• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Eksperci: Narodowy Plan Alzheimerowski to konieczność

    22.09.2011. 14:40
    opublikowane przez: Redakcja Naukowy.pl


    Jeśli Polska nie wdroży Narodowego Planu Alzheimerowskiego, który wytyczy standardy opieki nad chorymi na alzheimera, to koszty ekonomiczne i społeczne tego schorzenia będą lawinowo rosły - alarmowali eksperci w środę na spotkaniu prasowym w Warszawie.


    Już teraz choroby mózgu (w tym choroba Alzheimera), na które cierpi 127 mln Europejczyków, są dewastujące dla budżetów państw, gdyż generują aż 35 proc. ogólnych kosztów w ochronie zdrowia - mówił prof. Grzegorz Opala ze Śląskiego Uniwersytetu Medycznego w Katowicach, przewodniczący Zespołu Ekspertów Priorytetu Polskiej Prezydencji ds. chorób mózgu w wieku podeszłym. Według danych z 2005 r., koszty tych schorzeń były większe niż te, które wygenerowały łącznie nowotwory złośliwe, choroby serca i cukrzyca.

    Obecnie liczbę chorych na alzheimera, najczęstszą przyczynę otępienia u osób po 65. roku życia, szacuje się w Polsce na co najmniej 250 tys., z czego 150 tys. nie ma postawionej diagnozy. Statystyki te będą jednak szybko wzrastać, ponieważ nasze społeczeństwo jest najszybciej starzejącym się w Europie.

    Jak oceniła prof. wiceprezes Polskiego Towarzystwa Alzheimerowskiego, Maria Barcikowska, w naszym kraju problemem jest wczesne diagnozowanie tego schorzenia. Z badań europejskich, które przedstawiła, wynika, że od wystąpienia pierwszych objawów choroby do jej rozpoznania upływają w Polsce 23 miesiące, podczas gdy np. w Niemczech jest to 10 miesięcy, a we Włoszech - 14.

    Opóźnienie w diagnostyce jest związane w dużym stopniu z brakiem wiedzy lekarzy podstawowej opieki zdrowotnej (POZ) i bagatelizowaniem objawów, takich jak problemy z pamięcią, apatia, odsuwanie się od życia. Innym problemem jest też utrudniony dostęp do lekarza specjalisty i badań diagnostycznych, bo np. lekarz POZ nie może zlecić tomografii komputerowej mózgu, a do specjalistycznych ośrodków pacjenci czekają w kolejce średnio pół roku - tłumaczyła Barcikowska.

    Tymczasem poprawa wczesnej diagnostyki i szybkie wdrażanie terapii, którą dysponujemy, pomogłyby średnio o dwa lata wydłużyć czas samodzielnego funkcjonowania chorego i zmniejszyć liczbę osób w najbardziej nasilonych stadiach otępienia - oszacował prof. Tadeusz Parnowski z Instytutu Psychiatrii i Neurologii w Warszawie. Koszty opieki nad pacjentami z tej grupy są najwyższe.

    ,,Niestety, obecnie spoczywają one głównie na rodzinie i opiekunach osoby chorej" - zaznaczyła przewodnicząca Polskiego Stowarzyszenia Pomocy Osobom z Chorobą Alzheimera, Alicja Sadowska, której tata cierpi na to schorzenie.

    Z danych, które zaprezentowała, wynika, że aż 80 proc. polskich chorych na alzheimera przebywa w domu, pod opieką najbliższej rodziny, a nie w zakładach specjalistycznej opieki, których brakuje. W całej Polsce domów opieki dziennej jest najwyżej 15, a w samej stolicy - tylko jeden, w dodatku ma tylko 12 miejsc. Koszty pobytu w specjalistycznym ośrodku dla chorych na alzheimera wynoszą ok. 4,7 tys. miesięcznie i rodzina musi to pokryć z własnej kieszeni. Do tego dochodzą koszty pieluchomajtek, bo refundowane jest tylko 60 sztuk miesięcznie, różnych leków oraz rehabilitacji, bo dostępu do niej praktycznie brak - wymieniała Sadowska.

