• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Pierwsi Europejczycy z północy zadomowili się na brytyjskim wybrzeżu

    09.07.2010. 21:12
    opublikowane przez: Redakcja Naukowy.pl

    Starożytni ludzie żyli w Europie Północnej 780.000 lat temu, czyli znacznie wcześniej niż dotychczas sądzono - według wyników nowych badań, które zostały opublikowane w czasopiśmie Nature. Ślady bytności starożytnych ludzi to ponad 70 narzędzi krzemiennych i odłupki odkryte w Happisburghu, niewielkiej wiosce na północno-wschodnim wybrzeżu hrabstwa Norfolk w Wlk. Brytanii.

    Obok przesunięcia w tył daty pierwszego, znanego siedliska się na terenie Wlk. Brytanii, nowe odkrycia przynoszą pierwsze dowody na przetrwanie starożytnych ludzi w stosunkowo surowym klimacie. Badania mogą zatem stanowić przyczynek do ponownej oceny historii kolonizacji Europy i zdolności adaptacji pierwszych ludzi do trudnych warunków.

    Ludzie zaczęli opuszczać swoje gniazda rodzinne w Afryce około 1,8 miliona lat temu, rozpraszając się po świecie od Indonezji na wschodzie po Półwysep Iberyjski na zachodzie. Niemniej do tej pory wydawało się, że pierwsi ludzie trzymali się cieplejszych stref, z rzadka zapuszczając się dalej na północ niż do Alp. W tych kilku przypadkach, kiedy przemieścili się dalej na północ, klimat był znacznie cieplejszy niż obecnie. Istnieje na przykład dowód, na napływ ludzi do Wlk. Brytanii około 700.000 lat temu, kiedy w regionie panował klimat śródziemnomorski.

    Dla porównania, 780.000 lat temu klimat w Happisburghu był podobny, do tego jaki panuje obecnie w południowej Skandynawii. Starożytni Brytowie musieli zimą stawiać czoła średnim temperaturom rzędu -3°C, a niewielka liczba godzin dziennego światła ograniczała czas, jaki mogli spędzać na zbieractwie i łowiectwie.

    W owym czasie większa część północnej Europy była pokryta lasami iglastymi, które niewiele miały do zaoferowania pod względem pożywienia. Jednak krajobraz wokół Happisburgha zapewniał tym pierwszym Europejczykom z północy pewne korzyści. Wielka Brytania była wówczas połączona z Europą rozległym mostem lądowym, a Tamiza wpływa do Morza Północnego w Happisburghu.

    Dzięki temu powstała mieszanina siedlisk obejmująca zbiorniki słodkiej wody, moczary, wybrzeże i łąki. Zaopatrywały one starożytnych ludzi w niezbędne pożywienie zimą, takie jak korzonki i bulwy, owoce morza, wodorosty morskie i duże, wypasające się zwierzęta.

    Simon Parfitt z University College w Londynie, Wlk. Brytania, maluje barwny obraz tych terenów. "Równiny zalewowe były zdominowane przez trawy, żywiąc wiele różnych zwierząt roślinożernych, w tym mamuty, nosorożce i konie" - wyjaśnia. "Wśród drapieżników można wymienić hieny, koty szablozębne i oczywiście ludzi."

    Badania nasuwają pytanie o tożsamość tych Europejczyków z północy. Jak do tej pory nie odnaleziono skamieniałych szczątków człowieka na tym stanowisku. "Ludzie, którzy wykonali narzędzia z Happisburgha mogli być spokrewnieni z ludźmi z Atapuerca w Hiszpanii o podobnej zamierzchłości, przypisanymi do gatunku Homo antecessor (człowiek pionier)" - spekuluje Chris Stringer z brytyjskiego Muzeum Historii Naturalnej.

    Nasuwają się również pytania o sposób, w jaki starożytni radzili sobie z zimnym klimatem w owym okresie. "Niejasnym pozostaje, czy ekspansja na północne szerokości geograficzne o niższych temperaturach zimą wymagała od ludzi przystosowania fizycznego, sezonowych migracji czy też postępów w technologii związanych z polowaniem, wytwarzaniem okryć, korzystaniem ze schronień czy kontrolowaniem ognia" - napisał zespół.

    Wybiegając w przyszłość naukowcy zastanawiają się, czy plaża w Happisburghu skrywa więcej tajemnic. Linia brzegowa hrabstwa Norfolk jest wyjątkowo podatna na erozję, zatem starożytne stanowiska są stale odkrywane przez morze.

