uwagę zwiedzających zwracają duże okazy bursztynu łączonego ze srebrem. Niektóre z nich są szlifowane, innych nie poddano obróbce. Wśród pokazanej biżuterii dominuje bursztyn o żółtym zabarwieniu.

    Ekspozycje uzupełnia pięć kompozycji gdańskiej artystki Pauliny Binek z cyklu "Brzegi morza" oraz fotogramy najcenniejszych znalezisk archeologicznych miast uczestniczących w projekcie "Europejski szlak kulturowy" - Adrii, Ptuj, Martina i Sopronu.

    Można dowiedzieć się, jak powstawał bursztyn, jakie są jego odmiany i jakie miał znaczenie w dawnych wiekach. Prawdziwą gratką dla miłośników historii, kultury i sztuki są znaleziska archeologiczne dokumentujące przebieg szlaków bursztynowych i solnych.

    Ekspozycje zostały przygotowane przez Muzeum Ziemi PAN w Warszawie, Instytut Etnologii i Archeologii PAN, biuro prezydenta Gdańska, Stowarzyszenie Form Złotniczych i kaliskie muzeum. Przedsięwzięcie sfinansowano m.in. ze środków UE, w ramach programu "Kultura 2007-2013".

    Kalisz, opisany w 142 roku naszej ery przez Ptolemeusza, był osadą położoną na drodze kupców handlujących bursztynem i przemierzających kontynent od południa Włoch do Gdańska i dalej po Kaliningrad. Ówczesna Calisia była jednym z najważniejszych punktów tranzytowych w Europie. Dzięki zapisowi Ptolemeusza w jego kronice, Kalisz uważany jest za najstarsze miasto w Polsce.

    Ekspozycje można oglądać do końca sierpnia. ZAK

    PAP - Nauka w Polsce

     hes/bsz

    Czy wiesz ĹĽe...? (beta)
    Muzeum Archeologiczne w Gdańsku – placówka muzealna, utworzona w 1953 jako dział Muzeum Pomorskiego w Gdańsku. W czerwcu 1958, po uzyskaniu własnej siedziby, przekształcona została w Oddział Archeologiczny. Od 1 stycznia 1962 funkcjonuje jako samodzielne muzeum. Gromadzi zbiory dokumentujące: pradzieje północnej Polski, kulturę materialną mieszkańców Gdańska i Pomorza Gdańskiego, od wczesnego Średniowiecza po czasy nowożytne; bursztyn i wyroby z bursztynu, od pradziejów po współczesność; kulturę materialną dawnych i obecnych mieszkańców Sudanu. Amberif – międzynarodowe targi bursztynu, biżuterii i kamieni jubilerskich odbywające się corocznie w Gdańsku. Uważane są za największe targi bursztynu na świecie. Niebieski bursztyn to rodzaj bursztynu o niebieskim zabarwieniu. Można go znaleźć w górskich kopalniach wokół Santiago w Republiki Dominikany. Mimo że dość słabo poznany ze względu na dużą rzadkość występowania, znany jest już od czasu odkrycia złóż dominikańskiego bursztynu.

    Rumenit – odmiana bursztynu. Cechuje się drobnymi pęknięciami, przeźroczystą strukturą, brunatno-czerwoną barwą, jedwabistym połyskiem (niektóre okazy przypominają masę perłową). Jest to jedna z cenniejszych odmian bursztynu. Kopana jest w Rumunii. Retynit – odmiana bursztynu, żywica kopalna cechująca się brakiem kwasu bursztynowego lub jego obniżoną zawartością (poniżej 3 %), czym różni się od sukcynitu. Pod własnymi nazwami znane są różne odmiany retynitu, np. gedanit. Z wyjątkiem sukcynitu (głównie tzw. bursztynu bałtyckiego, ukraińskiego i z Bitterfeld) olbrzymia większość bursztynów występujących na świecie należy do retynitów. Retynit od sukcynitu można odróżnić robiąc analizę widma w podczerwieni - odcinek uzyskanej krzywej dla długości fali 8,3 mikrometra wyraźnie się różni u obu tych żywic.

