• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Im więcej słońca, tym sprawniejszy układ odpornościowy

    09.03.2010. 18:12
    opublikowane przez: Maksymilian Gajda

    Niczym szaniec osłaniający organizm przed infekcją, komórki T (grasicozależne) pomagają nam w zachowaniu zdrowia, wynajdując i niszcząc ślady obcych patogenów. Niemniej wyniki badań przeprowadzonych w Danii pokazują, że komórki T potrzebują zdrowych dawek witaminy D we krwi, aby móc podejmować działania i odpowiednio wykonywać swoją rolę. To ostatnie przełomowe osiągnięcie, którego szczegóły opublikowane zostały w czasopiśmie Nature Immunology, może pomóc lekarzom w zwalczaniu reakcji autoimmunologicznych, a nawet przeciwdziałać odrzuceniu przeszczepionego organu.

    Komórki T to rodzaj białych krwinek, które pełnią kluczową rolę w układzie odpornościowym. Aby wyszukać rozmaite infekcje w organizmie, zareagować na nie i zwalczyć je, komórki T muszą przeistoczyć się z uśpionych, łagodnych komórek w aktywne, zdolne do niszczenia często groźnych bakterii i wirusów.

    Naukowcy z Uniwersytetu Kopenhaskiego w Danii odkryli teraz, że decydujące znaczenie dla funkcjonowania komórki T ma witamina D. Naukowcy twierdzą, że w przypadku niewystarczających zasobów tej witaminy we krwi komórki pozostają uśpione, a przez to niezdolne do "aktywowania się" w celu zwalczania obcych patogenów.

    "Kiedy komórka T zetknie się z obcym patogenem, wystawia swoje urządzenie sygnalizacyjne czy też 'antenę' będące receptorem witaminy D, za pomocą którego poszukuje tejże witaminy" - mówi profesor uniwersytecki, Carsten Geisler. "To oznacza, że komórka T musi mieć witaminę D, bo w przeciwnym razie jej aktywacja ustanie. Jeżeli komórki T nie znajdą wystarczającej ilości witaminy D we krwi, wówczas nawet nie zaczną się mobilizować."

    Światło słoneczne jest naturalnym (i najbardziej oczywistym) źródłem witaminy D, wytwarzanej często jako naturalny produkt uboczny oddziaływania promieni słonecznych na skórę. Bardzo niewiele produktów żywnościowych zawiera duże ilości tej witaminy. Pośród najlepszych źródeł wymienić należy ryby z dużą zawartością tłuszczu, takie jak łosoś, tuńczyk czy makrela, a mniejsze ilości witaminy D można znaleźć w serze, mleku i żółtku jaja. Wprawdzie eksperci zalecają dawkę dzienną od 25 do 50 mikrogramów witaminy D, ale nie przeprowadzono jeszcze rozstrzygających badań w celu określenia optymalnej ilości.

    Naukowcy prześledzili biochemiczną sekwencję powiązaną z przejściem komórki T ze stanu nieaktywnego do postaci aktywnej. Możliwość śledzenia sekwencji oznaczała możliwość interweniowania w wielu punktach, aby modulować reakcję odpornościową. Kluczowym odkryciem jest fakt, że nieaktywne komórki T nie posiadają receptora witaminy D i specyficznej molekuły (PLC-gamma1).

    W opinii profesora Geislera i jego zespołu odkrycie stanowi ogromny przełom. "Naukowcy od dawna wiedzieli, że witamina D ma istotne znaczenie dla wchłaniania wapnia i odgrywa pewną rolę w chorobach takich jak rak czy stwardnienie rozsiane, ale dopiero teraz dowiadujemy się, jak zasadniczą rolę odgrywa w aktywacji układu odpornościowego" - mówi.

    Co więcej ten nowy detal może przyczynić się do regulacji reakcji odpornościowej, która jest istotna nie tylko ze względu na zwalczanie choroby, ale również na radzenie sobie z reakcjami autoimmunologicznymi organizmu i odrzucaniem organów (po transplantacji komórki T mogą przypuścić atak na organ dawcy rozpoznany jako obcy najeźdźca).

    Profesor Geisler dodaje, że wyniki badań mogą nawet przyczynić się do zwalczania chorób zakaźnych i globalnych epidemii. "[Odkrycia] będą szczególnie przydatne przy opracowywaniu nowych szczepionek, których działanie opiera się właśnie na wyszkoleniu reakcji naszego układu odpornościowego, jak i na powstrzymaniu naturalnych reakcji obronnych organizmu, kiedy ma to znaczenie, tak jak w przypadku transplantacji organu czy choroby autoimmunologicznej."

