• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • O zwyrodnieniu plamki żółtej podczas Święta Białej Laski

    18.10.2010. 11:05
    opublikowane przez: Redakcja Naukowy.pl

    W tym roku w dniu Święta Białej Laski - 15 października - Polski Związek Niewidomych popularyzował wiedzę na temat zwyrodnienia plamki żółtej (AMD). Na spotkaniu w Warszawie przedstawiciele społeczności osób niewidomych i niedowidzących w Polsce dziękowali resortowi zdrowia za włączenie do koszyka świadczeń gwarantowanych zastrzyków hamujących AMD.

    Dr Anna Korczak-Fudalej - lekarz okulista, podkreśliła, że od wielu lat w Polsce duża grupa pacjentów czekała, aby nowoczesna - bardzo kosztowna terapia AMD, była dostępna dla wszystkich chorych. Od września tego roku mają szansę na zatrzymanie postępu choroby dzięki terapii ranibizumabem finansowanej ze środków publicznych. Ranibizumab jest stosowany w postaci iniekcji do ciała szklistego oka. Zastrzyki są wykonywane wyłącznie w klinikach okulistycznych.

    Jak wyjaśniła specjalistka, plamka żółta jest ważną częścią siatkówki oka. Dzięki niej możemy widzieć barwy. To tu ogniskują się promienie światła, co pozwala nam wyraźnie widzieć obiekty.

    AMD jest chorobą społeczną związaną z wiekiem, dotyczy 30-40 mln ludzi na świecie. W Polsce liczbę chorych szacuje się na 1,2-1,5 mln osób. Ta przewlekła choroba prowadzi do trwałych zmian w centralnej siatkówce i naczyniówce. Występuje w dwóch postaciach - suchej, łagodniejszej w przebiegu, i wysiękowej, szybko postępującej. Jeśli pacjent trafi do okulisty we wczesnym stadium choroby, leczenie ma dobre rokowania.

    AMD to najczęstsza przyczyna nabytej ślepoty u osób po 50. roku życia w krajach rozwiniętych. Eksperci ostrzegają, że starzejącemu się społeczeństwu grozi epidemia ślepoty. Schorzeniu sprzyja niehigieniczny tryb życia, cukrzyca, nadciśnienie, miażdżyca i choroba wieńcowa. Częściej chorują osoby o jasnoniebieskich tęczówkach i z nadwzrocznością.

    Dr Korczak-Fudalej dodała, że AMD może dotyczyć wszystkich. Choć chorują na nią osoby starsze, często są to ludzie bardzo aktywni, pracujący i potrzebni społeczeństwu. AMD ogranicza aktywność wielu profesorów wykładających na uczelniach. Jednym z takich naukowców jest dr inż. Janusz Rozum z Politechniki Warszawskiej, który w wyniku utraty wzroku zmienił katedrę uczelnianą na sale klubowe PZN, gdzie popularyzuje wiedzę o swojej dyscyplinie - ekologii.

    "W profilaktyce bardzo ważne są badania okresowe. Osoby zdrowe powinny systematycznie badać się u okulisty po to, żeby uchwycić moment, w którym choroba zaczyna postępować. Zmiany degeneracyjne siatkówki występują bardzo często i niestety postępują, bo proces chorobowy związany jest z tworzeniem się naczyń, które pękają. Nowy lek, lucentis, który będzie dostępny w klinikach, hamuje postać wilgotną AMD. Bardzo ważne, żeby stosować go w odpowiednim momencie. Najskuteczniejsze jest kilkakrotne podawanie leku. Wydatki na terapię są ogromne, ale do tej pory ciężar leczenia był po stronie pacjentów. A jest to cena samochodu dobrej marki" - mówiła doktor.

    Małgorzata Pacholec, dyrektor Polskiego Związku Niewidomych (PZN) i prezes stowarzyszenia Retina AMD Polska potwierdziła, że na AMD chorują szczególni ludzie.

    "Ten rok jest ogłoszony w Europie rokiem walki z ubóstwem, z wykluczeniem społecznym. AMD dotyka przede wszystkim ludzi starszych. Mówi się, że co 5 osoba po 50. roku życia zachoruje na AMD. Ci ludzie zazwyczaj są na bocznym torze () wybitnie potrzebujący społecznej troski - nasi rodzice, dziadkowie, wujowie, ludzie, którzy przepracowali mnóstwo lat, czasami bardzo biedni. Potrzebują funkcjonować w jesieni życia maksymalnie samodzielnie" - mówiła rzeczniczka chorych.

