• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Chorzy na SM wcześnie zagrożeni osteoporozą

    14.07.2011. 13:33
    opublikowane przez: Redakcja Naukowy.pl

    Osoby ze stwardnieniem rozsianym (SM), poważanym schorzeniem mózgu i rdzenia kręgowego, często już na początku choroby mają słabsze kości i cierpią na osteoporozę - wynika z badań, o których informuje pismo "Neurology".

    "Nasze wyniki wskazują, że pacjenci ze stwardnieniem rozsianym oraz ich lekarze od początku choroby powinni rozważyć podjęcie działań zapobiegających osteoporozie i utrzymujących kości w dobrym stanie zdrowia" - komentuje współautorka pracy Stine Marit Moen ze Szpitala Uniwersytetu w Oslo.

    Według badaczki, w grę wchodzić tu może zmiana diety, na taką, która dostarczy organizmowi odpowiednie ilości witaminy D i wapnia, rozpoczęcie lub intensyfikacja ćwiczeń siłowych z obciążeniem oraz zażywanie leków wzmacniających kości.

    Stwardnienie rozsiane jest jedną z najczęstszych chorób centralnego układu nerwowego, czyli mózgu i rdzenia kręgowego, osób dorosłych, które może prowadzić do niepełnosprawności. Najczęściej dotyka osób młodych, między 20. a 40. rokiem życia. Kobiety cierpią na nie 2-3 razy częściej niż mężczyźni.

    W rozwoju choroby udział biorą autoagresywne komórki odporności (zaliczane do tzw. limfocytów T), które błędnie rozpoznają białka własnej tkanki nerwowej jako obce. Po dostaniu się do mózgu, atakują one i niszczą tzw. mielinę, tworzącą na włóknach nerwowych rodzaj izolatora i usprawniającą przewodzenie impulsów.

    Powoduje to zaburzenia w transmisji bodźców nerwowych, a ponadto w miejscach ataku dochodzi do obumierania neuronów. W efekcie u pacjenta pojawiają się objawy choroby, np. problemy z widzeniem, zaburzenia równowagi i czucia, drętwienie i sztywność mięśni, trudności z chodzeniem, a także pogorszenie zdolności poznawczych. Choroba może doprowadzić do niepełnosprawności ruchowej.

    "Wiadomo, że osoby, które od dłuższego czasu chorują na stwardnienie rozsiane są bardziej narażone na spadek gęstości tkanki kostnej i złamania, ale nie jest jasne, czy zmiany w kościach zachodzą już na początku choroby, czy są związane z takimi czynnikami, jak brak ćwiczeń z powodu niepełnosprawności ruchowej, zażywane leki lub niedobory witaminy D, np. w związku z brakiem ekspozycji na słońce" - tłumaczy Moen.

    Witamina D jest związkiem niezbędnym do prawidłowej mineralizacji tkanki kostnej, gdyż nasila w organizmie wchłanianie wapnia, podstawowego budulca kości.

    Z dotychczasowych badań wynika, że niedobory witaminy D idą w parze z podwyższonym ryzykiem zachorowania na SM.

    "Przypuszczaliśmy, że skoro niedobory witaminy D mają silny związek z ryzykiem zachorowania na SM, to ich negatywny wpływ na gęstość tkanki kostnej będzie widoczny już u pacjentów z nowo zdiagnozowaną chorobą" - tłumaczy Moen.

    Jej zespół przeprowadził badania w grupie 99 osób o średniej wieku 37 lat, u których w ostatnim czasie stwierdzono stwardnienie rozsiane lub u których wystąpiły objawy nasuwające podejrzenie choroby. Pacjenci ci bądź nie mieli jeszcze żadnej niepełnosprawności fizycznej, bądź była ona bardzo niewielka.

    Gęstość kości zmierzono im średnio po upływie 1,6 roku od wystąpienia pierwszych objawów mogących sugerować stwardnienie rozsiane. Ich wyniki porównano z grupą 159 zdrowych osób dobranych pod względem wieku, płci i przynależności etnicznej.

