• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Naukowcy rozwiązują zagadkę udomowienia konia

    20.06.2012. 17:17
    opublikowane przez: Redakcja Naukowy.pl

    Naukowcy z Gruzji i Rosji rzucili nowe światło na historię konia domowego, odkrywając w końcu tajemnicę, która przez lata nie dawała spokoju ekspertom. Odkryli, że konie domowe pochodzą ze stepów współczesnej Ukrainy, południowo-zachodniej części Rosji i zachodniego Kazachstanu. Ustalili również, że konie domowe mieszały się z lokalnymi i dzikimi osobnikami w czasie rozprzestrzeniania się w Azji i Europie. Badania opisane w czasopiśmie PNAS kładą kres pytaniom o wielokrotne przypadki udomowienia w różnych miejscach na Ziemi.

    Naukowcy od zawsze zastanawiali się nad sposobem, w jaki konie zostały udomowione. Podczas gdy dowody archeologiczne przekonały wielu do skłonienia się w kierunku teorii, wedle której udomowienie konia wzięło swój początek w zachodniej części stepów Eurazji, inni sądzili, że pochodzenie z jednego, ograniczonego obszaru geograficznego stoi w sprzeczności ze znaczną liczbą rodowodów żeńskich w puli genowej konia domowego.

    Naukowcy z Gruzji, Rosji i USA, pracujący pod kierunkiem Uniwersytetu w Cambridge, Wlk. Brytania, wykorzystali genetyczną bazę danych ponad 300 próbek koni ze stepów Eurazji, aby przyjąć rozmaite scenariusze modelowania. Dane wskazują, że wymarły, dziki przodek koni domowych, Equus ferus, rozprzestrzenił się około 160.000 lat temu z Azji Wschodniej i został udomowionych w zachodniej części stepów Eurazji. Wyniki wskazują również na stada, do których wielokrotnie dołączały dzikie konie w czasie przemieszczania się na terenie Eurazji.

    "Nasze badania nie pozostawiają wątpliwości, że pierwotna populacja założycielska koni domowych znajdowała się w zachodniej części stepów Eurazji, na obszarze, na którym odnaleziono najwcześniejsze dowody archeologiczne koni domowych" - stwierdziła dr Vera Warmuth z Wydziału Zoologii Uniwersytetu w Cambridge. "Rozprzestrzenianie się udomowienia koni różniło się od udomowienia innych gatunków zwierząt, ze względu na wchłanianie przez rozprzestrzeniające się stada lokalnych, dzikich koni na bezprecedensową skalę. Jeżeli te zdarzenia powiększania stad obejmowały głównie dzikie klacze, to możemy wyjaśnić dużą liczbę rodowodów żeńskich w puli genetycznej konia domowego bez przywoływania wielu źródeł udomowienia".

    Dzięki przeprowadzonym badaniom, naukowcy zaoferowali światu pierwszy jak dotąd dowód na geograficznie ograniczoną genezę udomowienia na stepach Eurazji, potwierdzając to, co od dawna sugerowały odkrycia archeologiczne. Wyniki potwierdzają również, że różnorodność żeńska wynika z późniejszych introdukcji lokalnych, dzikich klaczy do stad domowych.

    Autorzy wyjaśniają: "Nasz najlepiej pasujący scenariusz sugeruje dalej, że udomowienie koni miało swoje źródło w zachodniej części stepów Eurazji oraz, że stada domowe były wielokrotnie uzupełniane o lokalne, dzikie konie w czasie rozprzestrzeniania się na tym obszarze. Poprzez wykazanie, że udomowienie koni zostało zapoczątkowane na stepach Eurazji, a rozprzestrzenianie się stad domowych w Eurazji wiązało się z zakrojoną na szeroką skalę introgresją dzikich osobników, proponowany scenariusz udomowienia koni łączy dowody z dziedziny archeologii, DNA (kwasu dezoksyrybonukleinowego) mitochondrialnego i y-DNA chromosomalnego".

