• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Prof. Dariusz Kosiński odbierze nagrodę Tischnera za książkę Teatra polskie. Historie.

    20.04.2011. 13:47
    opublikowane przez: Redakcja Naukowy.pl

    Książka "Teatra polskie. Historie." została wyróżniona nagrodą Znaku i Hestii im. Józefa Tischnera w kategorii publicystyki lub eseistyki na tematy społeczne. Jej autor Dariusz Kosiński, profesor nadzwyczajny w Katedrze Dramatu Wydziału Polonistyki Uniwersytetu Jagiellońskiego w Krakowie i dyrektor programowy Instytutu im. Jerzego Grotowskiego we Wrocławiu, odbierze nagrodę podczas Dni Tischnerowskich organizowanych między 21 a 24 kwietnia w Krakowie.

    "Teatra polskie. Historie" ukazały się w 2010 r. nakładem Wydawnictwa Naukowgo PWN. Jest to obszerna autorska synteza dziejów polskich sztuk przedstawieniowych.

    W opinii prof. Jana Michalika z Uniwersytetu Jagiellońskiego, autor zgodnie z najnowszymi nurtami światowej teatrologii rozumie teatr performatywnie, jako wydarzenie społeczne, które zależy w takim samym stopniu od jego twórców, co od publiczności.

    "Przyjmując tak szeroką perspektywę, obejmuje oglądem nie tylko działalność stricte teatralną, ale również ceremonie, manifestacje, obchody rocznicowe, widowiska i rytuały. Pięć równoległych historii: o teatrze świąt, teatrze przemiany, teatrze władzy, teatrze narodowym oraz teatrze kulturalnego miasta tworzy ciekawą opowieść o kulturze polskiej ze szczególnym uwzględnieniem jej aspektów widowiskowych" - pisze w recenzji prof. Michalik.

    Sam autor tak tłumaczył swoje zamiary: "Jak opowiedzieć historię teatru polskiego, by ukazać ją jako wciąż żywą glebę, z której wyrastają zjawiska współczesne, by nie zamykać jej w grobach pamięci odwiedzanych przez nielicznych? Jak wyzwolić ją ze stereotypów i uproszczeń? Odpowiedź najprostsza wydaje się brzmieć: przestać opowiadać wciąż tę samą opowieść w ten sam sposób. (...) Chciałbym podjąć próbę wskazania na niezbieżność zachodniej formy teatralnej z tradycją polską i zaproponować rezygnację z milczącego przyjęcia aksjomatu definicji teatru jako zespołu znanych i uznanych przez tradycję zachodnią form działalności społecznej i artystycznej, której początek wyznaczają gatunki średniowieczne. Chciałbym zapytać o polską tradycję performatywną, o +przedstawienia polskie+".

    Prof. Kosiński położył nacisk na związki polskiego teatru z życiem społecznym i politycznym. "Decyzja ta wynika z przekonania, że przedstawienia i teatr nie tylko pełniły ważkie funkcje społeczne, ale były obarczane szczególną odpowiedzialnością jako narzędzia porządkowania i nadawania znaczenia życiu zbiorowemu i indywidualnemu" - ocenił.

    Teatrolog pracował nad historią i teorią sztuki aktorskiej XIX wieku. Opublikował książki: "Sztuka aktorska Wandy Siemaszkowej", "Sztuka aktorska w polskim piśmiennictwie teatralnym XIX wieku" oraz "Dramaturgia praktyczna. Polska sztuka aktorska XIX wieku w piśmiennictwie teatralnym swej epoki". W latach 2005-2008 kierował projektem badawczym "Polskie piśmiennictwo teatralne XIX wieku", którego efektem jest między innymi redagowana przez niego seria o tej samej nazwie.

    Wspólnie z Ireneuszem Guszpitem przygotowuje edycje pism teatralnych Juliusza Osterwy ("Przez teatr - poza teatr", "Antygona, Hamlet, Tobiasz"). Zajmuje się także interpretacją dramatu (m.in. książka "Sceny z życia dramatu"), współpracując jako krytyk i eseista z miesięcznikiem "Dialog".

    Jest autorem i współautorem kilku publikacji popularyzatorskich, m.in. "Słownik postaci dramatycznych", "Słownik wiedzy o teatrze", "Słownik teatru". Pracuje w zespole opracowującym standardy edukacji teatralnej i filmowej, zasiada także w Radzie Naukowej Instytutu Teatralnego im. Zbigniewa Raszewskiego w Warszawie.

    Od kilku profesor koncentruje się na badaniach nad swoistością polskiej tradycji teatralnej i performatywnej, czego efektem są książki "Polski teatr przemiany", "Grotowski. Przewodnik." oraz "Teatra polskie. Historie."

    Pozostali laureaci tegorocznej edycji nagrody im. Józefa Tischnera to filozof i teolog dr Piotr Sikora oraz Uniwersytet Dzieci. Wyróżnienie ma wspierać styl myślenia i postawy łączące w sobie intelektualną rzetelność, odwagę i wrażliwość na "twarz drugiego". Jest przyznawane przez Miesięcznik i Wydawnictwo Znak wraz z Ergo Hestią.

