• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Grodzisko w Bolesławcu jest starsze niż sądzono - ustalili badacze

    13.01.2011. 08:04
    opublikowane przez: Redakcja Naukowy.pl

    Osada obronna w Bolesławcu (Dolnośląskie) jest starsza o kilkaset lat niż dotychczas uważano - ustalili badacze z Instytutu Archeologii Uniwersytetu Wrocławskiego. W wyniku badań wykopaliskowych naukowcy cofnęli historię założenia do czasów schyłku IX i X wieku, czyli okresu plemiennego. Poprzednie badania osady miały miejsce jeszcze przed II wojną światową i były prowadzone na niewielką skalę. Dlatego mała liczba pozyskanych zabytków nie pozwoliła na precyzyjne ustalenia. Ówcześni badacze ustalili wstępnie wiek założenia na XII-XIII wiek.

    Obecnie pozostałości założenia znajdują się pośród zabudowań współczesnego miasta, ale porasta je gęsta roślinność. Grodzisko założono na planie owalu o wymiarach 70 na 60 m. Całość otoczono wałami, których relikty widoczne są do dziś.

    "Gdy rozpoczęliśmy wykopaliska w 2008 roku spodziewaliśmy się odsłonić relikty grodu kasztelańskiego. Tymczasem, po dwóch sezonach badań okazało się, że założenie obronne jest starsze niż dotychczas sądzono i że są to pozostałości grodu z okresu plemiennego" - wyjaśnia Sylwia Rodak z Instytutu Archeologii Uniwersytetu Wrocławskiego, kierowniczka badań.

    W ubiegłym roku archeolodzy prowadzili wykopaliska w północno-zachodnim rejonie umocnień. Celem było odkrycie drewnianych fragmentów wału. Naukowcom udało się ustalić, że konstrukcję wzniesiono na przygotowanej wcześniej podwalinie z gliny, która miała na celu stabilizować naturalne, żwirowate podłoże.

    "Niestety do tej pory brakuje śladów po konstrukcji drewnianej, co może sugerować późniejsze, wtórne rozebranie umocnień" - dodaje badaczka.

    Natomiast we wschodniej części grodziska, jeszcze w strefie majdanu (placu wewnątrz osady) archeolodzy znaleźli zapewne relikty bramy. Stopień zniszczenia obiektu jest jednak zbyt duży, aby potwierdzić to z całą stanowczością.

    "Przypuszczamy, że są to pozostałości po bramie, która uległa spaleniu i runęła do wnętrza grodu" - uważa Sylwia Rodak.

    Archeolodzy poszukiwali bezskutecznie wewnątrz grodziska zabudowań. Zamiast tego natknęli się na obszerne śmietnisko użytkowane przez mieszkańców założenia obronnego. To właśnie stąd pozyskano najcenniejsze znaleziska - fragmenty naczyń ceramicznych z końca IX i X wieku. Dzięki nim ustalono nową chronologię grodziska.

    W pracach terenowych brali udział studenci archeologii UWr w ramach praktyk terenowych.

    PAP - Nauka w Polsce, Szymon Zdziebłowski

    agt/bsz


    Czy wiesz ĹĽe...? (beta)

    Sampling, sampling probabilistyczny – w archeologii, jedna z technik prowadzenia badań powierzchniowych. Przedmiotem badań są fragmenty interesującego nas rejonu na których prowadzi się szczegółowe badania. W przypadku kiedy zachodzi konieczność szybkiego przeprowadzenia badań i równocześnie brakuje środków finansowych lub czasu, archeolodzy decydują się na zastosowanie tego rodzaju badań.

    Sampling, sampling probabilistyczny – w archeologii, jedna z technik prowadzenia badań powierzchniowych. Przedmiotem badań są fragmenty interesującego nas rejonu na których prowadzi się szczegółowe badania. W przypadku kiedy zachodzi konieczność szybkiego przeprowadzenia badań i równocześnie brakuje środków finansowych lub czasu, archeolodzy decydują się na zastosowanie tego rodzaju badań.

    Sampling, sampling probabilistyczny – w archeologii, jedna z technik prowadzenia badań powierzchniowych. Przedmiotem badań są fragmenty interesującego nas rejonu na których prowadzi się szczegółowe badania. W przypadku kiedy zachodzi konieczność szybkiego przeprowadzenia badań i równocześnie brakuje środków finansowych lub czasu, archeolodzy decydują się na zastosowanie tego rodzaju badań.

