• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Naukowcy znajdują zależności między infekcją wirusową a podatnością na raka

    04.05.2009. 15:11
    opublikowane przez: Maksymilian Gajda

    Portugalsko-amerykański zespół naukowców odkrył nowy mechanizm molekularny, który umożliwia herpeswirusom typu gamma wywoływanie przewlekłego zakażenia u ludzi. Wyniki przeprowadzonych badań umożliwiają też lepsze zrozumienie, dlaczego osoby z tym zakażeniem są bardziej narażone na pojawienie się u nich chłoniaka, nowotworu limfocytów (białych krwinek), co sprawdza się szczególnie w przypadkach niedoboru odpornościowego. Badania opisano w internetowym wydaniu czasopisma EMBO Journal.

    Ich wyniki pokazują, że białko herpeswirusów typu gamma, zwane ORF73, imituje mechanizm molekularny gospodarza, aby zahamować NF-kB w zakażonych limfocytach. NF-kB to kompleks białkowy, który działa jak czynnik transkrypcji i jest zaangażowany w odpowiedzi komórkowe na różne bodźce, w tym na śmierć i rozrost. Odkrycie rzuca również światło na sposób, w jaki proces ten sprzyja rozwojowi chłoniaków.

    "Białko ORF73 z limfotropowego herpeswirusa typu gamma MuHV-4 jest silnym terminatorem transkrypcji uzależnionej od NF-kB. Wykazano, że wiele białek wirusowych wpływa na ścieżkę NF-kB" - czytamy w artykule. "Mechanizm wiąże się ze składaniem przez ORF73 ligazy ubikwityny EC5S E3. Kompleks obiera sobie za cel białko RelA z aktywowanym czynnikiem jądrowym do poliubikwitynacji, po której następuje degradacja proteasomalna."

    Naukowcy wyjaśnili, że jeżeli zahamowanie NF-kB u pacjentów zakażonych herpeswirusem typu gamma z chłoniakami potwierdzi się, leki zdolne do uratowania molekuły mogłyby skutecznie zmniejszyć ryzyko rozwoju chłoniaków.

    Herpeswirusy typu gamma zakażają białe krwinki (limfocyty B lub T) i pozostają utajone w tkankach limfoidalnych jako utajone przewlekłe zakażenie, ale mogą również spowodować pojawienie się chłoniaków. Zdaniem naukowców herpeswirusy typu gamma obejmują pospolitego wirusa Epsteina-Barr, czynnik wywołujący mononukleozę zakaźną oraz herpeswirusa KSHV, nowotwór atakujący chorych na AIDS.

    Związek między przewlekłym zakażeniem limfocytów a chłoniakami pozostaje tajemnicą, ponieważ niewiele wiadomo na temat mechanizmów stojących za interakcją wirus/zakażone limfocyty - wyjaśnia zespół. Niemniej naukowcy wskazali, że wirusowa manipulacja mechanizmu molekularnego gospodarza wprowadza zamęt w zwykłych funkcjach kontrolnych komórek, co z kolei zwiększa ryzyko nowotworu. Zdaniem zespołu to prawdopodobny powód, gdyż wirusy nie mogą reprodukować się i są zmuszone do "przejmowania kontroli" nad mechanizmem molekularnym zakażonych komórek, aby podzielić się i rozprzestrzenić zakażenie.

    "Odkrycia te pokazują, że wirusowe zahamowanie aktywności NF-kB w bezobjawowo zakażonych ośrodkach rozmnażania centroblastów ma decydujące znaczenie dla pojawienia się przewlekłej infekcji herpeswirusem typu gamma, podkreślając znaczenie fizjologicznej degradacji proteasomalnej RelA/NF-kB jako mechanizmu regulacyjnego tej ścieżki sygnalizacyjnej" - jak piszą autorzy.

    W badaniach udział wzięły Instytuty Mikrobiologii i Medycyny Molekularnej przy Uniwersytecie w Lizbonie (Portugalia), Instytut Naukowy im. Gulbenkiana (Portugalia) oraz Weill Medical College przy Uniwersytecie Cornella (USA).

    Źródło: CORDIS

    Więcej informacji:

    EMBO Journal:
    http://www.nature.com/emboj/index.html

    Uniwersytet w Lizbonie:
    http://www.ul.pt

    Źródło danych: EMBO Journal
    Referencje dokumentu: Rodrigues, L. et al. (2009) Termination of NF-kB activity through a gammaherpesvirus protein that assembles an EC5S ubiquitin-ligase. EMBO Journal, publikacja online z dnia 26 marca. DOI: 10.1038/emboj.2009.74.

