• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Amerykański sprzęt poćwiczy z polskimi pilotami bicie serca

    19.09.2011. 00:47
    opublikowane przez: Redakcja Naukowy.pl

    Oddech, ciśnienie i rytm pracy serca można kontrolować, stosując technikę biofeedback-u. Urządzenia do treningu kupi od amerykańskiej agencji kosmicznej NASA Wojskowy Instytut Medycyny Lotniczej. 16 września naukowcy z obu instytucji spotkali się w Warszawie.

    Zapis wizualny funkcji organizmu, np. wykres pokazujący skurcze serca, pozwala człowiekowi spojrzeć na własne ciało z nietypowej, obiektywnej perspektywy. Śledząc ten wykres na ekranie możemy porównać jak zmienia się praca naszego serca w zależności od naszego zachowania, sposobu oddychania czy nawet myśli. W ten sposób można nauczyć się kontrolować niektóre funkcje organizmu i w razie potrzeby łagodzić skutki stresu lub innych negatywnych czynników.

    Technika ta, nazywana biofeedbackiem, szczególnie przydaje się ludziom pracującym w trudnych warunkach, np. pilotom lub astronautom, ale nie tylko. Stosuje się ją też np. po to, żeby pomóc wyciszyć się dzieciom z ADHD, albo by złagodzić poranne mdłości ciężarnych kobiet.

    "Podpisujemy z centrum badawczym NASA w Ames w Kalifornii umowę, która przewiduje zakup przez nas nowoczesnych urządzeń do treningu pilotów z wykorzystaniem biofeedback-u. Oni zapewnią również instruktorów, którzy wyszkolą naszych instruktorów, mogących następnie trenować pilotów" - powiedział PAP przedstawiciel Wojskowego Instytutu Medycyny Lotniczej (WIML) dr hab. Jerzy Achimowicz.

    Dodał, że współpraca z NASA potrwa trzy lata i wyraził nadzieję, że w tym czasie naukowcy z obu instytucji wypracują wspólne nowe rozwiązania, ponieważ WIML prowadzi własne badania nad zdalnym monitorowaniem stanu zdrowia żołnierzy. Tymczasem jednak polscy lekarze wojskowi skorzystają z gotowych urządzeń, zaprojektowanych do szkolenia amerykańskich astronautów i pilotów.

    "Nasza aparatura mierzy jednocześnie 20 różnych parametrów, odpowiadających różnym funkcjom organizmu. Mierzymy częstość oddechu, ciśnienie krwi, częstość skurczów serca, przepływ krwi w naczyniach wieńcowych i ukrwienie kończyn, przewodnictwo elektryczne skóry i inne sygnały" - powiedziała PAP współtwórczyni urządzenia i metodologii treningów dr Patricia Cowings z centrum NASA w Ames.

    Jak mówiła, urządzenie zostało zaprogramowane do treningu astronautów, których harmonogram pracy jest bardzo napięty, więc istotne jest, by czas treningu biofeedback-u był jak najkrótszy. Z tym urządzeniem trwa on sześć godzin. Samo urządzenie monitoruje, jaki wpływ wywiera środowisko na organizm pacjenta i w ten sposób identyfikuje te parametry, które musi on nauczyć się kontrolować, żeby osiągnąć największą poprawę. Przy czym nauczyć się można kontrolować każdy parametr, np. nauczyć kogoś nie tylko przyspieszać bicie serca, ale też sprawiać, by biło ono mocniej, czyli tłoczyło więcej krwi przy poszczególnych skurczach, jeśli akurat jest to potrzebne.

    Cowings dodała, że najwięcej danych o skuteczności treningów z tym urządzeniem dotyczy łagodzenia objawów choroby lokomocyjnej u pilotów i u żołnierzy służących w czołgach i transporterach opancerzonych.