    "Osady gruntu są w znacznej mierze niezbadanym zasobem archeologicznym, który rozciąga się na długości 80 km linii brzegowej i obejmuje decydujący okres wczesnej prehistorii człowieka" - podkreślają naukowcy. "Dalsze badania w tym regionie skoncentrują się na osadach, które być może przyniosą dowody na wcześniejszą nawet obecność człowieka w północnej Europie."

    Za: CORDIS

    Czy wiesz ĹĽe...? (beta)
    Neolit w Chinach: Najwcześniejsze ślady człowieka (rodzaju Homo) na terenie dzisiejszych Chin, odnaleziono na północy, w jaskiniach Zhoukoudian, położonych na południowy zachód od Pekinu oraz w okolicach miejscowości Lantian (dolina rzeki Pa, prowincja Shaanxi). Wśród znalezisk były narzędzia kamienne, kości zwierząt, ślady ognia i najważniejsze - kości homo erectus. W okresie późnego plejstocenu (późny paleolit), stanowisko to zostało ponownie zajęte przez ludzi współczesnych (Homo sapiens), którzy przybyli na te tereny ok. 35 tys. lat temu. Paleolityczne kultury tego okresu tworzyły rozległą wspólnotę, rozciągającą się od północnych Chin na Syberię. Hipoteza solutrejska – jedna z teorii wyjaśniających sposób osiedlenia się ludzi na kontynencie amerykańskim. Zakłada ona, że w czasach prehistorycznych niektóre grupy ludzi zamieszkujących Europę i identyfikowanych z tzw. kulturą solutrejską (zamieszkujących ok. 21–18 tys. lat temu tereny obecnej Francji i Półwyspu Iberyjskiego) mogły dotrzeć do Ameryki Północnej żeglując na zachód przez Atlantyk wzdłuż czoła lądolodu pokrywającego część półkuli północnej podczas ostatniego zlodowacenia. Hipoteza ta, alternatywna wobec powszechnie akceptowanej zakładającej przybycie ludzi do Ameryki z Azji, przez obecną Cieśninę Beringa, ogłoszona została przez Dennisa Stanforda z Smithsonian Institution i Bruce Bradleya z Uniwersytetu Exeter. Odrzuca ją jednak część naukowców.. Poziom spożycia – średnia kaloryczność dziennej porcji pożywienia spożywanej przez ludzi. Ze względu na kulturę i narodowość wskaźnik poziomu spożycia zmienia się dla każdego kraju, aczkolwiek dla uogólnienia stosuje się uśredniający podział na dwa rejony świata. W krajach bogatszej Północy je się więcej i bardziej urozmaicone pożywienie niż w rejonach uboższego Południa.

    Niemcy to kraj leżący w Europie Środkowej, rozciągający się od Alp przez Niż Środkowoeuropejski do Morza Północnego i Bałtyku. Niemcy zajmują drugie miejsce w Europie, po europejskiej części Rosji, pod względem liczby ludności oraz siódme miejsce pod względem powierzchni. Kraj ten charakteryzuje się urozmaiconym krajobrazem, od nizin leżących na północy, po wysokie góry ciągnące się na samym południu. W Niemczech panuje stosunkowo łagodny i wilgotny klimat umiarkowany, a sieć rzeczna kraju jest gęsta. Niemcy pomimo znacznego uprzemysłowienia posiadają duży udział powierzchni leśnej. Francja jest państwem leżącym w Europie Zachodniej, które od zachodu oblewają wody Oceanu Atlantyckiego, od północy należące do owego oceanu wody kanału La Manche. Od południa, a dokładniej od południowego wschodu granicę kraju stanowi Morze Śródziemne. Od południa kraj graniczy z obszarem Półwyspu Iberyjskiego. Od wschodniej części Francja sąsiaduje ze zwartą częścią kontynentu europejskiego. Francja jest trzecim (po Rosji i Ukrainie) co do wielkości krajem Europy. Rzeźba, klimat i krajobraz tego dużego kraju jest zróżnicowany. Francja ma za sobą trwającą ponad tysiąc lat historię, a obecnie kraj ten należy do najlepiej rozwiniętych państw świata.

