• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Eksperci: O połowę mniej zgonów z powodu raka szyjki macicy do 2020 r.

    30.09.2011. 15:19
    opublikowane przez: Redakcja Naukowy.pl

    Do 2020 r. śmiertelność z powodu raka szyjki macicy u kobiet powinno się zmniejszyć w Polsce o połowę. Taki cel postawiła sobie grupa ekspercka Polskiej Koalicji na Rzecz Walki z Rakiem Szyjki Macicy podczas czwartkowego posiedzenia w Warszawie. 


    Podkreślono, że od wiele lat na ten tym nowotworu co roku umiera w naszym kraju prawie 1,8 tys. kobiet. Nie ma zatem szans na zrealizowanie wytycznych Narodowego Programu Zdrowia, który zakładał, że w 2015 r. jedynie 500 kobiet rocznie będzie umierało z tego powodu. Według ekspertów, teraz należy dożąć do tego, by do 2020 r. liczba co roku kobiet umierających raka szyjki macicy zmniejszyła się do 900.

    Koalicja zamierza ten cel osiągnąć poprzez upowszechnienie profilaktyki, w tym przede wszystkim badań cytologicznych oraz szczepień chroniących przed zakażeniem wirusem brodawczaka (HPV), związanego z rozwojem raka szyjki macicy.

    Według prof. Przemysława Oszukowskiego z Instytutu Matki Polki w Łodzi, kluczowe znaczenie będzie miało objęcie większej grupy kobiet bezpłatnymi badaniami cytologicznymi, na które zapraszane są kobiety w wieku 25-59 lat.

    Przedstawiono dane ministerstwa zdrowia, z których wynika, że w 2010 r. przeprowadzono ponad 765 tys. takich badań, na co przeznaczono 40,1 mln zł. W 2006 r., gdy ruszył Narodowy Program Zwalczania Chorób Nowotworowych, wykonano 414 tys. cytologii kosztem 30 mln zł.

    "Główny kłopot wciąż polega na tym, że zbyt mało wykonujemy badań cytologicznych, gdyż zgłasza się na nie jedynie 27 proc. kobiet w wieku 25-59 lat" - podkreślił prof. Oszukowski. Zaledwie 5 proc. z nich poddaje się im w odpowiedzi na imienne zaproszenie (przysyłane na adres zamieszkania).

    Pozostałe kobiety, które się zgłaszają na badania, na ogół przekonują do nich ginekolodzy. Prawie co trzeci z nich mówi swym pacjentkom o konieczności regularnego wykonania cytologii. "To też za mało, znacznie więcej ginekologów powinno namawiać kobiety do badań" - powiedzieli podczas dyskusji specjaliści.

    Podkreślono, że badaniami cytologicznymi powinno być objętych co najmniej 75 proc. kobiet w wieku 25-59 lat, by wyraźnie zmniejszyć liczbę zgonów z powodu raka szyjki macicy. W Wielkiej Brytania na badania cytologiczne zgłasza się 85 proc. kobiet w tym wieku.

    Eksperci podejrzewają, że wszystkich kobiet wykonujących cytologie może być jednak znacznie większa, gdyż oficjalne dane nie uwzględniają badań wykonywanych prywatnie. "A może być nimi objęta nawet połowa kobiet" - powiedział Grzegorz Zagórski, koordynator grupy ekspertów Koalicji.

    Prof. Oszukowski zwrócił uwagę, że trzeba poprawić jakość wykonywanych badań cytologicznych. Dodał, że aż 30 proc. z nich nie jest w pełni wiarygodnych, najczęściej z powodu błędów popełnianych podczas pobieraniu wymazu do badania (materiał komórkowy zgromadzony w szyjce powinien być zbierany szczoteczką, a następnie umieszczany na szkiełku mikroskopowym - PAP).

    Za niewystarczające uznano też szczepienia przeciwko wirusowi HPV, zalecane u dziewcząt w wieku 11-12 lat. Podkreślono, że w 20 krajach Unii Europejskiej są one wykonywane powszechnie, tymczasem w Polsce są finansowane jedynie przez około 150 samorządów. W efekcie objętą jest nimi jedynie 30 tys. dziewcząt, co stanowi zaledwie 5 proc. populacji w tym wieku.

    Według dra Waldemara Wierzby, red. naczelnego pisma "Świat Lekarza", szczepieniami powinno być objętych 80 proc. dziewcząt wieku 11-12 lat. Dodał, że dla większości osób są one zbyt drogie. Za trzy dawki, jakie trzeba podać by uzyskać odporność, prywatnie trzeba zapłacić około 1500 zł. Samorządy, dokonując większych zakupów, są w stanie wynegocjować z firmami farmaceutycznymi nawet trzykrotnie mniejszą cenę.

