• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Dotyk ma moc kojenia bólu

    16.04.2009. 15:11
    opublikowane przez: Maksymilian Gajda

    Naturalnym odruchem dla większości osób, które siedzą obok chorej osoby, jest głaskanie dłoni, a wyniki nowych badań prowadzonych przez naukowców z Akademii Sahlgrenska w Szwecji dowiodły, że prócz wywoływania przyjemnego odczucia, głaskanie skóry może rzeczywiście pomóc w uśmierzaniu bólu.

    Naukowcy przeprowadzili test na grupie zdrowych osób, wykorzystując technikę zwaną mikroneurografią. Testy pokazały, że sygnały wywołane głaskaniem skóry są wysyłane bezpośrednio do mózgu i mogą przez to uśmierzać ból. Wyniki badań opisano w czasopiśmie Nature Neuroscience.

    "Zasadniczo sygnały, które informują mózg, że jesteśmy głaskani mają swoją własną, bezpośrednią drogę do mózgu i nie są blokowane nawet wówczas, kiedy mózg odbiera bodźce bólowe z tego samego obszaru" - powiedział Line LĂśken, magistrant neurofizjologii Akademii Sahlgrenska. "Co więcej - dodał - jest raczej odwrotnie: bodźce wywołane głaskaniem są w stanie złagodzić bodźce bólowe."

    Każde włókno nerwowe w organizmie jest odpowiedzialne za sygnały dotykowe z około jednego centymetra kwadratowego skóry. Naukowcy przetestowali różne obszary skóry pod kątem reakcji nerwów, za pomocą specjalnie zaprojektowanego robota, który głaskał obszar skóry "obsługiwany" przez konkretne włókno nerwowe. Badani zostali poproszeni o ocenę stopnia przyjemności wywołanego odczucia.

    "Umieszczając cieniutką elektrodę w nerwie przedramienia możemy podsłuchiwać go i wyłapywać sygnały z jednego z tysięcy włókien nerwowych, z których zbudowany jest nerw" - wyjaśnił Hakan Olausson, adiunkt, który wraz z Johanem Wessbergiem kierował pracami grupy badawczej, która dokonała tego odkrycia.

    Wyspecjalizowane włókna nerwowe w skórze nazywają się nerwami CT (C-dotykowe). Kierują się one bezpośrednio do obszarów mózgu odpowiedzialnych za odczucia i doznania. "Jako że wzrastała częstotliwość sygnałów nerwowych wysyłanych przez nerwy CT, badani informowali, że doznania były coraz przyjemniejsze" - wyjaśnił Johan Wessberg. "Ze wszystkich badanych przez nas nerwów, tylko nerwy CT cechują się takim ścisłym powiązaniem pomiędzy częstotliwością sygnału a przyjemnością odczucia."

    Do tej pory rola obwodowego układu nerwowego w przyjemnych doznaniach nie zyskała szerszej uwagi świata nauki. Zespół naukowców jest przekonany, że wyniki badań stanowią pierwszy dowód na istnienie zależności między pozytywnymi, przyjemnymi doznaniami wywołanymi głaskaniem a kodowaniem na poziomie obwodowego nerwu doprowadzającego.

    Źródło: CORDIS

    Więcej informacji:

    Akademia Sahlgrenska:
    http://www.sahlgrenska.gu.se/english

    Nature Neuroscience:
    http://www.nature.com/neuro/index.html

    Źródło danych: Akademia Sahlgrenska; Nature Neuroscience
    Referencje dokumentu: Line S., et al. (2009) Coding of pleasant touch by unmyelinated afferents in humans. Nature Neuroscience (w druku). Publikacja internetowa z dnia 12 kwietnia; DOI: 10.1038/nn.2312.

