• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Naukowcy: istnieje związek między wirusem HPV a rakiem płuca

    15.04.2011. 00:33
    opublikowane przez: Redakcja Naukowy.pl

    Chorzy na raka płuca znacznie częściej niż osoby zdrowe są zakażeni niebezpiecznymi, tzw. onkogennymi typami wirusa HPV, najbardziej znanymi ze swej roli w rozwoju raka szyjki macicy - wynika z badań, w których udział brali polscy naukowcy.  "W naszym badaniu ryzyko zachorowania na raka płuca u osób, u których wykryliśmy przeciwciała przeciw HPV było ponad 100 proc. wyższe w przypadku wirusów niskiego ryzyka i około 60-70 proc. wyższe w przypadku wirusów najbardziej onkogennych. Nie wiemy jednak, czy jest to zależność przyczynowo-skutkowa, ani jaka jest droga infekcji HPV w płucu" - powiedziała PAP współautorka badań dr Jolanta Lissowska z Zakładu Epidemiologii i Prewencji Nowotworów Centrum Onkologii w Warszawie.

    Dlatego prezentując swoje dotychczasowe wyniki na 102. dorocznym spotkaniu Amerykańskiego Towarzystwa Badań nad Rakiem, które odbyło się na początku kwietnia w Orlando na Florydzie, naukowcy podkreślali, że związek przyczynowo-skutkowy między infekcją wirusem brodawczaka ludzkiego (HPV) a rakiem płuca wymaga jeszcze potwierdzenia w dalszych badaniach.

    Wirus HPV przenosi się między ludźmi głównie drogą płciową. Jak szacuje Światowa Organizacja Zdrowia (WHO), ok. 80 proc. aktywnych seksualnie kobiet i mężczyzn jest, było lub będzie zakażonych HPV.

    Infekcje tym wirusem najczęściej mijają samoistnie, ale jeśli przejdą w formę przewlekłą mogą przyczyniać się do rozwoju nowotworu złośliwego. Na ponad 100 znanych typów tego wirusa kilkanaście ma działanie rakotwórcze (są to tzw. typy onkogenne).

    Z danych WHO wynika, że typy te wywołują aż 99 proc. przypadków raka szyjki macicy, 90 proc. przypadków raka odbytu, ponad 40 proc. przypadków raka narządów zewnętrznych - pochwy, sromu, prącia oraz - co ma związek głównie z seksem oralnym - minimum 12 proc. przypadków raka ustnej części gardła i minimum 3 proc. przypadków raka jamy ustnej.

    Już wcześniej pojawiały się doniesienia na temat związku infekcji HPV z rakiem płuca. Jednak ze względu na małą liczebność przebadanych pacjentów i różnice w metodologii badań, wyniki tych analiz nie były istotne statystycznie.

    Naukowcy z międzynarodowego zespołu przeprowadzili badania wśród mieszkańców sześciu krajów Europy Środkowej - Polski, Rosji, Czech, Rumunii, Węgier i Niemiec. Była to grupa 1633 chorych na raka płuca oraz grupa 2729 odpowiednio dobranych zdrowych osób. Pobrane od nich próbki krwi przebadano pod względem obecności przeciwciał przeciw czterem typom wirusa HPV - typu 6, 11, 16 i 18.

    Typy HPV16 i HPV18 są silnie onkogenne - odpowiadają za ok. 70 proc. przypadków raka szyjki. Za mniej ryzykowne uważa się typy HPV6 i HPV11, które przede wszystkim powodują powstawanie łagodnych zmian brodawkowatych na narządach rodnych, tzw. kłykcin kończystych, a znacznie rzadziej zmiany mogące prowadzić do rozwoju nowotworu. Te dwa typy mogą być również przyczyną brodawczakowatości dróg oddechowych.