    "Przeszkoliliśmy co najmniej 500 osób i po sześciu godzinach treningu 65 proc. potrafi kompletnie stłumić objawy choroby lokomocyjnej w dowolnych warunkach wywołujących tę chorobę, jakie występują na powierzchni tej planety. 85 proc. wszystkich naszych podopiecznych doznało poprawy, czyli 20 proc. jest w stanie lepiej znosić wpływ czynników powodujących dolegliwości. Pozostałe 15 proc., które nie odczuło znaczącej poprawy po sześciu godzinach, prawdopodobnie po prostu potrzebuje więcej czasu" - wyjaśniła.

    We współpracy z Polską amerykańscy trenerzy wykorzystają swoje techniki treningu na odległość. "Korzystamy z tej metody, szkoląc z naszego centrum w Kalifornii pilotów śmigłowców stacjonujących na Florydzie. Podobnie będziemy robić przy współpracy z WIML. Pilot będzie w Warszawie, a instruktor u nas. Oczywiście ktoś z nas będzie musiał bardzo wcześnie wstać lub późno się położyć, bo różnica czasu wynosi osiem godzin, ale w ten sposób tutejsi trenerzy nauczą się wszystkiego obserwując proces treningu" - powiedziała.

    Podczas trwającej w piątek i w sobotę konferencji WIML i NASA naukowcy wymieniali doświadczenia na temat bezpieczeństwa lotów. Omawiano m.in. metody trenowania pilotów, dzięki którym potrafią oni radzić sobie ze stresem czy dezorientacją przestrzenną. Dyskutowano też o najczęstszych problemach pojawiających się na styku człowiek-maszyna.

    Jak powiedziała PAP kierowniczka Działu Technologii Eksploracji w centrum w Ames dr Patricia M. Jones, można pomóc np. pilotom w komunikacji z resztą załogi i z kontrolą naziemną, używając w kokpicie rozwiązań, podobnych do stosowanych w zestawach kina domowego.

    "Człowiekowi łatwiej jest rozróżnić mówiące do niego osoby, jeśli ich głos dobiega z różnych stron. Tak np. dzieje się w tłumie. Pracujemy nad systemem dźwięku przestrzennego w kabinie pilota w taki sposób, że np. głos kontrolera będzie dochodził z jednej strony, a głos drugiego pilota z drugiej, a z tyłu np. komunikaty pozostałych członków załogi" - tłumaczyła.

    Jak dodała, nie ma idealnej recepty na ludzkie błędy. Maszyny wykonują swoje zadania bardziej precyzyjnie, ale nie da się powierzyć im wszystkiego, zawsze będzie miejsce na pomyłkę człowieka. "Autopilot będzie prowadził samolot pewniejszym kursem z punktu A do punktu B niż człowiek, nie zgubi się i dotrze tam w optymalnym czasie. Jednak jeśli źle zaprogramujemy autopilota, może się okazać, że poleci idealnym kursem, ale w niewłaściwe miejsce, co jest wysoce niepożądane. Wielu miejscach automaty są zasadne, łatwe w obsłudze i nie powodują zagrożeń, ale automatyzacja wszystkiego nie jest rozwiązaniem" - wyjaśniła.

    "W początkowym okresie stosowania automatów w pilotażu podstawą było zaprogramowanie w komputerze kilku różnych trybów działania, dostosowanych do różnych sytuacji i upraszczających wykonanie określonych operacji. Była cała seria wypadków, związanych z tym, że pilot podjął działanie, które w innym trybie byłoby prawidłowe, ale w tym, w którym aktualnie działał samolot, była groźna" - mówiła Jones.

    Innym przykładem tragicznego w skutkach nieporozumienia człowieka z komputerem była katastrofa samolotu American Airlines w grudniu 1995 r. w Kolumbii. Załoga była doświadczona, a sprzęt sprawny. Do wypadku doszło w nocy przy podchodzeniu do lądowania. Po zniżeniu lotu w tym miejscu maszyny znajdują się pomiędzy górami. Z jakiegoś powodu samolot zamiast kontynuować lot w przód, gwałtownie skręcił i rozbił się o zbocze góry.

