• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Przyszła biolog z UJ bada uwarunkowania fizyczne łyżwiarzy figurowych

    23.02.2012. 07:33
    opublikowane przez: Redakcja Naukowy.pl

    Łyżwiarstwo figurowe wymaga rozpoczęcia treningu we wczesnym dzieciństwie. Mimo intensywnej pracy zdarza się jednak, że zmiany fizyczne w okresie dojrzewania wykluczają dalszą karierę. Nadmierny przyrost masy ciała, wzrostu lub zmniejszenie wytrzymałości organizmu sprawiają, że zawodnik nie robi postępów, a nawet nie utrzymuje formy. Wielu dramatów można by było uniknąć, gdybyśmy potrafili z góry określić przydatność dziecka do wybranej dyscypliny sportu. Metod biologicznych, które mogłyby wspomóc rodziców i trenerów w takich decyzjach szuka Monika Heród, studentka Wydziału Biologii i Nauk o Ziemi Uniwersytetu Jagiellońskiego.

    Monika Heród specjalizuje się w biologii człowieka i przygotowuje pracę magisterską pod kierunkiem dr. hab. Henryka Głąba z Zakładu Antropologii UJ. Jej mentorką jest także dr Iwona Wronka, zajmująca się ontogenezą, czyli nauką o rozwoju człowieka po okresie płodowym - od narodzin do samej starości.

    "Antropologia sportowa to na naszej uczelni grunt mało zbadany, niewiele osób zajmowało się w swojej pracy naukowej uwarunkowaniami fizycznymi u osób, które uprawiają sport zawodowy. Dlatego moja praca wymaga samodzielnego zgromadzenia materiału do analiz. Mam nadzieję na ciekawe wyniki ankiet prowadzonych w klubach łyżwiarskich i w rodzinach młodziutkich polskich łyżwiarzy" - tłumaczy PAP studentka.

    Jej praca ma dać odpowiedź na pytanie, czy to trening, czy też dokonana w odpowiednim momencie selekcja zawodników wpływa na to, że dorośli łyżwiarze figurowi są specyficznej budowy. Mają na przykład większą masę mięśniową od tkanki tłuszczowej, są lekkiej budowy i umiarkowanego wzrostu.

    "Chcę ustalić, czy w pewnym momencie życia łyżwiarzy jest czas na taką selekcję i jakie kryteria należałoby wziąć pod uwagę. Można sobie bowiem wyobrazić, że dziecko dojrzewa zbyt szybko, nie ma siły na intensywny trening, a jego ciało zmienia się w znaczący sposób. Wówczas fizycznie nie pasuje do wybranej przez siebie dyscypliny i odpada. Chciałabym wiedzieć, czy można pokonać te trudności odpowiednim planem treningowym i dietą. Bo warto pamiętać, że nastoletni łyżwiarz czy łyżwiarka maja za sobą wiele lat ciężkiej pracy i trudno jest pogodzić się z zakończeniem zawodowego uprawiania tej dyscypliny" - mówi Monika Heród.

    Biolożkę interesuje, co ma większy wpływ na to, jak wyglądają łyżwiarze będąc już juniorami i seniorami - trening czy geny. Dlatego rozpoczęła gromadzenie informacji o rodzicach i rodzeństwie młodych łyżwiarzy. Analizom podda ich wysokość ciała i masę ciała, wiek dojrzewania płciowego, a ponadto weźmie pod uwagę fakt, czy w dzieciństwie oni również uprawiali zawodowo jakiś sport i jaki obecnie prowadzą tryb życia.

    Zdaniem rozmówczyni PAP takie informacje pomogą przewidzieć, jak szybko dziecko będzie dojrzewać, czy będzie wysokie czy niskie, ciężkie czy lekkie. Monika Heród zaznacza, że osoby dojrzewające wcześniej są statystycznie niższe od tych, które dojrzewają później. Z masą ciała już tak nie jest. Wpływ na masę i wysokość ciała mają nie tylko geny, ale również środowisko i sposób odżywiania się, mimo to istnieją przesłanki, które pozwalają badaczom przewidzieć w granicach błędu, czy obecny 6-7 latek będzie wysoki.

