• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Rekordowo niski poziom tlenu we krwi alpinistów

    28.05.2012. 17:49
    opublikowane przez: Redakcja Naukowy.pl

    Po raz pierwszy pomiaru poziomu tlenu we krwi alpinistów przeprowadzono niedaleko szczytu Mount Everest. Wyczynu tego dokonała ekspedycja prowadzona przez lekarzy z University College w Londynie, Wlk. Brytania. Wyniki przez nią osiągnięte opublikowano niedawno w czasopiśmie New England Journal of Medicine.

    Mount Everest - sama nazwa już budzi respekt. Alpiniści rezerwują sobie z kilkuletnim wyprzedzeniem przywilej wspinania się na ten szczyt. Teraz zespołowi lekarzy z University College w Londynie udało się założyć bazę na jego stoku, która będzie wykorzystywana do prowadzenia badań naukowych nad wpływ ekstremalnych górskich warunków na organizm człowieka. Wyniki ich badań przyniosą korzyści zarówno wspinaczom jak i tym, którzy cierpią na inne choroby, takie jak m.in. zespół ostrej niewydolności oddechowej (ARDS) czy syndrom "niebieskiego dziecka".

    W skład zespołu Caudwell Xtreme Everest weszli lekarze, którzy są doświadczonymi wspinaczami górskimi. Weszli na wysokość 8.400 m nad poziomem morza i wykonali, niedaleko szczytu góry, badania krwi pobieranej z tętnic w nodze. Naukowcy dowiedli w praktyce tego, co od dawna było przedmiotem teorii: wspinacze wysokogórscy mają niewiarygodnie niski poziom tlenu we krwi, który na poziomie morza można zaobserwować wyłącznie u umierających pacjentów.

    Zespół przemieszczał się w maskach tlenowych, które były zdejmowane na 20 minut przed wykonaniem testu, aby wyrównać zawartość tlenu w płucach z niskim poziomem tlenu atmosferycznego. W temperaturach dochodzących do -25°C, przy sile wiatru około 40 km/h, nie byli w stanie przeprowadzać testów i wycofanie się do bezpiecznego miejsca nieco niżej, ale nadal blisko szczytu, było niezbędnym środkiem bezpieczeństwa.

    Po dotarciu do nowego miejsca zdjęli rękawice, rozpięli dolną część skafandra i pobrali krew z tętnicy udowej w pachwinie. Krew pobrana od czterech członków zespołu dotarła w ciągu dwóch godzin do laboratorium naukowego założonego w obozowisku zespołu na wysokości 6.400 metrów, na stoku Mount Everest.

    Normalny, średni poziom tlenu we krwi tętniczej człowieka wynosi od 12 do 14 kPa (kilopaskali), a pacjentów z poziomem poniżej 8 kPa uznaje się za poważnie chorych. W próbkach pobranych od członków ekspedycji średni poziom wynosił 3,28 (kPa), a najniższy 2,55 kPa. Z uwagi na fakt, że wyniki okazały się być znacznie niższe od oczekiwanych, naukowcy wysunęli tezę, że tak niski poziom tlenu może wynikać po części z nagromadzenia się płynu w płucach z powodu znacznej wysokości n.p.m.

    Kierownikiem wyprawy był dr Mike Grocott, Starszy Wykładowca na UCL specjalizujący się w intensywnej terapii, który zauważył: "Obserwacja zdrowych osób na dużych wysokościach n.p.m., gdzie tlenu jest niewiele, stwarza możliwość poszerzenia naszej wiedzy na temat fizjologicznych zmian, które mogą udoskonalić intensywną terapię w szpitalach, gdyż niski poziom tlenu jest niemal powszechnym problemem w tego typu leczeniu. Tak wyjątkowo niski poziom tlenu stwierdzony u alpinistów może doprowadzić lekarzy opiekujących się poważnie chorymi do przeformułowania celów leczenia w przypadku niektórych pacjentów, którzy chorują od dłuższego czasu i mogli się przystosować do niskiego poziomu tlenu we krwi."

    Jednakże należy zachować ostrożność przy interpretowaniu wyników badań. "Nasze wyniki wymagają dalszej, starannej oceny przed przełożeniem ich na praktykę kliniczną" - powiedział dr Grocott. "Mamy nadzieję, że trwające badania przyczynią się ostatecznie do udoskonalenia terapii pacjentów cierpiących na zespół ostrej niewydolności oddechowej, mukowiscydozę, rozedmę płuc, wstrząs septyczny, syndrom "niebieskiego dziecka" i inne poważne schorzenia."