    ,,Państwo nie może czuć się zwolnione z obowiązku pomocy tym, którzy nawet po kilkanaście lat opiekują się chorym na alzheimera, a sami są często starzy i schorowani" - podkreśliła Sadowska. Opiekunowie często muszą rezygnować z pracy, by zająć się chorym, dlatego - jej zdaniem - powinno być to uwzględniane przy ustalaniu prawa do emerytury jako tzw. okres składkowy.

    Eksperci obecni na konferencji uznali, że bez opracowania i wdrożenia Narodowego Planu Alzheimerowskiego, który wytyczy standardy diagnostyki i opieki dla osób z chorobą Alzheimera i innymi zespołami otępiennymi, Polska nie poradzi sobie z ogromną rzeszą tych chorych w przyszłości.

    Obecny na spotkaniu dyrektor generalny w Ministerstwie Zdrowia, Wojciech Kutyła, poproszony przez PAP o ustosunkowanie się do krytyki, powiedział, że opinie ekspertów traktuje raczej ,,jako zachętę do współpracy i wspólnego działania" Ministerstwa Zdrowia, Ministerstwa Polityki Społecznej oraz Koalicji Alzheimerowskiej, która oficjalnie powstała 21 sierpnia. W jej skład weszli eksperci, organizacje pomagające chorym na alzheimera i dziennikarze medyczni.

    W liście odczytanym na spotkaniu minister zdrowia Ewa Kopacz przypomniała, że jej resort podjął działania mające na celu poprawę opieki nad osobami starszymi w systemie ochrony zdrowia. Zespół ds. gerontologii przy ministrze zdrowia opracował kryteria opieki geriatrycznej. Przygotowano także projekt aktu prawnego, który będzie regulował m.in. kwestie zastosowania standardów postępowania w dziedzinie geriatrii.

    PAP - Nauka w Polsce

    jjj/ hes/bsz



    Czy wiesz ĹĽe...? (beta)
    Ekonomika zdrowia dziedzina ekonomii zajmująca się gospodarowaniem zasobami w systemie opieki zdrowotnej. W szerszym znaczeniu jest to dziedzina obejmująca zarządzanie niedostatkiem środków finansowych w stosunku do nieograniczonego zapotrzebowania na rynku usług zdrowotnych. W Polsce rozwój ekonomiki zdrowia nastąpił w latach 70 - tych XX wieku - kiedy w krajach rozwiniętych wzrosły koszty związane z opieką zdrowotną. Do podejmowania działań w obszarze ochrony zdrowia niezbędne są narzędzia - ekonomiczne analizy i oceny. Narodowy Rachunek Zdrowia – system prezentacji danych na temat ekonomicznej strony systemu ochrony zdrowia. Jest to stosunkowo nowe narzędzie porównywania wydatków na ochronę zdrowia, które ujmuje je w sposób wszechstronny, zapewniający porównywalność w skali międzynarodowej. Prace nad wdrożeniem metodologii rachunków zdrowia w Polsce zostały podjęte przez zespół ekspertów pod kierownictwem Ministerstwa Zdrowia w 2001 roku, a od 2004 są prowadzone w Głównym Urzędzie Statystycznym w ścisłej współpracy z instytucjami, które gromadzą dane o wydatkach na ochronę zdrowia: tj. Ministerstwem Zdrowia, Narodowym Funduszem Zdrowia, Zakładem Ubezpieczeń Społecznych, Kasą Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego, Ministerstwem Spraw Wewnętrznych i Administracji, Ministerstwem Obrony Narodowej, Ministerstwem Sprawiedliwości, Ministerstwem Pracy i Polityki Społecznej oraz Ministerstwem Finansów. Lotnicze Pogotowie Ratunkowe – służba ratownictwa medycznego, wykonująca w polskim systemie opieki zdrowotnej zadania z zakresu lotniczego transportu ratowniczego i sanitarnego. Pogotowie powstało w 2000 roku jako samodzielny publiczny zakład opieki zdrowotnej podległy Ministrowi Zdrowia. Dyrektorem LPR jest dr n. med. Robert Gałązkowski.