    "Badania z udziałem małych sportowców prowadzi się w USA. Na podstawie analiz budowy kości w przybliżeniu określa się wysokość ciała i masę dziecka w przyszłości, aby sprawdzić, czy może ono nastawić się na wybrany sport zawodowy. W Polsce prac tego rodzaju jest niewiele, dlatego chętnie nawiążę kontakt z badaczami, którzy są zainteresowani tą tematyką" - deklaruje studentka.

    Dodaje, że sama dopiero się uczy i w pracy magisterskiej nie zdecydowała się na stosowanie narzędzi pomiarowych takich jak antropometr - urządzenie do badania długości kończyn, wysokości i proporcji. Opracowuje jedynie anonimowe ankiety. W jej badaniach wezmą udział dzieci i młodzież z trzech klubów łyżwiarskich. Będą to dwa kluby sportowe z Warszawy - Międzyszkolny Uczniowski Klub Sportowy EURO6, Uczniowski Klub Łyżwiarstwa Figurowego Ochota oraz Uczniowski Klub Łyżwiarstwa Figurowego Unia Oświęcim.

    Niektóre dzieci w Polsce rozpoczynają trening w wieku 4-5 lat i niemal od początku startują w zawodach młodzików. Praca z dzieckiem na lodzie trwa na początku jedną, później dwie godziny i jest uzupełniana zajęciami imitacyjnymi i ogólnorozwojowymi. W okresie dojrzewania przeciętny czas treningu lodowego to trzy godziny.

    Monika Heród planuje zbadać, czy sukces w tym sporcie odnoszą osoby szczupłe i wysokie, czy też o umięśnionych, silnych nogach, a może o innych specyficznych cechach fizycznych. Ankiety będą uzupełniane o podstawowe informacje umieszczane w licencjach młodych zawodników wydawanych przez Polski Związek Łyżwiarstwa Figurowego. W opracowaniu wyników magistrantka zamierza stosować metody statystyczne.

    PAP - Nauka w Polsce, Karolina Olszewska

    agt/bsz


    Czy wiesz ĹĽe...? (beta)
    Trening sportowy – proces polegający na poddawaniu organizmu stopniowo rosnącym obciążeniom, w wyniku czego następuje adaptacja i wzrost poziomu poszczególnych cech motorycznych. Pojęcie treningu obejmuje także naukę nawyków ruchowych związanych z daną dyscypliną sportu. Poprzez odpowiedni trening połączony z właściwym odżywianiem można również kształtować pewne cechy morfologiczne np. zwiększać masę mięśniową czy redukować poziom tkanki tłuszczowej. Trening indywidualny czyli (one by one) jest to praca trenera z tylko jednym podopiecznym, co wpływa pozytywnie na osiągane efekty treningowe. Trener podczas takiego treningu jest wstanie dużo bardziej zmobilizować podopiecznego, zintensyfikować trening oraz wyeliminować błędy treningowe i kontuzje. Trening indywidualny przeprowadzany jest w oparciu o wcześniej przygotowany plan treningowy ukierunkowany na potrzeby i możliwości psychofizyczne podopiecznego. Jest on stosowany we wszystkich dyscyplinach sportu, jak również wykorzystywany w pracy z osobami, które dopiero rozpoczynają ćwiczenia i nie mają wystarczającej wiedzy na temat prawidłowego przygotowania planu treningowego. Polski Związek Łyżwiarstwa Figurowego (PZŁF) – organizacja zrzeszająca zawodników, trenerów i działaczy polskiego łyżwiarstwa figurowego. Powstał w 1921 roku jako Polski Związek Łyżwiarski, zrzeszający zarówno łyżwiarzy figurowych, jak i panczenistów. Prezesem został Aleksander Bobkowski. Organizacja początkowo miała swoją siedzibę we Lwowie, ale już w 1922 przeniosła się do Warszawy. Była w kontakcie z Międzynarodową Unią Łyżwiarską, gdyż jej członkiem od roku 1898 było Warszawskie Towarzystwo Łyżwiarskie. W 1957 roku wydzieliły się z niej dwa związki: Polski Związek Łyżwiarstwa Figurowego oraz Polski Związek Łyżwiarstwa Szybkiego. Pierwszym prezesem PZŁF został Zbigniew Iwasiewicz.

