• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Badania rzucają światło na właściwości przeciwnowotworowe witaminy D

    08.07.2009. 15:11
    opublikowane przez: Maksymilian Gajda

    Nowe badania finansowane ze środków unijnych pogłębiają naszą wiedzę na temat prawdopodobnych właściwości przeciwnowotworowych witaminy D. Odkrycia potwierdzają potrzebę dalszych testów klinicznych, aby zbadać możliwości aktywnej formy witaminy D3 w zakresie profilaktyki i leczenia nowotworu okrężnicy.

    Odkrycia opisano w czasopiśmie internetowym Journal of Clinical Investigation. Źródłem unijnego wsparcia badań był projekt NUCSYS (Biologia systemów receptorów jądrowych - podejście nutrigenomiczne do chorób związanych ze starzeniem), który został sfinansowany z tematu "Zasoby ludzkie i mobilność" Szóstego Programu Ramowego (6PR), oraz projekt MICROENVIMET (Wyjaśnienie i zwalczanie mechanizmów przerzutów rakowych modulując mikrośrodowisko poprzez ingerencję w sieć proteazy), który otrzymał fundusze z tematu "Zdrowie" Siódmego Programu Ramowego (7PR).

    Nowotwór okrężnicy, diagnozowany co roku w Europie u ponad 400.000 osób, jest drugą, najczęstszą postacią raka występującą u kobiet i trzecią u mężczyzn. Każdego roku umiera z tego powodu ponad 200.000 osób, co stanowi drugą, najpoważniejszą przyczynę śmierci kobiet i mężczyzn z powodu nowotworu.

    Wyniki wielu badań wskazują, że aktywna forma witaminy D3 może mieć ważne właściwości przeciwnowotworowe. Wcześniejsze badania nad liniami komórkowymi nowotworu okrężnicy człowieka wykazały, że na poziomy aktywności genu zwanego CST5 może wpływać aktywna forma witaminy D3. Gen CST5 jest odpowiedzialny za wytwarzania białka zwanego cystatyną D.

    W ramach ostatnich badań hiszpańscy naukowcy przeprowadzili bardziej szczegółowe badania tego białka. Przeprowadzone przez nich testy pokazują, że cystatyna D ma istotne właściwości przeciwnowotworowe i jest mechanizmem, poprzez który witamina D3 wpływa na komórki nowotworowe.

    "Te wyniki pomagają wyjaśnić większą podatność na nowotwór okrężnicy z powodu niedoboru witaminy D w modelach zwierzęcych oraz wyniki badań epidemiologicznych i klinicznych, które wskazują na działanie przeciwnowotworowe witaminy D u ludzi" - jak piszą naukowcy.

    Ustalono przede wszystkim, że aktywna forma witaminy D3 bezpośrednio aktywuje gen CST5 w liniach komórkowych nowotworu okrężnicy u ludzi. Powoduje to podwyższenie poziomu cystatyny D w komórkach.

    Okazuje się, że cystatyna D blokuje wzrost linii komórkowych nowotworu okrężnicy ludzi zarówno w testach probówkowych jak i tych prowadzonych na myszach. Sztuczne obniżenie aktywności genu CST5 sprawia, że komórki przestają reagować na przeciwnowotworowy wpływ witaminy D.

    Dokładny mechanizm wykorzystywany przez cystatynę D do kontrolowania komórek nowotworowych pozostaje niewyjaśniony. Mimo to naukowcy konkludują: "W sumie nasze odkrycia ujawniają niespodziewaną aktywność genu CST5 jako supresora nowotworowego. Ponadto nasze wyniki obrazują - jak oceniamy - nowatorski mechanizm przeciwnowotworowego działania najaktywniejszego metabolitu witaminy D i przedstawiają przesłanki dla jego profilaktycznego i terapeutycznego zastosowania w przypadku nowotworu okrężnicy."

