• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Polscy archeolodzy rozpoczynają projekt badawczy w Albanii

    05.05.2011. 00:19
    opublikowane przez: Redakcja Naukowy.pl

    Pierwszy polski projekt archeologiczny rozpoczął się w obrębie antycznej stolicy królestw Ilirów, w albańskiej Szkodrze. Ośrodek Badań nad Antykiem Europy Południowo-Wschodniej Uniwersytetu Warszawskiego będzie kierować badaniami prowadzonymi razem z lokalnymi partnerami.

    Głównym celem szeroko zakrojonego projektu jest przeprowadzenie pięciu kampanii wykopaliskowych na antycznym stanowisku Scoder (Szkodra) we współpracy z archeologami albańskimi. Naukowcy chcą uzyskać podstawowe informacje na temat zasięgu i zabudowy wewnętrznej tego obszernego miasta antycznego. W ramach programu przeprowadzone będą badania geofizyczne, prace wykopaliskowe i liczne analizy specjalistyczne.

    "Antyczna Scoder leżąca na brzegach wielkiego jeziora Szkodryjskiego to jedno z najważniejszych stanowisk dla historii Ilirii, jak również całego obszaru bałkańskiego. Od czasów neolitu znajdowała się tu ważna i bogata osada leżąca na skrzyżowaniu ważnych szlaków lądowych i wodnych. Jednak szczyt jej świetności przypada na czasy iliryjskie. Wtedy pełniła ona funkcje stolicy królestwa" - mówi szef projektu, prof. Piotr Dyczek.

    Mimo ważkiego znaczenia miasta i królestwa iliryjskiego, jego historia nadal owiana jest mrokiem tajemnic. Nie wiadomo, jak przebiegał proces tworzenia królestwa, przez kogo i dlaczego w ogóle został zainicjowany.

    "Szkodra była dotychczas badana jedynie incydentalnie. Były to niewielkie wykopaliska sondażowe na szczycie twierdzy skupione na warstwach późno antycznych. Tak więc do dziś nie wiemy praktycznie nic ani o iliryjskiej, ani rzymskiej historii miasta, chociaż wspominają o nim liczne źródła antyczne" - mówi kierownik projektu.

    Najpierw archeolodzy wykonają dokładne prace topograficzne terenu starożytnego stanowiska. Potem wytypują miejsca pod sondaże (niewielkie wykopy archeologiczne). Równolegle będą trwały badania geofizyczne. "Na podstawie tych danych oraz we współpracy z archeologami albańskim zostanie podjęta decyzja o wyznaczeniu wykopów szerokopłaszczyznowych zarówno na obszarze twierdzy, jak i dolnego miasta. Przy opracowywaniu materiałów jak zwykle będziemy tworzyć bazy danych komputerowych zabytków in situ i ruchomych. Do ich analizy - zależnie od potrzeb - będziemy stosować dostępne metody analiz archeometrycznych, palinologicznych, osteologicznych i datowania radiowęglowego" - wyjaśnia prof. Dyczek.

    Głównym celem archeologów jest próba rozpoznania topografii miasta, ustalenie przebiegu antycznych murów na twierdzy "Rozafa" oraz dolnego miasta, wyznaczenie głównych kwartałów zabudowy i rozpoznanie układu wspólnej przestrzeni miejskiej.

    "W ramach proponowanego programu postaramy się przynajmniej przybliżyć do odpowiedzi na pytania dotyczące początków iliryjskiego królestwa" - deklaruje prof. Dyczek.

    PAP - Nauka w Polsce, Szymon Zdziebłowski

    agt/bsz


    Czy wiesz ĹĽe...? (beta)

    Eksploracja stanowisk archeologicznych - pod tym pojęciem rozumiemy sposoby postępowania w trakcie wykopalisk. Metoda badawcza musi być dostosowana indywidualnie dla każdego rodzaju stanowiska. Inaczej wyglądają badania na stanowisku jednowarstwowym a inaczej na stanowisku wielowarstwowym. W czasie badań dąży się do odsłonięcia i zadokumentowania aktywności ludzkiej w przeszłości. Kiedy odsłaniane są jak największe fragmenty warstwy mówimy o wykopaliskach szerokopłaszczyznowych. Umożliwiają one rejestrację zmian w obrębie stanowiska poprzez dokumentację następstwa warstw w pionie, przekrojów, stratygrafii. Należy tak prowadzić eksplorację aby możliwe było odtworzenie trójwymiarowego obrazu nieodwracalnie zniszczonego przez nas w trakcie badań stanowiska archeologicznego. Celem pracy na stanowisku jest zgodna z rzeczywistością i jak najdokładniejsza rejestracja układu zabytków ruchomych i nieruchomych z ich kontekstem. Niezbędne do tego jest dokładne prowadzenie badań.

