• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Jaskra - podstępna złodziejka wzroku

    07.03.2013. 16:52
    opublikowane przez: Maksymilian Gajda

    8 milionów ludzi na świecie całkowicie straciło wzrok z powodu późnego wykrycia jaskry. Jak podkreśla Światowa Organizacja Zdrowia (WHO) jaskra jest jedną z głównych przyczyn ślepoty. Badanie dna oka, ocena pola widzenia oraz pomiar ciśnienia wewnątrzgałkowego to proste badanie, które mogą uratować nasz wzrok. W tym roku od 10 do 16 marca na całym świecie obchodzony będzie Międzynarodowy Tydzień Jaskry.

    Według statystyk w Polsce ok. 800 tys. osób choruje na jaskrę, to tyle ile mieszka w aglomeracji Wrocławskiej. Jednak zaledwie 65 tys. chorych jest świadomych choroby i znajduje się pod specjalistyczną opieką lekarską. Jaskra jest schorzeniem oczu, które charakteryzuje się postępującym uszkodzeniem nerwu wzrokowego. Przez wiele lat potrafi się rozwijać bezobjawowo, następnie chory stopniowo traci pole widzenia. Wczesne rozpoznanie jaskry jest trudne, ponieważ u większości chorych (ok. 75%) początek choroby jest bezobjawowy, a ubytki w polu widzenia mogą być niezauważalne dla pacjenta.
    Chory zauważa zmiany dopiero po utracie prawie 30% komórek zwojowych. Jaskry nie da się cofnąć ani całkowicie wyleczyć, chorobę można jednak spowolnić, a nawet zatrzymać.

    "Jednym z głównych czynników powodujących uszkodzenie nerwu wzrokowego w jaskrze jest nadmierny wzrost ciśnienia wewnątrz gałki ocznej. Jeśli dojdzie do utraty wzroku " jest ona nieodwracalna. Wczesne wykrycie choroby i podjęcie odpowiedniego leczenia pozwala na zachowanie dobrego widzenia do końca życia" " mówi prof. Marta Misiuk-Hojło, Konsultant Wojewódzki w dziedzinie Okulistyki dla województwa dolnośląskiego, Przewodnicząca Sekcji Jaskry Polskiego Towarzystwa Okulistycznego.

    Jaskra częściej dotyka osoby po 40. roku życia. Mogą się również zdarzyć zachorowania wśród dzieci i młodzieży. Do grupy ryzyka należą osoby, u których w rodzinie występowały przypadki jaskry, również osoby z niskim ciśnieniem tętniczym, cierpiące na krótkowzroczność oraz zaburzenia krążenia obwodowego (z tendencją do marznięcia stóp i dłoni).

    "Warto podkreślić, że nieleczona jaskra zawsze prowadzi do ślepoty. Nawet co piąty niewidomy, to osoba, która odpowiednio wcześnie nie podjęła leczenia. Metodą leczenia jaskry jest farmakoterapia, następnie leczenie laserowe lub chirurgiczne. W Polsce dostępne są skuteczne leki, w wielu placówkach mamy również nowoczesny sprzęt diagnostyczny. Podczas rutynowej wizyty u lekarza np. przy doborze okularów, warto poprosić lekarza o pełne badania okulistyczne pozwalające wykluczyć jaskrę" " dodaje prof. Marta Misiuk-Hojło, Konsultant Wojewódzki w dziedzinie Okulistyki dla województwa dolnośląskiego, Przewodnicząca Sekcji Jaskry Polskiego Towarzystwa Okulistycznego.

    Jaskra jest chorobą przewlekłą, której na obecnym poziomie wiedzy medycznej nie jesteśmy w stanie wyleczyć, a jedynie dążymy do zminimalizowania uszkodzeń narządu wzroku, które mogą powstać w jej wyniku. Polskie Towarzystwo Okulistyczne podkreśla, iż po 35. roku życia raz w roku powinniśmy zgłaszać się na kontrolne badania okulistyczne (badanie dna oka, ocena pola widzenia, pomiar ciśnienia wewnątrzgałkowego).