    Siła masowa (siła objętościowa) – w fizyce jest to siła działająca na całą masę (objętość) ciała, a nie na wybrany punkt bądź powierzchnię. Wartość siły masowej działającej na jednostkę objętości ciała jest proporcjonalna do jego gęstości. Przykładami sił masowych są siły grawitacji, elektryczne lub w układzie inercjalnym siły bezwładności. Występowanie sił masowych opisywane jest najczęściej przez pewne pole sił działające na ciało. Kiedy stoimy na powierzchni Ziemi pole grawitacyjne nie działa na jakiś wybrany punkt naszego ciała, lecz na każdą najmniejszą jego cząstkę. Sytuację taką można sobie wyobrazić umieszczając w każdym punkcie ciała "malutką siłkę" ciągnącą je w dół. Pound cake (brytyjska babka piaskowa) jest to rodzaj ciasta, które tradycyjnie przygotowuje się z funta (1 funt = 0,454 kg) każdego z czterech składników: mąki, masła, jajek i cukru. Babka, przygotowana zgodnie z tradycyjnym przepisem jest czasem zbyt duża, by dała radę ją zjeść cała rodzina, dlatego ilość składników jest często zmieniana w celu uzyskania ciasta o odpowiedniej wielkości. Tak długo jak proporcje są zachowane, babka będzie równie smaczna jak w tradycyjnym przepisie. Zatem każde ciasto przygotowane przy proporcjach mąki, masła, jajek i cukru w skali 1:1:1:1, również można określić jako babkę piaskową.

    Czas pracy - pojęcie prawne określające długość czasu pracy, jak i jego organizację. Wymiar czasu pracy zależy od rodzaju zawartej umowy o pracę, wyróżnia się trzy podstawowe rodzaje umów: na czas nieokreślony (bezterminowa), czas określony, na czas wykonania określonej pracy.. W Polsce obowiązuje zasadniczo 40-godzinny tydzień pracy, czas pracy w ciągu jednego dnia wynosi osiem godzin, pozostałe to godziny nadliczbowe. Masa spoczynkowa (in. masa niezmiennicza lub po prostu masa) - wielkość fizyczna w fizyce relatywistycznej, charakteryzująca ciało bądź układ ciał, która nie zależy od układu odniesienia. W dowolnym układzie odniesienia, masa spoczynkowa jest wyznaczona przez energie i pędy wszystkich ciał. Jest to masa ciała mierzona w układzie odniesienia, w którym to ciało spoczywa.

    Ciało (ciało fizyczne) – termin fizyki i innych dziedzin nauki, oznaczający zbiór cząstek o niezerowej masie spoczynkowej, traktowany jako całość. W odróżnieniu od ciała fizycznego posiadającego niezerową masę spoczynkową, zbiór cząstek o masie spoczynkowej zerowej (będący nośnikiem oddziaływań grawitacyjnych lub elektromagnetycznych) stanowi pole fizyczne. Określenie ciało fizyczne jest podstawowym pojęciem używanym w definicjach i prawach fizycznych w mechanice klasycznej jak i kwantowej, elektrodynamice i innych. Zastępuje słowa: materia, bryła, organizm, obiekt astronomiczny, przedmiot itp. Niemowlęctwo – okres rozwoju człowieka (dziecka) obejmujący pierwsze dwanaście miesięcy życia od momentu narodzin. W tym czasie dochodzi do intensywnego rozwoju całego organizmu, manifestującego się przyrostem masy ciała (trzykrotnym) i długości (o średnio 50%). Nigdy później człowiek nie rozwija się tak szybko i tak wydajnie.

