• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Nowoczesne akceleratory wspomogą terapię onkologiczną

    03.04.2012. 07:40
    opublikowane przez: Redakcja Naukowy.pl

    Nad nowoczesnymi urządzeniami wykorzystującymi akceleratory m.in. w terapii onkologicznej pracuje Narodowe Centrum Badań Jądrowych (NCBJ) w Świerku. Na prace badawcze i konstrukcyjne przeznaczono 79 mln zł z Programu Operacyjnego Innowacyjna Gospodarka. "AiD - akceleratory i detektory" to skrócona nazwa projektu "Rozwój specjalizowanych systemów wykorzystujących akceleratory i detektory promieniowania jonizującego do terapii medycznej oraz wykrywania materiałów niebezpiecznych i odpadów toksycznych".

    "To projekt o dużym potencjale rynkowym. Wciąż wzrasta liczba zachorowań na nowotwory, radioterapia jest skuteczna i ekonomiczna, a w krajach poza ścisłą światową czołówką brakuje sprzętu. Według zaleceń WHO w Polsce należy podwoić liczbę urządzeń do radioterapii" - powiedziała PAP kierownik projektu dr Agnieszka Syntfeld-Każuch z Zakładu Fizyki Detektorów NCBJ.

    Zaznaczyła, że w krajach najbardziej rozwiniętych liczba systemów do radioterapii jest nawet dwukrotnie wyższa niż zalecenia WHO. Ministerstwo Zdrowia planuje zwiększenie dostępności radioterapii poprzez rozbudowę istniejącej sieci ośrodków oraz budowę ośrodków regionalnych. NCBJ spodziewa się też gwałtownego wzrostu popytu w krajach rozwijających się, gdzie dopiero rozpoczęto stosowanie akceleratorów w leczeniu nowotworów.

    Projekt kończy się w grudniu 2013 r. Konkurs dla PO IG był rozpisany na 6 lat. Jego właściwa realizacja rozpoczęła się od grudnia 2008 r. Zadeklarowano sprzedaż urządzeń do 3-4 lat po zakończeniu wdrożenia projektu.

    "Prawdopodobnie będziemy chcieli uzgodnić jakiś skuteczny system wdrożenia, czyli nie do końca komercjalizacji. Wdrożenie to sposób na przekazanie klientowi urządzenia do badań i testów, przy wzajemnej współpracy, co jednocześnie pozwala zapewnić dopasowanie produktu do ostatecznych oczekiwań klienta. Z uwagi na zakładaną konkurencyjność cenową wyprodukowana aparatura medyczna będzie mieć również ogromne możliwości zaistnienia w sektorze prywatnych usług medycznych" - przewiduje kierownik projektu.

    Skąd wiadomo, że nowe urządzenia będą tańsze od innych? Jak wyjaśnia dr Syntfeld-Każuch, koszty wytworzenia i ostateczna cena są parametrami uzgadnianymi w indywidualnym kontakcie z klientem. W Polsce nie ma producentów akceleratorów medycznych poza NCBJ, które z kolei nie może się na tym etapie prac porównywać z dużymi firmami spoza kraju, które od wielu lat wprowadzają te rozwiązania na rynek europejski i światowy.

    "Chciałabym podkreślić, że my, jako instytut badawczy, nie możemy bezpośrednio prowadzić sprzedaży - jeśli byłaby sprzedaż, to dochód jest, ogólnie mówiąc, zwracany do sponsora projektu. Są opracowane rozwiązania, które wyprowadzają technologie z instytutów do firm sprzedających już gotowe rozwiązania. Mam na myśli spółki typu spin-off. Jest to dla nas jednak jeszcze nieco za wczesny moment. Dopiero, kiedy nasze demonstratory osiągną parametry, jakie sobie założyliśmy, to zastanowimy się nad tym, jaką drogą komercjalizacji dotrzeć do klienta" - mówi kierownik projektu.

    Celem projektu AiD jest wzrost innowacyjności i konkurencyjności polskiego przemysłu w opracowaniu i produkcji urządzeń nie tylko do diagnostyki i terapii nowotworów, ale również systemów do wykrywania materiałów niebezpiecznych i przemytu poprzez prześwietlanie ładunków wielkogabarytowych promieniowaniem X lub aktywacją materiałów wiązką neutronów.

