• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Prof. Gąssowski: odnalezienie grobu Kopernika wydawało się niewykonalne

    21.05.2010. 02:17
    opublikowane przez: Redakcja Naukowy.pl

    Archeolog prof. Jerzy Gąssowski, który kierował poszukiwaniami grobu Kopernika we Fromborku, przyznał, że badania, które zakończyły się ostatecznie sukcesem, wydawały się początkowo prawie niewykonalne, a w dalszym etapie są trudne i skomplikowane.


    Po sześciu latach od rozpoczęcia poszukiwań, wielki astronom spocznie ponownie w archikatedrze we Fromborku 22 maja. Tym razem jego miejsce pochówku będzie widoczne dzięki nagrobkowi, a część sarkofagu ze szczątkami astronoma będzie ukazana pod szklaną płytą w posadzce.

    Podczas międzynarodowej konferencji naukowej, która rozpoczęła się w czwartek w Uniwersytecie Warmińsko-Mazurskim w Olsztynie z okazji powtórnego pochówku astronoma i 750-lecia warmińskiej kapituły katedralnej, odkrywca grobu Kopernika opowiadał o kolejnych etapach poszukiwań i identyfikacji szczątków.

    Mikołaj Kopernik była kanonikiem warmińskim, a do XVIII wieku obowiązywał zwyczaj oddawania kanonikom pod dożywotnią opiekę poszczególnych ołtarzy w katedrze, pod którymi grzebano ich po śmierci. Właśnie ten fakt sprawił, że w 2005 roku udało się odnaleźć szczątki słynnego astronoma. Jako kanonik fromborskiej katedry Kopernik od 1501 do 1543 roku opiekował się czwartym ołtarzem w prawej nawie katedry, naprzeciw wejścia bocznego. Był to ołtarz noszący imię św. Wacława (obecnie świętego Krzyża). Biskup pomocniczy warmiński Jacek Jezierski na podstawie badań dr. Jerzego Sikorskiego wskazał na prawdopodobne miejsce pogrzebania Mikołaja Kopernika i tam w 2004 roku zespół pod kierunkiem Gąssowskiego rozpoczął wykopaliska.

    Gąssowski przyznał, że badania z punktu widzenia archeologicznego okazały się trudne. Katedra była odwiedzana przez wiernych i turystów, a grające organy powodowały drgania, przez co ziemia osuwała się do wykopów.

    Domniemany grób Kopernika zawierał resztki trumny, kości (jak się później okazało nie należące do astronoma) i czaszkę, na podstawie której policyjni eksperci dokonali rekonstrukcji twarzy - opowiadał archeolog. Powstał wizerunek 70-letniego mężczyzny - przypuszczalnie Kopernika. Astronom w chwili śmierci miał 70 lat.

    Gąssowski podkreślił, że należało uzyskać stuprocentową pewność czy odnalezione szczątki należą do astronoma. Wówczas badania prowadzono w kilku kierunkach. Poszukiwano grobu wuja Kopernika bp. Łukasza Watzenrode, by porównać DNA obu. Podjęto też trop genealogiczny i poszukiwano potomków astronoma. Niestety te badania zakończyły się niepowodzeniem.

    Przełom w naukowym śledztwie nastąpił w październiku 2006 roku podczas obchodów dni polskich w Szwecji. W Uppsali zaprezentowano wtedy dotychczasowe odkrycia dotyczące identyfikacji pośmiertnych szczątków astronoma. Miejsce prezentacji nie było przypadkowe, ponieważ w zbiorach biblioteki uniwersyteckiej Carolina Redivia przechowywany jest księgozbiór Kopernika, który Szwedzi wywieźli w 1626 roku jako łup wojenny.

    Chęć udziału w dalszych badaniach zgłosił wtedy astronom prof. Goeran Henriksson, który uznał, że materiału genetycznego należy szukać w pochodzącym z 1518 roku Calendarium Romanum Magnum - książce autorstwa Johannesa Stoefflera, z której Mikołaj Kopernik korzystał przez długie lata. Pod kierunkiem prof. Marie Allen z Uniwersytetu w Uppsali rozpoczęły się poszukiwania materiału genetycznego polskiego astronoma. Szczególnej analizie poddano włosy, które odnaleziono pomiędzy kartami ksiąg.

    Jak wyjaśnił inny uczestnik konferencji prof. Władysław Duczko, początkowo brano pod uwagę zbadanie pod względem genetycznym kropli krwi pozostawionej w jednym z listów, ale badania mogły zniszczyć zabytek, więc od tego pomysłu odstąpiono.