    Oddział Sztuki Dawnej Muzeum Narodowego w Gdańsku – mieści się w głównym gmachu muzeum, tj. w dawnym franciszkańskim klasztorze z XV wieku. Jego kolekcję zapoczątkowały XIX-wieczne zbiory dwóch muzeów gdańskich: Stadtmuseum i Kunsgewerbemuseum. Na przestrzeni lat wzbogaciła się ona o kolejne dary osób prywatnych i zakupy państwowe. Zaowocowało to stworzeniem cennych galerii. Obecnie w Oddziale można zwiedzać ekspozycje stałe: Bursztynnik – rzemieślnik zajmujący się wyrobem ozdób z bursztynu. Zawód ten nie występuje w oficjalnym wykazie rzemiosł. Uprawiany był na południowym wybrzeżu Bałtyku już od początków ludzkiego osadnictwa . Osoby zajmujące się obróbką bursztynu powołały Międzynarodowe Stowarzyszenie Bursztynników które przyznaje tytuły Bursztynnika Roku .

    Kolor bursztynowy (używana niekiedy również ang. nazwa amber) jest odcieniem żółtopomarańczowym, najczęściej spotykaną barwą wśród bursztynów (kopalin). Angielska nazwa tej barwy pochodzi również od angielskiej nazwy samego bursztynu. Muzeum Bursztynu w Gdańsku – muzeum rzemiosła w Gdańsku, założone w 2000, oddział Muzeum Historycznego Miasta Gdańska; dokumentuje historię bursztyniarstwa w Polsce.

    Muzeum Okręgowe Ziemi Kaliskiej w Kaliszu (MOZK) – muzeum okręgowe w Kaliszu, wojewódzka instytucja kultury, założone w 1906 jako Muzeum Archeologiczne w Kaliszu, wpisane do Państwowego Rejestru Muzeów (nr 38) w 1998; jedno z najstarszych muzeów regionalnych w Polsce, dokumentuje historię Kalisza i Kaliskiego (wschodniej Wielkopolski).

    Franz Anton Menge (ur. 1808, zm. 1880) – przyrodnik, od 1836 roku związany z Gdańskiem. Zajmował się inkluzjami bursztynu oraz pająkami. Napisał monografię Preussische Spinnen. Członek Towarzystwa Przyrodniczego.

    Bursztyn japoński – Wydobywany w północnej części wyspy Honsiu, nad brzegiem Oceanu Spokojnego. Żywica ta, zwana obecnie bursztynem japońskim, ma cechy nieco zbliżone do sukcynitu (bursztynu bałtyckiego) pod względem możliwości obróbki, choć wymaga znacznie większej ostrożności przy wszystkich operacjach, a szczególnie przy polerowaniu, z racji efektu "ciągnienia się". Tylko niewielka część ma urodę podobną do cenionych odmian przezroczystego i złocistego bursztynu bałtyckiego. Przeważa odmiana nieprzezroczysta ciemno-pomarańczowa, a znaczna część to bryłki brązowawe z charakterystycznymi małymi plamkami. Pałac Tyszkiewiczów w Połądze – pałac wzniesiony pod koniec XIX wieku w stylu neorenesansowym dla rodziny Tyszkiewiczów, od 1963 mieści Muzeum Bursztynu w Połądze.

    Muzeum Historyczne Miasta Gdańska – do 2000 r. istniejące pod nazwą Muzeum Historii Miasta Gdańska. Instytucja gromadząca zbiory dokumentujące historię Gdańska od średniowiecza do XX wieku. Muzeum zostało utworzone 31 marca 1970 uchwałą Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej jako oddział Muzeum Pomorskiego w Gdańsku. Skarb z Zagórzyna – skarb odnaleziony w 1927 w Zagórzynie koło Kalisza. Zawierał bezcenne przedmioty: m.in. sześć złotych medalionów oraz zbiór monet (3 tysiące denarów - około 20 kg srebrnych monet), a także złote monety rzymskie z V w. (solidy Teodozjusza, Walentyniana i Gracjana). Przedmioty ze skarbu zostały rozsprzedane, lub prawdopodobnie nawet przetopione. Jeden z medalionów znajduje się w Berlinie, jeden w Nowym Jorku. Srebrna sprzączka znajduje się w Muzeum Okręgowym Ziemi Kaliskiej w Kaliszu. Ukrycie skarbu datowane jest na okres wędrówek ludów ( V-VI w. n.e.).

    Szlak bursztynowy – szlak handlowy między europejskimi krajami basenu Morza Śródziemnego a ziemiami leżącymi na południowym wybrzeżu Morza Bałtyckiego. W znaczeniu węższym jest to przebieg tras zorganizowanych wypraw po bursztyn, nasilonych od I wieku n.e.

    Dodano: 12.06.2010. 21:17  


    Najnowsze