• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Hematolodzy: Polacy zaniedbują badanie krwi

    06.10.2010. 12:20
    opublikowane przez: Redakcja Naukowy.pl

    Rocznie odnotowuje się w Polsce do 400 nowych przypadków przewlekłej białaczki szpikowej. Szansą na wczesne wykrycie jest regularne badanie krwi, ale Polacy zaniedbują badania - mówili hematolodzy w Warszawie na konferencji "Diagnoza: białaczka..."

    Krajowy konsultant ds. hematologii prof. Wiesław Jędrzejczak poinformował, że w krajach, w których obywatele badają krew regularnie, 40 proc. przypadków przewlekłej białaczki szpikowej jest wykrywanych zanim wystąpią jej objawy. "U nas są to znikome przypadki" - podkreślił.

    Dodał, że w przypadku tej choroby nawet kilka miesięcy od zachorowania można być jej nieświadomym. "Na przewlekłą białaczkę limfocytową można być chorym i nie wiedzieć o tym nawet kilka lat" - mówił.

    Profesor zwrócił uwagę, że przewlekła białaczka szpikowa ma też fazę ostrą. "Jeżeli nie rozpozna się choroby do jej przejścia w fazę ostrą, szanse chorego stają się dramatycznie mniejsze" - zaznaczył.

    Uczestnicy konferencji podkreślali, że od 1996 r. lekarz medycyny pracy nie ma obowiązku zlecania badania morfologii krwi pacjentowi. Dyrektor Departamentu Polityki Zdrowotnej w Ministerstwie Zdrowia Anna Kamińska pytana o to, czy MZ przywróci ten obowiązek, wyjaśniła, że rozporządzenie w tej sprawie w dalszym ciągu umożliwia lekarzowi zlecenie badania krwi pacjentowi. Dodała jednak, że "z całą pewnością w ministerstwie będą trwały analizy dotyczące tego, czy badania morfologiczne powinny być obowiązkowe".

    Specjalista ds. hematologii prof. Andrzej Hellman poinformował, że na przewlekłą białaczkę szpikową rocznie zapada w Polsce od 350 do 400 osób, co stanowi 30 proc. wszystkich zachorowań na białaczkę. Zachęcając do badania krwi podkreślił, że jest ono bardzo proste i kosztuje ok. 10 złotych. Zaznaczył, że dzięki niemu można zdiagnozować bardzo wiele chorób, nie tylko białaczkę.

    Prof. Jędrzejczak w rozmowie z PAP powiedział, że obecnie na świecie jest ok. 14 mln zarejestrowanych dawców szpiku, natomiast w Polsce jest ich ok. 100 tys., co zabezpiecza potrzeby ok. 25 proc. chorych w kraju. 75 proc. chorych musi więc korzystać z rejestru światowego. Zaznaczył, że dużo łatwiej jest znaleźć dawców szpiku wśród osób z podobnej strefy geograficznej, co chory na białaczkę. "To pokazuje, jaki jest sens rozwoju polskich rejestrów" - podkreślił.

    Zauważył też, że problemu dawców nie da się rozwiązać do końca ze względu na biologię. "Różnorodność cech w oparciu, o które wybiera się dawców i biorców przeszczepu szpiku wynosi pięć miliardów możliwości" - wyjaśnił. "Trzeba więc zdawać sobie sprawę, że nigdy polscy dawcy nie zabezpieczą potrzeb 100 proc. polskich chorych. Nigdy nie będzie też tak, że potrzeby wszystkich chorych będą zaspokojone" - dodał.

    Prof. Jędrzejczak podkreślił, że przeszczepiając szpik, można wyleczyć chorego, jednak ryzyko śmierci w czasie zabiegu wynosi ok. 10 proc. Natomiast metodą farmakologiczną nie można całkowicie wyleczyć pacjenta, ale jej zastosowanie pozwala mu na wieloletnie życie z chorobą - powiedział.

    W konferencji, oprócz specjalistów, przedstawicieli stowarzyszeń i fundacji, uczestniczyły także osoby, które zmagają się z chorobą swoją lub kogoś bliskiego, m.in. Dorota Rabczewska - Doda. U jej partnera życiowego, lidera grupy "Behemoth" Adama "Nergala" Darskiego kilka miesięcy temu zdiagnozowano białaczkę.

    PAP - Nauka w Polsce


    kno/ pz/ mhr/bsz

    Czy wiesz ĹĽe...? (beta)
    Szkoła Życia z Przewlekłą Białaczką Szpikową (Szkoła Życia z PBSz) - ogólnopolski program mający na celu pomoc pacjentom chorym na przewlekłą białaczkę szpikową w procesie leczenia oraz zapewnienie im wsparcia psychicznego. Białaczka włochatokomórkowa – rzadka postać nowotworu hematologicznego, charakteryzująca się akumulacją nieprawidłowych limfocytów B. Zazwyczaj jest klasyfikowana jako podtyp przewlekłej białaczki limfatycznej. Pierwszy człon nazwy wywodzi się od białawego koloru próbki krwi chorego na ostrą białaczkę. Drugi człon nazwy jest związany z tym, iż z powodu części wystających promieniście z powierzchni nieprawidłowe limfocyty B wyglądają "włochato" pod mikroskopem, natomiast infiltracja szpiku kostnego i śledziony ma charakter rozproszony. Ostra białaczka promielocytowa – podtyp ostrej białaczki szpikowej (AML); nowotwór złośliwy krwi i szpiku kostnego. Nazywana także ostrą białaczką progranulocytową; APL; AML z t(15;17)(q22,q12), PML-RARA i odmiany; FAB podtyp M3 i wariant M3. Cechuje się wysokim stopniem wyleczalności.