    Standardy zapachowej jakości powietrza – wartości określające poziom uciążliwości niepożądanych zapachów powietrza atmosferycznego, który nie powinien być przekraczany w danym miejscu. Ochrona zapachowej jakości powietrza jest elementem opieki zdrowotnej, zgodnie z definicją zdrowia, sformułowaną przez WHO w roku 1948 – odrzucającą postrzeganie zdrowia i choroby wyłącznie w kategoriach biologiczno-medycznych, a przywiązującą wagę do wymiaru psychicznego i społecznego (w kolejnych latach wprowadzono bardziej rozbudowane pojęcie „dobrostanu”). Międzynarodowa Liga Przeciwpadaczkowa (ang. International League Against Epilepsy, ILAE) – międzynarodowa organizacja zrzeszająca lekarzy i innych pracowników służby zdrowia, zainteresowanych działaniami na rzecz poprawy jakości życia chorych na padaczkę. Celem ILAE jest „zapewnienie pracownikom służby zdrowia, pacjentom i ich opiekunom, rządom i społeczeństwom na całym świecie środków niezbędnych do zrozumienia, diagnozowania i leczenia osób z padaczką”. ILAE publikuje między innymi standardy opieki nad chorymi z padaczką i klasyfikacje napadów padaczkowych (pierwsza w 1960, ostatnia modyfikacja w 1981). W 2010 przedstawiono propozycję nowej klasyfikacji.

    Gaetano Perusini (ur. 1879 w Udine, zm. 8 grudnia 1915 w Cormons) – włoski lekarz neurolog, uczeń i współpracownik Aloisa Alzheimera. Autor jednego z pierwszych opisów choroby, nazwanej później chorobą Alzheimera. Stereognozja – termin neurologiczny określający zdolność do rozpoznawania przedmiotów wyłącznie za pomocą dotyku. Stwierdzono, że u ludzi chorych na chorobę Alzheimera stereognozja znacznie pogarsza się, w przeciwieństwie do innych typów demencji, gdzie to zjawisko nie jest obserwowane. Upośledzenie stereognozji, jednakże bez uchwytnych zaburzeń czucia powierzchownego nazywane jest stereoagnozją. Świadczy o uszkodzeniu kory płata ciemieniowego. Stereoanastezja to z kolei niemożność rozpoznania rozmiarów oraz kształtów przedmiotu za pomocą dotyku.

    Obserwacja w pielęgniarstwie: "Obserwacja jest to uważne oglądanie, spostrzeganie elementów wyglądu i zachowania człowieka lub przedmiotów i zjawisk, w tym m. in. niewerbalnych aspektów komunikowania się." Celem obserwacji pielęgniarskiej jest uzyskanie informacji (danych) o pacjencie, jego rodzinie i środowisku. Istotą obserwacji jest obiektywne spostrzeganie objawów, różnego rodzaju zmian w zachowaniu podmiotu opieki, których nie można uzyskać za pomocą wywiadu, analizy dokumentacji czy pomiaru. Jeśli mamy do czynienia z dzieckiem jako podmiotem opieki, którego wiek i stan zdrowia uniemożliwiają bezpośredni werbalny kontakt, obserwacja jest często podstawową metodą w ocenie stanu zdrowia i w dużej mierze zależy od niej postępowanie pielęgniarskie, lekarskie, umożliwiające ratowanie zdrowia i życia pacjenta. Memantyna – organiczny związek chemiczny, antagonista receptora NMDA, stosowany jako lek prokognitywny. Znajduje zastosowanie w leczeniu otępienia w przebiegu choroby Alzheimera.

