• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Początki HIV - przełom XX wieku

    03.10.2008. 16:48
    opublikowane przez: Maksymilian Gajda

    Nowe badania sugerują, że HIV (wirus zespołu nabytego braku odporności) zaczął rozprzestrzeniać się wśród ludzi na początku XX wieku, stymulowany przez szybki rozwój nowych miast i związane z tym nasilenie się nieodpowiedzialnych zachowań w postkolonialnej Afryce Środkowej.

    Wyniki badań przeprowadzonych przez naukowców z Europy, Afryki, USA i Australii zostały opublikowane w najnowszym wydaniu czasopisma Nature.

    HIV pojawił się prawdopodobnie w momencie, kiedy ludzie zamieszkujący w lasach Afryki Środkowej zaczęli spożywać mięso szympansów zakażone podobnym wirusem zwanym SIV (wirus upośledzenia odporności szympansów). Poprzednie badania wskazywały, że HIV zaczął krążyć wśród populacji ludzkiej w latach trzydziestych ubiegłego stulecia. Jednakże ostatnie badania wykazują, że wirus mógł pojawić się w Léopoldville (obecnie Kinszasa w Demokratycznej Republice Konga) już w latach osiemdziesiątych XIX w. W owym czasie Léopoldville było największym miastem Konga Belgijskiego.

    Przed nastaniem XX wieku w Afryce Środkowej nie było dużych miast. Naukowcy przypuszczają, że rozwój miast kolonialnych takich jak Léopoldville doprowadził do nasilenia się nieodpowiedzialnych zachowań, takich jak niebezpieczne stosunki seksualne, walnie przyczyniając się do rozprzestrzeniania się choroby.

    Badanie historii wirusa HIV nie jest łatwe, bowiem istnieje niewiele znanych próbek choroby sprzed lat osiemdziesiątych XX w., kiedy to po raz pierwszy oficjalnie opisano AIDS (zespół nabytego niedoboru odporności).

    Podejmując próbę odnalezienia starszych próbek wirusa, naukowcy przebadali próbki tkanek zarchiwizowane w Afryce Środkowej. Dzięki ich poszukiwaniom odkryto drugą najstarszą do tej pory próbkę wirusa HIV w formie biobtatu węzła chłonnego pobranego od kobiety w Kinszasie w roku 1960. Naukowcy porównali wówczas sekwencje genetyczne próbki wirusa z najstarszą znaną próbką HIV, którą znaleziono w próbce krwi pobranej od mężczyzny w Kinszasie w roku 1959 i z innymi, znacznie późniejszymi próbkami wirusa.

    Wirus HIV mutuje w dosyć równym tempie. Dzięki porównaniu różnic w DNA poszczególnych próbek, naukowcy byli w stanie obliczyć kiedy po raz pierwszy pojawił się wirus HIV. Co ciekawe, dwie najstarsze próbki z Kinszasy okazały się zawierać najwięcej różnic, wskazując na to, że wirus obecny był już w Kinszasie od kilku dekad przed pobraniem tych próbek.

    "Według szacowanego przez nas cyklu mutowania [...] wirusy te wywodzą się od wspólnego przodka obecnego u populacji afrykańskiej już prawie od początku XX wieku" - napisali naukowcy. Po pojawieniu się u ludzi, wirus rozprzestrzeniał się stosunkowo wolno przez pierwszą połowę wieku, ale już w latach sześćdziesiątych zostało zakażonych wiele osób z regionu Afryki Środkowej. Wirus zaczął wówczas rozprzestrzeniać się na całym świecie i został ostatecznie rozpoznanych w latach osiemdziesiątych.

    "Poprzednia praca na temat sekwencjonowania HIV opierała się na zamrożonych próbkach, których jest tak naprawdę niewiele,' wyjaśnił profesor Michael Worobey z Uniwersytetu w Arizonie, w USA, zwracając uwagę, że najstarszymi próbkami po tych pobranych w Kinszasie są próbki wirusa datujące się na koniec lat siedemdziesiątych i początek osiemdziesiątych XX w.

