• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Eksperci: małe dawki promieniowania są nieszkodliwe dla zdrowia

    23.04.2010. 05:18
    opublikowane przez: Redakcja Naukowy.pl

    Promieniowanie w małych dawkach nie szkodzi zdrowiu, a wręcz może zmniejszać ryzyko zachorowania na nowotwór - mówili eksperci podczas czwartkowej konferencji "Czarnobyl lekcją dla energetyki jądrowej w Polsce". Spotkanie w Warszawie zorganizowało Stowarzyszenie Ekologów na rzecz Energii Nuklearnej - Seren.

    "Czarnobyl był największą katastrofą psychologiczną w czasach pokoju. Spowodował stosunkowo małe straty w ludziach, ale jego mit wciąż funkcjonuje" - powiedział prof. Zbigniew Jaworowski.

    Jego zdaniem to, co działo się zaraz po katastrofie w 1986 r. jest przykładem histerii, spowodowanej przez informacje podawane w światowych mediach. Przykładem może być gazeta "New York Post", która już kilka dni po wydarzeniu pisała o kurczakach gigantach biegających w pobliżu czarnobylskich lasów.

    Przeciętny mieszkaniec Ziemi otrzymuje naturalną dawkę promieniowania, która wynosi nieco ponad 2 milisilwerty na rok (mSv). "W wyniku wybuchu w Czarnobylu dawka ta wzrosła u mieszkańców półkuli północnej przez pierwszy rok po awarii o 0,045 mSv" - mówił prof. Jaworowski.

    Są jednak na świecie miejsca, w których naturalna dawka promieniowania jonizującego znacznie przekracza wielkość 2 mSv, a mimo to nie zagraża życiu, ani zdrowiu mieszkańców. "W miejscowości Ramsar w Iranie naturalna dawka promieniowania jonizującego sięga 400 mSv na rok, a w Brazylii i południowo-zachodniej Francji powyżej 700 mSv na rok" - wyjaśniał prof. Jaworowski.

    Jak informował Jaworowski, w silnie skażonym po Czarnobylu rejonie Briańska w Rosji, częstość występowania nowotworów była o 5 proc. niższa niż w całej populacji rosyjskiej. W grupie najbardziej narażonej na promieniowanie - która otrzymała dawkę 40 mSv - występowanie nowotworów było o 17 proc. niższe niż w innych rejonach Rosji.

    Mgr inż. Krzysztof Fornalski z Instytutu Problemów Jądrowych w Świerku tłumaczył, że wyniki tych i wielu innych badań pokazują, że niskie dawki promieniowania nie niosą ze sobą jakichkolwiek zagrożeń dla życia i zdrowia ludzkiego. Wręcz przeciwnie, wywołują tzw. odpowiedź adaptacyjną organizmu, zmniejszającą ryzyko zachorowania na nowotwory.

    "Małe dawki promieniowania - około 200 mSv rocznie - mogą powodować zwiększenie samonaprawialności łańcucha DNA w wyniku stymulacji promieniowaniem" - wyjaśnił Fornalski. Poza tym, gdy rodziło się życie na Ziemi, to naturalne promieniowanie na planecie było dużo wyższe niż obecnie, dlatego człowiek jest na nie w pewien sposób uodporniony.

    Jak zauważył dr Tadeusz Wójcik, awaria w Czarnobylu w znacznym stopniu wpłynęła na zahamowanie rozwoju energetyki jądrowej. Jednak dziś znów można znów mówić o jej renesansie. Do Międzynarodowej Agencji Energii Atomowej zgłosiło prośby o ocenę zasadności budowy elektrowni jądrowych na ich terenach aż 60 państw. "W 2009 roku zbudowano 11 nowych bloków jądrowych, 54 bloki są w budowie i jest to największa liczba od 1992 roku" - tłumaczył.

    Dr Andrzej Strupczewski uspakajał, że obecnie katastrofa podobna do tej w Czarnobylu nie mogłaby się zdarzyć ze względu na zupełnie inną konstrukcję reaktorów. "We współczesnych reaktorach III generacji po awarii moc reaktora samoczynnie maleje, w Czarnobylu rosła" - zauważył dr Strupczewski. "Przy tych wszystkich błędach, które wystąpiły w tamtym reaktorze, współczesny po prostu by się wyłączył" - dodał.

    Jego zdaniem, obudowa bezpieczeństwa współczesnych reaktorów jest odporna nawet na uderzenie samolotu pasażerskiego czy wojskowego.

    PAP - Nauka w Polsce, Ewelina Krajczyńska

    tot/ mow/ agt/


    Czy wiesz ĹĽe...? (beta)
    Dawka dopuszczalna – oznacz. MPD, DMD, Dmax − wartość dawki promieniowania jonizującego określona prawem do wysokości której mogą być napromieniowane osoby mające zawodowy kontakt ze źródłami promieniowania, podczas normalnego ich użytkowania. Dawka indywidualna - jest to dawka pochłonięta przez jeden organizm poddany działaniu promieniowania jonizującego w określonym czasie. Podstawowa dawka mierzona w ochronie radiologicznej pracownika obsługującego źródła promieniowania jonizującego m.in. technika elektroradiologa. Pomiar tych dawek najczęściej odbywa się przy pomocy tzw. detektorów fotometrycznych (błon dozymetrycznych). Dawka awaryjna − prawnie ustalona dawka promieniowania jonizującego na którą można narazić ratownika uczestniczącego w wypadku radiacyjnym. Różni się dla działań nieratujących życie (mniejsza wartość) i ratujących życie (większa wartość).