    Czy wiesz ĹĽe...? (beta)
    Limfocyt Tγδ (gamma delta) – limfocyt T z receptorem γδ - subpopulacja limfocytów T o charakterystycznej budowie receptora TCR w skład którego wchodzą łańcuchy γ oraz δ. Uczestniczy w odpowiedzi przeciwzakaźnej oraz przeciwnowotworowej oraz w regulacji odpowiedzi immunologicznej wydzielając min. INF-γ. Ponadto rozpoznaje białka szoku cieplnego, fosfoantygeny, alkilaminy wytwarzane przez wiele bakterii oraz cząsteczki MICA i MICB wytwarzane przez komórki zakażone wirusami. Większość tych komórek posiada na swojej powierzchni cząsteczki CD8, a tylko nieliczne CD4. Limfocyt Tγδ (gamma delta) – limfocyt T z receptorem γδ - subpopulacja limfocytów T o charakterystycznej budowie receptora TCR w skład którego wchodzą łańcuchy γ oraz δ. Uczestniczy w odpowiedzi przeciwzakaźnej oraz przeciwnowotworowej oraz w regulacji odpowiedzi immunologicznej wydzielając min. INF-γ. Ponadto rozpoznaje białka szoku cieplnego, fosfoantygeny, alkilaminy wytwarzane przez wiele bakterii oraz cząsteczki MICA i MICB wytwarzane przez komórki zakażone wirusami. Większość tych komórek posiada na swojej powierzchni cząsteczki CD8, a tylko nieliczne CD4. Neokatastrofizm – hipoteza, wedle której wydarzenia niszczące życie, jak rozbłysk gamma, działają jako galaktyczny mechanizm regulacyjny w obrębie Drogi Mlecznej, wpływając na pojawienie się złożonego życia w ekosferze. Zaproponowano ją jako wyjaśnienie paradoksu Fermiego, jako że proponuje mechanizm, który mógłby opóźniać inne spodziewane powstawanie istot myślących w lokalnej galaktyce w okolicy Ziemi. W ten sposób wyjasnia się, dlaczego ludzkość jeszcze ich nie wykryła.

    Białaczka włochatokomórkowa – rzadka postać nowotworu hematologicznego, charakteryzująca się akumulacją nieprawidłowych limfocytów B. Zazwyczaj jest klasyfikowana jako podtyp przewlekłej białaczki limfatycznej. Pierwszy człon nazwy wywodzi się od białawego koloru próbki krwi chorego na ostrą białaczkę. Drugi człon nazwy jest związany z tym, iż z powodu części wystających promieniście z powierzchni nieprawidłowe limfocyty B wyglądają "włochato" pod mikroskopem, natomiast infiltracja szpiku kostnego i śledziony ma charakter rozproszony. Bomba kobaltowa – urządzenie do teleterapii, lub napromieniowywania przedmiotów, promieniami gamma (γ) o energiach 1,17 i 1,33 MeV emitowanymi przez izotop kobaltu Co o aktywności rzędu 10–10 Bq. Ze względu na dużą przenikliwość promieniowania gamma, aktywny kobalt jest otoczony grubą osłoną z ołowiu, w której znajdują się kanały wyprowadzające na zewnątrz wiązkę promieniowania. Bomba kobaltowa może też być wyposażona w mechanizm umożliwiający zdalną manipulację próbkami bez narażania operatora na promieniowanie. Bomba kobaltowa jest stosowana w lecznictwie do zwalczania chorób nowotworowych, w defektoskopii, do sterylizacji żywności oraz w chemii radiacyjnej do badań procesów fizykochemicznych zachodzących podczas napromieniowywania wysokoenergetycznymi kwantami gamma prostych i złożonych układów chemicznych.