    Naukowcy i inżynierowie opracowują nowe techniki i technologie w zakresie przyspieszania elektronów, układów kontroli i sterowania wiązkami elektronowymi, detektorów fotonów, neutronów i elektronów, metod komputerowej symulacji transportu promieniowania przez materię, układów zbierania i przetwarzania informacji oraz algorytmów rekonstrukcji i rozpoznawania obrazów.

    Pieniądze unijne pozyskane na realizację projektu, a rozliczane przez Narodowe Centrum Badań i Rozwoju, pozwoliły wyposażyć laboratoria, rozwinąć nowe technologie i zakupić materiały do tworzenia modeli akceleratorów. W kolejnym etapie wykonywane są docelowe demonstratory technologii. W rezultacie doprowadzi to do zmian jakościowych w zakresie usług badawczych oferowanych przez NCBJ oraz do wzrostu potencjału badawczego jednostki. Nowo utworzone lub zmodernizowane laboratoria oraz stanowiska badawczo-pomiarowe pozwolą na wykonanie najwyższej klasy urządzeń.

    Zespół projektu tworzy około 100 osób. Wszyscy są pracownikami Narodowego Centrum Badań Jądrowych, które powstało w 2011 r. z połączenia Instytutu Problemów Jądrowych w Świerku z Instytutem Energii Atomowej. W ramach projektu zatrudniono nowych naukowców i inżynierów, zaangażowani są studenci, specjalistom towarzyszy obsługa administracyjna. Ze środków PO IG zaspokajane są dodatkowo wynagrodzenia pracowników.

    PAP - Nauka w Polsce, Karolina Olszewska

    agt/bsz


    Czy wiesz ĹĽe...? (beta)
    Instytut Technik Innowacyjnych EMAG jest instytutem badawczym zajmującym się kompleksowym opracowywaniem a także wdrażaniem nowoczesnych urządzeń, systemów oraz technologii. Realizator prac naukowych, badawczo-rozwojowych, konstrukcyjnych i ekspertyz w zakresie elektrotechniki, automatyki przemysłowej, telekomunikacji, systemów monitorowania i urządzeń bezpieczeństwa, systemów sterowania procesami, informatyki technicznej, sieciowych systemów informacyjnych, racjonalnego użytkowania paliw i energii oraz ochrony środowiska. Ofertę EMAG-u uzupełniają: badania specjalistyczne, atestacyjne i certyfikacyjne przeprowadzane w Centrum Badań i Certyfikacji (m.in. w unikatowej Pracowni Badań Kompatybilności Elektromagnetycznej) posiadającym akredytacje PCA, małoseryjna produkcja aparatury i urządzeń oraz usługi serwisowe. EMAG posiada własny ośrodek szkolenia oraz wydaje własne czasopismo naukowo-techniczne "Mechanizacja i Automatyzacja Górnictwa", poradniki, instrukcje i monografie. EMAG to lider wielu segmentów rynku - m.in. w zakresie aparatury i systemów bezpieczeństwa i monitorowania zagrożeń naturalnych, systemów automatyki kontroli parametrów jakościowych węgla. Misją i głównym celem Instytutu EMAG jest opracowywanie nowych innowacyjnych rozwiązań oraz doskonalenie istniejących urządzeń, technologii i systemów przyczyniających się do poprawy efektywności procesów produkcyjnych, wzrostu bezpieczeństwa pracy i jakości życia. Siedziba Instytutu Technik Innowacyjnych EMAG mieści się w Katowicach. Karta Projektu (Project Charter) – dokument definiujący zakres, udziałowców oraz cele projektu. Dostarcza podstawowe informacje na temat ról oraz odpowiedzialności osób zaangażowanych w projekt (definiuje kierownika projektu, sponsora oraz klienta). GreenEvo – Acelerator Zielonych Technologii (AZT) - projekt Ministerstwa Środowiska mający na celu międzynarodowy transfer technologii, sprzyjających ochronie środowiska. W ramach projektu wytypowane zostały najlepsze polskie rozwiązania, w tym technologie oczyszczania ścieków, przetwarzania odpadów niebezpiecznych oraz rozwiązania wspierające wykorzystanie odnawialnych źródeł energii, obejmujące maszyny rolnicze służące do wytwarzania brykietu i kolektory słoneczne.