    Więcej na temat tegorocznych Nagród Tischnera w serwisie Nauka w Polsce tutaj. KOL

    PAP - Nauka w Polsce

    tot/bsz


    Czy wiesz ĹĽe...? (beta)

    Teatrologia – nauka o teatrze, zapoczątkowana na początku XX wieku przez niemieckiego badacza Maxa Hermanna, jako osobna dziedzina studiów powstała pod wpływem zmian w teatrze, związanych z Wielką Reformą Teatru i haseł wzywających do „reteatralizacji” teatru. Działania te potrzebowały wsparcia teoretycznego w procesie odnawiania i ponownego definiowania sztuki teatralnej, wzmacniania autonomii teatru od innych dziedzin sztuki.

    Teatr ubogi to koncepcja Jerzego Grotowskiego polegająca na realizowaniu teatru po odrzuceniu wszystkiego co jest w nim zbędne. W ten sposób w teatrze pozostają tylko aktor i widz, bez zbędnych ozdobników, typu dekoracje czy rekwizyty, a także bez podziału na przestrzeń sceniczną i widownię. Jednym z przykładów takiego stylu jest książka Ku teatrowi ubogiemu która jest wiernym polskim odpowiednikiem historycznej książki Jerzego Grotowskiego Towards a Poor Theatre, przetłumaczonej na wiele języków i wydanej w wielu krajach, jednak długo nie publikowanej po polsku. Książka ta jest świadectwem myśli Grotowskiego i jego współpracowników z Teatru Laboratorium w latach sześćdziesiątych minionego stulecia. Stała się znana na świecie i weszła do kanonu myśli teatralnej, stając się klasyczną jej pozycją. Książka Ku teatrowi ubogiemu (ISBN: 9788392363507) ukazała się w Polsce w 2007 roku nakładem Instytutu im. Jerzego Grotowskiego.

    Teatrologia – nauka o teatrze, zapoczątkowana na początku XX wieku przez niemieckiego badacza Maxa Hermanna, jako osobna dziedzina studiów powstała pod wpływem zmian w teatrze, związanych z Wielką Reformą Teatru i haseł wzywających do „reteatralizacji” teatru. Działania te potrzebowały wsparcia teoretycznego w procesie odnawiania i ponownego definiowania sztuki teatralnej, wzmacniania autonomii teatru od innych dziedzin sztuki.

    Waldemar WolańskiUrodzony w Białymstoku w 1957 r. aktor, reżyser, dramaturg, wykładowca uczelni wyżyszych o profilu teatralnym. Od 1992 r. jako dyrektor naczelny i artystyczny prowadzi Teatr Lalek Arlekin w Łodzi. Działacz społeczny w dziedzinie sztuki teatru lalek, wieloletni I V-ce Prezydent i Prezydent Polunima, polskiej sekcji międzynarodowego stowarzyszenia lalkarzy Unima, najstarszej organizacji teatralnej na świecie. Ma na swoim koncie kilkadziesiąt sztuk wyreżyserowanych w teatrach lalek, teatrach dramatycznych i teatrze telewizji, autor kilkunastu scenariuszy teatralnych, książek dla dzieci, młodzieży i dorosłych. W 2006 r. obronił w Akademii Teatralnej w Warszawie doktorat z dziedziny sztuki teatru. Odznaczony m.in Złotym Krzyżem Zasługi, Odznaką Zasłużonego Dla Miasta Łodzi i Srebrnym Medalem Gloria Artis.

    Wojciech Tomczyk (ur. 12 kwietnia 1960 r. w Warszawie) - polski dramaturg, scenarzysta i producent. Dzieciństwo i młodość spędził na warszawskiej Pradze, gdzie ukończył VIII Liceum Ogólnokształcące im. Władysława IV. Absolwent Wydziału Wiedzy o Teatrze warszawskiej PWST oraz Studium Scenariuszowego PWSFTViT. W teatrze debiutował sztuką "Wampir" (inscenizacja teatralna zdobyła Nagrodę Ministra Kultury). Współautor wystawy w narodowym pawilonie polskim na wystawie światowej EXPO Hanower 2000. Autor wielu scenariuszy do filmów fabularnych, dokumentalnych, seriali oraz sztuk teatralnych. Laureat m.in. Grand Prix festiwalu Dwa Teatry Sopot 2007. (za sztukę "Norymberga") i nagrody Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego za wybitne osiągnięcia w dziedzinie teatru - 2007. "Norymberga" została przełożona na angielski, rosyjski, białoruski i estoński. Autor otrzymał za nią także Grand Prix za najlepszy tekst dramatyczny na IV Międzynarodowym Festiwalu Teatru Niezależnego - Białoruś 2008/2009.

    Nagroda Znaku i Hestii im. księdza Józefa Tischnera - coroczna nagroda ufundowana w 2001 roku przez miesięcznik i Wydawnictwo "Znak" oraz Sopockie Towarzystwo Ubezpieczeń Ergo Hestia.

    Nagroda Znaku i Hestii im. księdza Józefa Tischnera - coroczna nagroda ufundowana w 2001 roku przez miesięcznik i Wydawnictwo "Znak" oraz Sopockie Towarzystwo Ubezpieczeń Ergo Hestia.

    Dodano: 20.04.2011. 13:47  


    Najnowsze