• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Kandydatura w konkursie Popularyzator Nauki 2011 - wykład prof. Karpińskiego Czy rośliny są inteligentne?

    11.01.2012. 08:04
    opublikowane przez: Redakcja Naukowy.pl

    Podczas swojego wykładu "Czy rośliny są inteligentne?" prof. Stanisław Karpiński pokazał, że komputery kwantowe możemy znaleźć w swoim domu - np. w doniczkach na parapecie i uświadomił, że wizja inteligentnych roślin w filmie "Avatar" wcale nie jest daleka od rzeczywistości. Wykład prof. Karpińskiego ze Szkoły Głównej Gospodarstwa Wiejskiego, wygłoszony w ramach spotkań "Horyzonty poznania SWPS", kandyduje do wyróżnienia - w kategorii Prezentacja popularnonaukowa - w VII edycji konkursu "Popularyzator Nauki". Konkurs jest organizowany przez serwis Nauka w Polsce PAP przy współpracy Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego.

    Uczestnicy spotkania z prof. Karpińskim mogli sobie uświadomić, jak przydatne są szerokie horyzonty myślowe w próbach zrozumienia mechanizmów wytworzonych przez ewolucję. Wykład nie dotyczył bowiem tylko biologii, ale zahaczał o biofizykę, fizykę, chemię, a nawet filozofię.

    Podczas wykładu można się było dowiedzieć, że w czasie fotosyntezy (podobnie jak u zwierząt w procesie widzenia) - informacja o świetle zapisywana i przetwarzana jest dzięki zjawiskom kwantowym. Rośliny są zdolne do zamiany informacji kwantowej na informacje numeryczną, która steruje ich fizjologią. Tak więc komputery kwantowe są znacznie bliżej, niż by się mogło nam wydawać. Prelegent wyjaśnił też, że dzięki promieniom słonecznym rośliny uodparniają się na choroby i opowiadał, jak rośliny mogą porozumiewać się między sobą za pomocą sygnałów chemicznych.

    W czasie spotkania na SWPS, biolog przypomniał film "Avatar", który wyświetlano w kinach w czasie, kiedy naukowiec publikował swój artykuł o myślących roślinach. "Intuitywnie James Cameron pokazał świat niby science fiction, który dla mnie jest jednak światem "science". (...) Reżyser krytykowany był w Polsce za to, że pokazując myślące i komunikujące się rośliny, przekroczył nawet normy konwencji science fiction. A my, jako naukowcy, wiedzieliśmy już wtedy, że rośliny rzeczywiście wymieniają się informacjami i tworzą bardzo skomplikowaną i w pewnej formie biologicznie inteligentną sieć" - wyjaśnił badacz w rozmowie z PAP.

    Karpiński podczas "Horyzontów poznania" próbował otworzyć oczy publiczności na całkowicie odmienną formę inteligencji, jaką posługują się rośliny. Przyznał, że tak jak mózg ma inteligentną sieć połączeń, dzięki której mamy świadomość, tak istnieją inne sieci, które też mają inną formę inteligencji. Jak powiedział, dopiero od niedawna wiadomo, że w roślinach chloroplasty mogą komunikować się między sobą, nawet gdy są od siebie oddalone i znajdują się innych liściach. Za pomocą sygnałów elektrochemicznych wymieniają informacje i modyfikują swoje działania, aby dostosować się do zmieniających się warunków. "Stopień komplikacji sieci połączeń jest taki, jak w sieciach neuronowych" - zaznaczył.

    Podczas swojego wykładu badacz wyświetlał filmy pokazujące, jak mimoza wstydliwa szybko zwija swoje liście, kiedy się ją dotknie i jak rosiczka - chociaż nie ma mięśni - zamyka się błyskawicznie więżąc ofiarę. Jak wyjaśniał badacz, rośliny aby przeżyć, muszą w każdej chwili wykonywać skomplikowane obliczenia np. przewidywać zmiany nasłonecznienia czy wilgotności, planować wzrost, przewidywać, ile nasion wyprodukować, a ile zaabsorbowanej energii słonecznej wypromieniować przez fluorescencję chlorofilu. Karpiński wyjaśnił, że rośliny nie biorą kredytów, tylko optymalnie gospodarują się tym co w danym sezonie jest osiągalne. Czyli w jednym roku dadzą większy a w innym ta sama roślina wyda mniejszy plon nasion. Nigdy nie zaciągają kredytów, czyli nie żyją na kredyt. "Roślina daje nam solidną lekcję ekonomii!" - zaznaczył.

    W rozmowie z PAP prof. Karpiński przyznał, że popularyzatorami nauki, którzy wywarli na niego największy wpływ byli Stanisław Lem, Isaac Asimov, Artur C. Clarck, James Cameron i Stanley Kubrick. "To m.in. dzięki nim mam szerokie zainteresowania" - przyznał.

