• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Badania naukowe nie wykazują zależności pomiędzy niedoborem witaminy D a depresją zimową

    07.04.2009. 15:11
    opublikowane przez: Maksymilian Gajda

    Zima kojarzy się z nartami, sankami i gorącym kakao. Ale dla wielu to także czas chandry. Wraz z zimą przychodzą coraz krótsze dni i coraz dotkliwszy brak słońca, a związane z tym sezonowe zaburzenia afektywne (SAD), zwane także depresją zimową, skojarzono również z brakiem witaminy D. Lecz naukowcy z Uniwersytetu Warwick w Wlk. Brytanii stwierdzili, że nie ma wyraźnego związku pomiędzy poziomem witaminy D we krwi a depresją. Badania opisano w czasopiśmie Journal of Affective Disorders.

    SAD zazwyczaj pojawia się u ludzi, którzy przez większą część roku cieszą się normalną kondycją psychiczną. Osoby cierpiące na tego typu zaburzenia doświadczają wraz ze zmianą pory roku poważnych wahań nastroju, które prowadzą do depresji, senności, letargu i skurczy głodowych.

    Kiedyś naukowcy stwierdzili, że wystawianie skóry na działanie promieni słonecznych stymuluje w niej wytwarzanie witaminy D a ograniczenie dostępu do światła słonecznego zimą może być przyczyną SAD. Ale brytyjski zespół naukowców odkrył, że depresja nie musi być związana z niskim poziomem witaminy D we krwi.

    Pod kierownictwem Oscara Franco z Akademii Medycznej Warwick naukowcy przeprowadzili przekrojowe badania populacji i sprawdzili poziom witaminy D (25-hydroksywitaminy D, albo 25(OH)D) u 3.262 osób z Pekinu i Szanghaju, Chiny, w ramach projektu "Odżywianie i zdrowie starzejącej się populacji Chin" (NHAPC). Następnie badani wypełniali kwestionariusz oceniający występowanie objawów depresji.

    Symptomy depresji zdefiniowano na poziomie 16 lub wyżej wg skali CES-D (Center for Epidemiological Studies of Depression Scale). Zespół, współpracujący z kolegami z Instytutu Nauk o Żywieniu Chińskiej Akademii Nauk, wykorzystał próbę radioimmunologiczną (sposób mierzenia niewielkich ilości substancji we krwi) w celu pomiaru stężenia witaminy D w krwioobiegu.

    W wyniku przeprowadzonych badań naukowcy stwierdzili, że obecność symptomów depresji jest niższa (7,2%) w grupie stanowiącej tercyl z najwyższym stężeniem 25(OH)D w porównaniu z tercylem o najniższym stężeniu (11,1%). "Ten związek znacznie osłabł po skontrolowaniu różnych czynników zakłócających, a po włączeniu do modelu analizy czynnika lokalizacji geograficznej - zniknął zupełnie" - jak piszą autorzy artykułu.

    Eksperci mówią, że niedobór witaminy D pojawia się, kiedy stężenie 25-hydroksywitaminy D w surowicy krwi wynosi 12 nanogramów/mililitr (ng/ml) lub mniej. Normalne stężenie 25-hydroksywitaminy D w surowicy krwi waha się pomiędzy 25 a 50 ng/ml.

    "Niewiele badań zajmowało się zależnością pomiędzy stężeniem 25-hydroksywitaminy D a depresją w populacjach ludzi" - wyjaśnia profesor Franco. "Niedobór witaminy D przypisywano także kilku chorobom chronicznym, w tym osteoporozie, rakowi, chorobom autoimmunologicznym i układu krążenia" - dodaje.

    "Poprzednie badania poświęcone skuteczności uzupełniania poziomu witaminy D przynosiły niespójne rezultaty. Potrzebne są dalsze badania, aby sprawdzić, czy witamina D ma związek z sezonowym zaburzeniem afektywnym, ale nasze badania stawiają pod znakiem zapytania skuteczność przyjmowania większych ilości witaminy D w celu zwalczenia objawów depresji."

    Według danych z poprzednich badań 1,3-3% Europejczyków cierpi na SAD w porównaniu z 0,8-9,7% mieszkańców Ameryki Północnej i 0-0,9% Azji. Naukowcy odkryli także, iż 70-80% osób z SAD to kobiety, u których zaburzenia zaczynają pojawiać się po 30 roku życia.

