• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Obawy przed działaniami niepożądanymi leków to samospełniająca się przepowiednia

    14.03.2010. 13:12
    opublikowane przez: Piotr aewski-Banaszak

    Pacjenci, którzy mają wątpliwości dotyczące przepisanych przez lekarza środków, są bardziej podatni na skutki uboczne - informuje pismo "Arthritis Care & Research".

    "Osoby, które są szczególnie przeczulone na punkcie przyjmowanych leków lub oczekują działań niepożądanych są bardziej narażone na ich wystąpienie" - twierdzi dr Yvonne Nestoriuc z Uniwersytetu w Marburgu.

    Lista działań niepożądanych na ulotce potrafi przerazić. Z badań niemieckich naukowców wynika jednak, że niektórzy pacjenci biorą istniejące wcześniej dolegliwości za działania uboczne nowego leku lub z obawy przed ich wystąpieniem nie stosują się do zaleceń lekarza.

    W badaniach wzięło udział 100 osób cierpiących na reumatoidalne zapalenie stawów. Pacjentów poproszono o wypełnienie kwestionariusza dotyczącego obaw związanych ze stosowaniem konkretnych leków. W ciągu sześciu miesięcy obserwacji naukowcy zauważyli, że osoby, które były zaniepokojone potencjalnym działaniem przepisanych im środków, w rzeczywistości częściej doświadczały efektów ubocznych. Głównie były to bóle głowy, dolegliwości ze strony układu pokarmowego i wysypka.

    Jednocześnie ci sami pacjenci przyjmowali dostępne bez recepty środki mające owe działania niepożądane złagodzić i zmieniali dawki leków bez konsultacji z lekarzem.

    Zdaniem naukowców, zachowaniom takim można byłoby zapobiec, gdyby przed przepisaniem leku lekarze rozmawiali z pacjentami na temat ich obaw i pomagali im rozwiać wątpliwości.

    Źródło:
    PAP - Nauka w Polsce

    Czy wiesz ĹĽe...? (beta)
    Niepożądane działanie leku, niepożądana reakcja polekowa (ADR – adverse drug reaction) – każda szkodliwa i niezamierzona reakcja, która występuje po podaniu określonego leku w dawce terapeutycznej w celu profilaktyki, ustalenia rozpoznania lub leczenia, niezależnie od drogi podania. Badaniem działań niepożądanych leków zajmuje się farmakosologia. Farmakosologia – dziedzina farmakologii zajmująca się badaniem objawów niepożądanych działania substancji leczniczych (ADR – adverse drug reaction). Objawy niepożądane występują przy podawaniu dawek leczniczych. Nie należy mylić ich z działaniem toksycznym, które występuje po przekroczeniu dawki maksymalnej. Embriotoksyczność, działanie embriotoksyczne (z greckiego embrion – zarodek) – niepożądane działanie występujące po podaniu leku u kobiet w ciąży w okresie embrionalnym (do ok. 60 dnia ciąży), które prowadzi do powstania ciężkich uszkodzeń lub obumarcia zarodka. Do leków, które wywierają działanie embriotoksyczne należy np. talidomid.

    Lekomania (inaczej: zależność lekowa lub lekozależność) – uzależnienie od leków, forma toksykomanii, która wywołuje stan psychiczny lub fizyczny, wynikający z interakcji leku i żywego organizmu, charakteryzujący się zmianami zachowania zawsze łącznie z przymusem stałego lub okresowego zażywania leku, w celu doznania oczekiwanego efektu psychicznego lub fizycznego lub w celu uniknięcia nieprzyjemnych doznań związanych z brakiem leku. Niebezpieczeństwo uzależniania się od leków polega między innymi na tym, że w miarę rozwoju uzależnienia chory musi przyjmować coraz większe dawki leku, dla otrzymania pożądanego efektu. Nasila to niebezpieczeństwo przedawkowania leków i wystąpienia ich działań niepożądanych, aż do zatrucia i śmierci. Farmakogenetyka - dział nauki z pogranicza farmakologii i genetyki zajmujący się badaniem wpływu pojedynczych genów na reakcję organizmu na podanie określonych leków.
    Badania farmakogenetyczne mają istotne znaczenie dla prowadzenia prawidłowej i bezpiecznej farmakoterapii. W tych badaniach ocenia się: skuteczność, bezpieczeństwo leków (działania niepożądane), a także interakcje lekowe.

