• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Katowice wśród światowych ośrodków leczenia stwardnienia rozsianego

    23.03.2010. 12:37
    opublikowane przez: Piotr aewski-Banaszak

    Katowice są jednym z dziewięciu ośrodków na świecie, gdzie stosowana jest eksperymentalna metoda walki z objawami stwardnienia rozsianego. Na zabiegi udrożnienia lub poszerzenia żył do katowickiej kliniki przyjeżdżają pacjenci z całego świata.

    Przed kilkoma dniami kanadyjskie media poinformowały, że na operację do Katowic przyjeżdżają 47-letni pisarz z Winnipeg Duncan Thornton i jego starszy o dwa lata brat Evan, pracujący w Canadian Union of Postal Workers w Ottawie. Ich wyjazd do Polski odbił się szerokim echem w kanadyjskich mediach, wpisując się m.in. w niedawną dyskusję na temat jakości publicznego systemu opieki zdrowotnej w tym kraju.

    Stosowane w Katowicach zabiegi bazują na teorii włoskiego lekarza Paolo Zamboniego, według którego stwardnienie rozsiane jest powiązane z chroniczną niewydolnością żył w okolicach klatki piersiowej i szyi, powodującą niewłaściwy przepływ krwi w mózgu.
    Leczenie przypomina angioplastykę - polega na udrożnieniu lub poszerzeniu żył poprzez wprowadzenie tam stentów. Obserwacje wskazują, że po takich zabiegach pacjenci rzadziej mają nawroty choroby.

    Gdy jesienią ubiegłego roku w katowickiej prywatnej klinice chirurgii naczyniowej i endowaskularnej EuroMedic przeprowadzono pierwsze takie zabiegi, był to trzeci taki ośrodek na świecie, po Włoszech i USA. Dziś takich ośrodków jest dziewięć, w tym dwa w Katowicach - stosowanie metody rozpoczęła też klinika w Ochojcu.

    "Od października ubiegłego roku przeprowadziliśmy już blisko 200 takich zabiegów; miesięcznie jesteśmy w stanie wykonać ok. 80 operacji. Są miesiące, gdy ponad połowę operowanych stanowią pacjenci z zagranicy. Codziennie otrzymujemy średnio ok. 50 nowych zapytań w tej sprawie" - powiedział w poniedziałek PAP szef katowickiej kliniki EuroMedic, dr Tomasz Ludyga.

    Na operacje do Katowic przyjeżdżają m.in. pacjenci z Europy Zachodniej, Kanady, USA oraz krajów Bliskiego Wschodu, głównie Kuwejtu. Byli też pacjenci z Chin i Australii.

    Za zabiegi pacjenci ze wszystkich krajów płacą z własnej kieszeni. Popularność katowickiej kliniki wynika m.in. z tego, że zabiegi w Polsce są znacznie tańsze niż na Zachodzie - kosztują (wraz z diagnostyką i pobytem w Polsce) poniżej 10 tys. USD, podczas gdy w USA nawet dziewięciokrotnie więcej. Polacy płacą mniej. Zabiegi nie są refundowane przez Narodowy Fundusz Zdrowia.

    Jak mówi Ludyga, metoda Zamboniego jest znana i sprawdzona od ok. dwóch lat i takiego okresu dotyczą na razie obserwacje efektów (w większości pozytywnych) jej zastosowania u pacjentów. Katowiccy lekarze przekonują, że dla pełnej oceny skuteczności tej metody trzeba obserwacji u większej liczby pacjentów, w dłuższym czasie. Stąd m.in. potrzeba dokonywania tego typu zabiegów.

    "Metoda z całą pewnością wymaga dalszego doskonalenia i obserwacji wyników. Do każdego przypadku należy podchodzić z dużą ostrożnością, precyzyjnie diagnozować, zwracać uwagę na możliwość ewentualnych powikłań. Nie można również łudzić pacjentów, że ta metoda daje im nowe życie. Niemniej, dotychczasowe obserwacje wskazują, że jest ona dla nich bardzo pomocna" - powiedział Ludyga.

    M.in. dlatego, chcąc powstrzymać postępy swojej choroby, na operację w Polsce zdecydowali się dwaj Kanadyjczycy, którzy mówili o tym w miejscowej telewizji CBC. Bracia, u których choroba przebiega jeszcze stosunkowo łagodnie, wybrali Katowice, ponieważ w Kanadzie zabieg udrożnienia żył nie jest stosowany. Za operację muszą zapłacić sami, bo kosztów nie pokrywa kanadyjski system publicznej opieki zdrowotnej.

    Telewizja CBC przypomniała, że poziom zachorowań na stwardnienie rozsiane w Kanadzie należy do najwyższych - Kanada jest piąta wśród krajów przedstawionych w Atlasie Sclerosis Multiplex z 2008 r.