    Integracja automatyki (integracja systemów automatyki przemysłowej) – ogół prac związanych z automatyzacją procesów przemysłowych: od projektowania, ewentualnie doboru urządzeń lub elementów systemu, przez montaż, po wdrożenie i uruchomienie urządzeń lub systemów do kontroli i sterowania pracą innych urządzeń technicznych, a także włączanie tych urządzeń lub systemów do współpracy z już funkcjonującymi systemami automatycznymi i informatycznymi. Instytut Problemów Jądrowych im. Andrzeja Sołtana – instytut naukowy istniejący w latach 1982 - 2011 zajmujący się badaniami z dziedziny fizyki subatomowej (fizyka cząstek elementarnych i fizyka jądrowa, fizyka plazmy gorącej, itp.) oraz stosowaniem metod fizyki jądrowej i produkcją odpowiednich urządzeń dla rozmaitych gałęzi nauki i gospodarki, w tym zwłaszcza medycyny. Po włączeniu w jego skład Instytutu Energii Atomowej POLATOM nadano mu nazwę Narodowe Centrum Badań Jądrowych.

    Kierownik projektu (PM – Project Manager) – specjalista w dziedzinie zarządzania projektami. Jest odpowiedzialny za planowanie, realizację i zamykanie projektu. Podstawowym zadaniem kierownika projektu jest zapewnienie osiągnięcia założonych celów projektu, wytworzenie produktu spełniającego określone wymagania jakościowe. PM jest odpowiedzialny za efekt końcowy realizowanego projektu i musi być aktywny podczas wszystkich etapów projektu. Kierownik projektu może kierować m.in. projektami w budownictwie, projektami informatycznymi, projektami telekomunikacyjnymi, projektami finansowymi. Projekt Proteus – projekt współfinansowany przez Unię Europejską z Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego w ramach Programu Operacyjnego Innowacyjna Gospodarka 2007–2013. Proteus to ultranowoczesny, zintegrowany system przeznaczony do działań antyterrorystycznych i antykryzysowych realizowany przez konsorcjum wiodących ośrodków naukowo-badawczych w Polsce. Działania służb mają wspomagać m.in. trzy wielofunkcyjne roboty, samolot bezzałogowy oraz mobilne centrum dowodzenia. System ma być w całości zintegrowany, co jest innowacją w skali światowej i stanowi poważne wyzwanie dla inżynierów pracujących przy projekcie. Realizacja projektu rozpoczęła się w 2009 roku, a jego zakończenie planowane jest na rok 2013.

    System sejsmoakustyczny ARES (początkowa nazwa stacjonarna aparatura sejsmoakustyczna średniej wielkości) to kolejna po systemie SAK generacja urządzeń przeznaczonych do oceny zagrożeń tąpaniami, pasywnymi metodami sejsmoakustyki. System opracowano w 2. połowie lat 80. XX wieku, w Zakładzie Systemów Dyspozytorskich (ZB-7) Centrum Naukowo-Produkcyjnego Elektrotechniki i Automatyki Górniczej EMAG w Katowicach. Prace rozpoczęto w 1985 roku i w ciągu 10 lat wdrożono 35 urządzeń ARES, w tym 31 w 22 polskich kopalniach węgla kamiennego (od 1 do 4 urządzeń w kopalni) oraz 4 w kopalniach rud miedzi. System jest nadal rozwijany, a jego ostatnia wersja ARES 5/E pozwala na rozbudowę do 64 kanałów pomiarowych (8 urządzeń po 8 kanałów każdy), charakteryzujących się pasmem przenoszonych częstotliwości 28-1500 Hz i dynamiką przetwarzania 54 dB. Na parametry projektu składają się: zakres projektu, koszt projektu i czas projektu. Parametry projektu określa się czasami mianem „magicznego trójkąta”.

