• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Nowy zabytek na egipskiej wystawie w Muzeum Archeologicznym w Poznaniu

    02.03.2012. 00:11
    opublikowane przez: Redakcja Naukowy.pl

    Papirus z grobu kobiety o imieniu Taatum żyjącej w IV wieku p.n.e, wzbogacił stałą ekspozycję "Śmierć i życie w starożytnym Egipcie" w Muzeum Archeologiczne w Poznaniu.

    Jak poinformowała poznańska placówka w komunikacie, od zeszłego roku Muzeum wprowadza szereg zmian na tej ekspozycji, która jest wieloletnim depozytem Muzeum Egipskiego w Berlinie.

    W wyniku reorganizacji niemieckiego muzeum, poznańska ekspozycja przechodzi wiele zmian - w miejsce dawniej prezentowanych zabytków, pojawiają się inne. Wśród nich jest dostępny od niedawna dla zwiedzających papirus pani Taatum. Dwumetrowej długości papirus zawiera fragmenty Księgi Umarłych, w której mieszczą się magiczne formuły mające ułatwić zmarłemu poruszanie się po zaświatach.

    "Papirus należy do zespołu trzech papirusów należących do członków jednej rodziny, żyjących na początku Okresu Ptolemejskiego (ok. 300 p.n.e.). Pozostałe znajdują się w Berlinie. Pochodzą one ze wspólnego grobu, odkrytego w 1820 r. w Tebach Zachodnich. Oprócz pani Taatum byli tam pochowani m.in. jej babcia Reret i ojciec Padihorpachered. Rodzina należała do ówczesnej klasy średniej społeczeństwa egipskiego" - wyjaśnia dr Andrzej Ćwiek, egiptolog z Muzeum Archeologicznego w Poznaniu.

    Jak dodaje, udostępniony w Poznaniu papirus jest szczególny, ponieważ ma wyjątkowe formy zapisu. Wynikają z wprowadzania elementów języka potocznego do typowych tekstów religijnych.

    Najważniejszą częścią papirusu jest przedstawienie sceny ważenia duszy, będącej egipskim odpowiednikiem Sądu Ostatecznego. Widać na niej Ozyrysa, władcę zaświatów i sędziego umarłych, ku któremu zmierza zmarła Taatum (w białej szacie, z podniesionymi rękami). Prowadzi ją bogini Maat, personifikującą ład, prawdę, sprawiedliwość.

    Przed postaciami rozgrywa się scena ważenia serca zmarłej. Ważenie ma pokazać, czy serce nie jest ciężkie od grzechów. Na drugiej szali wagi umieszczone jest strusie pióro (symbol Maat - porządku). Ważenia dokonuje szakalogłowy Anubis (bóg mumifikacji, przewodnik zmarłych i opiekun cmentarzy), a Thot (bóg mądrości, przedstawiony jako człowiek z głową ibisa) zapisuje wynik. Jeżeli będzie on pozytywny i szale pozostaną w równowadze, zmarła zostanie uznana za godną życia wiecznego. Na zmarłych, którzy popełnili zbyt wiele zła w życiu doczesnym czyha Ammit, nazywana przez egiptologów "Pożeraczką". Potwór ten, będący hybrydą krokodyla, lwa i hipopotama, znajduje się przed Ozyrysem.

    PAP - Nauka w Polsce

    szz/ agt/bsz


    Czy wiesz ĹĽe...? (beta)
    42 zaprzeczenia bogini Maat (zwane też spowiedzią negatywną) pochodzą z kultu egipskiej bogini Maat znanego już za pierwszej dynastii. Należały one do Księgi Umarłych składanej w grobie. Wcześniejsze wersje pochodzą z Tekstów Piramid. Poniższa wersja pochodzi z księgi zmarłego skryby Ani (tzw. Papirusu Ani) z 19-tej dynastii Nowego Państwa (lata 1240-te p.n.e.) . Czterdziestu dwu przykazaniom odpowiadają czterdzieści dwa bóstwa z Ra na czele (siedzące postacie widoczne na grafice). Papirus ten zawiera ponadto hymny pochwalne. Został on przedstawiony i przetłumaczony na początku XX w. przez E. A. Wallisa Budge. Wcześniejsze wersje spowiedzi negatywnej są rozważane jako inspiracja (lub pierwowzór) dla Dekalogu Izraelitów. Psychostasis (gr. ważenie duszy) – w mitologii starożytnego Egiptu sąd nad zmarłym, odbywany poprzez zważenie jego serca względem pióra strusia (symbolu prawdy) w obecności boga Ozyrysa i 42 sędziów. Ważenia tego dokonywali Anubis lub Horus, natomiast bóg mądrości Thot zapisywał jego wynik. Jeżeli serce było lżejsze, zmarły zyskiwał prawo do wiecznego życia i szczęścia. Sąd Ozyrysa – w mitologii egipskiej rytuał, jakiemu musiała poddać się dusza w Sali dwóch Prawd, gdzie zasiadał trybunał Ozyrysa sądzący zmarłego, doprowadzonego na sąd przez Anubisa. W sali ustawiona była waga, na której ważono serce zmarłego (na drugiej szali kładziono pióro – symbol bogini prawdy Maat). Ozyrys z Neftydą, Izydą i 42 asesorami, po wysłuchaniu spowiedzi zmarłego, wydawał wyrok. Jeśli ciężar grzechów przeważył szalę, duszę zabierał potwór Ammit - pół lew, pół hipopotam z głową krokodyla. "Usprawiedliwionego głosem" Ozyrys wprowadzał do raju. Według wierzeń starożytnych Egipcjan Sąd Ozyrysa był sądem ostatecznym, od którego nie istniała możliwość apelacji..