    Naukowcem postanowił zostać, kiedy był jeszcze uczniem i obserwował lot Apolla 11 na Księżyc. Początkowo chciał być astronautą albo astronomem, ale w końcu zajął się biologią. Jak stwierdził, zajął się roślinami, bo nie chciał badać zwierząt, w których ciała trzeba by było ingerować. A rośliny wtedy traktowane były jak "bezmyślne zielsko". Karpiński stwierdził, że mimo kolejnych odkryć trudno jest zmienić u ludzi sposób myślenia o roślinach, nawet w środowisku naukowym.

    Prof. dr hab. Stanisław Karpiński jest biologiem i filozofem. Wykładał na Uniwersytecie Sztokholmskim. Należy do wąskiej grupy najczęściej cytowanych polskich biologów. Jego artykuły publikowane były w prestiżowych czasopismach naukowych, m.in.: "Science", "Plant Cell", "Plant Journal" czy "Plant Physiology". Naukowiec obecnie realizuje badania nad molekularnymi i genetycznymi mechanizmami kontrolującymi odpowiedzi obronne i aklimatyzacyjne roślin przed biotycznymi i abiotycznymi czynnikami stresowymi.

    Spotkanie z prof. Karpińskim odbyło się w październiku 2011 r. ramach cyklu "Horyzonty poznania SWPS". Jest to cykl 10 spotkań z wybitnymi, często głoszącymi niepopularne idee, naukowcami, który za cel stawia sobie popularyzowanie najnowszych i przełomowych, często nieznanych powszechnie osiągnięć nauki z różnych dziedzin, wymianę doświadczeń i stymulowanie dyskusji pomiędzy przedstawicielami środowiska akademickiego i naukowego oraz innymi uczestnikami spotkań.

    Wykład można obejrzeć na stronie: http://www.swps.pl/uczelnia/horyzonty-poznania-swps/czy-rosliny-sa-inteligentne

    PAP - Nauka w Polsce, Ludwika Tomala

    agt/bsz


    Czy wiesz ĹĽe...? (beta)
    Marek Świętopełk Karpiński (ur. 15 lipca 1948 w Warszawie) – polski filolog, publicysta, urzędnik państwowy, działacz opozycji w okresie PRL. Syn Zbigniewa Karpińskiego, brat Wojciecha oraz Jakuba. Rośliny światłolubne, heliofity (mniej prawidłowo zwane też heliofilami), rośliny światłożądne – rośliny wymagające do swojego rozwoju dużej ilości światła. Rośliny te mogą się prawidłowo rozwijać tylko w środowisku o pełnym nasłonecznieniu. W zacienionych miejscach rozwijają się słabo, lub giną. Dolina Karpia – obszar historycznego zagłębia hodowli karpia na Ziemi Oświęcimsko-Zatorskiej znanego już w średniowieczu. Stawy hodowlane zajmują obszary setek hektarów rozciągając się w dolinie Wisły, Skawy i Wieprzówki. "Dolina Karpia" to również program, który obejmuje kilka połączonych ze sobą działań, mających na celu stworzenie spójnej oferty turystycznej opartej na dostępnych zasobach środowiska naturalnego.

    Zbigniew Wacławek (ur. 30 stycznia 1917 w Warszawie, zm. 28 kwietnia 1987 w Warszawie) − polski architekt, nauczyciel akademicki. Syn kupca Stanisława Wacławka i pielęgniarki Janiny Skorupskiej. Projektował przez wiele lat ze swoją żoną, Marią Małgorzatą Handzelewicz-Wacławek, z którą są laureatami Honorowej Nagrody SARP w 1987. Współpracował z prof. Zbigniewem Karpińskim przy projekcie i realizacji Ściany Wschodniej w Warszawie. Ojciec Krzysztofa Wacławka, Jana Wacławka i Jakuba Wacławka. Tramwaje w Karpińsku − system komunikacji tramwajowej w rosyjskim mieście Karpińsk działający w latach 1946–1994.

    Karpiłówka (biał. Карпілаўка, Karpiłauka, ros. Карпиловка, Karpiłowka) – osiedle na Białorusi, w obwodzie homelskim, w rejonie chojnickim, w sielsowiecie Posielicze. W 1921 roku znajdowało się w nim 9 budynków. Splot liny, szplajs – połączenie dwóch lin kręconych lub zaplecenie pokrętek na końcu liny. Istnieje wiele rodzajów splotów o różnych zastosowaniach. Sploty można wykonywać zarówno na linach miękkich jak i stalowych. Sploty na linach stalowych nazywane są szplajsami.