    Światowa Organizacja Zdrowia (WHO) uznała jaskrę za chorobę cywilizacyjną. Na całym świecie na jaskrę choruje ok. 70 milionów osób, dlatego też choroba ta została uznana za problem ogólnoświatowy. Międzynarodowy Tydzień Jaskry to wspólna inicjatywa Światowego Towarzystwa Jaskrowego oraz Światowego Stowarzyszenia Chorych na Jaskrę. W Polsce patronat nad tym wydarzeniem objęła Sekcja Jaskry Polskiego Towarzystwa Okulistycznego.

    Czy wiesz ĹĽe...? (beta)
    Jaskra (łac. glaucoma) – choroba oczu prowadząca do postępującego i nieodwracalnego uszkodzenia nerwu wzrokowego i komórek zwojowych siatkówki i co za tym idzie pogorszenia lub utraty wzroku. Głównym czynnikiem powodującym uszkodzenie nerwu wzrokowego w jaskrze jest nadmierny wzrost ciśnienia wewnątrz gałki ocznej. Leczenie jaskry polega na zmniejszaniu ciśnienia śródgałkowego poprzez stosowanie leków ułatwiających odpływ cieczy wodnistej z gałki ocznej i/lub zmniejszenie jej produkcji. Stosuje się głównie leki w postaci kropli do oczu, czasem podaje się leki doustne. Jaskrę można leczyć także operacyjnie. Leki przeciwjaskrowe to leki stosowane w leczeniu jaskry. Celem ich działania jest obniżenie ciśnienia śródgałkowego czyli przeciwdziałanie głównej przyczynie powstawania choroby. Ciśnienie to jest powodowane przez nadmierne wydzielanie, lub niewystarczający odpływ cieczy wodnistej oka. Leki te spowalniają i hamują postępowanie choroby, jednak nie mogą cofnąć zniszczenia komórek siatkówki i nerwu wzrokowego, jeśli takie zniszczenia już nastąpiły. Gonioskopia – badanie diagnostyczne kąta przesączania gałki ocznej. Ocena kąta przesączania jest szczególnie istotna w diagnostyce jaskry. Gonioskopia pozwala odróżnić jaskrę z otwartym kątem przesączania od jaskry z zamkniętym kątem przesączania.

    Woloocze (łac. buphthalmos) – powiększenie wymiarów gałki ocznej, spowodowane zwiększeniem ciśnienia wewnątrzgałkowego. Do woloocza dochodzi w przebiegu jaskry, szczególnie dobrze widoczne jest w jaskrze jednostronnej. Trabekulektomia – jest to okulistyczny zabieg operacyjny polegający na udrożnieniu kąta przesączania poprzez wytworzenie przetoki przez którą ciecz wodnista może wydostawać się z komory przedniej oka. Celem zabiegu jest obniżenie ciśnienia śródgałkowego i stosowany jest w leczeniu jaskry.

    Linie Haaba – faliste, horyzontalnie przebiegające pęknięcia błony Descemeta. Są spowodowane gwałtownym napływem cieczy wodnistej do zrębu rogówki i są objawem jaskry. Zespół eksfoliacji (ang. exfoliation syndrome, XFS) – choroba związana z wiekiem, w której dochodzi do powstawania i gromadzenia się w różnych tkankach narządu wzroku patologicznego, włókienkowego materiału. Objawy oczne zespołu dotyczą zarówno przedniego segmentu oka jak i spojówek i struktur oczodołu. Uważa się, że XFS jest najczęstszą z uchwytnych przyczyn jaskry. Wykazano związek XFS z zaćmą. Sugerowano, że XFS jest schorzeniem układowym, związanym z większą zachorowalnością na TIA, udary mózgu, nadciśnienie układowe i chorobę niedokrwienną serca.