    "Teraz, po raz pierwszy jesteśmy w stanie porównać dwa stosunkowo stare szczepy HIV" - dodał profesor Worobey. "To umożliwia nam obliczenie, jak szybko wirus ewoluował i sformułowanie wiarygodnych wniosków na temat momentu, w którym pojawił się u ludzi, jak szybko szerzyła się epidemia od tego momentu oraz jakie czynniki umożliwiły wirusowi przeniknięcie do organizmu człowieka i stanie się skutecznym ludzkim patogenem."

    Fakt, że wspólny przodek wirus HIV datuje się na ten sam okres, co budowa pierwszych miast w regionie skłania naukowców do przypuszczeń, że "budowa miast mogła ułatwić pojawienie się i rozprzestrzenienie HIV-1 na początkowym etapie".

    "W ten sposób, zakładanie i rozbudowa kolonialnych ośrodków administracyjno-handlowych, takich jak Kinszasa, mogły stworzyć odpowiednie warunki w regionie do tego, by stał się on epicentrum pandemii HIV/AIDS" - podsumowali.

    Profesor Worobey przekonany jest, że wyniki uzyskane przez jego zespół mogą być przyczynkiem do optymistycznego podejścia, że choroba zostanie pewnego dnia pokonana.

    "Sądzę, że wyłaniający się tutaj obraz, wedle którego zmiany jakich doświadczała populacja ludzka mogły otworzyć drogę do rozprzestrzenienia się HIV, wskazuje na to, że teraz możemy wprowadzić zmiany, które z kolei pomogą powstrzymać epidemię" - zauważył. "Jeżeli HIV ma jakikolwiek słaby punkt, to jest nim fakt, iż jest on stosunkowo słabo przenoszalny. Poczynając od lepszych testów i profilaktyki, poprzez szersze stosowanie terapii lekami przeciwretrowirusowymi, istnieje wiele sposobów na zablokowanie drogi wirusowi i zmuszenie go do wymarcia. Nasze wyniki sugerują, że są powody do optymizmu."

    Zespół planuje sprawdzić, czy nie ma więcej próbek wirusa ukrytych pośród innych próbek pobranych dziesiątki lat temu i przechowywanych w archiwach szpitali środkowoafrykańskich. "Dogłębne poznanie ewolucyjnej historii HIV-1 w oparciu o odnalezione sekwencje wczesnych przypadków w Afryce może dostarczyć istotnych informacji na temat patogenezy, zjadliwości i ewolucji pandemicznych wirusów AIDS" - czytamy.

    Artykuł pochodzi z serwisu CORDIS
    adres: http://cordis.europa.eu/fetch?CALLER=PL_NEWS&ACTION=D&SESSION=&RCN=29931
    Źródło danych: Nature; Państwowy Instytut Alergii i Chorób Zakaźnych (NIAID)
    Referencje dokumentu: Worobey, M et al. (2008) Bezpośredni dowód znacznej różnorodności HIV-1 w Kinszasie do roku 1960. Nature 255: 661-664. DOI: 10.1038/nature07390.