    Zainteresowanie kanadyjskich mediów wyjazdem braci Thornton do Polski wpisuje się także w niedawną dyskusję na temat jakości publicznego systemu kanadyjskiej opieki zdrowotnej. Debata wywiązała się na przełomie stycznia i lutego tego roku w związku z informacją, że premier prowincji Nowa Funlandia i Labrador, Danny Williams, zdecydował się poddać operacji kardiochirurgicznej w USA, a nie w Kanadzie. Williams jest zamożnym człowiekiem i sam sfinansował zabieg. Sprawa miała polityczny wymiar, bo to właśnie Kanada była często stawiana za wzór w USA podczas debaty o reformie systemu opieki zdrowotnej.

    Kanadyjskie media opisują również sens stosowanej m.in. w Polsce metody. Gazeta "The Ottawa Citizen" przypomniała, że na stwardnienie rozsiane choruje żona twórcy tej metody, prof. Zamboniego. Jego badania wykazały, iż u 90 proc. pacjentów chorych na stwardnienie rozsiane żyły, którymi krew płynie z mózgu, są zablokowane lub źle ukształtowane. Profesor ustalił, że prowadzi to do nagromadzenia się cząstek żelaza w mózgu, a w konsekwencji do problemów neurologicznych.

    Po raz pierwszy kanadyjskie media opisały metodę Zamboniego w ubiegłym roku. MS Society of Canada (stowarzyszenie zajmujące się chorymi na stwardnienie rozsiane) zaproponowało granty dla kanadyjskich badaczy, którzy podejmą się sprawdzenia skuteczności eksperymentalnego leczenia. Na razie jednak pacjentom zalecono cierpliwość i stosowanie dotychczasowych leków.

    Szacuje się, że w Polsce na stwardnienie rozsiane cierpi ok. 40-50 tys. osób. To choroba dorosłych - najczęściej dotyka osoby w wieku 20-40 lat. Polega na zniszczeniu osłonki włókien nerwowych, co prowadzi do zaburzeń przewodzenia impulsów i upośledzenia czynności układu nerwowego. Chorzy mogą mieć problemy z czuciem, koordynacją ruchów, wzrokiem, utrzymaniem równowagi. Dotychczas nie wynaleziono lekarstwa na tę chorobę.

    Źródło:
    PAP - Nauka w Polsce

    Czy wiesz ĹĽe...? (beta)
    Ostre rozsiane zapalenie mózgu i rdzenia (ang. Acute Disseminated Encephalomyelitis ADEM) – autoimmunologiczna demielinizacyjna choroba mózgu bardzo podobna do stwardnienia rozsianego (SM), które zazwyczaj jest chroniczną nawracającą i cofającą się chorobą młodych dorosłych, podczas gdy ADEM jest zazwyczaj jednofazową chorobą dzieci. Nieprawidłowe wyniki badań immunoglobulin w płynie mózgowo-rdzeniowym są znacznie rzadsze w ADEM niż w SM. W ADEM występuje uszkodzenie mózgu, które jest rzadkie w stwardnieniu rozsianym. ADEM zwykle występuje po zakażeniu z gorączką albo szczepieniu. U części chorych z początkowym rozpoznaniem ADEM, diagnozuje się później jednak stwardnienie rozsiane. Śmiertelność wynosi 5% i większość przeżywających posiada co najmniej małą niepełnosprawność. Choroba Schildera (rozlane stwardnienie mózgu, ang. diffuse myelinoclastic sclerosis) – rzadka choroba demielinizacyjna, zazwyczaj traktowana jako wariant stwardnienia rozsianego. Zazwyczaj chorują dzieci między 5. a 14. rokiem życia. Przewlekła mózgowo-rdzeniowa niewydolność żylna (ang. chronic cerebro-spinal venous insufficiency (CCSVI)) stan w którym następuje upośledzenie odpływu krwi z ośrodkowego układu nerwowego do żył zarówno wskutek zmniejszenia przepływu krwi, wywołanego zwężeniem naczyń, jak i nieregularnym odwróceniem kierunku przepływu (refluks). Syndrom ten opisał Paolo Zamboni w 2008, który stwierdził, że u osób z tą niewydolnością klinicznie zdefiniowane stwardnienie rozsiane (SM) jest 43 razy częstsze . Taki związek wspiera znane od dawna występowanie, u chorych na SM, zmian w pobliżu żył , oraz to, że przewlekła niewydolność żylna wywołuje stan zapalny, a za przyczynę zmian w stwardnieniu rozsianym uznaje się atak układu odpornościowego na otoczkę mielinową komórek nerwowych.