    "Kiedy zbadano przyczyny wypadku okazało się, że jednym z problemów była komunikacja z autopilotem. Trasa była zaprogramowana w odcinkach. Następny punkt docelowy należało wybrać z listy dostępnych. Następny taki punkt nazywał się Rojas. Na ekranie wyświetliło się polecenie: wybierz kolejny punkt docelowy i trzy możliwości do wyboru: +R+, +RO+, +ROJ+. Należało wybrać +ROJ+. Zamiast tego piloci wybrali +R+, który to punkt był za nimi" - opowiadała Jones.

    Kluczowy dla uniknięcia wielu błędów jest odpowiedni interfejs, który będzie czytelny, w miarę prosty w obsłudze i będzie natychmiast podawał informację zwrotną o efektach działania pilota. "Niestety, na etapie projektowania systemu sterowania samolotem nie zawsze można przewidzieć wszystkie potencjalne problemy. Poza tym, poszczególni ludzie różnie sobie radzą z różnymi technikami" - powiedziała.

    PAP - Nauka w Polsce, Urszula Rybicka

    ula/ agt/bsz



    Czy wiesz ĹĽe...? (beta)
    Narzędzie – przedmiot lub urządzenie służące do bezpośredniego oddziaływania w procesie pracy na przedmiot pracy stanowiące wyposażenie człowieka lub maszyny. Większość prostych narzędzi jest maszynami prostymi. Narzędzie pozwala wykonać to, czego przeciętny człowiek nie byłby w stanie wykonać "gołymi rękami", lub ułatwia to, co może wykonać sam. Narzędziami posługują się też niektóre gatunki zwierząt. Synapse Network Appliance Protocol (SNAP) - jest to protokół komunikacyjny opracowany i rozwijany w firmie Synapse. Stanowi podstawę dla zintegrowanego standardu sieci bezprzewodowych dostarczanego przez tą firmę, a przeznaczonego dla komunikacji między urządzeniami elektronicznymi. SNAP i rozwiązania oferowane przez Synapse mogą być stosowane w przypadkach, w których zachodzi potrzeba koordynowania pracy wielu urządzeń i wymiany danych między nimi bez zaangażowania w ten proces człowieka, np. budynki inteligentne, systemy alarmowe, koordynacja pracy urządzeń przemysłowych, monitoring urządzeń medycznych itd. Rozwiązania dostarczane przez Synapse są niedrogie we wdrożeniu, proste w instalacji i obsłudze. Do zarządzania siecią stworzone jest odpowiednie oprogramowanie administracyjne Synapse Portal. Aby zaprogramować urządzenia połączone w sieć nie jest konieczna wiedza na temat samego jej działania. Ciągłe monitorowanie również nie jest konieczne, wystarczy aby administrator wyposażony w komputer z aplikacją Synapse Portal tymczasowo podłączył się do sieci i wprowadził pożądane instrukcje określające pracę urządzeń wewnątrz sieci. Maszyny proste w fizyce – idealizacje prostych rzeczywistych mechanizmów urządzeń mechanicznych wprowadzone w celu wyjaśnienia działania mechanizmów urządzeń ułatwiających wykonanie pewnych czynności (pracy) poprzez zmianę wartości lub kierunku działania siły wykonującej daną pracę. Maszyny proste określają wzajemną relację pomiędzy siłami poruszającymi a użytecznymi w stanie równowagi, w warunkach spoczynku, ruchu jednostajnego postępowego lub obrotowego przy zaniedbaniu sił tarcia i inercji układu.

