• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Odkryto kolejny odcinek Wałów Śląskich

    06.10.2010. 07:47
    opublikowane przez: Redakcja Naukowy.pl

    Kolejny, nieznany dotąd fragment umocnień zwanych "Wałami Śląskimi" o długości ok. 100 metrów odkryto w lesie pomiędzy wsiami Borowina i Witków w gminie Szprotawa (Lubuskie). 



    Jak poinformował Maciej Boryna z Muzeum Ziemi Szprotawskiej, nieznany odcinek najdłuższego w Polsce ziemnego zabytku archeologicznego odnaleziono podczas rutynowej wyprawy mającej na celu badanie pogranicza pomiędzy dawnymi księstwami żagańskim i głogowskim.

    "Z przeprowadzonego wywiadu środowiskowego z mieszkańcami Witkowa wynikało, że jeszcze w latach 60. ubiegłego wieku w lesie biegł wał, który został potem zniwelowany na potrzeby upraw leśnych" - mówił Boryna.

    Fragmenty wału zostały jednak odnalezione nie na wytypowanej wcześniej trasie przebiegu dawnego pogranicza, ale w głębi lasu. Odcinek o długości ok. 100 m osiąga wysokość od 30 do 50 cm i dochodzi do sześciu metrów szerokości. Nasypowi towarzyszy głęboki na ok. 1 metr rów.

    Zdaniem Boryny znalezisko jest kolejnym dowodem na to, że dokładnie na granicy obu księstw zbudowano pas różnorodnych urządzeń zaporowych, opartych o naturalne przeszkody takie jak bagna, rozlewiska i naturalne rowy.

    "Według koncepcji propagowanej przez Muzeum Ziemi Szprotawskiej system umocnień na tym ciągu powstał w XV w., kiedy księstwo żagańskie trwale oddzieliło się od starszej struktury księstwa głogowskiego. Inna teoria mówi natomiast o umocnieniach obronnych budowanych z polecenia Bolesława Chrobrego" - tłumaczył.

    Z dawnego pasa umocnień, którego długość szacuje się na kilkaset km, znanych jest do w sumie ok. 30 km zachowanych odcinków. Badacze ze szprotawskiego muzeum odnaleźli wcześniej nieznane odcinki zabytku w okolicach Rezerwatu "Buczyna Szprotawska", a także pod Małomicami, Pruszkowem, Kartowicami, Janowcem, Siecieborzycami, Marcinowem.

    "Wały Śląskie" to pas podwójnych i potrójnych wałów ziemnych opartych o naturalne przeszkody, który ciągnie się przez tereny województw dolnośląskiego i lubuskiego. MIC

    PAP - Nauka w Polsce

    gma/ agt/bsz



    Czy wiesz ĹĽe...? (beta)
    Wały Śląskie (na dawnych mapach niemieckich oznaczane jako Dreigräben - dosł. trzy wały, trójwale; potocznie (choć nie wiadomo czy słusznie) nazywane również Wałami Chrobrego) – pas podwójnych i potrójnych wałów ziemnych, opartych o naturalne przeszkody, ciągnących się w zachodniej części Dolnego Śląska na obszarze m.in. Borów Dolnośląskich, począwszy od mokradeł w okolicy wsi Wierzbowa na południu, wzdłuż środkowego i dolnego biegu Bobru, aż po okolice Krosna Odrzańskiego na północy. Zwane w niektórych źródłach "najdłuższym zabytkiem w Europie". Ich ślady widoczne są do dnia dzisiejszego. Dobrze zachowane fragmenty znajdują się m.in: w powiecie bolesławieckim: ciąg ok. 7,5 km, zaczynający się 3,5 km na północ od miejscowości Wierzbowa i biegnący lasami w kierunku północnym, ku miejscowości Piotrowice; w powiecie żagańskim: odcinek na wysokości wsi Bobrowice i w pobliżu wsi Wrzesiny oraz na innych stanowiskach. Wały Szprotawskie, fragmenty Wałów Śląskich przebiegające przez teren dawnego powiatu szprotawskiego, podzielone na odcinki: północny, środkowy i południowy. Zbudowane są z trzech równoległych nasypów ziemnych o maksymalnej wysokości względnej 2,5 m. Anonimowa kronika Szprotawy (oryg. tytuł Continuatio der Sprottauischen Notizen), spisana w XVIII wieku przez nieznanego autora. Pierwszy wpis rozpoczyna się datą z roku 1000. Składała się z kilku osobno oprawionych części. Oficjalnie znana jest tylko część pierwsza (1000-1548), którą przechowuje Muzeum Ziemi Szprotawskiej. Pozostałe uchodzą za zaginione. Kronika zawiera m.in. ogólne informacje o panujących ówcześnie władcach śląskich i wydarzeniach lokalnych w korelacji z zaobserwowanymi zjawiskami przyrodniczymi.