    Apraksja - upośledzenie precyzyjnych, celowych ruchów przy braku niedowładu, objawów móżdżkowych i zaburzeń czucia. Zaburzenia apraktyczne są często wynikiem udarów, guzów, spotyka się je również w chorobie Alzheimera.

    Narodowy Fundusz Zdrowia (NFZ) – państwowa jednostka organizacyjna działająca na podstawie ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych. Fundusz wypełnia w polskim systemie opieki zdrowotnej funkcję płatnika: ze środków pochodzących z obowiązkowych składek ubezpieczenia zdrowotnego, NFZ finansuje świadczenia zdrowotne udzielane ubezpieczonym i refunduje leki.

    Rywastygmina (nazwy handlowe: Exelon, Nimvastid, Prometax i Rivastigmine Teva) – organiczny związek chemiczny z grupy karbaminianów, jest inhibitorem acetylocholinoesterazy (AChE) i butyrylocholinoesterazy. Stosowany jest do leczenia otępienia związanego z chorobą Alzheimera. Polityka zdrowotna – dział polityki społecznej, który, według Światowej Organizacji Zdrowia, "odnosi się do decyzji, planów i działań, które podejmowane są w celu osiągnięcia konkretnych celów opieki zdrowotnej w społeczeństwie. (...) Określa wizję przyszłości, która z kolei pomaga ustalić cele i punkty odniesienia w perspektywie krótko i średnioterminowej. To wyznacza priorytety oraz oczekiwane role poszczególnych grup. Buduje konsensus i informuje ludzi".

    Federacja Związków Zawodowych Pracowników Ochrony Zdrowia i Pomocy Społecznej - organizacja skupiająca związki zawodowe działające w środowiskach medycznych, lekarskich i pielęgniarskich, opowiadający się za zapewnieniem godniejszych wynagrodzeń pracowniczych i socjalnych dla pracowników opieki zdrowotnej. Federacja należy do OPZZ. Przewodniczącą organizacji jest Urszula Michalska. Instytut Gruźlicy i Chorób Płuc w Warszawie – główna placówka naukowo-badawcza Ministerstwa Zdrowia i Opieki Społecznej w dziedzinie chorób płuc w Polsce. Szpital znajduje się przy ul. Płockiej 26.

    Starzenie się – zmniejszenie zdolności do odpowiedzi na stres środowiskowy, które pojawia się w organizmach wraz z upływem czasu, naturalne i nieodwracalne nagromadzenie się uszkodzeń wewnątrzkomórkowych, przerastające zdolności organizmu do samonaprawy. Starzenie się powoduje utratę równowagi wewnętrznej organizmu, co zwiększa ryzyko wystąpienia chorób. Prowadzi do upośledzenia funkcjonowania komórek, tkanek, narządów i układów, zwiększa podatność na choroby (np. choroby krążenia, Alzheimera, nowotwory), wreszcie prowadzi do śmierci. Nutrigenomika - dział nauki zajmujący się badaniem wpływu składników żywności na regulację ekspresji genów, które mogą warunkować m.in. występowanie stanu zdrowia lub choroby . Jednym z celów nutrigenomiki jest opracowanie indywidualnej diety zmniejszającej ryzyko wystąpienia choroby i poprawiającej stan zdrowia poszczególnych osób i społeczeństw . Termin nutrigenomika często jest mylony z terminem nutrigenetyka.

    Choroby społeczne - różnego typu schorzenia przewlekłe, szeroko rozpowszechnione w społeczności. Występujące u ponad 10% społeczeństwa. Ograniczają możliwość wykonywania podstawowych zadań życiowych np. pracy. Wymagają długiej regularnej opieki lekarskiej, są trudno wyleczalne, stanowią problem dla całego społeczeństwa. Dzięki zaliczeniu ich do tej grupy chorób, łatwiejsze jest rozpoznawanie ich i szybki dostęp do leków. Najczęściej występującymi chorobami społecznymi są: nadciśnienie i cukrzyca.

    Dodano: 22.09.2011. 14:40  


    Najnowsze