    Zabrano się więc do badania dziewięciu odnalezionych włosów, z których cztery miały zachowane cebulki włosowe. Badania wykazały, że dwa włosy mają podobną strukturę genetyczną jak te pobrane z odnalezionej we Fromborku czaszki.

    Gąssowski odniósł się także do zarzutów, iż wciąż mogą istnieć wątpliwości czy odnalezione szczątki należą do Kopernika.

    "Międzynarodowe środowisko naukowców uznało przedstawione przez nas dowody. W poszukiwania i identyfikację szczątków zaangażowało się 30 badaczy różnych dyscyplin, którzy wzajemnie siebie kontrolowali i konfrontowali wyniki badań" - wyjaśnił archeolog.

    Konferencja rozpoczęła w czwartek trzydniowe uroczystości powtórnego pochówku astronoma. W czwartek wieczorem sarkofag ze szczątkami Kopernika zostanie przeniesiony z olsztyńskiego zamku, gdzie od marca był wystawiony, do olsztyńskiej katedry, gdzie odprawiona zostanie msza. Astronom spocznie we Fromborku w sobotę. ALI

    PAP - Nauka w Polsce

    kap


    Czy wiesz ĹĽe...? (beta)
    Dom Mikołaja Kopernika w Toruniu mieści się pod adresem Kopernika 15/17. Prawdopodobne miejsce narodzin astronoma Mikołaja Kopernika. Pomnik-popiersie Mikołaja Kopernika – popiersie polskiego astronoma Mikołaja Kopernika przed Szpitalem im. Mikołaja Kopernika w Łodzi. Kopernik – polsko-niemiecki serial biograficzny, który jest telewizyjną wersją filmu o tym samym tytule. Serial zrealizowany został w 1972 roku z okazji 500. rocznicy urodzin astronoma Mikołaja Kopernika, a premierę miał 2 września 1973 roku.

    Twierdzenie Kopernika w geometrii zostało sformułowane przez polskiego astronoma Mikołaja Kopernika w dziele De revolutionibus orbium coelestium (1543). Kopernik sformułował to twierdzenie prawdopodobnie nie wiedząc, że zostało ono co najmniej dwukrotnie odkryte i opublikowane wcześniej. Po raz pierwszy sformułował je około 461 r. n.e. Proklos w swoim Komentarzu do pierwszej księgi Elementów Euklidesa, a następnie w 1254 r. ponownie opublikował je perski astronom i matematyk Nasir ad-Din Tusi (stąd w twierdzenie to jest szerzej znane jako Tusi-couple). Wydział Humanistyczny Uniwersytetu Mikołaja Kopernika - jeden z 17 wydziałów Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu. Wydział Humanistyczny powstał wraz z Uniwersytetem Mikołaja Kopernika. Organizatorem i pierwszym dziekanem był prof. dr hab. Konrad Górski. Rozpoczęcie wykładów na Wydziale w dniu 24 XI 1945 r. inaugurowało jednocześnie działalność dydaktyczną całego Uniwersytetu.

    Mały komentarz - (org. Commentariolus) pierwsze znane dzieło astronomiczne napisane przez polskiego astronoma Mikołaja Kopernika w 1512 lub 1513 roku. W dziele tym Kopernik przedstawia siedem założeń dotyczących ruchu sfer w Układzie heliocentrycznym. Do 1878 roku Commentariolus istniał w formie rękopiśmienniczej. W tym roku po raz pierwszy opublikował go Maximilian Curte z kopi wiedeńskiej. W 1881 roku odnaleziono inną kopię w Sztokholmie i wydano ją drukiem. Kopernik – polsko-niemiecki film biograficzny z 1972 roku powstały z okazji 500 rocznicy urodzin astronoma Mikołaja Kopernika.

    Autograf De revolutionibus Mikołaja Kopernika – rękopis Mikołaja Kopernika zawierający tekst sześciu ksiąg dzieła De revolutionibus przechowywany w czasach współczesnych w zbiorach Biblioteki Jagiellońskiej w Krakowie, oznaczony sygnaturą 10 000. Andrzej Sylwester Pilski (ur. w 1953) – polski astronom, kierownik Planetarium Muzeum Mikołaja Kopernika we Fromborku.

    Pomnik Mikołaja Kopernika we Wrocławiupomnik upamiętniający osobę Mikołaja Kopernika. Jego autorem był prof. Leon Podsiadły, a jego dzieło zaliczane jest do ważniejszych przykładów współczesnych rzeźb. Odsłonięty został w 1974 roku z okazji roku kopernikańskiego obchodzonego rok wcześniej (w 1973 roku) z okazji 500-lecia jego urodzin. Inicjatorami budowy pomnika było Towarzystwo Miłośników Wrocławia wspólnie z Towarzystwem Miłośników Astronomii. Posąg wykonany jest ze sztucznego kamienia. Ma postać korpusu, sylwetki, ze stylizowanym układem heliocentrycznym zwieńczonym popiersiem astronoma. W 1977 roku zamontowano tablicę z napisem: Wrocławianie Mikołajowi Kopernikowi 1473-1543.