    A jak się żyje z AMD? Jak opisała Pacholec, zaczyna się od niewidzenia ucha od igły. Potem nie można odczytać nazwy leku, co w przypadku osób starszych, przyjmujących mnóstwo leków, jest szczególnie dotkliwe. Nie widać numeru autobusu, nie można rozpoznać twarzy najbliższych, coraz trudniej chodzić na spacery. Szczególnie gwałtowna jest krwotoczna, mokra postać AMD, w której następują wylewy, zniszczenie siatkówki, gwałtowna obuoczna utrata widzenia. Powoduje to stany depresyjne, często prowadzące do wyobcowania, a nawet samobójstw.

    "Terapie medyczne są dla nas bardzo ważne, często to jedyny ratunek, żeby nie przyłączać się do PZN i nie decydować na stygmatyzacje, jaką jest biała laska. Związek Niewidomych Każdej osobie, która zetknie się z ta nazwą, myślę, że cierpnie skóra. Ślepota to najgorsze, co może spotkać człowieka" - mówiła Pacholec.

    Jej zdaniem, w Polsce medycyna zajmuje się pacjentami tylko do momentu, w którym istnieje szansa na uratowanie wzroku. PZN jest największą organizacją, która rehabilituje niewidomych, uczy ich, jak żyć, żeby nie wypaść poza margines życia społecznego i kulturalnego. W związku zarejestrowanych jest około 70 tys. osób, kłopoty ze wzrokiem, których nie można skorygować okularami ma ok. 300 tys.

    Pacholec podziękowała minister zdrowia Ewie Kopacz, która w kwietniu wydała rozporządzenie otwierające osobom tracącym wzrok drogę do leczenia. Podziękowania odebrała Edyta Matusik z departamentu polityki lekowej i farmacji w resorcie zdrowia oraz wiceprezes Narodowego Funduszu Zdrowia Marcin Wolski.

    Kryteria kwalifikowania pacjentów na bezpłatną dla nich terapię opracował krajowy konsultant ds. okulistyki prof. dr hab. Jerzy Szaflik. Zaznaczono w nich, że grupą celowaną są pacjenci powyżej 50. roku życia.

    "Stowarzyszenie Retina AMD Polska śledzi kongresy naukowe na całym świecie. Ciągle czekamy na terapię przyczynową, bo obecnie możemy liczyć tylko na leczenie objawów choroby. Musimy zbudować taką przyszłość, że - kiedy te terapie się pojawią - będą dostępne. Życie po niewidomemu jest dużo droższe niż nawet bardzo droga terapia" - podsumowała dyrektor PZN.

    Dodając otuchy tym, dla których na terapię jest już za późno, Pacholec przedstawiła krótko, choć ze łzami w oczach, własną historię. "Ja już oślepłam, traciłam wzrok przez kilkadziesiąt lat swojego życia () Dla mnie biała laska jest nie oznaką przegranej, ale wygranej z chorobą, z nieporadnością. Mogę żyć. Dzięki tej białej lasce codziennie wychodzę z domu, jadę metrem, wsiadam do tramwaju, przyjeżdżam do pracy i od dwudziestu kilku lat pracuję z wielką satysfakcją, mam nadzieję, że pomagając wielu ludziom" - stwierdziła prezes Stowarzyszenia.

    Święto Białej Laski symbolizującej możliwość pokonywania barier i przeciwności losu, obchodzone jest 15 października od 1964 roku. W 1970 r. zyskało rangę Międzynarodowego Dnia Niewidomych.

    Według Światowej Unii Niewidomych, na świecie żyje 165 mln osób niewidomych, z czego 17,5 mln w Europie. Najczęstszymi przyczynami utraty wzroku są schorzenia (jaskra, retinopatia cukrzycowa, zwyrodnienie plamki żółtej - AMD, zaćma), czynniki genetyczne i wypadki losowe.

    PAP - Nauka w Polsce

    kol/ agt/

    Czy wiesz ĹĽe...? (beta)
    Zwyrodnienie plamki żółtej, zwyrodnienie plamki związane z wiekiem (ang. Age-related Macular Degeneration, w skrócie AMD) – przewlekła, postępująca choroba oczu, występująca u osób po 50 roku życia. W wyniku tej choroby dochodzi do uszkodzenia siatkówki (a szczególnie jej części centralnej – plamki żółtej), co prowadzi do pogorszenia, ubytków, a niejednokrotnie całkowitej utraty widzenia centralnego, a w konsekwencji do ślepoty. Rozróżnia się postać suchą i wysiękową, która może dotknąć także ludzi młodych. Leczenie, terapia, kuracja – szereg czynności medycznych, z użyciem stosownych leków i aparatury, zmierzających do przywrócenia równowagi (homeostazy) organizmu dotkniętego chorobą lub kalectwem; postępowanie lekarskie, którego celem jest przywrócenie zdrowia choremu lub poprawa jego jakości życia. Wyróżniamy różne rodzaje leczenia: Terapia fotodynamiczna (PDT) – forma leczenia, w której wykorzystuje się nietoksyczne związki światłoczułe, które po ekspozycji na specyficzny rodzaj światła, stają się toksyczne dla komórek nowotworowych i innych chorych komórek. PDT wykazuje również zdolność do zabijania komórek mikroorganizmów, w tym bakterii, grzybów i wirusów. PDT jest powszechnie stosowana w leczeniu trądziku. Jest ona stosowana klinicznie do leczenia wielu schorzeń, w tym związanego z wiekiem zwyrodnienia plamki żółtej i nowotworów złośliwych. Jest uznanawana jako strategia leczenia, która jest zarówno mało inwazyjna jak i minimalnie toksyczna.