    Niezwykle trudno jest precyzyjnie ustalić, w jakim stopniu przestrzegane są prawa człowieka w Korei Północnej. Związane jest to z panującą w kraju atmosferą powszechnej nieufności oraz zamkniętym charakterem państwa. Rząd Korei Północnej stawia duże utrudnienia przed obcokrajowcami starającymi się o pozwolenie na wjazd na terytorium państwa oraz monitoruje wszelką aktywność tych, którym zostaje udzielona taka zgoda. Pracownicy organizacji pomocy humanitarnej również są obiektem stałej inwigilacji i nie mają dostępu do miejsc i regionów, w których rząd nie życzy sobie ich obecności. Obywatele Korei Północnej nie mogą swobodnie opuszczać swojego kraju, dlatego też dokumentacja stanu praw człowieka jest gromadzona głównie na podstawie relacji zebranych od uchodźców i uciekinierów. Oficjalne stanowisko rządu wyrażone za pośrednictwem Północnokoreańskiej Centralnej Agencji Prasowej informuje, że problem nieprzestrzegania praw człowieka w Korei Północnej nie istnieje, ponieważ panujący tam ustrój socjalistyczny został wybrany przez samych ludzi, którym wiernie służy. Historia Śląska: Pierwsze ślady pobytu człowieka na Śląsku zostały odkryte w Trzebnicy i Rusku koło Strzegomia. Znaleziono tam kamienne narzędzia datowane odpowiednio na ok. 500 tys. lat temu i ok. 440–370 tys. lat temu. Osadnictwo w okolicach Ostrawy jest datowane na ten sam okres co w Rusku. Obszar Śląska pomiędzy górną Wisłą i górną Odrą był północną granicą penetracji człowieka w czasach ostatniego zlodowacenia. Anatomicznie-współczesny człowiek przybył prawdopodobnie na Śląsk około 35 000 lat temu.

    Zoomorfizm – przedstawianie w kształcie zwierzęcym bóstw, pojęć oderwanych itp. Starożytni Egipcjanie przedstawiali swoich bogów jako pół ludzi, pół zwierzęta (ciało człowieka i głowa zwierzęcia). Czczono także te zwierzęta, które symbolizowały bóstwa, np. jeżeli czczono Horusa, to także sokoły. Wielka Brytania, Zjednoczone Królestwo (ang. United Kingdom), Zjednoczone Królestwo Wielkiej Brytanii i Irlandii Północnej (ang. United Kingdom of Great Britain and Northern Ireland) – unitarne państwo wyspiarskie położone w Europie Zachodniej. W skład Wielkiej Brytanii wchodzą: Anglia, Walia i Szkocja położone na wyspie Wielka Brytania oraz Irlandia Północna leżąca w północnej części wyspy Irlandia. Na wyspie tej znajduje się jedyna granica lądowa Zjednoczonego Królestwa z innym państwem – Irlandią. Poza nią, Wielka Brytania otoczona jest przez Ocean Atlantycki na zachodzie i północy, Morze Północne na wschodzie, kanał La Manche na południu i Morze Irlandzkie na zachodzie.

    Luskan - duże miasto (zwane też Miastem Żagli) liczące 14 173 obywateli, leżące na Północy Wybrzeża Mieczy w fikcyjnym świecie Forgotten Realms.
    Luskan jest jednym z najważniejszych miast Północy Wybrzeża Mieczy. Jego mieszkańcami są ludzie północy z Ruathrym, w większości byli piraci. W Luskan obejmuje władzę pięciu najwyższych kapitanów, z których każdy był niegdyś lordem wśród piratów. Prawdziwą jednak władzę posiada wspólnota magów zwana Bractwem Tajemnic (lub Tajemnym Bractwem). Jego członkowie starają się unikać konfliktów z Waterdeep i Amn.
    W 1361 RD mieszkańcy Luskan podbili ojczyznę ludzi północy - wyspę Ruathrym. Najedźców pokonał wówczas Sojusz Lordów. Luskanie nie dość, że stracili twarz, ale poczuli się oszukani. Dlatego udają więc, że nie widzą cumujących na ich wodach piratów żyjących z łupienia Waterdeep. Luskan toczyło też wojnę z Neverwinter.

    Honduras jest jednym z kilku państw leżących w kontynentalnym pasie Ameryki Środkowej i drugim co wielkości w tym regionie. Kraj od północy oblewają wody Morza Karaibskiego, a od południa wody Oceanu Spokojnego. Honduras jest najbardziej górzystym krajem Ameryki Północnej, który cechuje się klimatami okołorównikowymi i dobrze zachowaną roślinnością. Wybrzeża dzisiejszego Hondurasu zostały odkryte przez Ameriga Vespucciego w 1498 roku.