    Okazało się, że 51 proc. chorych na SM miało wyniki świadczące o osteoporozie lub osteopenii, podczas gdy w grupie kontrolnej odsetek ten wyniósł 37 proc. Osteoporoza jest przewlekłą chorobą, którą cechuje postępujący ubytek masy kostnej, osłabienie struktury przestrzennej kości i wzrost podatności na złamania. Natomiast osteopenia charakteryzuje się mniejszym spadkiem gęstości tkanki kostnej, ale znacznie zwiększa ryzyko osteoporozy.

    Zaobserwowane różnice utrzymały się nawet, gdy badacze uwzględnili w analizie inne czynniki mające wpływ na gęstość tkanki kostnej - palenie papierosów i nadużywanie alkoholu (które osłabiają kości) oraz leczenie hormonalne (które może korzystnie wpływać na kości).

    PAP - Nauka w Polsce

    jjj/ agt/

    Czy wiesz ĹĽe...? (beta)
    Ostre rozsiane zapalenie mózgu i rdzenia (ang. Acute Disseminated Encephalomyelitis ADEM) – autoimmunologiczna demielinizacyjna choroba mózgu bardzo podobna do stwardnienia rozsianego (SM), które zazwyczaj jest chroniczną nawracającą i cofającą się chorobą młodych dorosłych, podczas gdy ADEM jest zazwyczaj jednofazową chorobą dzieci. Nieprawidłowe wyniki badań immunoglobulin w płynie mózgowo-rdzeniowym są znacznie rzadsze w ADEM niż w SM. W ADEM występuje uszkodzenie mózgu, które jest rzadkie w stwardnieniu rozsianym. ADEM zwykle występuje po zakażeniu z gorączką albo szczepieniu. U części chorych z początkowym rozpoznaniem ADEM, diagnozuje się później jednak stwardnienie rozsiane. Śmiertelność wynosi 5% i większość przeżywających posiada co najmniej małą niepełnosprawność. Osteoporoza (łac. osteoporosis, dawna nazwa zrzeszotnienie kości) – stan chorobowy charakteryzujący się postępującym ubytkiem masy kostnej, osłabieniem struktury przestrzennej kości oraz zwiększoną podatnością na złamania. Osteoporoza występuje najczęściej u kobiet po menopauzie (osteoporoza pomenopauzalna). Osteoporoza jest uogólnioną chorobą metaboliczną kości, charakteryzującą się niską masą kostną, upośledzoną mikroarchitekturą tkanki kostnej, a w konsekwencji zwiększoną jej łamliwością i podatnością na złamania. Choroba Caffeya (hiperostoza korowa noworodków, ang. Caffey disease, infantile cortical hyperostosis) – rzadka, uwarunkowana genetycznie, samoograniczająca się zapalna choroba tkanki kostnej i łącznej. Może występować sporadycznie i rodzinnie. Charakteryzuje się niezwykłym przebiegiem jak na chorobę genetyczną; początek objawów przypada po 5. miesiącu życia, po czym objawy zwykle ustępują bez leczenia w wieku około 2 lat. Objawia się bolesnością zajętych kości, uciepleniem otaczających tkanek i zaczerwienieniem skóry.