    Fingolimod – lek immunosupresyjny stosowany u osób dorosłych w leczeniu stwardnienia rozsianego o ciężkim przebiegu, szybko postępującym lub w przypadku braku skuteczności interferonu beta. Lek moduluje czynność receptorów 1-fosforanu sfingozyny typu 1 (S1PR1), przez co hamuje migrację limfocytów T z węzłów chłonnych do ośrodkowego układu nerwowego. Powoduje to w efekcie zmniejszenie wynikającego z autoagresji uszkadzającego wpływu tych limfocytów na komórki ośrodkowego układu nerwowego, z jakim mamy do czynienia u chorych na stwardnienie rozsiane. Preparat fingolimodu jest zarejestrowany pod nazwą Gilenya. Postać Marburga stwardnienia rozsianego (postać ostro postępująca, ang. Marburg multiple sclerosis, malignant variant of MS, acute variant of MS, fulminant variant of MS) – postać stwardnienia rozsianego, w której objawy neurologiczne postępują w ciągu kilku dni lub miesięcy. U pacjenta szybko dochodzi do tetraparezy i śmierci wskutek nawracających infekcji, zachłyśnięcia lub zaburzeń oddychania. Proces zapalny w przebiegu tego wariantu choroby jest bardzo rozległy i nasilony, zlokalizowany w mózgu i w rdzeniu kręgowym. Rokowanie jest złe, chociaż opisywano dobrą odpowiedź na leczenie mitoksantronem i alemtuzumabem, a także na autologiczny przeszczep komórek pnia. Rozpoznanie może być postawione przyżyciowo na podstawie wyniku badania MRI. Chorobę opisał jako pierwszy austriacki neurolog Otto Marburg w 1906 roku.

    Opieka zdrowotna – ogół środków mających na celu zapobieganie i leczenie chorób. Realizowana jest za pomocą systemu opieki zdrowotnej. Sativex - nazwa handlowa preparatu farmaceutycznego produkowanego przez brytyjską firmę farmaceutyczną GW Pharmaceuticals. Uzyskał rozgłos jako pierwszy specyfik na bazie marihuany zarejestrowany w Europie. Lek dostępny jest na receptę w Kanadzie, a w Wielkiej Brytanii istnieje możliwość terapii w szczególnych warunkach. W Polsce jest dostępny od grudnia 2012 na receptę "różową", ze wskazaniem w celu łagodzenia umiarkowanych oraz ciężkich objawów spastyczności u pacjentów cierpiących na stwardnienie rozsiane, u których stosowanie innych leków okazało się nieskuteczne.

    Parestezja (paraesthesiae), inaczej czucie opaczne – przykre wrażenie, najczęściej mrowienie, drętwienie lub zmiany temperatury skóry (uczucie silnego gorąca lub zimna) bądź też "przebiegnięcia prądu". Parestezje występują najczęściej w przypadku uszkodzeń nerwów obwodowych, mogą jednak być objawem uszkodzenia centralnego układu nerwowego. Często parestezje dotyczące jednej lub więcej kończyn, tułowia, a także głowy (twarzy) występują np. w stwardnieniu rozsianym (Sclerosis Multiplex). Może być jednym z objawów hipokalcemii oraz hiperkaliemii. Parestezje wokół miejsca wtargnięcia drobnoustrojów chorobotwórczych mogą występować w chorobach zakaźnych: tężcu i wściekliźnie. Innymi częstymi przyczynami występowania parestezji są zaburzenia psychiczne, a szczególnie nerwice lękowe i wegetatywne, objawy często są mylone z SM i innymi schorzeniami ośrodka nerwowego. Ilościowo jest to znacznie częstsze niż poważne choroby somatyczne. Stwardnienie koncentryczne Baló (łac. sclerosis concentrica, ang. Balo concentric sclerosis) – rzadki wariant neuropatologiczny stwardnienia rozsianego. Chorobę opisał jako pierwszy węgierski patolog József Baló w 1927 roku. W 1933 roku Julius Hallervorden i Hugo Spatz przedstawili opisy neuropatologii choroby i jako pierwsi zauważyli podobieństwo uformowania ognisk demielinizacyjnych do figur Liesganga. W 2007 roku przedstawiono model matematyczny podający możliwy mechanizm tworzenia się tych niezwykłych zmian.

    Otto Marburg (ur. 25 maja 1874 w Römerstadt, zm. 13 czerwca 1948 w Nowym Jorku) – austriacki lekarz neurolog, neuroanatom i neuropatolog. Autor ponad 200 artykułów i 10 monografii. Jako pierwszy opisał postać stwardnienia rozsianego, określaną obecnie jako choroba Marburga bądź postacią Marburga stwardnienia rozsianego.

    Nawrót choroby - ponowne wystąpienie objawów choroby po okresie poprawy. W medycynie znanych jest szereg takich chorób, które po pierwszym w życiu przechorowaniu ustępują, aczkolwiek czynnik etiologiczny pozostaje w ustroju (np. genom wirusa, czy domniemany, nieodgadniony czynnik psychozy i wiele innych). Nawrót choroby nie zawsze oznacza, że jest ona nieuleczalna. Pojęcie to dotyczy między innymi depresji, chorób nowotworowych, stwardnienia rozsianego, uzależnień, na przykład alkoholizmu czy narkomanii, .

    Dodano: 23.03.2010. 12:37  


    Najnowsze