    Strefa okołobiegunowa - strefa ta charakteryzuje się średnimi temperaturami w najcieplejszym miesiącu poniżej 10 °C, opady: głównie śnieg. Dzieli się na klimat subpolarny i klimat polarny. Występuje na terenach biegunowych i okołobiegunowych. Na terenach lądowych nie pokryte lodem wykształca się tundra. Strefa okołobiegunowa znajduje się głównie na północy Europy i Ameryki Północnej. Opady są tam znikome, lata krótkie i chłodne, a zimy mroźne, długie i siarczyste. W strefie tej żyją zwierzęta, takie jak: zając śnieżny, rosomak, wół piżmowy. Strefa Klimatów umiarkowanych – w klasyfikacji klimatów Wincentego Okołowicza jest to jedna z pięciu głównych stref klimatycznych. Obejmuje rozległą strefę klimatycznaą, dzieląca się na półkuli północnej na chłodniejszą północną i cieplejszą południową i na półkuli południowej na cieplejszą północną i chłodniejszą południową. Średnia roczna temperatura waha się od 0 °C do 10 °C, a opady atmosferyczne występują w różnych porach roku. Roczne amplitudy temperatur od około 20 °C w klimatach morskich do 45 °C w skrajnie kontynentalnych. Charakterystyczną formacją roślinną dla klimatu umiarkowanego w części chłodniejszej jest tajga, natomiast części cieplejszej lasy liściaste i mieszane (kraje Europy Środkowej i południowa, czasem też środkowa część Skandynawii). Pory roku są w tej strefie łatwo rozpoznawalne i wyznaczane przez przebieg temperatury (ciepła, wilgotna wiosna, ciepłe, zazwyczaj suche lato, chłodna, wilgotna jesień i zima, często z opadami śniegu).

    Półwysep Fennoskandzki (Fennoskandia) – rozległy półwysep w Europie Północnej, zajmujący powierzchnię ok. 1,25 mln km². Składa się z trzech części: nasady zwanej Międzymorzem Fińsko-Karelskim oraz z odgałęziających się od niej dwóch półwyspów: Skandynawskiego i Kolskiego. Strefa klimatów umiarkowanych – w klasyfikacji klimatów Wincentego Okołowicza jest to jedna z pięciu głównych stref klimatycznych. Obejmuje rozległą strefę klimatyczną, dzieląca się na półkuli północnej na chłodniejszą północną i cieplejszą południową i na półkuli południowej na cieplejszą północną i chłodniejszą południową. Średnia roczna temperatura waha się od 0 °C do 10 °C, a opady atmosferyczne występują w różnych porach roku. Roczne amplitudy temperatur od około 20 °C w klimatach morskich do 45 °C w skrajnie kontynentalnych. Charakterystyczną formacją roślinną dla klimatu umiarkowanego w części chłodniejszej jest tajga, natomiast części cieplejszej lasy liściaste i mieszane (kraje Europy Środkowej i południowa, czasem też środkowa część Skandynawii). Pory roku są w tej strefie łatwo rozpoznawalne i wyznaczane przez przebieg temperatury (ciepła, wilgotna wiosna, ciepłe, zazwyczaj suche lato, chłodna, wilgotna jesień i zima, często z opadami śniegu).

    Irlandia prehistoryczna: Epoka lodowcowa w Irlandii trwała od około 30 tys. do 14 tys. lat temu. W okresie tym poziom morza opadł i Irlandia uzyskała połączenie lądowe z Brytanią i z kontynentem europejskim. Pokrywa lodowa wzięła swój początek na półn.-wsch. krańcu wyspy i w końcu objęła ją całą. Kiedy lód ustąpił pozostały po nim charakterystyczne półokrągłe pagórki z głębokimi i lejkowatymi dolinami i niziny, na które lodowiec naniósł materiał osadowy. Fauna i flora pojawiła się dzięki lądowemu mostowi łączącemu wyspę z Europą. Następnie w wyniku ocieplenia klimatu, a tym samym roztopienia się lodowca pokrywającego kontynent, podniósł się poziom morza, a Irlandia otrzymała dzisiejszy kształt linii brzegowej. Karlik średni, karlik Kuhla, karlik białoobrzeżony (Pipistrellus kuhlii) – gatunek ssaka z rzędu nietoperzy. Centrum jego zasięgu znajduje się w strefie klimatu śródziemnomorskiego. Gatunek silnie związany z krajobrazem przekształconym przez człowieka i wykorzystujący głównie kryjówki w budynkach. Obecnie szybko rozszerza swój zasięg na północ. W Europie zachodniej osiągnął już Kanał La Manche, pojedyncze osobniki znaleziono też na południowym wybrzeżu Wielkiej Brytanii. Jeszcze szybciej postępuje jego ekspansja we wschodniej części zasięgu, gatunek ten występuje już w Kijowie, Lwowie i Charkowie, choć 14 lat temu spotykano go jedynie na Krymie i na wybrzeżach Morza Azowskiego. W Polsce zaobserwowany po raz pierwszy w 2004 roku. Ostatnie badania genetyczne sugerują, że populacje z Europy wschodniej reprezentują odrębny gatunek, dla którego proponuje się nazwę Pipistrellus lepidus.

    Dodano: 09.07.2010. 21:12  


    Najnowsze