    Dawka naturalna – dawka promieniowania jonizującego otrzymywana przez wszystkie żywe organizmy z uwagi na promieniotwórczość naturalną, czyli pochodzącą z naturalnych źródeł promieniowania. Dawka głęboka – dawka promieniowania jonizującego określająca ilość promieniowania pochłoniętą na danej głębokości napromieniowanego ciała. Może być wyrażana w procentach dawki na skórę.

    Równoważnik dawki pochłoniętej, biologiczny równoważnik dawki, dawka równoważna – pojęcie pochodne od dawki pochłoniętej. Jest to ilość energii, którą deponuje cząstka w materii żywej (tkance, organie), przez którą przechodzi, z uwzględnieniem skutków biologicznych wywołanych przez różne rodzaje promieniowania. Jednostką równoważnika dawki pochłoniętej jest siwert (Sv). Równoważnik dawki pochłoniętej otrzymuje się w wyniku przemnożenia dawki pochłoniętej przez współczynnik wagowy promieniowania: Sławutycz (ukr. Славутич) - miasto na północy Ukrainy, w obwodzie kijowskim, ok. 25 tysięcy mieszkańców. Miasto zbudowano tuż po katastrofie w Czarnobylu w 1986 roku dla pracowników elektrowni i ewakuowanych w kilka godzin po wybuchu reaktora, mieszkańców miast Czarnobyl i Prypeć. Sławutycz położony jest 60 km na wschód od strefy katastrofy. Podczas budowy miasta nadal planowane było otwarcie bloków V i VI ЧАЕС, dlatego w planach mieszkaniowych uwzględniono dodatkową liczbę pracowników. Z powodu zawirowań politycznych zarzucono otwarcie nowych bloków, przez co obecnie miasto ma o wiele mniej mieszkańców niż zaplanowano.

    Obciążająca dawka równoważna - uwzględnia oprócz rodzaju tkanki i promieniowania też moc dawki promieniowania (moc - dawka w określonym czasie). Sarkofag elektrowni jądrowej w Czarnobylu (ukr. Чорнобильський саркофаг) – masywna betonowa powłoka ochronna reaktora jądrowego nr 4 w elektrowni jądrowej w Czarnobylu, zbudowana po katastrofie w 1986 w celu zabezpieczenia atmosfery przed promieniowaniem jonizującym. Oficjalną rosyjską nazwą jest „№ 4 укрытие” czyli „schronienie nr 4”. Sarkofag leży na 200 tonach radioaktywnego korium, 30 tonach pyłu i 16 tonach uranu i plutonu. Przeprowadzone w 1996 roku badania wykazały, że siła promieniowania wewnątrz konstrukcji wynosi 10 000 rentgenów na godzinę (normalne promieniowanie naturalne w miastach wynosi 20–50 mikrorentgenów na godzinę). Podczas budowy sarkofagu zużyto ponad 400 000 betonu i 7300 ton metalowych elementów.

    Dawka na całe ciało – dawka promieniowania jonizującego jaką pochłonie osobnik w przypadku równomiernej ekspozycji całego ciała. Dawka na całe ciało stanowi szczególne zainteresowanie dozymetrii i ochrony radiologicznej z uwagi na stwarzane zagrożenie, groźniejsze niż przy ekspozycji punktowej i czy ograniczonej do konkretnych narządów.

    Dawka graniczna – podstawowa wielkość dozymetryczna, wartość dawki promieniowania jonizującego, wyrażona jako dawka skuteczna lub równoważna, dla określonych osób, pochodzącą od kontrolowanej działalności zawodowej, której nie wolno przekroczyć.

    Dozymetr (dawkomierz) – przyrząd do pomiaru dawki promieniowania jonizującego lub aktywności promieniotwórczej preparatów. Dawka epilacyjna – dawka promieniowania jonizującego na skórę powodująca w określonym czasie tymczasową utratę owłosienia (epilację). Epilacja wywołana promieniowaniem, np. przy teleterapii chorób skóry, może powodować bujniejsze odrastanie włosów.

    Rentgen (symbol R) to jednostka dawki ekspozycyjnej promieniowania jonizującego X lub gamma. Dawka ekspozycyjna 1 R wywołuje za pośrednictwem emisji cząstek wtórnych w 1 cm suchego powietrza w warunkach normalnych (w powietrzu o masie 1,293 mg) powstanie tylu par jonów każdego znaku, że ich ładunek jest równy 1 esu.

    Dodano: 23.04.2010. 05:18  


    Najnowsze