    Kohezja – ogólna nazwa zjawiska stawiania oporu przez ciała fizyczne, poddawane rozdzielaniu na części. Jej miarą jest praca potrzebna do rozdzielenia określonego ciała na części, podzielona przez powierzchnię powstałą na skutek tego rozdzielenia.

    Punkt materialny (masa punktowa) – ciało fizyczne obdarzone masą, ale mające nieskończenie małe rozmiary (będące punktem).

    Doba pracownicza - kolejne 24 godziny, poczynając od godziny, w której pracownik rozpoczyna pracę zgodnie z obowiązującym go rozkładem czasu pracy (art. 128 § 3 Kodeksu pracy).

    Definicja została wprowadzona nowelizacją ustawy Kodeks pracy z 14 listopada 2003 roku. Pojęcie doby pracowniczej nie jest ściśle związane z potocznym znaczeniem słowa „doba”, przez które rozumiemy dobę astronomiczną, rozpoczynającą się każdej nocy o godz. 00:00.

    Dwukrotne zatrudnienie pracownika w ramach jednej doby pracowniczej z reguły powoduje pracę w godzinach nadliczbowych. Dlatego takie planowanie pracy jest niedopuszczalne: Kodeks pracy dopuszcza pracę w godzinach nadliczbowych w przypadku m.in. powstania szczególnych potrzeb pracodawcy (art. 151), a te nie mogą być zaplanowane.

    Ponadto Państwowa Inspekcja Pracy traktuje dwukrotne zatrudnianie pracownika w ramach jednej doby pracowniczej jak ominięcie przepisów o przerywanym czasie pracy (art. 139 KP).

    Łyżwiarstwo synchroniczne jest odmianą łyżwiarstwa figurowego, w ramach której rywalizują między sobą drużyny (tzw. formacje), składające się z od 12 do 20 osób, w formacjach novices i juniorskich, a w formacjach seniorskich od 16 do 20 (płeć nie ma znaczenia), które do wybranej wcześniej muzyki prezentują swoje programy (krótki i dowolny). Członkowie formacji juniorskich muszą mieć pomiędzy 12 a 18 lat. Drużyny synchroniczne są również jedną z konkurencji wrotkarstwa artystycznego.

    Masa efektywna - odpowiednik masy dla ciał (cząstek) znajdujących się w środowisku materialnym, z którym one oddziałują. Pojęcie masy efektywnej jest wygodne w szczególności do opisu własności dynamiki elektronów i dziur w półprzewodnikach. Stosując masę efektywną w równaniach ruchu, automatycznie uwzględnia się obecność otaczających elektron pól bez potrzeby ich dokładnej analizy. Masa efektywna może być zarówno mniejsza jak i większa od zwykłej masy spoczynkowej tego samego ciała w próżni. Może być nawet ujemna Dzieciństwo – jeden z okresów rozwojowych w życiu człowieka. Osobnika ludzkiego w tym okresie nazywa się dzieckiem. Dokładne granice tego okresu są trudne do określenia, ponieważ przechodzenie z okresu dziecięcego w dorosłość jest bardzo powolne i brak tu gwałtownych zmian, które mogłyby stanowić granicę. Według S. Baleya dzieciństwo to okres od ukończenia pierwszego roku życia do około 14 lat. Wtedy pamięć dziecka jest coraz lepsza, zaczyna odczuwać chęć kontaktu z rówieśnikami. Ma ogromną chęć poznawania świata przez co zadaje nieustające pytania. Nabywa różnych umiejętności, które będą mu niezbędne w dalszym życiu. W tym czasie kształtuje się charakter i osobowość dziecka.

    Dodano: 23.02.2012. 07:33  


    Najnowsze