    Wydział Filologiczny Uniwersytetu Mikołaja Kopernika – jeden z 17 wydziałów Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu. Wydział Filologiczny jako jednostka występująca pod tą nazwą jest jednym z najmłodszych wydziałów na Uniwersytecie Mikołaja Kopernika. Powstał 1 września 1999 roku na podstawie uchwały Senatu UMK z dnia 26 stycznia 1999 o podziale Wydziału Humanistycznego na dwa Wydziały: Filologiczny i Humanistyczny.

    Ławeczka Mikołaja Kopernika – znajduje się w Olsztynie na Starym Mieście, u zbiegu ulic Okopowej i Zamkowej, w pobliżu kościoła ewangelickiego. Została odsłonięta w październiku 2003, w ramach obchodów 650-lecia nadania Olsztynowi praw miejskich i 530-lecia urodzin Kopernika. Astronom Kopernik, czyli rozmowa z Bogiem − obraz olejny Jana Matejki przedstawiający Mikołaja Kopernika w trakcie obserwacji nieba z jego prywatnej wieży na wzgórzu katedralnym we Fromborku. Jego powstanie poprzedził szkic olejny znajdujący się obecnie w zbiorach Muzeum Narodowego w Krakowie.

    Wydział Matematyki i Informatyki Uniwersytetu Mikołaja Kopernika – jeden z 17 wydziałów Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu. Utworzony w 1993 roku w wyniku podziału Wydziału Matematyki, Fizyki i Chemii. Wydział dzieli się na 4 katedry, 8 zakładów, 6 pracowni przedmiotowych i specjalizacyjnych, Laboratorium Eksploatacji Systemu Komputerowego, Regionalne Studium Edukacji Informatycznej (RSEI) oraz Niestacjonarne Studia Informatyczne. Katedra Filologii Angielskiej Uniwersytetu Mikołaja Kopernika - jednostka dydaktyczno-naukowa Wydziału Filologicznego UMK w Toruniu. Powstała w 1945 roku, ale w 1952 zamknięto ją z powodów politycznych. Reaktywowana została w roku 1986, pod kierownictwem prof. Aleksandra Szwedka, a pierwsi absolwenci ukończyli studia w 1992 r. Katedra prowadzi studia stacjonarne I i II stopnia i niestacjonarne II stopnia. Obecnie jej kierownikiem jest prof. dr hab. Mirosława Buchholtz.

    List przeciwko Wernerowi – list napisany przez Mikołaja Kopernika we Fromborku 3 czerwca 1524 r.. Adresatem listu był kanonik krakowski Bernard Wapowski. Jest to druga znana praca astronomiczna Mikołaja Kopernika. W liście tym Kopernik wyraża swoją opinię na temat prac matematyczno-astronomicznych norymberskiego matematyka Johannesa Wernera. Szczególnie ostro został skrytykowany temat ruchu ósmej sfery układu słonecznego odnoszącej się do gwiazd stałych. Dzieło to było w obiegu w formie rękopiśmienniczej aż do 1854 roku, kiedy to opublikował je w Warszawie Jan Baranowski. Szymon Olszaniec (ur. 1968)- polski historyk, bizantynolog. Absolwent Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu. Doktorat i habilitacja tamże. Pracownik Zakładu Historii Starożytnej Instytutu Historii Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu. Członek Komisji Bizantynologicznej Komitetu Badań o Kulturze Antycznej PAN.

    Wydział Nauk o Ziemi - jeden z 17 wydziałów Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu, utworzony w 2012 r. po likwidacji Wydziału Biologii i Nauk o Ziemi. Początkowo nauki geograficzne wchodziły w skład Wydziału Matematyczno-Przyrodniczego utworzonego w 1945 w chwili rozpoczęcia działalności uniwersytetu. Jednym z organizatorów oraz pierwszym dziekanem Wydziału był prof. dr Jan Prüffer. W 1951 z Wydziału Matematyczno-Przyrodniczego wyodrębnił się nowy Wydział Biologii i Nauk o Ziemi, w którym działały dwa instytuty - biologii oraz geografii. W wyniku likwidacji wydziału w 2012 roku powstał Wydział Nauk o Ziemi funkcjonujący w obecnym kształcie.

    Dodano: 21.05.2010. 02:17  


    Najnowsze