    Za: CORDIS

    Czy wiesz ĹĽe...? (beta)
    Neutrofile, granulocyty obojętnochłonne – komórki układu odpornościowego należące do granulocytów. Pełnią zasadniczą rolę w odpowiedzi odpornościowej przeciwko bakteriom, ale nie pozostają obojętne również względem innych patogenów. Ich znaczenie wynika głównie z faktu szybkiego reagowania na obce organizmowi substancje. Jest ono możliwe dzięki obecności odpowiednich receptorów na powierzchni komórki z jednej strony, z drugiej zaś dzięki możliwości wytwarzania wolnych rodników oraz użycia całej gamy białek o właściwościach bakteriobójczych i bakteriostatycznych. Witaminy K - grupa związków chemicznych, będących pochodnymi 2-metylo-1,4-naftochinonu. Organizm człowieka potrzebuje około 2 mg witaminy K na dobę. W organizmie podlega ona procesowi regeneracji w wątrobie w cyklu witaminy K. Może być również produkowana przez bakterie znajdujące się w jelicie grubym. Interleukina-22 (IL-22) – cytokina prozapalna o dużym podobieństwie do IL-10, produkowana przez limfocyty T1, komórki NK i komórki tuczne. Bierze udział w odpowiedzi na infekcje, indukuje białka ostrej fazy. Działa nie na komórki układu odpornościowego, ale jest zaangażowana w niespecyficzną odporność tkanek.


    Komórki NK (ang. Natural Killer – naturalni zabójcy) – główna grupa komórek układu odpornościowego odpowiedzialna za zjawisko naturalnej cytotoksyczności. Komórki NK zostały odkryte w latach 70. XX w. u osób zdrowych, wśród których nie spodziewano się odpowiedzi przeciwnowotworowej. Okazało się, że taka odpowiedź jednak występuje i jest silniejsza niż u osób chorych. Obok komórek NK za taki efekt odpowiadają hipotetyczne komórki NC. Ze względu na swoje właściwości komórki NK są zaliczane do komórek K. Efekt cytotoksyczny jest widoczny już po 4 godz. od kontaktu z antygenem i standardowo testuje się go na linii białaczkowej K562. Limfocyty – komórki układu odpornościowego należące do agranulocytów z grupy leukocytów, uczestniczące i będące podstawą odpowiedzi odpornościowej swoistej. Są to komórki o średnicy 6-15 μm, posiadające duże jądro i skąpą cytoplazmę. Stężenie limfocytów we krwi obwodowej człowieka wynosi 1,1–3,5 × 10/l, co stanowi 25-35% populacji leukocytów.

    Cykl witaminy K - cykl reakcji zachodzących w wątrobie, który prowadzi do regeneracji zredukowanej witaminy K w organizmie. Komórka kompetentna immunologicznie, komórka immunokompetentna – każda komórka układu odpornościowego, która może swoiście rozpoznawać dany antygen. Określenie to odnosi się zatem do limfocytów, zarówno B, jak i T, z tym jednak zastrzeżeniem, że chodzi wyłącznie o te komórki, które nie są w danej chwili zaangażowane w odpowiedź odpornościową, a więc komórki dziewicze i limfocyty pamięci.

    Białko S – glikoproteina produkowana przy udziale witaminy K przez hepatocyty (główne źródło), komórki śródbłonka, megakariocyty, komórki Leydiga jąder. Komórki plazmatyczne, plazmocyty są komórkami układu immunologicznego, których funkcją jest produkcja i wydzielanie przeciwciał (immunoglobulin).
    Komórki plazmatyczne powstają w wyniku pobudzenia limfocytów B i są jedynymi komórkami zdolnymi do produkcji przeciwciał, dzięki czemu odgrywają poważną rolę w odporności humoralnej i usuwaniu antygenu. Po zakończeniu odpowiedzi odpornościowej komórki te ulegają apoptozie.

    Limfocyty B, inaczej limfocyty szpikozależne (B od łac. Bursa Fabricii - kaletka Fabrycjusza) - komórki układu odpornościowego należące do limfocytów odpowiedzialne za humoralną odpowiedź odpornościową, czyli wytwarzanie przeciwciał. Limfocyty B powstają w szpiku kostnym, a w przebiegu odpowiedzi immunologicznej różnicują się w obwodowych narządach limfatycznych w komórki plazmatyczne i komórki pamięci. Stężenie limfocytów B we krwi obwodowej wynosi 0,06–0,66 x 10/l.

    Dodano: 09.03.2010. 18:12  


    Najnowsze