    Urządzenie wielofunkcyjne (ang. MFP – Multi Function Product) – urządzenie będące najczęściej połączeniem drukarki, skanera i faksu, zazwyczaj współpracujące z komputerem, choć możliwa jest też praca niezależna – jako kopiarka lub faks. Drukarka wchodząca w skład urządzenia jest najczęściej atramentowa, droższe modele wyposażane są w ustrój laserowy. Nazwa odnosi się także do innych kategorii sprzętów, poza komputerami, jak sprzęt RTV i AGD, do których zaliczają się urządzenia wielofunkcyjne łączące kilka urządzeń i spełniających różne funkcję przy pomocy jednego urządzenia. Przykładowo robot kuchenny, urządzenia gastronomiczne. Ze względu na uniwersalność urządzenia takie nazywane są potocznie kombajnami. Urządzenie wspomagające czynność komór serca (ang. ventricular assist device, VAD) – automatyczna pompa wspomagająca pracę komory serca. Stosowana jako środek doraźny u chorych z niewydolnością serca, oczekujących na przeszczepienie lub u osób, u których przeszczepienie jest niemożliwe. VAD nie zastępuje komory serca, lecz wspomaga jego pracę. Urządzenie może być montowane wewnątrz lub na zewnątrz ciała pacjenta. Może wspomagać prawą bądź lewą komorę serca. Napędzane elektrycznie (z baterii zewnętrznej) lub pneumatycznie.

    Sprzęgła sterowane jest to sprzęgło wyposażone w urządzenia, za którego pomocą pracownik obsługujący maszynę lub urządzenie może dokonywać połączenia lub rozłączenia członów sprzęgła. W zależności od rodzaju pracy łączenie lub rozłączanie sprzęgła może następować w czasie spoczynku albo w ruchu. O konstrukcji tego sprzęgła może decydować również kierunek momentu i ruch obrotowy przy włączaniu oraz warunki wyłączania: przy biegu luzem czy też pod obciążeniem. Instytut Technik Innowacyjnych EMAG jest instytutem badawczym zajmującym się kompleksowym opracowywaniem a także wdrażaniem nowoczesnych urządzeń, systemów oraz technologii. Realizator prac naukowych, badawczo-rozwojowych, konstrukcyjnych i ekspertyz w zakresie elektrotechniki, automatyki przemysłowej, telekomunikacji, systemów monitorowania i urządzeń bezpieczeństwa, systemów sterowania procesami, informatyki technicznej, sieciowych systemów informacyjnych, racjonalnego użytkowania paliw i energii oraz ochrony środowiska. Ofertę EMAG-u uzupełniają: badania specjalistyczne, atestacyjne i certyfikacyjne przeprowadzane w Centrum Badań i Certyfikacji (m.in. w unikatowej Pracowni Badań Kompatybilności Elektromagnetycznej) posiadającym akredytacje PCA, małoseryjna produkcja aparatury i urządzeń oraz usługi serwisowe. EMAG posiada własny ośrodek szkolenia oraz wydaje własne czasopismo naukowo-techniczne "Mechanizacja i Automatyzacja Górnictwa", poradniki, instrukcje i monografie. EMAG to lider wielu segmentów rynku - m.in. w zakresie aparatury i systemów bezpieczeństwa i monitorowania zagrożeń naturalnych, systemów automatyki kontroli parametrów jakościowych węgla. Misją i głównym celem Instytutu EMAG jest opracowywanie nowych innowacyjnych rozwiązań oraz doskonalenie istniejących urządzeń, technologii i systemów przyczyniających się do poprawy efektywności procesów produkcyjnych, wzrostu bezpieczeństwa pracy i jakości życia. Siedziba Instytutu Technik Innowacyjnych EMAG mieści się w Katowicach.