    Czy wiesz ĹĽe...? (beta)
    Neuralgia, inaczej nerwoból - termin z zakresu medycyny, użyty po raz pierwszy w 1921 roku przez Harrisa, związany z uszkodzeniem nerwu obwodowego przenoszącego bodźce zmysłowe do mózgu. Ma charakter ostry, rwący, szarpiący, promieniuje w obszarze unerwienia określonego nerwu lub jego gałęzi. Ból pojawia się w obszarze unerwienia nerwu, który oznacza część ciała, z której pochodzi dany sygnał nerwowy. Często ma charakter napadowy – tzn. między okresami bólu trwającymi sekundy, minuty lub godziny, występują okresu zupełnie bezbólowe lub o znacznie złagodzonych dolegliwościach. Elektroencefalograf – urządzenie wykorzystywane w elektroencefalografii (EEG); rejestruje zespół słabych sygnałów elektrycznych zapisanych jednocześnie w różnych punktach skóry głowy. Sygnały te wyrażają rytmy i fazy zwane także falami mózgowymi. Są to drgania elektryczne w miarę regularne o częstotliwości, która nie przekracza 0,5–35 Hz. Informują one o rozmieszczeniu źródeł fal elektromagnetycznych wewnątrz mózgu. Zależności między wykresami pozwalają scharakteryzować fale mózgowe, a interpretację wykorzystać do celów diagnostycznych przez porównanie aktywności mózgu normalnej z patologiczną. Detektor - urządzenie służące do wykrywania (detekcji) i ewentualnie rejestracji . Detekcji podlegać mogą różne obiekty, zjawiska i parametry fizyczne Detektory stosuje się wówczas, gdy badany sygnał nie możne być zarejestrowany bezpośrednio zmysłami człowieka lub wówczas, gdy działa jako element urządzenia automatycznie reagującego na nadejście sygnału oraz wtedy, gdy pożądana jest bezobsługowa rejestracja sygnałów. Detektor zamienia wykrywany sygnał na formę możliwą do obserwacji lub rejestracji.

    Analiza częstotliwościowa – stosuje się ją do określenia składowych częstotliwościowych zawartych w przebiegu czasowym funkcji. W bardzo znacznym stopniu stosowana jest ona w przetwarzaniu sygnałów. Przedstawienie sygnału w dziedzinie częstotliwości nazywane jest widmem sygnału. Czas nadejścia sygnału ( Time of Arrival TOA lub ToA), nazywany również czasem przelotu (ToF), jest to czas, w jakim sygnał pokonuje drogę od nadajnika do odbiornika. Ze stosunku prędkości światła w próżni oraz częstotliwości nośnej sygnału czas jest miarą dla odległości pomiędzy nadajnikiem a odbiornikiem. Jednakże, w niektórych publikacjach ignoruje się fakt, że zasada ta jest jasno określona dla próżni, ale zmienia się dla wszystkich innych materiałów, przez które przenika fala radiowa.

    Szerokość pasma (przepustowość) - 1. W elektronicznej komunikacji, przepustowość jest szerokością zasięgu (bądź zakresu) częstotliwości, który elektroniczny sygnał wykorzystuje na danym medium transmisyjnym. W tym zastosowaniu, szerokość pasma jest wyrażana w różnicach pomiędzy najwyższą częstotliwością sygnału składnika, a najniższą częstotliwością sygnału składnika. Odkąd częstotliwość sygnału jest mierzona w hercach (liczba cykli zmian na sekundę),dana przepustowość jest różnicą w hercach pomiędzy najwyższą częstotliwością wykorzystania sygnału i najniższą której używa. Charakterystyczny sygnał dźwięku ma pasmo około trzech kiloherców (3 kHz); telewizja analogowa nadaje sygnał video o przepustowości sześciu megaherców (6 MHz) - ok. 2 000 razy rozleglejszy niż sygnał dźwięku.
    Sygnał diagnostyczny jest to sygnał, którego przebieg zmian wartości wielkości fizycznej charakteryzuje się tym, że przenosi w przestrzeni i w czasie wiadomości o stanach badanego obiektu. Na ogół tylko niektóre cechy sygnału diagnostycznego zawierają wiadomości. Są to czynne tego sygnału zwane parametrami sygnału. Sygnał diagnostyczny jest to zmienna wyjściowa, której parametry muszą spełniać następujące warunki: czułość, jednoznaczność, stabilność jak największej wiadomosci.