    Czy wiesz ĹĽe...? (beta)
    HIV-2 – typ wirusa wolniej doprowadzający do AIDS niż HIV-1. Pochodzenie wirusa HIV nie zostało ostatecznie wyjaśnione, przypuszczalnie jest on wynikiem mutacji retrowirusów występujących u małp, od których zaraził się człowiek. Najczęstszymi nosicielami tego wirusa (HIV-2) są ludzie zamieszkujący Afrykę Zachodnią. Nad specyfikiem hamującym rozwój wirusa HIV cały czas pracują naukowcy, najnowsze źródła donoszą, że odkryto naturalny składnik ludzkiej krwi, który efektywnie blokuje HIV-1, wirusa będącego najczęstszą przyczyną AIDS. Brain – najstarszy wirus komputerowy w historii, odkryty na pecetach w 1986 roku. Wirus zainfekował komputery na całym świecie atakując pierwszy sektor dyskietek włożonych do zarażonych komputerów. Wirus rozprzestrzeniał się na IBM-PC i na kompatybilnych systemach operacyjnych PC-DOS i IBM-DOS. Autorami wirusa są dwaj Pakistańczycy, bracia Amjad Farooq Alvi i Basit Farooq Alvi. Chcieli oni w ten sposób sprawdzić zabezpiecznia systemu opreacyjnego DOS w porównaniu z innymi konkurencyjnymi systemami (m.in Unix i Sinix) HGV (ang. Hepatitis G Virus) – jednoniciowy wirus RNA, z rodziny Flaviviridae, o budowie genomu zbliżonej do wirusa HCV. Pierwsze nazewnictwo wirusa HGV swoją historią sięga do roku 1967, kiedy to wykazano prawdopodobieństwo obecności wirusa na podstawie szczegółowych badań na pacjencie w Chicago, u którego wystąpiły potransfuzyjne oznaki zapalenia wątroby. Domyślano się, że powodował je wirus nie-A, nie-B i nazwano go od inicjałów pacjenta (roboczo) GB. Dopiero w połowie lat 90. zbadano tego wirusa bliżej.

    Wirus nabytego niedoboru immunologicznego kotów (ang. feline immunodeficiency virus, FIV) – wirus z rodzaju lentiwirusów, z rodziny retrowirusów. Wywołuje u kotów domowych niedobór odporności, który określany jest jako zespół niedoboru odporności, a potocznie zwany jest kocim AIDS, ponieważ przypomina ludzką odmianę tej choroby. FIV nie stanowi jednak zagrożenia dla ludzi, gdyż nie mogą się nim zarazić. Został po raz pierwszy opisany w 1986. Występuje u 11% kotów na świecie. Pandemia grypy A/H1N1v w latach 2009 - 2010 - pandemia trwająca od 11 czerwca 2009 do 10 sierpnia 2010, spowodowana przez nowy wtedy szczep wirusa grypy A/H1N1, będącą zmutowaną wersją wirusa świńskiej grypy. Wyizolowane próbki wirusa z Meksyku okazały się identyczne z próbkami wyizolowanymi wcześniej w Kalifornii stąd wirus jest niekiedy oznaczany jako A/Kalifornia/04/2009. Obecność tego wirusa potwierdzono na wszystkich stale zamieszkałych kontynentach. Bezpośrednio na skutek pandemii zmarło 105 700 - 400 000 osób, a za sprawą powikłań dalsze 46 000 - 179 000.

    Tenofowir (tenofovir) – organiczny związek chemiczny z grupy fosfonianowych analogów nukleotydów. Lek antywirusowy należący do klasy leków antyretrowirusowych. Jest nukleotydowym inhibitorem odwrotnej transkryptazy wirusa HIV. Stosowany w terapii AIDS i przewlekłej żółtaczce typu B. Zespół nabytego niedoboru (rzadziej upośledzenia) odporności, AIDS (ang. Acquired Immunodeficiency Syndrome lub Acquired Immune Deficiency Syndrome, SIDA łac. Syndroma Immunitatis Defectus Acquisiti) – końcowe stadium zakażenia wirusem zespołu nabytego braku odporności (HIV) charakteryzujące się bardzo niskim poziomem limfocytów CD4, a więc wyniszczeniem układu immunologicznego (odpornościowego), co skutkuje zapadalnością na tzw. choroby wskaźnikowe (niektóre formy nowotworów, grzybic, nietypowe zapalenia płuc) mogące zakończyć się śmiercią pacjenta. W latach 1983–2008 na AIDS zmarło 25 mln ludzi; obecnie rocznie z tego powodu umiera 2 mln osób.

    Profilaktyka poekspozycyjna HIV (ang. post-exposure prophylaxis, PEP) – metoda leczenia rozpoczynana zaraz po ekspozycji, która pozwala na całkowite usunięcie wirusa HIV z organizmu i uniknięcie zarażenia. Odbywa się w momencie, gdy wirus nie zdążył jeszcze opanować organizmu (maksymalnie do 72 godzin po zakażeniu).

    Dodano: 03.10.2008. 16:48  


    Najnowsze