    Polski Związek Niewidomych (PZN) – największa w Polsce organizacja zrzeszająca osoby niewidome i słabowidzące. Obecnie PZN zrzesza ok. 65 000 członków. Działalność Związku obejmuje edukację, rehabilitację, oferowanie usług prawnych i reprezentowanie społeczności niewidomych i niedowidzących wobec władz oraz innych instytucji i organizacji. Choroby społeczne - różnego typu schorzenia przewlekłe, szeroko rozpowszechnione w społeczności. Występujące u ponad 10% społeczeństwa. Ograniczają możliwość wykonywania podstawowych zadań życiowych np. pracy. Wymagają długiej regularnej opieki lekarskiej, są trudno wyleczalne, stanowią problem dla całego społeczeństwa. Dzięki zaliczeniu ich do tej grupy chorób, łatwiejsze jest rozpoznawanie ich i szybki dostęp do leków. Najczęściej występującymi chorobami społecznymi są: nadciśnienie i cukrzyca.

    Hiperdiagnoza - termin używany przez lekarzy. Pacjent, u którego stwierdzono jakąś chorobę, a na nią nie cierpi, w razie wdrożenia terapii narażony jest na skutki uboczne leczenia (które czasem mogą być bardzo poważne). Uznaje się to jednak za mniejsze zło niż nierozpoznanie choroby, co groziłoby jej skutkami w razie nie zastosowania żadnego postępowania. Choroba Alzheimera (AD) – najczęstsza postać otępienia, nieuleczalna i postępująca choroba neurodegeneracyjna, prowadząca do śmierci pacjenta. Opisał ją po raz pierwszy niemiecki neuropatolog Alois Alzheimer w 1906, od nazwiska którego ją nazwano. Najczęściej spotyka się ją u osób po 65. roku życia, aczkolwiek rzadziej pojawia się też wcześniej. W 2006 na świecie cierpiało na nią około 26,6 miliona osób. Przewiduje się, że w 2050 dotknie ona jednej osoby na 85 ludzi.

    Medycyna personalizowana (ang. personalised healthcare) – koncepcja, która opiera się na zrozumieniu różnic między pacjentami chorującymi na tę samą chorobę i na jednoczesnym poznawaniu złożoności chorób. Dzięki tej wiedzy możliwe jest dobieranie odpowiednich terapii do konkretnych grup pacjentów. Medycyna personalizowana pozwala przewidzieć czy określona terapia okaże się skuteczna dla danego pacjenta. Podstawą medycyny personalizowanej są badania nad ludzkim genomem i wykorzystanie wiedzy z zakresu dziedzin genetyki, genomiki i proteomika. Lspan (lifespan based protocol) to grupa protokołów używanych do pozyskiwania nowych połączeń przez hosty w modelu aktywnych sieci P2P. W sieciach tego typu węzeł, który utracił "sąsiada" (węzeł, z którym był połączony) stara się go zastąpić, wybierając nowego spośród wszystkich, o których ma informacje, na podstawie różnych parametrów. W protokołach Lspan głównym parametrem branym pod uwagę jest dotychczasowy czas życia węzła (czas pozostawania online). Wynika to z faktu, że rozkład czasu życia węzłów jest wolno zanikający, tzn. jest bardzo dużo węzłów o bardzo krótkim i bardzo mało węzłów o bardzo długim czasie życia, ponadto prawdopodobieństwo rozłączenia się jest tym mniejsze im dłuższy czas życia. Dlatego wybieranie długo żyjących sąsiadów jest opłacalne - połączenie z nimi prawdopodobnie będzie długo trwało.

    Międzynarodowy Dzień Białej Laski – święto osób niewidomych i niedowidzących obchodzone corocznie 15 października od 1964 roku.