    PAP - Nauka w Polsce, Zbigniew Wojtasiński 

    zbw/ tot/bsz



    Czy wiesz ĹĽe...? (beta)
    Rak szyjki macicy (łac. carcinoma cervicis uteri, ang. cervical cancer) – pierwotny nowotwór złośliwy szyjki macicy. Inwazyjnego raka szyjki macicy poprzedza stan zwany wewnątrznabłonkową neoplazją szyjki macicy (ang. cervical intraepithelial neoplasia, CIN, dawniej określany jako dysplazja szyjki macicy albo rak przedinwazyjny). CIN może ulegać progresji do raka inwazyjnego, sama nie stanowiąc zagrożenia dla zdrowia kobiety; stąd tak istotne jest wczesne wykrycie tych zmian w badaniu cytologicznym rozmazu z pochwowej części szyjki macicy. Zakażenie ludzkim wirusem brodawczaka (HPV) jest koniecznie do rozwinięcia się raka szyjki macicy prawie we wszystkich przypadkach. Dwa typy wirusa: 16 i 18 są odpowiedzialne za około 70% przypadków raka szyjki macicy. Szczepionka przeciw wirusowi brodawczaka ludzkiego – jest to szczepionka przeciwko wirusom HPV 16 i 18 (szczepionka dwuwalentna i czterowalentna), czyli najbardziej onkogennymi typami wirusa, odpowiedzialnymi za zwiększone prawdopodobieństwo zachorowania na raka szyjki macicy i raka prącia, oraz przeciwko wirusowom HPV 6 i 11 (tylko szczepionka czterowalentna), odpowiedzialnymi za powstawanie kłykcin kończystych.. Konizacja szyjki macicy – metoda diagnostyczna lub diagnostyczno-lecznicza wycięcia stożka tkanki z części pochwowej szyjki macicy. Rutynowo wykonuje się po niej wyłyżeczkowanie kanału szyjki. Wskazaniem do konizacji jest nieprawidłowy obraz cytologiczny, nieprawidłowy obraz histologiczny pobranego wcześniej bioptatu części pochwowej szyjki lub nieprawidłowy wynik kolposkopii.

    Czop Kristellera - czop śluzowy znajdujący się w kanale szyjki macicy w czasie ciąży. Jest to wyjątkowo gęsty i lepki śluz gestagenny (odpowiedzialne jest za to wysokie stężenie progesteronu), dlatego też stanowi on mechaniczną barierę chroniącą wnętrze macicy i rozwijający się płód przed infekcjami. Wydalenie czopa śluzowego stanowi jeden ze zwiastunów porodu Skala Bishopa określa dojrzałość szyjki macicy do porodu naturalnego. Ocenia: położenie szyjki, konsystencję, ułożenie części przodującej płodu, rozluźnienie, rozwarcie.

    Perimetrium (zwane również omaciczem) – błona surowicza zbudowana z nabłonka jednowarstwowego płaskiego (mesothelium). Jest to część otrzewnej, która pokrywa powierzchnię tylną odcinka nadpochwowego szyjki, cieśń, trzon, dno macicy oraz następnie powierzchnię przednią trzonu, skąd nie dochodząc do szyjki macicy na wysokości cieśni przerzuca się na pęcherz moczowy. Perimetrium leży na cienkiej warstwie tkanki łącznej włóknistej, przechodzącej z jednej strony w tkankę luźną więzadła szerokiego macicy, z drugiej łączącej się z błoną mięśniową macicy. Wirus brodawczaka ludzkiego (HPV, Human Papilloma Virus) – wirus z rodziny papillomawirusów. Istnieje około 100 typów tego wirusa, z których część może być przyczyną łagodnych zmian w postaci brodawek na skórze, część powstawania łagodnych zmian w postaci kłykcin kończystych, a część nowotworów złośliwych jak rak szyjki macicy i rak prącia.

    System Bethesda (ang. The Bethesda System, TBS) – klasyfikacja obrazów cytologicznych uzyskanych rozmazów z pochwowej części szyjki macicy. Klasyfikację zaproponowano w 1988 roku, następnie modyfikowano w 1991 i 2001 roku. Łyżeczkowanie (wyłyżeczkowanie, frakcjonowane skrobanie lub abrazja) ścian kanału szyjki macicy i jamy macicy, pot. skrobanka (łac. abrasio endocervix et uteri, excochleatio) – operacja polegająca na rozszerzeniu szyjki macicy i usunięciu zawartości macicy. Wymaga wykonania znieczulenia ogólnego. Wykonywana w celach terapeutycznych i diagnostycznych, rzadko jako metoda aborcji w pierwszym trymestrze ciąży. Powikłaniem zabiegu może być zespół Ashermana (powstanie zrostów w obrębie macicy); ryzyko wynosi 30,9% po wykonaniu łyżeczkowania w przypadku poronienia, a 25% po wykonaniu łyżeczkowania 1–4 tygodnie po porodzie. Regeneracja endometrium po łyżeczkowaniu może trwać do 5 dni.

    Rak płuca (inaczej rak oskrzela) – najczęstszy nowotwór złośliwy, na który umiera rocznie na całym świecie 1,3 mln osób. Jest jednym z najgorzej rokujących nowotworów. Stanowi najczęstszą przyczynę zgonów z powodu raka u mężczyzn i jest na 2. miejscu pod tym względem u kobiet. Obecny stan wiedzy wskazuje na to, że największy wpływ na ryzyko zachorowania na raka płuca ma długoterminowe narażenie na wdychane karcynogeny, a zwłaszcza dym tytoniowy. Wydaje się, że w rzadkich przypadkach zachorowań na raka płuca u osób, które nigdy nie paliły do zachorowania dochodzi najczęściej przez połączenie czynników genetycznych oraz ekspozycji na bierne palenie. Poza tym radon oraz zanieczyszczenie powietrza, także mają wpływ na powstawanie raka płuca.

    Dodano: 30.09.2011. 15:19  


    Najnowsze