    Ziemski błysk gamma lub atmosferyczny błysk gamma (ang. Terrestrial gamma-ray flash, w skrócie TGF) – krótki (o czasie trwania rzędu milisekundy) rozbłysk promieniowania gamma, którego źródłem jest atmosfera ziemska. Zjawisko zostało odkryte w roku 1994 i jest łączone z aktywnością burzową w atmosferze. AP-1 (ang. activator protein 1) - kompleks białkowy, zbudowany z dimerów białek z rodzin Fos, Jun, ATF i Maf, który działa jako czynnik transkrypcyjny. Rozpoznaje sekwencję TGACT(C/A)A występującą w promotorach i enhancerach wielu genów, m.in. związanych z działaniem układu odpornościowego. Do aktywacji czynnika AP-1 dochodzi m.in. w wyniku działania czynników wzrostu, cytokin, neuromediatorów, w odpowiedzi na wirusy i bakterie, a także w odpowiedzi na czynniki stresowe. W jego aktywacji biorą udział kinazy białkowe z grupy MAPK. Kompleks AP-1 bierze udział w regulacji procesów apoptozy, proliferacji i różnicowania się komórek. Może on działać zarówno jako czynnik sprzyjający przeżyciu, jak i jako czynnik sprzyjający apoptozie.

    Enzootyczna białaczka bydła jest wirusową chorobą zakaźną bydła o przebiegu przewlekłym; istotą tej choroby jest złośliwy rozplem komórek układu limfatycznego w miejscu ich powstawania i w innych narządach. Rozplemowi bardzo często towarzyszy najpierw białaczkowy obraz krwi, a następnie guzy lub rozlane nacieki białaczkowe w różnych narządach. Antygen HBs – antygen, którego poziom świadczy o zakażeniu wirusem HBV (wywołującym wirusowe zapalenie wątroby typu B, WZW B). Kapsyd wirusa ma różne białka powierzchniowe od reszty wirusa, które działają jak antygeny. Antygeny te rozpoznawane są przez przeciwciała, które wiążą się z białkami, w szczególności do jednego z tych białek powierzchniowych. Poziom przeciwciał przeciw antygenowi HBs może być oznaczony laboratoryjnie.

    Sztywność mięśni (łac. rigiditas) – wzmożenie napięcia typu pozapiramidowego. Dotyczy w jednakowym stopniu wszystkich grup mięśniowych, obserwuje się je również w spoczynku. Przy wykonywaniu ruchów biernych opór jest wyczuwalny cały czas (objaw rury ołowiowej) lub pojawia się skokami (objaw koła zębatego). Mechanizm sztywności polega według niektórych poglądów na stałym pobudzaniu komórek alfa w rogach przednich na bodźce ośrodkowe. Inne dane przemawiają za tym, że sztywność, podobnie jak spastyczność jest związana z wzmożeniem odruchów na rozciąganie wskutek nadczynności komórek gamma.

    γ-Tokoferol (gamma-tokoferol) – organiczny związek chemiczny będący jedną z form witaminy E. γ-Tokoferol jest główną formą witaminy E występująca naturalnie w roślinach, lecz ze względu na większe stężenie α-tokoferolu w tkankach ludzkich to właśnie forma alfa uważana jest za główną formę witaminy E. Badania jednakże wskazują na to, że forma gamma również posiada duże znaczenie dla zdrowia człowieka i wykazuje unikalne właściwości, które odróżniają γ-tokoferol od odmiany alfa. Jako dodatek do żywności posiada numer E 308.

    Powtarzalne źródła miękkich promieni gamma (ang. Soft Gamma Repeaters, SGR) – obiekty należące do rzadkiej klasy obiektów wysyłających krótkie, powtarzalne rozbłyski promieniowania gamma w nieregularnych odstępach czasu. Obiekty te są interpretowane jako magnetary, czyli gwiazdy neutronowe o niezwykle silnym polu magnetycznym. COS-B (akronim od Cosmic Ray Satellite – satelita promieni kosmicznych) – satelita naukowy. Ósma misja agencji CERS/ESRO, pierwszy satelita Europejskiej Agencji Kosmicznej, wraz z SAS-2 prowadził pierwsze dokładne obserwacje Wszechświata w promieniach gamma. COS-B miał na pokładzie jeden duży eksperyment: Gamma-Ray Telescope (teleskop promieni gamma), który był dokonaniem grupy europejskich laboratoriów naukowych, znanej jako Caravane Collaboration. Misja COS-B była pierwotnie zaplanowana na dwa lata. Jednak trwała pomyślnie przez 6 lat i 8 miesięcy. COS-B wykonał pierwszą kompletną mapę Galaktyki w promieniach gamma.

    Dodano: 04.05.2009. 15:11  


    Najnowsze