    Parestezja (paraesthesiae), inaczej czucie opaczne – przykre wrażenie, najczęściej mrowienie, drętwienie lub zmiany temperatury skóry (uczucie silnego gorąca lub zimna) bądź też "przebiegnięcia prądu". Parestezje występują najczęściej w przypadku uszkodzeń nerwów obwodowych, mogą jednak być objawem uszkodzenia centralnego układu nerwowego. Często parestezje dotyczące jednej lub więcej kończyn, tułowia, a także głowy (twarzy) występują np. w stwardnieniu rozsianym (Sclerosis Multiplex). Może być jednym z objawów hipokalcemii oraz hiperkaliemii. Parestezje wokół miejsca wtargnięcia drobnoustrojów chorobotwórczych mogą występować w chorobach zakaźnych: tężcu i wściekliźnie. Innymi częstymi przyczynami występowania parestezji są zaburzenia psychiczne, a szczególnie nerwice lękowe i wegetatywne, objawy często są mylone z SM i innymi schorzeniami ośrodka nerwowego. Ilościowo jest to znacznie częstsze niż poważne choroby somatyczne. Kostniakomięsak (łac. osteosarcoma, inaczej mięsak kościopochodny) – złośliwy, pierwotny nowotwór tkanki kostnej. Rozpoznawany jest najczęściej u pacjentów płci męskiej w wieku od 12 do 24 lat, choć zdarza się również w wieku podeszłym. Pierwotny guz lokalizuje się zwykle w kościach długich tworzących staw kolanowy (przynasada dalsza kości udowej i przynasada bliższa kości piszczelowej). Ta lokalizacja dotyczy około 50% pacjentów. Inna częsta lokalizacja to bliższy odcinek kości ramiennej. Kostniakomięsak rozwija się najczęściej na podłożu zdrowej kości, ale może również powstać w miejscu wcześniejszych zmian łagodnych: dysplazji włóknistej, zawału kostnego, choroby Pageta, wyrośli chrzęstno-kostnej. Przerzuty odległe szerzą się drogą krwionośną, lokalizują się najczęściej w płucach i w chwili rozpoznania choroby obecne są u ponad połowy pacjentów.

    Spastyczność (łac.spasticitas) – zaburzenie ruchowe, objawiające się wzmożonym napięciem mięśniowym lub sztywnością mięśni, związane z ich nieprawidłową reakcją na bodźce, które w zależności od przyczyny, czasu trwania i rodzaju schorzenia, może przybierać różne postaci. Spastyczność prowadzi do przykurczów i osłabienia mięśni głównie kończyn, a w konsekwencji do ograniczenia ruchów. U dzieci najczęstszą przyczyną spastyczności jest mózgowe porażenie dziecięce, natomiast u dorosłych może być wywołana przez udar lub stwardnienie rozsiane. Przyczyną może być również pourazowe uszkodzenie części mózgu i rdzenia kręgowego (drogi korowo-rdzeniowej, tzw. szlaku piramidowego), które są odpowiedzialne za odruchy warunkowe. Dom pomocy społecznej – instytucja świadcząca na poziomie obowiązującego standardu, osobom wymagającym całodobowej opieki z powodu wieku, choroby lub niepełnosprawności usługi: bytowe, opiekuńcze, wspomagające, edukacyjne w formach i zakresie wynikających z indywidualnych potrzeb.

    Jamistość rdzenia (łac. syringomielia, ang. syringomyelia) – przewlekła, dość rzadka choroba rdzenia kręgowego, a czasem także pnia mózgu (jamistość opuszki, syringobulbia) charakteryzująca się powstawaniem cewkowatych jam w rdzeniu kręgowym, zwykle w odcinku szyjnym, z tendencją do rozszerzania się na pozostałe odcinki. Choroba rozpoczyna się zwykle w trzeciej lub czwartej dekadzie życia i ma charakter powoli postępujący. Najczęstsze objawy to tzw. rozszczepienne zaburzenia czucia, osłabienie, często asymetryczne kończyn górnych z zanikami mięśniowymi, może dołączyć się także osłabienie kończyn dolnych i zaburzenia chodzenia a także (w późnym okresie choroby) zaburzenia zwieraczy. Przyczyna choroby pozostaje niejasna, chociaż interesujące jest współistnienie jej w dwóch trzecich przypadków z zespołem Arnolda-Chiariego. Leczenie jamistości rdzenia dotyczy przypadków z powiększającymi się jamami syringomielicznymi i polega na neurochirurgicznym drenażu jamy. Tkanka wzmacniająca, tkanka mechaniczna – ogólna nazwa tkanek roślinnych, zapewniających roślinom odporność na zginanie, rozciąganie oraz umożliwiających zachowanie kształtu organom. Tkanki wzmacniające tworzą układ wzmacniający. Tkanki wzmacniające są przystosowane do obciążeń mechanicznych występujących w środowisku lądowym. Jej komórki mają zgrubiałe ściany, a ich odpowiednie rozmieszczenie w roślinie gwarantuje wytrzymałość na czynniki dynamiczne (np. wiatr), a także statyczne (np. masa liści czy owoców).

    Dodano: 14.07.2011. 13:33  


    Najnowsze