    Achromatopsja (całkowita ślepota barwna) – wada wzroku spowodowana chorobą oczu, a konkretnie siatkówki, objawiająca się dużą lub całkowitą niemożnością rozpoznawania barw. Spowodowana jest posiadaniem niskiej liczby lub zupełnym brakiem czopków, które są odpowiedzialne nie tylko za widzenie barwne, ale jednocześnie za widzenie ostre i widzenie fotopowe (widzenie dzienne). Tak więc ludzie cierpiący na achromatopsję nie tylko nie rozpoznają barw, postrzegając świat niemal lub całkowicie w odcieniach szarości (jak w czarno-białym filmie lub fotografii), ale również są nadwrażliwi na światło aż do światłowstrętu, oraz cierpią na zaburzenie widzenia ostrego i oczopląs. Jest to bardzo rzadkie zaburzenie i występuje zaledwie u 0,005% populacji. Może występować w dwóch wariantach: brak czopków w siatkówce - całkowitej ślepoty barw i bardzo słabe działanie stożków - achromatopsja nietypowa (ang. atypical achromatopsia).

    Przewlekła niewydolność serca (łac. insufficientia cordis chronica, ang. chronic heart failure) – postępujący zespół objawów wynikających ze zmniejszenia pojemności minutowej serca, któremu towarzyszą obiektywne dowody dysfunkcji mięśnia sercowego i odpowiadający na leczenie stosowane w niewydolności serca. Najczęstszą jego przyczyną jest choroba niedokrwienna serca. Ale może też być powikłaniem nadciśnienia, kardiomiopatii, zapalenia mięśnia sercowego. Tradycyjnie dzieli się niewydolność serca na lewo- i (lub) prawokomorową, oraz na skurczową i rozkurczową. Ostra niewydolność serca jest odmiennym klinicznie zespołem, który może (ale nie musi) rozwinąć się wskutek dekompensacji przewlekłej niewydolności serca, wymagającym innego postępowania i leczenia. Przewlekła niewydolność serca jest w krajach rozwiniętych pierwszą przyczyną hospitalizacji po 65. roku życia. Odpowiednio leczona u większości pacjentów może być kontrolowana, wciąż jednak jest stanem zagrażającym życiu, z roczną śmiertelnością rzędu 10%. Stożek rogówki (keratoconus gr. kerato – róg, łac. conus – stożek) – degeneracyjna, niezapalna choroba rogówki oka, której przebieg charakteryzują zmiany w strukturze rogówki prowadzące do jej ścieńczenia i nadmiernego uwypuklenia. W wyniku choroby krzywizna rogówki przybiera odbiegający od normalnego stożkowaty kształt. Stożek rogówki może prowadzić do znacznego zaburzenia wzroku – pacjenci często skarżą się na niewyraźne lub mnogie widzenie obrazu oraz nadwrażliwość na światło. Wbrew powszechnemu przekonaniu o rzadkości choroby, stożek jest najczęściej spotykaną dystrofią rogówki, która występuje z taką samą częstotliwością we wszystkich grupach etnicznych na całym świecie i dotyka około jedną na tysiąc osób. Choroba zostaje zazwyczaj rozpoznana w wieku dorastania, a jej najostrzejsze stadium przypada pomiędzy 20. a 30. rokiem życia.

    Zwyrodnienie żółtkowate plamki (dystrofia żółtkowata plamki, łac. Dystrophia maculae vitelliformis, ang. Vitelliform macular dystrophy) – genetycznie uwarunkowana choroba charakteryzująca się zmianami w obrębie plamki żółtej siatkówki oka, mogąca prowadzić do stopniowej utraty wzroku. Opisane zostało po raz pierwszy w 1905 roku przez niemieckiego okulistę F. Besta jako dziedziczne zwyrodnienie plamki żółtej. Achromatopsja (całkowita ślepota barwna) - wada wzroku spowodowana chorobą oczu, a konkretnie siatkówki, objawiająca się dużą lub całkowitą niemożnością rozpoznawania barw. Spowodowana jest posiadaniem niskiej liczby lub zupełnym braku czopków, które są odpowiedzialne nie tylko za widzenie barwne, ale jednocześnie za widzenie ostre i widzenie fotopowe (widzenie dzienne). Tak więc ludzie cierpiący na achromatopsję nie tylko nie rozpoznają barw, postrzegając świat niemal lub całkowicie w odcieniach szarości (jak w czarnobiałym filmie lub fotografii), ale również są nadwrażliwi na świało aż do światłowstrętu, oraz cierpią na zaburzenie widzenia ostrego i oczopląs. Jest to bardzo rzadkie zaburzenie i występuje zaledwie u 0,005% populacji. Może występować w dwóch wariantach: brak czopków w siatkówce - całkowitej ślepoty barw i bardzo słabe działanie stożków - achromatopsja nietypowa (ang. atypical achromatopsia).

    Dodano: 18.10.2010. 11:05  


    Najnowsze