• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Eksperci: Nowotwory stają się głównym zabójcą

    08.06.2011. 00:33
    opublikowane przez: Redakcja Naukowy.pl

    Nowotwory złośliwe są już główną przyczyną zgonów wśród mężczyzn w Europie Zachodniej. Za kilka lat podobnie może być również w Polsce - ostrzegają eksperci w najnowszym raporcie "Biała Księga" Polskiego Towarzystwa Onkologicznego.

    Według raportu "Zwalczanie raka jelita grubego i raka piersi w Polsce na tle wybranych krajów europejskich", nowotwory wysuwają się na czołowe miejsce wśród przyczyn wszystkich zgonów. W ostatnich 20 latach odsetek zgonów z powodu chorób nowotworowych zwiększył się w Polsce z 19 do 26 proc., a we Francji - z 30 do 34 proc.

    Głównym tego powodem jest starzenie się społeczeństw, gdyż wraz z wiekiem zwiększa ryzyko zachorowania na raka. "Wiek jest oddzielnym czynnikiem ryzyka chorób otworowych" - podkreśla prof. Witold Zatoński, epidemiolog Centrum Onkologii w Warszawie.

    Według prognoz demograficznych, do 2020 r. liczba Polaków w wieku powyżej 65 lat zwiększy z 13,8 do 18,4 proc. Wraz z tym będzie zwiększać liczba chorych na raka. Według dr Joanny Didkowskiej z warszawskiego Centrum Onkologii, w 2015 r. na wszystkie choroby nowotworowe będzie chorować w naszym kraju ponad 180 tys. osób (w 2008 r. było 156 tys. chorych).

    Obecnie mężczyźni najczęściej umierają na raka płuc i jelita grubego. Wśród kobiet główna przyczyną zgonów jest natomiast rak piersi i rak płuca.

    Prof. Jarosław Reguła, szef Kliniki Gastroenterologii Centrum Onkologii w Warszawie, ostrzega, że w przyszłości szczególnie będzie wzrastać zachorowalność na raka jelita grubego. W Polsce zachorowalność na ten typ nowotworu do 2020 r. wzrośnie wśród mężczyzn prawie dwukrotnie. O ile w 2008 r. (najnowsze dane Krajowego Rejestru Nowotworów) na raka jelita grubego chorowało ponad 8 tys. mężczyzn, to za 9 lat może on zostać wykryty u 15,5 tys. z nich.

    Nadal będzie wzrastać zachorowalność na raka piersi u kobiet. Według raportu, liczba nowych przypadków tego typu nowotworu u kobiet do 2020 r. wzrośnie o 30 proc. - z obecnych 14,5 tys. do 19 tys. rocznie.

    "Na szczęście zwiększa się też skuteczność wykrywania i leczenia wielu rodzajów raka" - zwraca uwagę prof. Zatoński. W USA i Wielkiej Brytania jest dziś o połowę mniej zgonów na raka piersi u kobiet. Jego zdaniem, jeszcze lepszym przykładem jest rak szyjki macicy. Na początku XX w. był on główną przyczyną zgonów wśród kobiet w obydwu tych krajach. Dziś, dzięki wczesnemu wykrywaniu, należy do rzadziej występujących nowotworów złośliwych.

    Niestety, w Polsce rak szyjki macicy występuje nadal często. Co roku jest on wykrywany u 3 300 kobiet, spośród których aż 1 745 umiera. To najwyższy wskaźnik śmiertelności na ten typ nowotworu w Europie. Tę sytuację mają jednak poprawić bezpłatne, przesiewowe badania cytologiczne, z których w 2010 r. skorzystało 27 proc. kobiet w wieku 25-59 lat.

    "Biała Księga pokazuje jedynie w jakim miejsce jesteśmy w walce z nowotworami, by wprowadzić zmiany, które sprawią, że w przyszłości mniej Polaków będzie umierać na raka" - podkreśla prof. Jacek Jassem, prezes Polskiego Towarzystwa Onkologicznego. Strategia poprawy efektywności opieki nad chorymi na nowotwory zostanie przedstawiona w "Zielonej Księdze" we wrześniu 2011 r.

    PAP - Nauka w Polsce, Zbigniew Wojtasiński 

    tot/bsz



    Czy wiesz ĹĽe...? (beta)
    Rak płuca (inaczej rak oskrzela) – najczęstszy nowotwór złośliwy, na który umiera rocznie na całym świecie 1,3 mln osób. Jest jednym z najgorzej rokujących nowotworów. Stanowi najczęstszą przyczynę zgonów z powodu raka u mężczyzn i jest na 2. miejscu pod tym względem u kobiet. Obecny stan wiedzy wskazuje na to, że największy wpływ na ryzyko zachorowania na raka płuca ma długoterminowe narażenie na wdychane karcynogeny, a zwłaszcza dym tytoniowy. Wydaje się, że w rzadkich przypadkach zachorowań na raka płuca u osób, które nigdy nie paliły do zachorowania dochodzi najczęściej przez połączenie czynników genetycznych oraz ekspozycji na bierne palenie. Poza tym radon oraz zanieczyszczenie powietrza, także mają wpływ na powstawanie raka płuca. Rak gruczołu sutkowego (rak piersi, łac. carcinoma mammae) – najczęstszy nowotwór gruczołu sutkowego. Na świecie rak gruczołu sutkowego jest najczęstszym nowotworem złośliwym u kobiet. W Polsce w 2002 roku stanowił blisko 13% rozpoznań nowotworów złośliwych płci. Rak sutka występuje także u mężczyzn, jest jednak rzadki; zwykle jest też późno rozpoznawany. Od lat 70. notowano na całym świecie wzrost zachorowań na raka sutka, tendencja utrzymywała się do lat 90. Zjawisko to mogło być spowodowane zarówno zmianami w stylu życia kobiet w krajach zachodnich, jak i wzrostem wykrywalności raka. Rak szyjki macicy (łac. carcinoma cervicis uteri, ang. cervical cancer) – pierwotny nowotwór złośliwy szyjki macicy. Inwazyjnego raka szyjki macicy poprzedza stan zwany wewnątrznabłonkową neoplazją szyjki macicy (ang. cervical intraepithelial neoplasia, CIN, dawniej określany jako dysplazja szyjki macicy albo rak przedinwazyjny). CIN może ulegać progresji do raka inwazyjnego, sama nie stanowiąc zagrożenia dla zdrowia kobiety; stąd tak istotne jest wczesne wykrycie tych zmian w badaniu cytologicznym rozmazu z pochwowej części szyjki macicy. Zakażenie ludzkim wirusem brodawczaka (HPV) jest koniecznie do rozwinięcia się raka szyjki macicy prawie we wszystkich przypadkach. Dwa typy wirusa: 16 i 18 są odpowiedzialne za około 70% przypadków raka szyjki macicy.