    Księstwo żagańskie – księstwo obejmujące, zachodni obszar księstwa głogowskiego, z którego zostało wydzielone w 1278 roku. Siedzibą książęcą było miasto Żagań. W skład wchodziły także Nowogród Bobrzański i Przewóz. Muzeum Miejskie w Siemianowicach Śląskich – muzeum dotyczące historii Śląska i miasta Siemianowice Śląskie. Znajduje się ono w XVII-wiecznym spichlerzu, w Zespole Pałacowo-Parkowym. Muzeum organizuje wystawy stałe i tymczasowe, a także seminaria oraz spotkania o charakterze naukowo-oświatowym.

    Księstwo wołowskie: Dawne piastowskie Księstwo Wołowskie zlokalizowane na Dolnym Śląsku było na początku częścią większego księstwa wrocławskiego. Po rozdrobnieniu Śląska w 1248 zostało połączone z księstwem głogowskim. Następnie na przeciąg aż 159 lat (1312 - 1471) z Księstwem Oleśnickim. Linia kolejowa nr 137– linia kolejowa łącząca Katowice i Legnicę, nazywana też jako Podsudecka Magistrala Kolejowa (PMK), której początkowy odcinek został otwarty w 1844 roku i aż do roku 1876 była stopniowo wydłużana. W 1957 rozpoczęto elektryfikację, lecz proces ten zatrzymał się na odcinku KatowiceKędzierzyn Koźle. Odcinek w okolicach Nowej Wsi Legnickiej był również zelektryfikowany, ale sieć trakcyjna została zdemontowana dla potrzeb lotniska. Na trasie można spotkać wiele ciekawych miejsc m.in. znacznie nachylony odcinek w okolicach Radzikowic, Muzeum Przemysłu i Kolejnictwa na Śląsku w Jaworzynie Śląskiej, Sowiogórskie Muzeum Techniki w Dzierżoniowie.

    Górale śląscy – grupa etnograficzna ludności polskiej, zamieszkująca pierwotnie tereny Beskidu Śląskiego i Beskidu Śląsko-Morawskiego w granicach dawnego Księstwa Cieszyńskiego. Księstwo ziębickie (łac. Ducatus Monsterbergensis, niem. Herzogtum Münsterberg) - dawne księstwo śląskie ze stolicą w Ziębicach, istniejące na obszarze obecnego Dolnego Śląska w latach 1321/22-1742. Obszar dawnego księstwa ziębickiego zbliżony był do obecnego powiatu ząbkowickiego.

    Powiat głubczycki w latach 1743–1817 – dawna pruska jednostka terytorialna średniego szczebla z siedzibą w Głubczycach. Powstała w 1743 roku, wraz z 11 innymi powiatami na Górnym Śląsku po zakończeniu działań wojennych w ramach I wojny śląskiej i przejęciu obszaru niemal całego Śląska przez Prusy. Powiat obejmował północną część dawnego Księstwa Opawskiego, kraik hulczyński, a na wschodzie spory odcinek granicy z powiatem raciborskim wyznaczała rzeka Psina. 1 stycznia 1818 roku wprowadzono reformę administracyjną, dzieląc Śląsk na nowe powiaty. W ten sposób powstał także nowy powiat głubczycki, którego granice uległy jednak znacznemu okrojeniu – na rzecz nowego powiatu raciborskiego utracony został kraik hulczyński oraz część terenów położonych na zachód od Psiny.