    Farmakodynamika - dział farmakologii zajmujący się mechanizmami działania leków i innych substancji chemicznych na organizm, strukturami wrażliwymi na te działania oraz efektami tego działania (działania pożądane i niepożądane). Newirapina – organiczny związek chemiczny, lek z grupy NNRTI o wysokiej aktywności przeciwwirusowej, porównywalnej do inhibitorów proteazy. Posiada jednak lepszy profil dawkowania i daje mniejszą liczbę działań niepożądanych. Działanie leku polega na niekompetytywnym hamowaniu działania odwrotnej transkryptazy. Newirapina posiada wysoką (ponad 90%) biodostępność, na którą nie mają wpływu częstość i rodzaj posiłków. Charakteryzuje się długim okresem półtrwania w surowicy. Mała zdolność przenikania leku przez barierę krew-mózg (0,45). Najczęstszy objaw niepożądany to wysypka. Bardzo duży wpływ na zmniejszenie możliwości przeniesienia zakażenia z matki ciężarnej na dziecko.

    Piroksykam (ang. Piroxicam) – niesteroidowy lek przeciwzapalny z grupy oksykamów o działaniu przeciwzapalnym, przeciwbólowym i przeciwgorączkowym. Jego działanie polega głównie na hamowaniu cyklooksygenazy. Stosowany przeważnie w chorobie zwyrodnieniowej stawów oraz w reumatoidalnym zapaleniu stawów. Dość często (ok 30%) u pacjentów przyjmujących przewlekle piroksykam występują działania niepożądane, najczęściej są to zaburzenia ze strony przewodu pokarmowego. Farmakologia (gr. φάρμακον (phármakon) - lekarstwo, lógos - słowo, nauka) – dziedzina medycyny i farmacji; nauka o działaniu leków, czyli mechanizmach ich działania na organizm oraz skutkach tego działania. Jako nauka zajmującą się najważniejszym aspektem leków, bywa czasami mylona z samą farmacją – czyli dziedziną wiedzy nadrzędną w stosunku do wszystkich zagadnień dotyczących leków.

    Apteka – placówka, zajmująca się głównie sprzedażą leków i innych produktów medycznych (np. opatrunków, środków higienicznych). Apteki recepturowe zajmują się także przygotowywaniem leków recepturowych zgodnie z przepisaną przez lekarza receptą. W praktyce pacjenci korzystają w aptekach także z konsultacji medycznych w sprawie stosowania poszczególnych leków w przypadku konkretnych dolegliwości, a nawet, w nagłych przypadkach, z najbardziej podstawowej pomocy medycznej, polegającej na udzieleniu pierwszej pomocy i wezwaniu innego wykwalifikowanego personelu (lekarza, felczera, zespołu pogotowia ratunkowego itp.).

    Leki ototoksyczne to niejednorodna grupa leków, które podane ogólnie lub miejscowo, wywierają niepożądane, toksyczne i uszkadzające działanie na narząd słuchu. Różnią się między sobą pod względem farmakologicznym i wskazań terapeutycznych. Ototoksyczne działanie leków może ujawnić się na każdym odcinku drogi słuchowej, jednak najbardziej podatny na ich toksyczne działanie jest ślimak.

    Farmakologia (gr. φάρμακον (phármakon) - lekarstwo, lógos - słowo, nauka) – dziedzina medycyny i farmacji; nauka o działaniu leków, czyli mechanizmach ich działania na organizm oraz skutkach tego działania. Jako nauka zajmującą się najważniejszym aspektem leków, bywa czasami mylona z samą farmacją – czyli dziedziną wiedzy nadrzędną w stosunku do wszystkich zagadnień dotyczących leków.

    Dodano: 14.03.2010. 13:12  


    Najnowsze