    HPV nie wywołuje silnej reakcji układu odporności, a przebycie infekcji nie uodparnia na zakażenie wirusem w przyszłości. Obecność we krwi przeciwciał przeciwko białkom otoczki wirusa (głównie białku L1) świadczy o infekcji, a przeciwciał przeciw białkom E6 i E7 - zwykle świadczy o rozwoju procesu nowotworowego, w którym białka te biorą udział.

    Naukowcy zaobserwowali, że u osób bez raka płuca przeciwciała przeciw białkom E6 i E7 analizowanych typów HPV występowały bardzo rzadko. Natomiast u chorych na ten nowotwór złośliwy znacznie częściej stwierdzano podwyższony poziom przeciwciał przeciw białku L1 wirusa HPV typu 6, 11, 16 i 18, przeciw białku E6 wirusa HPV typu 11 oraz białku E7 typów 11, 16 i 18.

    "Zakażenia wirusem HPV są bardzo rozpowszechnione w ogólnej populacji, zwłaszcza wśród młodych dorosłych między 20. a 25. rokiem życia. Spodziewaliśmy się zatem wykryć pewien poziom przeciwciał przeciw białku L1 u badanych osób. Jednakże białka E6 i E7 onkogennych wirusów, które są wskaźnikiem procesu nowotworowego związanego z wirusem również występowały znacznie częściej u pacjentów z rakiem płuca" - skomentowała główna autorka pracy dr Devasena Anantharaman z Międzynarodowej Agencji do Badań nad Rakiem (IARC) w Lyonie.

    Podobny efekt naukowcy obserwowali bez względu na płeć, wiek oraz najważniejszy czynnik ryzyka raka płuca, jakim jest palenie papierosów. Występował on zarówno w grupie palących aktualnie, w przeszłości, jak i wśród nigdy niepalących.

    "Rola HPV w rozwoju raka płuca jest ciągle niejasna. Wynika to z faktu, że generalnie HPV nie przenosi się w postaci aerozolu, co utrudnia transmisję wirusa do płuc. Ale na przykład występowanie rzadkiego schorzenia, tzw. nawrotowej brodawczakowatości dróg oddechowych (ang. recurrent respiratory papillomatosis - RRP) wskazuje na to, że HPV w jakiś sposób może dostać się do płuc" - - powiedziała PAP dr Lissowska.

    Jak wyjaśniła, schorzenie to jest najczęściej diagnozowane u dzieci oraz wśród młodych dorosłych (ok. 20. roku życia) i w tym wypadku może być związane z zachowaniami seksualnymi.

    "Zakażenie wirusem HPV w jamie ustnej, w wyniku zachowań seksualnych - takich jak seks oralny, może stanowić swoisty rezerwuar dla transmisji HPV do układu oddechowego, prawdopodobnie poprzez wchłanianie do błony śluzowej czy aspirację (przypadkowe pobranie z wdechem - przyp. PAP). Biorąc jednak pod uwagę rzadkość nawrotowej brodawczakowatości dróg oddechowych, prawdopodobieństwo takiej transmisji jest bardzo niewielkie" - podkreśliła dr Lissowska.

    PAP - Nauka w Polsce, Joanna Morga 

    agt/bsz



    Czy wiesz ĹĽe...? (beta)

    Rak szyjki macicy (łac. carcinoma cervicis uteri, ang. cervical cancer) – pierwotny nowotwór złośliwy szyjki macicy. Inwazyjnego raka szyjki macicy poprzedza stan zwany wewnątrznabłonkową neoplazją szyjki macicy (ang. cervical intraepithelial neoplasia, CIN, dawniej określany jako dysplazja szyjki macicy albo rak przedinwazyjny). CIN może ulegać progresji do raka inwazyjnego, sama nie stanowiąc zagrożenia dla zdrowia kobiety; stąd tak istotne jest wczesne wykrycie tych zmian w badaniu cytologicznym rozmazu z pochwowej części szyjki macicy. Zakażenie ludzkim wirusem brodawczaka (HPV) jest koniecznie do rozwinięcia się raka szyjki macicy prawie we wszystkich przypadkach. Dwa typy wirusa: 16 i 18 są odpowiedzialne za około 70% przypadków raka szyjki macicy.