    Źródło: CORDIS

    Więcej informacji:

    Uniwersytet Warwick:
    http://www.warwick.ac.uk

    Chińska Akademia Nauk:
    http://english.cas.ac.cn

    Źródło danych: Uniwersytet Warwick; Chińska Akademia Nauk
    Referencje dokumentu: Pan A., et al. (2009) Association between depressive symptoms and 25-hydroxyvitamin D in middle-aged and elderly Chinese. J Affect Disord (w druku).

    Czy wiesz ĹĽe...? (beta)
    Witaminy K - grupa związków chemicznych, będących pochodnymi 2-metylo-1,4-naftochinonu. Organizm człowieka potrzebuje około 2 mg witaminy K na dobę. W organizmie podlega ona procesowi regeneracji w wątrobie w cyklu witaminy K. Może być również produkowana przez bakterie znajdujące się w jelicie grubym. Witamina B2 (E101, ryboflawina, łac. riboflavinum) – organiczny związek chemiczny połączenie rybitolu i flawiny. W organizmie człowieka pełni funkcję witaminy, której niedobór może powodować zaburzenia w funkcjonowaniu układu nerwowego oraz stany zapalne błon śluzowych. Antywitamina – zwyczajowa nazwa związku chemicznego, który wykazuje zdolność do blokowania wykorzystania danej witaminy przez ustrój.

    Antywitamina K - związek chemiczny wykazujący antagonistyczne działanie do witaminy K blokując cykl witaminy K, tzw. inhibitor kompetycyjny γ-Tokoferol (gamma-tokoferol) – organiczny związek chemiczny będący jedną z form witaminy E. γ-Tokoferol jest główną formą witaminy E występująca naturalnie w roślinach, lecz ze względu na większe stężenie α-tokoferolu w tkankach ludzkich to właśnie forma alfa uważana jest za główną formę witaminy E. Badania jednakże wskazują na to, że forma gamma również posiada duże znaczenie dla zdrowia człowieka i wykazuje unikalne właściwości, które odróżniają γ-tokoferol od odmiany alfa. Jako dodatek do żywności posiada numer E 308.

    Acenokumarol – organiczny związek chemiczny, lek przeciwzakrzepowy będący pochodną kumaryny, antagonista witaminy K. Poprzez zahamowanie syntezy aktywnych czynników krzepnięcia zależnych od witaminy K ( II, VII, IX, X ) powoduje wydłużenie czasu krzepnięcia krwi. Witamina A – zbiorcza nazwa organicznych związków chemicznych z grupy retinoidów (z których najważniejszy jest retinol), pełniących w organizmie funkcję niezbędnego składnika pokarmowego, rozpuszczalnej w tłuszczach witaminy.

    Test Schillinga – test pozwalający ocenić wchłanianie witaminy B12 z przewodu pokarmowego na podstawie jej wydalania z moczem. Jest pośrednią metodą ustalenia obecności czynnika wewnętrznego (IF) w soku żołądkowym. Test polega na podaniu znakowanej Co witaminy B12 i określeniu radioaktywności moczu będącej miarą wydalania związku. Test przeprowadzany jest w kilku fazach. W pierwszej fazie pacjent do badania musi być na czczo; po oddaniu moczu przyjmuje p.o. witaminę B12 znakowaną Co w dawce 1 μg, i po 2 godzinach i.m. dawkę 1000 μg samej witaminy. Pomiaru radioaktywności dokonuje się w moczu zebranym 24 godziny po podaniu witaminy B12. Normą jest >10% podanej doustnie dawki witaminy w moczu, wartości <7% wskazują na upośledzone jej wchłanianie. W drugiej fazie testu witaminę B12 podaje się łącznie z czynnikiem wewnętrznym (IF) w celu wykluczenia anemii złośliwej. Kwas foliowy (folacyna, witamina B9, witamina M, witamina B11, kwas listny) – organiczny związek chemiczny z grupy witamin B. Jego nazwa pochodzi od łacińskiego słowa folium oznaczającego "liść".

    Protrombina - II czynnik krzepnięcia, białko znajdujące się w osoczu krwi, wytwarzane w wątrobie przy udziale witaminy K. Protrombina jest białkiem rozpuszczalnym w surowicy krwi, pod wpływem trombokinazy przekształcana jest w nierozpuszczalną trombinę. Zbudowana z około 600 aminokwasów, zawierających cztery łańcuchy oligosacharydowe. Glikozylacja protrombiny zachodzi w wątrobie i determinowana jest udziałem witaminy K.

    Dodano: 07.04.2009. 15:11  


    Najnowsze