    Księga Umarłych – staroegipski zbiór prawie dwustu rozdziałów obejmujących magiczne teksty, rysunki i pieśni, mających ułatwić zmarłemu przejście do raju. Była zapisywana na zwojach papirusu i stanowiła ewolucję wcześniejszych Tekstów Piramid i Tekstów Sarkofagów. Stanowiła najpopularniejszy rodzaj książki w ówczesnych czasach – w Nowym Państwie każdy, kto był w stanie zapłacić pisarzowi za przepisanie Księgi, mógł ją otrzymać. Pisano ją też masowo zostawiając wolne miejsce na wpisanie imienia, co pozwalało dopasowywać każdorazowo Księgę do osoby zmarłego. Księga umarłych – staroegipski zbiór prawie dwustu rozdziałów obejmujących magiczne teksty, rysunki i pieśni, mających ułatwić zmarłemu przejście do raju. Była zapisywana na zwojach papirusu i stanowiła ewolucję wcześniejszych Tekstów Piramid i Tekstów Sarkofagów. Stanowiła najpopularniejszy rodzaj książki w ówczesnych czasach – w Nowym Państwie każdy, kto był w stanie zapłacić pisarzowi za przepisanie księgi, mógł ją otrzymać. Pisano ją też masowo zostawiając wolne miejsce na wpisanie imienia, co pozwalało dopasowywać każdorazowo księgę do osoby zmarłego.

    Egipski skryba: Jeden z zachowanych posągów skryby egipskiego, w peruce z okresu Starego Państwa. Na kolanch trzyma zwój papirusu. W prawej dłoni znajdowała się niegdyś trzcinka. Rzeźba pochodzi prawdopodobnie z 2475 p.n.e.. Przechowywana jest w Muzeum w Kairze. Wielkopolskie Muzeum Wojskowe - muzeum wojskowe zlokalizowane w Poznaniu, na Starym Rynku 9, w obrębie bloku zabudowy śródrynkowej. Jest oddziałem Muzeum Narodowego w Poznaniu.

    Papirus Oxyrhynchus 41 oznaczany jako P.Oxy.I 41 – rękopis zawierający opis publicznego zgromadzenia napisany w języku greckim przez nieznanego autora. Papirus ten został odkryty przez Bernarda Grenfella i Arthura Hunta w 1897 roku w Oksyrynchos. Rękopis jest datowany na początek IV wieku n.e. Przechowywany jest w Muzeum Egipskim w Kairze (Cat. Gen. 10073). Tekst został opublikowany przez Grenfella i Hunta w 1898 roku. Kanon Turyński, Papirus Turyński, Królewska Lista z Turynu – unikatowy papirus, napisany w hieratyce, obecnie znajdujący się w Muzeum Egipskim w Turynie, skąd wywodzi się jego współczesna nazwa.

    Muzeum Instrumentów Muzycznych w Poznaniu – muzeum instrumentów muzycznych w Poznaniu, jedyne tego rodzaju i tej wielkości w Polsce, trzecie co do wielkości w Europie, mieści się na Starym Rynku w trzech zabytkowych kamienicach (w tym w Kamienicy Grodzickich). Jest oddziałem Muzeum Narodowego w Poznaniu.

    Papirus Oxyrhynchus 38 oznaczany jako P.Oxy.I 38 – rękopis zawierający petycję do prefekta Tryfona napisany w języku greckim przez nieznanego autora. Papirus ten został odkryty przez Bernarda Grenfella i Arthura Hunta w 1897 roku w Oksyrynchos. Rękopis powstał po 29 marca 49 roku n.e. Przechowywany jest w Muzeum Egipskim w Kairze (Cat. Gen. 10002). Tekst został opublikowany przez Grenfella i Hunta w 1898 roku.