    Szczepionka przeciw wirusowi brodawczaka ludzkiego – jest to szczepionka przeciwko wirusom HPV 16 i 18 (szczepionka dwuwalentna i czterowalentna), czyli najbardziej onkogennymi typami wirusa, odpowiedzialnymi za zwiększone prawdopodobieństwo zachorowania na raka szyjki macicy i raka prącia, oraz przeciwko wirusowom HPV 6 i 11 (tylko szczepionka czterowalentna), odpowiedzialnymi za powstawanie kłykcin kończystych..

    Antygen HBs – antygen, którego poziom świadczy o zakażeniu wirusem HBV (wywołującym wirusowe zapalenie wątroby typu B, WZW B). Kapsyd wirusa ma różne białka powierzchniowe od reszty wirusa, które działają jak antygeny. Antygeny te rozpoznawane są przez przeciwciała, które wiążą się z białkami, w szczególności do jednego z tych białek powierzchniowych. Poziom przeciwciał przeciw antygenowi HBs może być oznaczony laboratoryjnie.

    Antygen HBs – antygen, którego poziom świadczy o zakażeniu wirusem HBV (wywołującym wirusowe zapalenie wątroby typu B, WZW B). Kapsyd wirusa ma różne białka powierzchniowe od reszty wirusa, które działają jak antygeny. Antygeny te rozpoznawane są przez przeciwciała, które wiążą się z białkami, w szczególności do jednego z tych białek powierzchniowych. Poziom przeciwciał przeciw antygenowi HBs może być oznaczony laboratoryjnie.

    Szczepionka przeciw grypie – zmieniana co roku szczepionka, chroniąca przed wirusem grypy charakteryzującym się dużą zmiennością antygenową. Szczepionka przeciw grypie sezonowej zawiera trzy najczęściej występujące zabite szczepy wirusa: dwa typy wirusów A (H3N2 i H1N1) oraz jeden typ wirusa B.

    Rak płuca (inaczej rak oskrzela) – najczęstszy nowotwór złośliwy, na który umiera rocznie na całym świecie 1,3 mln osób. Jest jednym z najgorzej rokujących nowotworów. Stanowi najczęstszą przyczynę zgonów z powodu raka u mężczyzn i jest na 2. miejscu pod tym względem u kobiet. Obecny stan wiedzy wskazuje na to, że największy wpływ na ryzyko zachorowania na raka płuca ma długoterminowe narażenie na wdychane karcynogeny, a zwłaszcza dym tytoniowy. Wydaje się, że w rzadkich przypadkach zachorowań na raka płuca u osób, które nigdy nie paliły do zachorowania dochodzi najczęściej przez połączenie czynników genetycznych oraz ekspozycji na bierne palenie. Poza tym radon oraz zanieczyszczenie powietrza, także mają wpływ na powstawanie raka płuca.

    Rak płuca (inaczej rak oskrzela) – najczęstszy nowotwór złośliwy, na który umiera rocznie na całym świecie 1,3 mln osób. Jest jednym z najgorzej rokujących nowotworów. Stanowi najczęstszą przyczynę zgonów z powodu raka u mężczyzn i jest na 2. miejscu pod tym względem u kobiet. Obecny stan wiedzy wskazuje na to, że największy wpływ na ryzyko zachorowania na raka płuca ma długoterminowe narażenie na wdychane karcynogeny, a zwłaszcza dym tytoniowy. Wydaje się, że w rzadkich przypadkach zachorowań na raka płuca u osób, które nigdy nie paliły do zachorowania dochodzi najczęściej przez połączenie czynników genetycznych oraz ekspozycji na bierne palenie. Poza tym radon oraz zanieczyszczenie powietrza, także mają wpływ na powstawanie raka płuca.

    Dodano: 15.04.2011. 00:33  


    Najnowsze