    Słuchowe potencjały wywołane (ang. Auditory Evoked Potentials, AEP) – sygnały elektryczne powstające na kolejnych piętrach drogi słuchowej, w odpowiedzi na bodziec dźwiękowy. Rejestrowane są na powierzchni czaszki, błony bębenkowej, w uchu środkowym lub bezpośrednio na powierzchni pnia mózgu. Modulator - układ elektroniczny lub optoelektroniczny, który realizuje proces modulacji. Modulator jest urządzeniem o dwóch wejściach: jedno dla sygnału, który nazywa się sygnałem nośnym lub falą nośną (najczęściej, choć niekoniecznie jest to sygnał o wielkiej częstotliwości) oraz drugie wejście dla sygnału modulującego (najczęściej sygnału malej częstotliwości), który bywa również nazywany sygnałem informacyjnym. Na wyjściu modulatora pojawia się sygnał zmodulowany.

    Modulacja delta, (modulacja DM) – jest to próbkowanie sygnału informacyjnego z dużą częstotliwością. Koncepcja Modulacji Delta polega na zmniejszeniu dynamiki zmian wartości kolejnych próbek, a zarazem na zwiększeniu korelacji między tymi próbkami. Częstotliwość DM jest znacznie większa od częstotliwości Nyquista, co skutkuje tym, że nie ma wyraźnych zmian sygnału między dwoma sąsiadującymi próbkami, a także różnica między wartościami tych próbek jest nieznaczna. Zmiany wartości sygnału od próbki do próbki są wówczas na tyle nieznaczne, że informacja o nich (a dokładniej o tym, czy sygnał wzrósł, czy zmalał) może być zakodowana za pomocą tylko jednego znaku binarnego.

    Włókna kojarzeniowe (włókna asocjacyjne) – włókna nerwowe łączące różne pola mózgu w obrębie jednej półkuli. Dzielą się na krótkie (łączące pola sąsiadujących zakrętów) i długie (pomiędzy bardziej oddalonymi polami mózgu).

    Porozumiewanie się ptaków – metody celowego przekazywania sygnałów akustycznych, wzrokowych, dotykowych lub chemicznych (smakowych i zapachowych), a także kombinacji takich sygnałów, pomiędzy osobnikami tego samego gatunku ptaków (komunikacja wewnątrzgatunkowa) oraz pomiędzy przedstawicielami różnych gatunków zwierząt (komunikacja międzygatunkowa) zmierzające do wywołania określonego zachowania innego zwierzęcia - odbiorcy sygnału. Ptaki komunikują się używając przede wszystkim sygnałów audiowizualnych. Skutkiem komunikacji jest przekazanie informacji, a jej konsekwencją jest wzrost dostosowania. Reakcja skórno-galwaniczna, inaczej reakcja elektrodermalna, reakcja elektryczna skóry, reakcja psychogalwaniczna, przewodnictwo skórne, odruch skórno-galwaniczny (ang. galvanic skin response, GSR) – miara zmian oporu elektrycznego skóry zależnego od stopnia jej nawilżenia wywołanego przez zmiany aktywności gruczołów potowych, które kontrolowane są przez układ współczulny. Zmiany te traktowane są niekiedy jako objaw przeżywania emocji lub spontanicznej reakcji na bodźce i wykorzystywane m.in. w wykrywaniu kłamstwa.

    Sygnał analogowy – sygnał, który może przyjmować dowolną wartość z ciągłego przedziału (nieskończonego lub ograniczonego zakresem zmienności). Jego wartości mogą zostać określone w każdej chwili czasu, dzięki funkcji matematycznej opisującej dany sygnał. Przeciwieństwem sygnału analogowego jest sygnał skwantowany, nazywany również dyskretnym (w szczególności: cyfrowym). Nature Genetics – recenzowane czasopismo naukowe wydawane przez Nature Publishing Group, założone w 1992 roku. Siostrzanym periodykiem jest Nature Reviews Genetics, publikujący prace o charakterze przeglądowym.

    Dodano: 16.04.2009. 15:11  


    Najnowsze