    Papirus Oxyrhynchus 39 oznaczany jako P.Oxy.I 39 – rękopis zawierający relację ze służby wojskowej Vergillusa Capito do prefekta Tryfona napisany w języku greckim. Papirus ten został odkryty przez Bernarda Grenfella i Arthura Hunta w 1897 roku w Oksyrynchos. Rękopis powstał po 24 kwietnia 52 roku n.e. Przechowywany jest w Muzeum Egipskim w Kairze (Cat. Gen. 10001). Tekst został opublikowany przez Grenfella i Hunta w 1898 roku. Papirus Oxyrhynchus 33 oznaczany jako P.Oxy.I 33 – rękopis zawierający listę umów zdeponowanych w archiwach miasta Oksyrynchos napisany w języku greckim. Papirus ten został odkryty przez Bernarda Grenfella i Arthura Hunta w 1897 roku w Oksyrynchos. Fragment jest datowany na koniec II wieku n.e. Przechowywany jest w Muzeum Brytyjskim (2435). Tekst został opublikowany przez Grenfella i Hunta w 1898 roku.

    Aleksander Henry Rhind (ur. 1833 w Wick w Szkocji, zm. 1863) – szkocki adwokat i egiptolog amator. Studiował prawo na University of Edinburgh. W 1855 roku, dla poprawienia swego słabego zdrowia, wyjechał po raz pierwszy do Egiptu, gdzie uległ fascynacji starożytną kulturą i sztuką. Prowadził prace w Tebach i Qurna. Wiele ze znalezisk odnalezionych w czasie tych prac wzbogaciło kolekcję The Royal Museum of Scotland w Edynburgu. Następnie rozpoczął gromadzenie materiałów dotyczących nekropoli tebańskich, co zaowocowało wydaniem w 1862 roku pracy pod tytułem „Thebes, its Tombs and their Tenants”. Zorganizował własną ekspedycję archeologiczną, z którą przez dwa lata prowadził wykopaliska na terenie nekropolii tebańskich. W wyniku tych prac muzea w Edynburgu i w Londynie wzbogaciły się o wiele cennych, starożytnych zabytków egipskich. Najsłynniejsze z nich to dokumenty: Skórzany Zwój Rhind, Papirus Matematyczny Rhind i Papirus Bremner-Rhind. Wszystkie te dokumenty zostały sprzedane do Muzeum Brytyjskiego przez pełnomocnika Rhind’a – Davida Bremner’a w 1865 roku i obecnie tamże się znajdują. Muzeum Komunikacji Miejskiej w Poznaniu – placówka muzealna zlokalizowana na terenie zajezdni tramwajowej przy ulicy Głogowskiej w Poznaniu.

    Gdyńskie Muzeum Motoryzacji – muzeum w Gdyni-Chyloni, będące prywatną inicjatywą właściciela i mające na celu gromadzenie i ekspozycję zabytkowych samochodów i motocykli. Muzeum czynne jest od poniedziałku do soboty w godz. 9.00–17.00. Przez trzy lata istnienia muzeum odwiedziły 32 tys. zwiedzających. Papirus Oxyrhynchus 43 oznaczany jako P.Oxy.I 43 – rękopis zawierający dwa dokumenty napisane w języku greckim przez nieznanych autorów. Papirus ten został odkryty przez Bernarda Grenfella i Arthura Hunta w 1897 roku w Oksyrynchos. Rękopis został napisany około 16 lutego 295 roku n.e. Przechowywany jest w Muzeum Brytyjskim (748). Tekst został opublikowany przez Grenfella i Hunta w 1898 roku.

    Papirus Oxyrhynchus 42 oznaczany jako P.Oxy.I 42 – rękopis zawierający proklamację Dioskoridesa napisany w języku greckim. Papirus ten został odkryty przez Bernarda Grenfella i Arthura Hunta w 1897 roku w Oksyrynchos. Rękopis został napisany 18 stycznia 323 roku n.e. Przechowywany jest w Muzeum Brytyjskim (747). Tekst został opublikowany przez Grenfella i Hunta w 1898 roku. Muzeum Martyrologii Wielkopolan – muzeum martyrologiczne, zlokalizowane w Poznaniu, na terenie dawnego Fortu VII (Colomb) przy Alei Polskiej (część obiektu). Stanowi oddział Wielkopolskiego Muzeum Walk Niepodległościowych w Poznaniu.

    Papirus Oxyrhynchus 44 oznaczany jako P.Oxy.I 44 – rękopis zawierający oficjalny dokument podatkowy napisany w języku greckim przez Paniskusa do Asklepiadesa. Papirus ten został odkryty przez Bernarda Grenfella i Arthura Hunta w 1897 roku w Oksyrynchos. Rękopis został napisany między 66 a 70 rokiem n.e. Przechowywany jest w Muzeum Brytyjskim (749). Tekst został opublikowany przez Grenfella i Hunta w 1898 roku.

    Dodano: 02.03.2012. 00:11  


    Najnowsze