    Acetazolamid – organiczny związek chemiczny, lek należący do grupy sulfonamidowych inhibitorów anhydrazy węglanowej. Do leczenia wprowadzony został w 1953 roku. Jest słabym diuretykiem; jego działanie ustępuje po 3 dniach stosowania. Acetazolamid jest prekursorem sulfonamidowych leków moczopędnych, stosowanym obecnie głównie w leczeniu jaskry. Zwichnięcie soczewki – zerwanie obwódki rzęskowej, na której podwieszona jest soczewka, najczęściej w wyniku urazu. Czasami zwichnięta soczewka może dostać się do ciała szklistego i być przyczyną wtórnej jaskry. Zwichnięcie soczewki może wystąpić w:

    Goniotomia - to okulistyczny zabieg operacyjny stosowany w leczeniu jaskry wrodzonej polegający na przecięciu kąta przesączania celem jego udrożnienia.

    Irydektomia - jest to okulistyczny zabieg operacyjny polegający na udrożnieniu kąta przesączania poprzez przypodstawne wycięcie tęczówki oka, stosowany w leczeniu jaskry o zamkniętym kącie przesączania.

    Metypranolol (ang. Metipranolol) – lek nieselektywnie blokujący receptory β1 i β2-adenergiczne. Stosowany w leczeniu jaskry, ponieważ obniża on ciśnienie śródgałkowe oka. Pod względem właściwości farmakologicznych podobny do tymololu. Działa szybko, 15-20 minut po podaniu. Maksimum działania następuje po około dwóch godzinach, utrzymuje się przez 24 godziny. Karteolol (ang. Carteolol) – lek beta-adrenolityczny, obniżający ciśnienie śródgałkowe. Stosowany miejscowo w okulistyce w leczeniu jaskry. Po podaniu miejscowo szybko, po około 30 minutach, zaczyna swoje działanie. Karteolol praktycznie nie wchłania się do krwiobiegu.

    Cyklokriopexio - to okulistyczny zabieg operacyjny polegający na działaniu zimnem na ciało rzęskowe w celu anemizacji jego naczyń krwionośnych celem zmniejszenia produkcji cieczy wodnej. Jest stosowany w leczeniu jaskry. Mark Joseph Schoenberg (ur. 23 grudnia 1874 w Piteşti, zm. 15 lutego 1945 w Nowym Jorku) – rumuńsko-amerykański lekarz okulista żydowskiego pochodzenia. Jako pierwszy przeprowadzał w Stanach Zjednoczonych operacje naprawcze odwarstwienia siatkówki. Autor 46 prac naukowych, dotyczących głównie patogenezy, diagnostyki i leczenia jaskry. Współzałożyciel New York Society for Clinical Ophthalmology.

    Cyklodiatermia - to okulistyczny zabieg operacyjny polegający na działaniu prądem na ciało rzęskowe w celu anemizacji jego naczyń krwionośnych celem zmniejszenia produkcji cieczy wodnej. Jest stosowany w leczeniu jaskry. Tymolol – wielofunkcyjny organiczny związek chemiczny stosowany jako nieselektywny lek blokujący receptory β1- i β2-adrenergiczne. Wykorzystywany w leczeniu jaskry, ponieważ obniża ciśnienie śródgałkowe oka. Zmniejsza pojemność minutową serca, zmniejsza aktywność reninową osocza oraz hamuje uwalnianie noradrenaliny.

    Mebeweryna (mebeverini hydrochloridum) – spazmolityk muskulotropowy, który działa bezpośrednio rozkurczowo na mięśnie gładkie przewodu pokarmowego. Usuwa skurcz bez zaburzania prawidłowej motoryki jelit. Mebeweryna może być stosowana u chorych na jaskrę i przerost prostaty. Nie powoduje podwójnego widzenia i uczucia suchości w ustach.

    Dodano: 07.03.2013. 16:52  


    Najnowsze