    Nowotwory złośliwe krtani – to najczęstsze nowotwory złośliwe w obrębie głowy i szyi. Po raku płuca są to najliczniejsze nowotwory dróg oddechowych. W Polsce stanowią siódmy pod względem częstości występowania rodzaj nowotworów u mężczyzn (4% wszystkich nowotworów). Współczynnik zachorowań wynosi dla mężczyzn 12,1/100000 a dla kobiet 1,6/100000. Zachorowalność kobiet w stosunku do mężczyzn wynosi w Polsce w zależności od regionu od 1:9 do 1:5 i ma tendencję wzrostową. Szczyt zachorowalności na nowotwory złośliwe krtani przypada na 6 i 7 dekadę życia. Umieralność na nowotwory krtani w Polsce rosła systematycznie od lat powojennych do lat 90. XX wieku. Na początku XXI wieku zaobserwowano powolny spadek zachorowalności i umieralności. Test Tumor M2-PK stosuje się w profilaktyce i wczesnym wykrywaniu raka jelita grubego. Jest to wiarygodny test enzymatyczny wykrywający obecność izoenzymu M2 kinazy pirogronianowej, który bierze udział w procesie metabolizmu komórek rakowych. Test kałowy Tumor M2-PK wykrywa zmiany w jelitach, w tym stany przed nowotworowe takie jak polipy (powyżej 1 cm) i gruczolaki oraz raka jelita grubego, również we wczesnym stadium. Tumor M2-PK ma wysoką czułość. Pobieranie materiału do badania jest bezbolesne i nieinwazyjne. W przeciwieństwie do testu na krew utajoną wykrywa również niekrwawiące polipy i guzy. Test Tumor M2-PK można przeprowadzić w każdej chwili, gdyż nie wymaga specjalnego przygotowania ani diety. Materiałem pobieranym do badania jest kał. Test wykonywany jest w warunkach laboratoryjnych przez wykwalifikowany personel medyczny.

    Spirogerman (spirogermanium, S 99 A, SPG, Spiro-32) – syntetyczny, organiczny związek germanu hamujący syntezę DNA, RNA i białek, mający więc potencjalne działanie przeciwnowotworowe. Zakończone zostały badania kliniczne II fazy dotyczące zastosowania związku w chemioterapii nowotworów narządów płciowych kobiet, glejaków, zaawansowanego raka gruczołowego sutka, raka płuc innego niż drobnokomórkowy, przerzutów raka płuc, przerzutów czerniaka złośliwego, zaawansowanego raka nerkowokomórkowego, przerzutowych nowotworów przewodu pokarmowego, chłoniaków i przerzutów albo wznowy raka żołądka. Jak dotąd, nie rozpoczęto żadnego badania klinicznego III fazy. Innymi możliwymi zastosowaniami spirogermanium są leczenie reumatoidalnego zapalenia stawów i choroby Chagasa. Lek wywołuje odwracalne objawy neurotoksyczne i pneumotoksyczne i podawany jest dożylnie. Rak odbytu – nowotwór złośliwy wywodzący się z odbytu, najczęściej typu raka płaskonabłonkowego. Jest jednostką o odmiennym przebiegu i leczeniu niż rak jelita grubego.

    Szczepionka przeciw wirusowi brodawczaka ludzkiego – jest to szczepionka przeciwko wirusom HPV 16 i 18 (szczepionka dwuwalentna i czterowalentna), czyli najbardziej onkogennymi typami wirusa, odpowiedzialnymi za zwiększone prawdopodobieństwo zachorowania na raka szyjki macicy i raka prącia, oraz przeciwko wirusowom HPV 6 i 11 (tylko szczepionka czterowalentna), odpowiedzialnymi za powstawanie kłykcin kończystych.. Pancolitis jest to bardzo poważna postać wrzodziejącego zapalenia jelita grubego w której choroba zajmuje całe jelito grube. Zastawka krętniczo-kątnicza jest otwarta i mogą przez nią przedostawać się mediatory procesu zapalnego z jelita grubego do jelita cienkiego i powodować zmiany w końcowej części jelita krętego (dzieje się tak u 15-20% chorych u których stwierdza się pancolitis).

    Dodano: 08.06.2011. 00:33  


    Najnowsze