    Herb Księstwa Legnickiego: Znak książąt legnickich ewoluował w ciągu istnienia księstwa, jego wyjątkowość podyktowana była potrzebą odróżnia się Piastów legnickich od innych śląskich gałęzi rodu. Na początku legniccy książęta pieczętowali się Orłem Śląskim jednak potem herb uległ modyfikacji. Od 1343 roku istniał znany nam dzisiaj wizerunek na tarczy wzoru francuskiego lub hiszpańskiego. Godło Książąt Legnicy w wyniku wielokrotnych unii z Brzegiem a także przyłączenia przez księcia Fryderyka Wielkiego do domen piastowskich Wołowa stało się również znakiem Księstwa Legnicko-Brzesko-Wołowskiego.

    Muzeum Ziemi w Kletnie – prywatne muzeum minerałów i skamieniałości w miejscowości Kletno w gminie Stronie Śląskie (województwo dolnośląskie). Zaolzie (czes. Zaolší – rzadziej używana nazwa, Těšínsko – nazwa częściej używana, choć dwuznaczna, Českotěšínsko, niem. Olsa-Gebiet) – używana głównie w Polsce potoczna nazwa zachodniej części górnośląskiego Księstwa Cieszyńskiego, położonego na Śląsku Cieszyńskim, który według lokalnego porozumienia z dnia 5 listopada 1918 roku pomiędzy Radą Narodową Księstwa Cieszyńskiego a Zemským Národním Výborem pro Slezsko miał należeć do Polski, a na Konferencji w Spa w 1920 roku, po podziale Śląska Cieszyńskiego między Polskę i Czechosłowację, został przez mocarstwa przyznany Czechosłowacji (dziś Czechy). Zaolzie było zamieszkane głównie przez Polaków (123 tysięcy na Zaolziu; 139 tys. w całej czeskiej części Śląska Cieszyńskiego) z mniejszościami czeską (32 tys.) i niemiecką (22 tys.). Nazwa pochodzi od rzeki Olzy (po czesku do 1920 Olza, od 1920 Olše), stanowiącej w okolicach Cieszyna granicę pomiędzy Polską i Czechami.

    Bitwa pod Stolcem - bitwa ta odbyła się niedaleko wsi Stolec koło Ząbkowic Śląskich dnia 24 kwietnia 1277 r. pomiędzy wojskami księcia legnickiego Bolesława Rogatki i jego syna księcia jaworskiego Henryka V Brzuchatego z jednej strony, oraz rycerstwem z księstwa wrocławskiego (wiernego Henrykowi IV Probusowi), z ks. wielkopolskiego Przemysła II (raczej tylko z części zachodniej tj. z ks. poznańskiego) i ks. głogowskiego Henryka III Głogowczyka z drugiej. Muzeum w Łowiczu – muzeum przybliżające historię Ziemi Łowickiej oraz kulturę Księżaków, mieszczące się pod adresem Stary Rynek 5/7 w Łowiczu.

    Związek Śląski – związek zorganizowany na Śląsku w latach 1383 – 1387 przez książąt śląskich, mieszczaństwo i szlachtę w celu zapewnienia księstwom śląskim spokoju wewnętrznego, pokoju z sąsiadami, oraz zwalczania rozbójników i rabusi, którzy grasowali na pograniczu księstw Śląska i Polski. Związek Księstw Śląskich, powołało do życia trzynastu książąt księstw śląskich, biskup ołomuniecki Mikołaj z Rosenburga oraz Wacław II legnicki biskup wrocławski. Członkowie Związku na wspólnym spotkaniu w 1396 roku wybrali naczelnikiem związku księcia cieszyńskiego Przemysława I Noszaka, ustalili zakres działalności związku oraz zasady walki z rozbojem. Walka z rozbójnikami na pograniczu leżała w interesie króla Polski, jak i książąt śląskich. W celu zespolenia wspólnych działań Polski i księstw śląskich Przemysław cieszyński, jako naczelnik Związku, w 1397 roku udał się do Krakowa, aby omówić z królem Polski Władysławem Jagiełłą sprawy związane z pograniczem.

    Dodano: 06.10.2010. 07:47  


    Najnowsze