    Andrzej Gołembnik - archeolog, absolwent i pracownik Instytutu Archeologii UW. Długoletni pracownik Przedsiębiorstwa Państwowego Pracownie Konserwacji Zabytków (PP PKZ). Specjalista w dziedzinie metodyki i metodologii archeologicznych badań wykopaliskowych - rzeczoznawca Ministra Kultury i Sztuki w tej dziedzinie. Przez szereg lat prowadził badania i brał udział w badaniach w krajach skandynawskich (Dania, Norwegia), gdzie zyskał uznanie i opinię specjalisty od badań średniowiecznych stanowisk miejskich. W latach 90. założył własną firmę archeologiczną, która koncentrowała się na badaniach ratowniczych w historycznym centrum Płocka. Jakość prac prowadzonych przez A. Gołembnika i ich wysoki poziom metodyczny skłonił Generalnego Konserwatora Zabytków do zorganizowania latem 1997 r. we współpracy z nim warsztatów archeologii terenowej dla konserwatorów zabytków archeologicznych - pracowników Państwowej Służby Ochrony Zabytków. W końcu lat 90. z ramienia Instytutu Archeologii UW prowadził badania archeologiczne w historycznym centrum Gdańska, ze szczególnym uwzględnieniem rejonu klasztoru dominikańskiego. Po powstaniu w 2002 r. Krajowego Ośrodka Badań i Dokumentacji Zabytków (KOBiDZ) podjął pracę w jego pracowni badań interdyscyplinarnych. Po zleceniu KOBiDZ w 2003 r. przez Muzeum Pałac w Wilanowie przeprowadzenia badań archeologicznych na terenie ogrodu i parku wilanowskiego A. Gołembnik został ich kierownikiem. Pod jego kierownictwem badania te stały się poligonem najnowocześniejszych metod dokumentacji procesu badawczego w archeologii z wykorzystaniem technik 3D, ortofotografii, programów AutoCAD i systemów GIS.

    Wykopaliska stratygraficzne - jest to jedna z dwóch metod eksploracji stanowiska archeologicznego. Polega na usuwaniu warstw archeologicznych zgodnie z ich układem i konturami. Warstwy są usuwane w kolejności odwrotnej do tej w jakiej powstawały. Historia stanowiska jest odsłaniana od czasów najnowszych do czasów najdawniejszych. Archeolodzy posługują się tą metodą prowadzenia wykopalisk kiedy tylko możliwe jest rozróżnienie warstw. Warstwy archeologiczne mają różne kształty, niejednakową miąższość oraz różny przebieg. Warstwy często są zaburzone, przemieszane przez działalność człowieka. Prowadzenie badań tą metodą jest pracochłonne i żmudne, przynosi jednak najlepsze efekty.

    Wykopaliska stratygraficzne - jest to jedna z dwóch metod eksploracji stanowiska archeologicznego. Polega na usuwaniu warstw archeologicznych zgodnie z ich układem i konturami. Warstwy są usuwane w kolejności odwrotnej do tej w jakiej powstawały. Historia stanowiska jest odsłaniana od czasów najnowszych do czasów najdawniejszych. Archeolodzy posługują się tą metodą prowadzenia wykopalisk kiedy tylko możliwe jest rozróżnienie warstw. Warstwy archeologiczne mają różne kształty, niejednakową miąższość oraz różny przebieg. Warstwy często są zaburzone, przemieszane przez działalność człowieka. Prowadzenie badań tą metodą jest pracochłonne i żmudne, przynosi jednak najlepsze efekty.

    Zezwolenie na prowadzenie badań archeologicznych - wydawane jest przez wojewódzkiego konserwatora zabytków. Uzyskanie zezwolenia jest jedyną legalną metodą rozpoczęcia badań wykopaliskowych. Pozwolenie wydawane jest imiennie dla konkretnej osoby. Prowadzenie prac bez wymaganego zezwolenia naraża badacza na konsekwencje prawne. Pozwolenie może zostać cofnięte, jeśli badacz nie wywiązuje się z zawartych w nim warunków.

    Dodano: 13.01.2011. 08:04  


    Najnowsze