    Białaczka (łac. leucaemia) – nazwa grupy chorób nowotworowych układu krwiotwórczego. Nazwa historycznie wywodzi się od białawego koloru próbki krwi chorego na ostrą białaczkę. Białaczka charakteryzuje się ilościowymi i jakościowymi zmianami leukocytów we krwi, szpiku i narządach wewnętrznych (śledzionie, węzłach chłonnych). Występuje częściej u mężczyzn niż u kobiet w proporcji 3:2. Wczesnodziecięca białaczka nielimfocytowa, wczesnodziecięca białaczka mielomonocytowa (ang. juvenile myelomonocytic leukemia, JMML, juvenile chronic myeloid leukemia, JCML, chronic myelomonocytic leukemia of infancy, infantile monosomy 7 syndrome) – typ przewlekłej białaczki szpikowej, występujący głównie u dzieci poniżej 4. roku życia. Średnia wieku rozpoznania to 2 lata. U około 15-20% dzieci z JMML stwierdza się Nerwiakowłókniakowatość typu 1. Leczeniem z wyboru jest przeszczepienie szpiku. Osobnym zjawiskiem są zmiany imitujące JMML, które często towarzyszą zespołowi Noonan. W przeciwieństwie do JMML nie mają charakteru rozrostu klonalnego i ulegają samoistnej remisji, nie wymagają zatem leczenia.

    Ostra erytroleukemia jest rzadkim typem ostrej białaczki szpikowej, w której dochodzi do mieloproliferacji erytroblastów. Białaczka szpikowa (łac. myelosis leukaemica; ang. myeloid leukemia) - rodzaj białaczki wywodzącej się ze szpiku kostnego.

    Białaczka kotów to choroba zakaźna, wywoływana przez retrowirus FeLV (ang. feline leukemia virus), charakteryzująca się przewlekłym przebiegiem. Występuje u kotów domowych na całym świecie. Pierwsze doniesienia o tej chorobie pojawiły się w latach 60. XX wieku. Białaczka uznawana jest za jedną z ważniejszych przyczyn zachorowań i śmierci młodych kotów. Przyjmuje się, że w Polsce 12 - 14% kotów jest zakażonych FeLV. Choroba ta jest specyficzna dla kota domowego, a więc nie przenosi się na inne gatunki zwierząt, nie jest groźna dla człowieka. Nilotynib – organiczny związek chemiczny będący inhibitorem aktywności kinazy białkowej. Wskazany w leczeniu przewlekłej białaczki szpikowej u dorosłych pacjentów, u których występuje chromosom Philadelphia.

    Choroba resztkowa (ang. Minimal Residual Disease (MRD)) - obecność małej liczby przetrwałych w organizmie (w trakcie leczenia lub w remisji) komórek nowotworowych, w ilościach nie wykrywanych standardowo stosowanymi metodami diagnostycznymi jak np. morfologia krwi i badanie szpiku. Ilość komórek nowotworowych w tej chorobie nie jest wystarczająca do wywołania objawów klinicznych, ale jest główną przyczyną nawrotu raka i białaczki.

    Anagrelid – organiczny związek chemiczny, lek cytostatyczny, stosowany w leczeniu nadpłytkowości samoistnej. Próbowano również stosować anagrelid w leczeniu przewlekłej białaczki szpikowej. Anagrelid zsyntetyzowano pierwotnie jako lek antyagregacyjny. Jego zdolność do zmniejszania poziomu płytek krwi wykryto zupełnie przypadkowo, pod koniec lat 80. w trakcie prowadzenia badań nad jego skutecznością w hamowaniu agregacji trombocytów. Od 1997 roku anagrelid zarejestrowany jest w USA jako lek przeznaczony do leczenia nadpłytkowości samoistnej.

    Enzootyczna białaczka bydła jest wirusową chorobą zakaźną bydła o przebiegu przewlekłym; istotą tej choroby jest złośliwy rozplem komórek układu limfatycznego w miejscu ich powstawania i w innych narządach. Rozplemowi bardzo często towarzyszy najpierw białaczkowy obraz krwi, a następnie guzy lub rozlane nacieki białaczkowe w różnych narządach. Przewlekła białaczka szpikowa (łac. myelosis leukaemica chronica, ang. chronic myeloid leukemia, CML) jest zespołem mieloproliferacyjnym polegającym na rozroście klonalnym przekształconej nowotworowo komórki macierzystej szpiku kostnego.

    Fundacja Przeciwko Leukemii powstała w maju 2000 roku organizacja non-profit zajmująca się pozyskiwaniem potencjalnych dawców szpiku, propagowaniem wiedzy na temat nowotworów układu krwiotwórczego oraz opieką nad ludźmi chorymi na "białaczki" oraz ich rodzinami. Przewlekła białaczka eozynofilowa (ang. chronic eosinophilic leukemia, CEL) – choroba mieloproliferacyjna, która ma wiele cech wspólnych z zespołem hipereozynofilowym.

    Przewlekłe białaczki limfatyczne (łac. lymphadenosis leucaemica chronica, ang. chronic lymphocytic leukemia lub chronic lymphoid leukemia), określana także skrótem LLC i CLL (częściej) - grupa chorób hematologicznych należących do klonalnych chorób limfoproliferacyjnych. Występują głównie u osób starszych po 60 roku życia. Częściej u mężczyzn niż u kobiet. Mają łagodniejszy przebieg niż reszta odmian białaczek i przy dobrej odpowiedzi na leczenia rokują kilkunastoletnie przeżycie.

    Dodano: 06.10.2010. 12:20  


    Najnowsze