    Zaraza (Orobanche L.) – rodzaj roślin należących do rodziny zarazowatych. Bezzieleniowe rośliny cudzożywne, nie przeprowadzające fotosyntezy, lecz pasożytujące na innych roślinach (rośliny pasożytnicze), głównie na roślinach zielnych i krzewinkach. Ponad ziemią pojawiają się tylko latem, lub późną jesienią, gdy wytwarzają kwiaty. W Polsce występuje kilkanaście gatunków należących do tego rodzaju. Gatunkiem typowym jest Orobanche major L. Kwitnienie, okres kwitnienia, okres dojrzałości – u roślin nasiennych okres, w którym dochodzi do wytworzenia kwiatów. Rośliny w początkowym okresie wzrostu nie są w stanie wytworzyć kwiatów. Czas ten określany jest jako okres młodociany lub juwenilny, a jego długość zależy od gatunku rośliny oraz warunków w jakich następuje jej wzrost. Niektóre rośliny mogą przejść w fazę generatywną już po kilku dniach wzrostu, inne mogą wytworzyć kwiaty dopiero po kilkudziesięciu latach rozwoju młodocianego. Niektóre rośliny wytwarzają kwiaty tylko raz w życiu. Są to rośliny monokarpiczne, które po kwitnieniu starzeją się i obumierają. Zalicza się do nich rośliny jednoroczne, niektóre dwuletnie oraz część roślin wieloletnich. Drugą grupę stanowią rośliny polikarpiczne, które po osiągnięciu dojrzałości kwitną wielokrotnie. Przechodzenie do fazy dojrzałości może zachodzić stopniowo w kolejnych pędach. Pierwsza zakwitają pędy położone najwyżej,a pędy w dolnych partiach rośliny dłużej pozostają w fazie młodocianej. Stopniowe przechodzenie części rośliny w fazę dojrzałości określa się jako zjawisko topofizy.

    Bronisław Grzegorz Karpiński (ur. 9 listopada 1963 w Puławach) – polski samorządowiec, burmistrz Kamienia Pomorskiego. Brat Włodzimierza Karpińskiego.

    Stanisław Mariusz Karpiński (ur. 5 listopada 1960 w Poznaniu) – polski biotechnolog, profesor nauk biologicznych, wykładowca akademicki, były wiceminister nauki i szkolnictwa wyższego, działacz opozycji w okresie PRL.

    Stronicowanie jest jednym ze sposobów rozwiązania problemu zewnętrznej fragmentacji polegającym na dopuszczeniu nieciągłości rozmieszczenia logicznej przestrzeni adresowej procesu w pamięci fizycznej. Zostało użyte przez polskiego inżyniera Jacka Karpińskiego w architekturze komputera K-202. Obecne zasady encykloepdyczności są o tyle kuriozalne, że nic nie mówią o dorobku naukowym. Rozumiem, że jest on kłopotliwy w jednoznacznej ocenie, a kryteria typu, rektor, prof. dr hab. są o tyle łatwe, że albo są albo ich nie ma. Jednak naukowiec ma badać i publikować wyniki badań, a nie wyłącznie robić tytuły czy brać funkcje. I to ranga tych badań, wyników, wyrażona jakością czasopism, gdzie są publikowane plus cytowalnością jest kluczowa dla oceny encyklopedyczności. Dlatego proponuję dodać zapis, że encyklopedycznym naukowcem jest osoba, która ma dajmy na to min. 7 publikacji w czasopismach międzynarodowych (tzn. anglojęzycznych, być może są też niemeickojęzyczne np. w archeologii) z listy fladelfisjkiej, lub 1 artykuł z najwyższych pism Nature, Science, lub wysoką dla danej dziedziny cytowalność lub kilka (2?) monografie naukowe autorskie. Uzasadnienie; w kwestionariuszu recenzenckim jest pytanie, a na stronach filadelfijskich pism opinia, że do publikacji przyjmuje się artykuły o ważnych dla nauki zagadnieniach i prezentujące ważne naukowe wyniki, z reguły jest zapis o ich ponadregionalności. W miarę wysoki IF oraz umieszczenie takich czasopism na liście ministerialnej, filadelf. w wyższych kategoriach niż lokalne, wskazuje, że podchodzą one na poważnie do swoich wytycznych. Skoro więc artykuł wychodzi, tzn. że zarówno 2-3-5 recenzentów specjalistów z danej branży, jak i redakcja uznała, że dany artykuł spełnia takie kryteria. Nie nam więc oceniać czy słusznie, przypomnę Wiki ma odtwarzać rzeczywistość, a nie ją naprawiać/weryfikować. Przyznaję, nie wiem jak tu umieścić humanistów - u nich chyba bardziej liczą się ksiązki, monografie niż artykuły. Może ktoś ma pomysł. Ostatnio masowe stało się zgłaszanie osób bez hab. i prof. do usunięcia tylko na tej podstawie. Moze warto przywrócić sens słowa naukowy, przez zwracanie uwagi też na dorobek --Piotr967 podyskutujmy 18:17, 29 paź 2012 (CET)

    Dodano: 11.01.2012. 08:04  


    Najnowsze