    Za: CORDIS

    Czy wiesz ĹĽe...? (beta)
    Koń dziki (Equus ferus) – gatunek koniowatych z rodzaju Equus, obejmujący udomowione konie domowe oraz nieudomowione tarpany i konie Przewalskiego. Tarpan wymarł w XIX wieku, a koń Przewalskiego został uratowany na krawędzi wyginięcia i pomyślnie reintrodukowany. Najbardziej prawdopodobnym przodkiem konia domowego jest tarpan żyjący w czasie udomowienia koni na stepach Eurazji. Koń woroneski to stara rosyjska rasa koni zimnokrwistych. Konie woroneskie zostały wyhodowane w dworze księcia Orłowa. Była to najbardziej rozpowszechniona rasa koni roboczych. Najczęstsze maści to kara i ciemnokasztanowata. Altér real – jedna z gorącokrwistych ras konia domowego pochodząca z Portugalii. Są to konie szlachetne w typie iberyjskim, niekiedy traktowane jako odmiana koni lutyzańskich. Dzięki odpowiedniej mechanice ruchu, konie te użytkowane są często w ujeżdżeniu i Wyższej Szkole Jazdy, a także w walkach z bykiem.

    Koń ardeński (arden) – rasa zimnokrwistych koni, wywodząca się z górzystej prowincji Ardennes, na pograniczu Belgii i Francji. Konie ardeńskie pochodzą od ciężkich koni, które były przypuszczalnie jednymi z pierwszych koni zimnokrwistych. Uważa się, że na ardena wpływ miały rasy sprowadzone z północy przez legiony rzymskie. Altér real – jedna z gorącokrwistych ras konia domowego pochodząca z Portugalii. Są to konie szlachetne w typie iberyjskim, niekiedy traktowane jako odmiana koni lutyzańskich. Dzięki odpowiedniej mechanice ruchu, konie te użytkowane są często w ujeżdżeniu i Wyższej Szkole Jazdy, a także w walkach z bykiem.

    Koń belgijski (belgi, konie brabanckie) – najstarsza zimnokrwista rasa konia domowego, wyhodowana w Belgii w wyniku krzyżowania koni miejscowych z dawnymi rycerskimi końmi flamandzkimi, masywnymi brabanosami i ardenami. Uzyskane w wyniku tych kojarzeń trzy odmiany koni, nieznacznie różniące się od siebie, uznano w 1885 za jedną rasę. Paso Peruano, paso peruwiański – rasa koni pochodząca z Peru, a wywodząca się m.in. od koni przywiezionych z Europy w 1532 r. przez Francisca Pizarro. Konie te poruszały się inochodem, który nazywano paso. Chód ten zachował się w Ameryce Łacińskiej.

    Koń fryzyjski (tzw. fryz) – rasa koni zimnokrwistych pochodząca z historycznej krainy Fryzji (w dzisiejszej Holandii). Charakterystyczną cechą tych koni jest ich zazwyczaj kare (rzadziej skarogniade) umaszczenie, bujna grzywa, ogon i szczotki pęcinowe oraz wysokie i efektowne chody. Konik dulmeński: Kuce te nie wyróżniają się spośród innych ras. Głowa jest typowa dla kuca, szyja średniej długości, kłoda zwarta. Kończyny suche o mocnych kopytach. Dominują trzy rodzaje umaszczenia: jasnogniade, ciemnogniade i bułane, wskazujące na dzikich przodków rasy. Białe odmiany są bardzo rzadkie i niewielkie. Częściej występuje pręga grzbietowa i pręgowanie na stawach kończyn – typowe cechy koni prymitywnych. Dzielność użytkowa tych koni jest duża. Są wśród nich dobre konie wierzchowe i zaprzęgowe. Wysokość w kłębie 103–145 cm.

    Koń domowy (Equus caballus) – ssak nieparzystokopytny z rodziny koniowatych. Koń został udomowiony prawdopodobnie na terenie północnego Kazachstanu w okresie kultury Botai tj. około 3,5 tys. lat p.n.e.. Przodkami koni orientalnych, od których pochodzą konie gorącokrwiste, były prawdopodobnie koń Przewalskiego i tarpan; konie zimnokrwiste pochodzą natomiast od konia leśnego z Północnej Europy. Koń Przewalskiego jest obecnie jedynym przedstawicielem gatunku koni dzikich. Rasa konik polski wykazuje bardzo duże podobieństwo do tarpana, lecz nie jest genetycznie tą samą rasą (chociaż poza Polską koniki polskie bywają określane mianem tarpan). W styczniu 2007 zespół naukowców z Massachusetts Institute of Technology i Uniwersytetu Harvarda poinformował, że stworzył wstępną mapę genomu konia.

    Dodano: 20.06.2012. 17:17  


    Najnowsze