    Źródło: CORDIS

    Więcej informacji:

    Journal of Clinical Investigation:
    http://www.the-aps.org

    Projekt NUCSYS:
    http://www.uku.fi/english/

    Projekt MICROENVIMET:
    http://www.microenvimet.eu/

    Więcej informacji nt. badań medycznych finansowanych ze środków unijnych:
    http://ec.europa.eu/research/health/index_en.html

    Źródło danych: Journal of Clinical Investigation
    Referencje dokumentu: Álvarez-Díaz, S. et al. (2009) Cystatin D is a candidate tumor suppressor gene induced by vitamin D in human colon cancer cells. J. Clin. Invest., publikacja internetowa z dnia 6 lipca. DOI: 10.1172/JCI137205.

    Czy wiesz ĹĽe...? (beta)
    γ-Tokoferol (gamma-tokoferol) – organiczny związek chemiczny będący jedną z form witaminy E. γ-Tokoferol jest główną formą witaminy E występująca naturalnie w roślinach, lecz ze względu na większe stężenie α-tokoferolu w tkankach ludzkich to właśnie forma alfa uważana jest za główną formę witaminy E. Badania jednakże wskazują na to, że forma gamma również posiada duże znaczenie dla zdrowia człowieka i wykazuje unikalne właściwości, które odróżniają γ-tokoferol od odmiany alfa. Jako dodatek do żywności posiada numer E 308. Witaminy K - grupa związków chemicznych, będących pochodnymi 2-metylo-1,4-naftochinonu. Organizm człowieka potrzebuje około 2 mg witaminy K na dobę. W organizmie podlega ona procesowi regeneracji w wątrobie w cyklu witaminy K. Może być również produkowana przez bakterie znajdujące się w jelicie grubym. Receptor witaminy D (ang. Vitamin D Receptor, VDR) - receptor, należący do rodziny receptorów jądrowych (NR1I1) i spełniający funkcję czynnika transkrypcyjnego. Po aktywacji ligandem, którym jest kalcytriol – aktywna postać witaminy D3, receptor witaminy D ulega heterodimeryzacji z receptorem RXR, co powoduje zmianę jego konformacji przestrzennej. Następnie heterodimer wiąże się odpowiednimi miejscami promotorowymi zależnych od witaminy D genów. Dołączające się jądrowe białka koregulatorowe powodują aktywują lub hamują transkrypcję genów.

    Kalcytriol (łac. Calcitriolum; 1,25-dihydroksycholekalcyferol, 1,25(OH)2D3) – organiczny związek chemiczny, aktywna forma witaminy D3; powstaje przez hydroksylację witaminy D3 w pozycji 25 w wątrobie przez hydroksylazę 25-hydroksykalcyferolu i w pozycji 1 w nerkach (witamina D może być również hydroksylowana w pozycjach 24 i 25, ale taka forma jest mniej aktywna). Antywitamina – zwyczajowa nazwa związku chemicznego, który wykazuje zdolność do blokowania wykorzystania danej witaminy przez ustrój.

    Antywitamina K - związek chemiczny wykazujący antagonistyczne działanie do witaminy K blokując cykl witaminy K, tzw. inhibitor kompetycyjny Awitaminoza – schorzenie polegające na całkowitym braku lub znaczącym niedoborze witaminy lub ich zestawu w organizmie. Powoduje różnorodne zakłócenia przemiany materii z objawami charakterystycznymi dla poszczególnych witamin.

    Warfaryna – organiczny związek chemiczny, pochodna kumaryny, będąca antagonistą witaminy K. Jest używana w medycynie jako doustny środek przeciwzakrzepowy. Z punktu widzenia biochemicznego warfaryna nie jest antagonistą a inhibitorem, gdyż nie posiada działania antagonistycznego wobec receptora dla witaminy K. Warfaryna hamuje proces tworzenia aktywnej formy witaminy K.

    Dodano: 08.07.2009. 15:11  


    Najnowsze