• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Wykopaliska w dawnym obozie jenieckim na budowie drogi S-7

    28.07.2011. 20:04
    opublikowane przez: Redakcja Naukowy.pl


    W najbliższych dniach rozpoczną się badania archeologiczne na budowie drogi ekspresowej S-7 niedaleko Olsztynka, gdzie odkryto ślady niemieckiego obozu jenieckiego Stalag 1B Hohenstein - poinformowała w środę regionalna dyrekcja dróg krajowych w Olsztynie.


    O podpisaniu umowy na wykonanie prac archeologicznych na terenie dawnego stalagu w Królikowie, którego odkrycie zablokowało budowę krótkiego fragmentu drogi ekspresowej S-7 Olsztynek - Nidzica, poinformował w środę rzecznik Regionalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad w Olsztynie, Karol Głębocki.

    Zwycięzca przetargu ma przeprowadzić wykopaliska archeologiczne na obszarze 473 arów. "Badania części tego terenu muszą zakończyć się w ciągu miesiąca ze względu na harmonogram budowy drogi. Na pozostałe prace archeolodzy mają czas do końca października" - powiedział Głębocki. Jego zdaniem, nie opóźni to budowy drogi S-7, która ma zakończyć się latem 2012 r.

    Według Aliny Jaszewskiej - archeolog z Zielonej Góry, której firma przeprowadzi badania stalagu, wykopaliska rozpoczną się niezwłocznie po uzyskaniu pozwolenia od wojewódzkiego konserwatora zabytków. Powinno to nastąpić w ciągu kilku dni.

    Budowę fragmentu tzw. "węzła Olsztynek", gdzie nowa "siódemka" łączy się drogą nr 51 wstrzymano w kwietniu, gdy koparki odsłoniły spod ziemi fragmenty obozowych baraków i liczne przedmioty osobistego użytku, pozostałe po jeńcach. Znaleziono m.in. buty, fragmenty mundurów i menażki.

    Okazało się, że budowa drogi przebiega przez dawny Stalag 1B Hohenstein, jeden z największych niemieckich obozów jenieckich w dawnych Prusach Wschodnich. W latach wojny przez olsztynecki stalag przewinęło się ok. 400 tys. jeńców. Ponad 50 tys. z nich zmarło na skutek epidemii tyfusu, niedożywienia i wycieńczenia ciężką pracą.

    Pierwszymi jeńcami byli we wrześniu 1939 r. Polacy z Armii Modlin, wzięci do niewoli w bitwie pod Mławą. Potem przywożono tu Francuzów, Belgów, Holendrów, Rosjan, Serbów i Włochów. Pod koniec wojny w obozie było ponad 120 mieszkalnych baraków. Obozowe budynki rozebrano po wojnie. Przetrwał jedynie jeniecki cmentarz w pobliskiej Sudwie.

    Po zakończeniu badań archeologicznych teren dawnego obozu zamierza upamiętnić gmina Olsztynek. Sekretarz tamtejszego urzędu miasta, Monika Wadowska, powiedziała PAP, że prawdopodobnie zostaną odtworzone wieżyczki strażnicze, zasieki i obozowa brama. Jak podkreśliła, zależy to jednak od opinii Rady Ochrony Pamięci Walk i Męczeństwa.

    Zdaniem badacza regionalnej historii Bogumiła Kuźniewskiego, pod Olsztynkiem należy stworzyć Europejski Park Historii i Pamięci. Upamiętniałby on nie tylko dawny Stalag Hohenstein i cmentarz w Sudwie, ale również cmentarz żołnierzy I wojny św. poległych pod Tannenbergiem i pozostałości po pobliskim Mauzoleum Hindenburga.