    Prąd znamionowy – ustalony prąd pracy urządzenia elektrycznego, przy poziomie którego urządzenie to zachowuje się zgodnie z jego przeznaczeniem. Informacja o prądzie znamionowym zamieszczana jest na tabliczce znamionowej urządzenia oraz zamieszczana w instrukcji obsługi urządzenia. Open Global File System (w skrócie OpenGFS, OGFS) jest systemem plików z właściwościami dziennika (journaling), który umożliwia jednoczesny dostęp do wspólnej przestrzeni dyskowej przez wiele węzłów. OpenGFS koordynuje dostępem do urządzeń dyskowych tak aby węzły nie mogły zapisywać jednocześnie w tych samych obszarach urządzenia, jednocześnie zapewniając możliwość równoczesnego odczytu. Węzły maja bezpośredni dostęp do dysków co umożliwia zmniejszenie przeciążenia sieci. Memexp zastąpiono modułem OpenDLM (ang. Distributed Lock Manager). Poprzednia wersja memexp wymagała sporych zasobów obliczeniowych. System OGFS umożliwia rozrastanie się systemów plików oraz dołączanie nowych dysków twardych (poprzez osobny LVM - Logical Volume Manager). Uszkodzenia węzłów obsługiwane są przy pomocy odzyskiwania rejestru i izolowania uszkodzonego węzła. OpenGFS jest lokalnym systemem plików, który można rozszerzyć na rozproszony system plików. Można tak powiedzieć, gdyż OpenGFS wymaga, aby wszystkie nośniki danych (dyski, macierze dyskowe) na których będzie operował OpenGFS były widoczne jako jedno urządzenie, które można adresować w sposób ciągły (bez żadnych luk).

    Strefowa koncepcja ochrony odgromowej i przeciwprzepięciowej - polega na dążeniu do tworzenia systemu ochrony. Strefowa koncepcja ochrony jest optymalnym pod względem ekonomicznym oraz niezawodnym w działaniu systemem ochrony odgromowej i przeciwprzepięciowej urządzeń i systemów. Przy jej stosowaniu uwzględnia się zalecenia ochrony odgromowej i przeciwprzepięciowej oraz wymagania dotyczące odporności udarowej urządzeń elektrycznych. Opiera się ona na podziale obiektu na strefy zagrożenia oraz wykorzystaniu charakterystyk poszczególnych stref (czyli parametrów charakteryzujących właściwości ochronne w poszczególnych strefach które określone są w normach). Opiera się też na określeniu i właściwym zastosowaniu odporności urządzeń na działania napięć i prądów udarowych oraz określeniu bezpośredniego oddziaływania na urządzenia udarowego pola magnetycznego.

    Punkt pracy – punkt na charakterystyce danego urządzenia lub elementu, w którym zachodzi jego działanie i w którym mogą zostać określone chwilowe parametry pracy takiego urządzenia lub elementu.

    Pilot wycieczek (ew. rezydent turystyczny) – zawód (nr 511301 w klasyfikacji zawodów i specjalności) wykonywany przez osoby posiadające uprawnienia do kierowania imprezą turystyczną. Od stycznia 2014 roku na polskim rynku turystycznym nie będzie prawnego obowiązku uzyskania licencji pilota wycieczek ani przewodnika miejskiego lub terytorialnego. Rynek pracy pilotów i przewodników zostanie zwolniony od regulacji urzędowych, nie będzie państwowych egzaminów ani obowiązkowych kursów, a biura podróży będą mogły zatrudniać jako pilota i przewodnika każdą zainteresowaną taką pracą osobę. Do końca 2013 roku uprawnienia pilota wycieczek uzyskać można na kursie zawodowym zakończonym egzaminem przed właściwą terytorialnie komisją egzaminacyjną powoływaną przez marszałków województw. Urzędy marszałkowskie prowadzą ewidencję nadanych uprawnień pilota. Nadanie uprawnień przewodnika turystycznego i pilota wycieczek poświadcza legitymacja i identyfikator. Wibrograf – przyrząd do rejestrowania (wykreślania) krzywych przedstawiających przemieszczenie ciała drgającego w funkcji czasu. Działanie wibrografu jest podobne do działania wibrometru, ale zamiast urządzenia wskazówkowego wibrograf jest wyposażony w urządzenie rejestrujące, np. z rysikiem kreślącym krzywe na przesuwającej się taśmie.

    Dodano: 19.09.2011. 00:47  


    Najnowsze