    Synapse Network Appliance Protocol (SNAP) - jest to protokół komunikacyjny opracowany i rozwijany w firmie Synapse. Stanowi podstawę dla zintegrowanego standardu sieci bezprzewodowych dostarczanego przez tą firmę, a przeznaczonego dla komunikacji między urządzeniami elektronicznymi. SNAP i rozwiązania oferowane przez Synapse mogą być stosowane w przypadkach, w których zachodzi potrzeba koordynowania pracy wielu urządzeń i wymiany danych między nimi bez zaangażowania w ten proces człowieka, np. budynki inteligentne, systemy alarmowe, koordynacja pracy urządzeń przemysłowych, monitoring urządzeń medycznych itd. Rozwiązania dostarczane przez Synapse są niedrogie we wdrożeniu, proste w instalacji i obsłudze. Do zarządzania siecią stworzone jest odpowiednie oprogramowanie administracyjne Synapse Portal. Aby zaprogramować urządzenia połączone w sieć nie jest konieczna wiedza na temat samego jej działania. Ciągłe monitorowanie również nie jest konieczne, wystarczy aby administrator wyposażony w komputer z aplikacją Synapse Portal tymczasowo podłączył się do sieci i wprowadził pożądane instrukcje określające pracę urządzeń wewnątrz sieci.

    ROM-DOS system operacyjny kompatybilny z DOS zaprojektowany do używania w systemach wbudowanych. Jego głównym przeznaczeniem są wszelkiego typu komputery osobiste i przemysłowe, urządzenia pomiarowe, urządzenia sterujące w przemyśle, urządzenia kontrolne i pomiarowe, kasy sklepowe, bankomaty oraz wszelkiego typu automatyka przemysłowa. W Polsce wykorzystywany jest m.in. przez producentów sprzętu medycznego, aparatury do sterowania obrabiarkami, urządzeń sterujących i pomiarowych w energetyce.

    Grzegorz Jacek Wrochna (ur. 13 marca 1962 w Radomiu) – polski fizyk, prof. dr hab., dyrektor Narodowego Centrum Badań Jądrowych (NCBJ) w Świerku. Matryca logiczna projektu - jest kompleksowym narzędziem stosowanym na etapie planowania działań projektowych, jak i późniejszego zarządzania realizacją projektu. W syntetyczny sposób przedstawia planowaną drogę realizacji i weryfikacji projektu. Formalnie została przejęta przez Komisję Europejską jako narzędzie ułatwiające projektowanie w 1992r. Niezależnie od rodzaju projektu dla którego matryca jest sporządzana zawiera ona zawsze elementy służące:

    Pi of the Sky – naukowy projekt badawczy powstały z inicjatywy prof. Bohdana Paczyńskiego służący do automatycznej obserwacji nieba w poszukiwaniu rozbłysków optycznych pochodzenia kosmicznego. Aparatura zainstalowana jest w obserwatorium Uniwersytetu Warszawskiego w Las Campanas Observatory na pustyni Atacama w Chile. W realizacji projektu uczestniczy zespół naukowców i inżynierów z Instytutu Problemów Jądrowych im. Andrzeja Sołtana, Instytutu Fizyki Doświadczalnej UW, Instytutu Systemów Elektronicznych Politechniki Warszawskiej, Wydziału Fizyki Politechniki Warszawskiej, Centrum Fizyki Teoretycznej PAN i Centrum Badań Kosmicznych PAN. Program Pi of the Sky działa od 2004 roku. qBittorrent – klient P2P sieci BitTorrent napisany przy użyciu języka C++ oraz biblioteki Qt w wersji 4.1. Program jest rozpowszechniany na licencji GPL. Twórcą projektu jest francuski student Christophe Dumez, oparł on swój projekt na bibliotece libtorrent autorstwa Arvida Norberga, przez co ten projekt można łatwo przenosić pomiędzy różnymi platformami. Od wersji 0.7.1 projekt jest tworzony przy wykorzystaniu biblioteki Qt w wersji 4.2. Głównym celem projektu jest stworzenie intuicyjnego i wielo-platformowego klienta sieci BitTorrent, który będzie wspierał najnowsze rozwiązania techniczne i nie potrzebował zbyt wielu zasobów systemowych.

    Wirtualne Muzea Małopolski - projekt, którego celem jest digitalizacja zbiorów muzealnych, utworzenie Regionalnej Pracowni Digitalizacji oraz portalu prezentującego 700 eksponatów z kolekcji 35 muzeów z terenu Małopolski. WMM to projekt, realizowany przez Departament Rozwoju Gospodarczego Urzędu Marszałkowskiego Województwa Małopolskiego – Lidera projektu, w partnerstwie z Małopolskim Instytutem Kultury – Partnerem i głównym realizatorem projektu, w porozumieniu z 35 małopolskimi muzeami.

    Dodano: 03.04.2012. 07:40  


    Najnowsze