    PAP - Nauka w Polsce

    mbo/ ls/bsz



    Czy wiesz ĹĽe...? (beta)
    Stalag I B Hohenstein – obóz jeńców wojennych nieopodal Olsztynka (niem. Hohenstein), na terenie miejscowości Królikowo. W obozie tym więziono Polaków, Francuzów, Rosjan, Włochów, Belgów i Serbów. Poszczególne grupy narodowościowe były od siebie ściśle izolowane. Szacuje się, że w okresie wojny przebywało w nim 650 tysięcy jeńców (zmarło ok. 60 tys. z nich). Był to jeden z największych obozów jenieckich w Europie Wschodniej. Pierwsi do obozu przybyli jeńcy polscy, już w pierwszych dniach września 1939 r. W 1940 r. do Stalagu I-B dotarły pierwsze transporty jeńców francuskich, od połowy 1941 r. do obozu przywożono jeńców sowieckich. Zimą 1941/1942 zmarło w obozie ok. 25 tysięcy osób. Zmarłych w obozie grzebano na cmentarzu w Sudwie. Oblicza się, iż pochowano tam zwłoki 55 tysięcy jeńców w ponad 500 mogiłach. Pamięć zmarłych uczczono postawieniem pomnika według projektu Ryszarda Wachowskiego. Od 1980 r. czynna jest w Olsztynku wystawa dokumentów i pamiątek obozowych. Autostrady i drogi ekspresowe w Polsce stanowią część sieci dróg krajowych. Klasy autostrady i drogi ekspresowej przeznaczone są dla najważniejszych dróg krajowych obsługujących ważne relacje międzyregionalne i międzynarodowe. Obecnie (3 listopada 2013) oddanych do użytku jest 1426 km autostrad oraz 1243,05 km dróg ekspresowych. Drogi Zaufania – pilotażowy program przygotowany na zlecenie Ministerstwa Transportu przez Generalną Dyrekcję Dróg Krajowych i Autostrad, skierowany do wszystkich użytkowników ruchu drogowego. Jego celem jest ochrona życia ludzi na drogach. Pierwsze działania w ramach tego programu rozpoczęły się latem 2007, na krajowej ósemce. Na tej drodze są prowadzone prace inżynieryjne, edukacyjne i informacyjne. Od roku 2008 programem zostało objętych osiem innych dróg (od jedynki do dziewiątki). Na rok 2009 planowane jest objęcie programem Drogi Zaufania 88 następnych dróg krajowych. Drogi zaufania to Ósemka – Osiem – Osiemdziesiąt Osiem.

    Stalag VIII-B (w końcu 1943 r. przemianowany na Stalag 344 Lamsdorf) – niemiecki obóz jeniecki w Lamsdorf (pol. Łambinowice) na Śląsku. Istniał od września 1939 do marca 1945 roku. Po zakończeniu II wojny światowej służył jako obóz pracy dla ludności niemieckiej. Krajowy Fundusz Drogowy – fundusz celowy stanowiący wsparcie dla realizacji rządowego Programu Budowy Dróg i Autostrad w Polsce poprzez gromadzenie środków finansowych na przygotowanie, budowę, przebudowę, remonty, utrzymanie i ochronę autostrad i dróg ekspresowych, a także innych dróg krajowych.

    Obóz Pracy w Łambinowicach – utworzony w lipcu 1945 (jeszcze przed konferencją poczdamską) jako „obóz przesiedleńczy” na terenie dawnego poligonu niemieckiego w okolicach wsi Łambinowice, nieopodal istniejących tu wcześniej obozów jenieckich: z okresu wojny francusko-pruskiej 1870–1871, z okresu I wojny światowej i II wojny światowej (Dulag B Lamsdorf, Stalag VIII B Lamsdorf, Stalag VIII F Lamsdorf i Stalag 344 Lamsdorf). Cmentarz żydowski w Zgorzelcu – w mieście znajduje się jedynie zbiorowa mogiła z czasów II wojny światowej zamordowanych żydowskich więźniów obozu jeńców wojennych Stalag VIII A. Cmentarz żydowski znajdował się w Görlitz.