    Piotr Dyczek (ur. w 1956 r.) - polski archeolog, doktor hab. nauk historycznych, profesor Uniwersytetu Warszawskiego, pracownik naukowy Instytutu Archeologii Uniwersytetu Warszawskiego. Jest kierownikiem Zakładu Kultury Materialnej Antyku w tymże Instytucie oraz kierownikiem Ośrodka Badań nad Antykiem Europy Południowo-Wschodniej Uniwersytetu Warszawskiego. Prowadził liczne archeologiczne misje badawcze (m.in. w Egipcie, Sudanie, Bułgarii).

    Karta Projektu (Project Charter) – dokument definiujący zakres, udziałowców oraz cele projektu. Dostarcza podstawowe informacje na temat ról oraz odpowiedzialności osób zaangażowanych w projekt (definiuje kierownika projektu, sponsora oraz klienta).

    Tuszpa (urart. – ṭu-uš-pa) – starożytne miasto, stolica państwa Urartu w okresie jego potęgi. Położona była na brzegu jeziora Wan, na zachód od współczesnego miasta Wan. Głównym elementem architektury Tuszpy była Skała Wan – rezydencja królów urartyjskich. Za panowania Rusy II stolica Urartu została przeniesiona do odnowionego miasta-twierdzy Rusahinili, Tuszpa natomiast pozostała jedną z najważniejszych twierdz urartyjskich ze względu na swoje położenie strategiczne. Została zburzona na skutek najazdu Medów na początku VI wieku p.n.e. Twierdza na Skale Wan była wykorzystywana do obrony przez państwa, które istniały na terytorium Urartu po jego upadku. W pierwszej połowie XIX wieku Skała Wan stała się obiektem badań archeologów. Prace wykopaliskowe na niej prowadzone były z przerwami od połowy XIX wieku.

    Weekend z historią na Trakcie Królewsko-Cesarskim w Poznaniu – impreza cykliczna, organizowana w Poznaniu, której celem jest pogłębienie świadomości historycznej mieszkańców, upowszechnienie historii Poznania a także ukazanie miejsc ważnych dla historii nie tylko miasta, ale całego narodu. Zwyczajowo na program weekendu składają się: wykłady historyczne, koncerty, wystawy okolicznościowe, inscenizacje historyczne, akcje plastyczne dla dzieci oraz wycieczki z przewodnikiem. Udział we wszystkich atrakcjach weekendu jest bezpłatny. Każdy weekend z historią poprzedza akcja edukacyjna prowadzona w poznańskich szkołach i przedszkolach. Głównym organizatorem i koordynatorem przedsięwzięcia jest Centrum Turystyki Kulturowej TRAKT, które działa w ścisłej współpracy z partnerami programu.

    Adil Çarçani (ur. 15 maja 1922 w Fushëbardhë koło Gjirokastry, zm. 13 listopada 1997 w Tiranie) – polityk albański. Pochodził z rodziny muzułmańskiej. W komunistycznym ruchu oporu działał od 1942 roku. W 1944 pełnił funkcję komisarza politycznego najpierw w 7 Brygadzie, a następnie w 4 Dywizji Armii Narodowowyzwoleńczej UNÇ. Po zakończeniu wojny kierował strukturami partii komunistycznej w Durrës i Szkodrze. W 1955 roku został po raz pierwszy ministrem, obejmując resort przemysłu. W latach 1981-1991 premier Albanii. W wyborach 1991 po raz ostatni został wybrany deputowanym z listy Albańskiej Partii Pracy, ale w grudniu tego samego roku pozbawiono go immunitetu.

    Adil Çarçani (ur. 15 maja 1922 w Fushëbardhë koło Gjirokastry, zm. 13 listopada 1997 w Tiranie) – polityk albański. Pochodził z rodziny muzułmańskiej. W komunistycznym ruchu oporu działał od 1942 roku. W 1944 pełnił funkcję komisarza politycznego najpierw w 7 Brygadzie, a następnie w 4 Dywizji Armii Narodowowyzwoleńczej UNÇ. Po zakończeniu wojny kierował strukturami partii komunistycznej w Durrës i Szkodrze. W 1955 roku został po raz pierwszy ministrem, obejmując resort przemysłu. W latach 1981-1991 premier Albanii. W wyborach 1991 po raz ostatni został wybrany deputowanym z listy Albańskiej Partii Pracy, ale w grudniu tego samego roku pozbawiono go immunitetu.

    Dodano: 05.05.2011. 00:19  


    Najnowsze