    Drogi wojewódzkie w Polsce – sieć dróg uzupełniająca system dróg krajowych. Droga wojewódzka stanowi własność właściwego samorządu województwa. Zgodnie z Ustawą z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych z późniejszymi zmianami (Dz. U. z 2007 r. Nr 19, poz. 115), do dróg wojewódzkich zalicza się drogi stanowiące połączenia między miastami, mające znaczenie dla województwa i drogi o znaczeniu obronnym, nie zaliczone do dróg krajowych. Do kategorii dróg wojewódzkich zaliczane są drogi na podstawie uchwały sejmiku wojewódzkiego odpowiedniego województwa. Obóz jeńców radzieckich w Rymanowie Stalag 327 - w marcu 1940 roku Niemcy rozpoczęli na terenie przy garbarni budowę 30 baraków stuosobowych. Początkowo przybywali w nich żołnierze niemieccy.

    Stalag IV B – jeden z największych niemieckich obozów jenieckich w II wojnie światowej. Główny obóz znajdował się 8 km na północny-wschód od miasta Mühlberg/Elbe w Saksonii, na wschód od rzeki Łaba i ok. 50 km na północ od Drezna. Podległy obóz, czasami zwany Stalag-IVB/Z, znajdował się 10 km na południe w Zeithain.

    Stalaggh - holenderski zespół industrial black metalowy. Nazwa zespołu pochodzi od niemieckich obozów koncentracyjnych stalag z II wojny światowej, a dodatkowe litery g i h są skrótem od global holocaust. Muzycy zespołu pochodzą z Holandii i Belgii. Prawdziwe imiona i nazwiska muzyków nie zostały ujawnione. Stalaggh nigdy nie zagrał żadnego koncertu.

    Andrzej Gołembnik - archeolog, absolwent i pracownik Instytutu Archeologii UW. Długoletni pracownik Przedsiębiorstwa Państwowego Pracownie Konserwacji Zabytków (PP PKZ). Specjalista w dziedzinie metodyki i metodologii archeologicznych badań wykopaliskowych - rzeczoznawca Ministra Kultury i Sztuki w tej dziedzinie. Przez szereg lat prowadził badania i brał udział w badaniach w krajach skandynawskich (Dania, Norwegia), gdzie zyskał uznanie i opinię specjalisty od badań średniowiecznych stanowisk miejskich. W latach 90. założył własną firmę archeologiczną, która koncentrowała się na badaniach ratowniczych w historycznym centrum Płocka. Jakość prac prowadzonych przez A. Gołembnika i ich wysoki poziom metodyczny skłonił Generalnego Konserwatora Zabytków do zorganizowania latem 1997 r. we współpracy z nim warsztatów archeologii terenowej dla konserwatorów zabytków archeologicznych - pracowników Państwowej Służby Ochrony Zabytków. W końcu lat 90. z ramienia Instytutu Archeologii UW prowadził badania archeologiczne w historycznym centrum Gdańska, ze szczególnym uwzględnieniem rejonu klasztoru dominikańskiego. Po powstaniu w 2002 r. Krajowego Ośrodka Badań i Dokumentacji Zabytków (KOBiDZ) podjął pracę w jego pracowni badań interdyscyplinarnych. Po zleceniu KOBiDZ w 2003 r. przez Muzeum Pałac w Wilanowie przeprowadzenia badań archeologicznych na terenie ogrodu i parku wilanowskiego A. Gołembnik został ich kierownikiem. Pod jego kierownictwem badania te stały się poligonem najnowocześniejszych metod dokumentacji procesu badawczego w archeologii z wykorzystaniem technik 3D, ortofotografii, programów AutoCAD i systemów GIS. Droga krajowa nr 51 – droga krajowa przebiegająca przez województwo warmińsko-mazurskie o długości ok. 122 km. Stanowi jeden z najważniejszych szlaków komunikacyjnych w województwie warmińsko-mazurskim, ponieważ łączy najważniejsze polsko-rosyjskie przejście graniczne w Bezledach z zespołem miejskim Olsztyna oraz drogą krajową nr 7, do której dochodzi w Olsztynku. W przyszłości stworzy tam duży węzeł drogowy z planowaną na trasie drogi nr 7, drogą ekspresową S7. Planowana jest przebudowa drogi do klasy drogi ekspresowej na odcinku Olsztynek - Olsztyn, a od Olsztyna do klasy drogi głównej ruchu przyspieszonego wraz z obwodnicami.

    Dodano: 28.07.2011. 20:04  


    Najnowsze