    Za: CORDIS

    Czy wiesz ĹĽe...? (beta)
    Wskaźnik oksygenacji (PaO2/FiO2) – iloraz ciśnienia parcjalnego tlenu we krwi tętniczej i zawartości tlenu w mieszaninie oddechowej (zawartość tlenu przedstawiona w formie ułamka dziesiętnego). Wykorzystywany w ocenie wydolności oddechowej organizmu człowieka. Hemoglobina płodowa (HbF lub α2γ2) - to główne białko transportujące tlen u ludzkiego płodu w ciągu ostatnich 7 miesięcy rozwoju w macicy i noworodka do około 6 miesiąca życia. Funkcjonalnie hemoglobina ta różni się od hemoglobiny osób dorosłych tym, że wykazuje wyższe powinowactwo do tlenu i wysyca się nim przy niższym ciśnieniu parcjalnym. Dzięki temu rozwijający płód ma lepszy dostęp do tlenu z krwi matki. Ma to duże znaczenie, ponieważ miejscem wymiany gazowej między matką a płodem jest łożysko w którym dochodzi do wymiany tlenu i dwutlenku węgla. W łożysku stężenie tlenu nie jest wysokie, więc hemoglobina odłącza tlen. Gdyby we krwi płodu była taka sama hemoglobina jak we krwi matki, nie mogłaby wiązać dużych ilości tlenu. HbF w warunkach tlenowych łożyska bardzo silnie wiąże tlen, bo wysyca się nim przy niższych stężeniach i może go przenosić z łożyska do narządów płodu. Transport tlenu i dwutlenku węgla w organizmie – cykl procesów, celem których jest dostarczenie tlenu do każdej komórki i odprowadzenie CO2. Komórki żywe nieustanie potrzebują tlenu, aby mogły zachodzić procesy przemiany materii. W procesach uzyskiwania energii zachodzących w mitochondriach niezbędny jest tlen. Jest on transportowany układem oddechowym.

    Hipoperfuzja - zmniejszony przepływ krwi przez tkankę lub narząd. Może prowadzić to do upośledzenia wymiany substancji pomiędzy krwią, a komórkami, w tym glukozy oraz tlenu. Niedobór tlenu jest przyczyną przejścia na metabolizm beztlenowy, prowadzący do obniżenia pH w miejscach objętych hipoperfuzją. Nasilona hipoperfuzja może prowadzić do martwicy oraz niewydolności danego narządu. W przypadku hipoperfuzji pęcherzyków płucnych zostaje utrudniona wymiana gazów oddechowych pomiędzy powietrzem oddechowym, a krwią, co może być przyczyną niewydolności oddechowej. MOD (Maximum Operating Depth) – maksymalna głębokość nurkowania dopuszczalna dla danej mieszaniny oddechowej. MOD wyrażany w metrach określa głębokość dla której ciśnienie parcjalne tlenu w mieszaninie osiąga maksymalny dopuszczalny poziom, nie grożący zatruciem tlenowym. Powszechnie za bezpieczne przyjmuje się ciśnienie parcjalne tlenu na poziomie 1,4at a w sytuacjach awaryjnych 1,6at.

    Hipoksja – niedobór tlenu w tkankach powstający w wyniku zmniejszonej dyfuzji tlenu w płucach (hipoksja hipoksemiczna) lub zaburzenia transportu tlenu przez krew do tkanek (hipoksja ischemiczna). Hiperoksja – wyższe niż normalne stężenie tlenu w tkankach. O hiperoksji mówi się, gdy stężenie parcjalne tlenu w krwi tętniczej przekroczy 300 mmHg.

    Zatrucie tlenowe to choroba atakująca płetwonurków, związana ze wzrostem ciśnienia parcjalnego tlenu, co w efekcie powoduje jego toksyczność. Ciśnienie parcjalne tlenu osiąga niebezpieczny poziom już na głębokości 56 m, przez co odradza się nurkowanie na powietrzu lub nitroksie poniżej głębokości 50 m. Koncentrator tlenu jest urządzeniem wykorzystywanym w medycynie do dostarczania pacjentowi ciągłych dostaw powietrza ze zwiększoną zawartością tlenu. Stanowią tańszą i bezpieczniejszą alternatywę dla butli ze sprężonym tlenem, które w razie wycieków mogą podnosić ryzyko wybuchu pożaru. Mogą być również wykorzystywane jako stałe źródło tlenu do procesów przemysłowych.

    Oddychanie zewnętrzne, respiracja, oddychanie – zespół procesów fizjologicznych umożliwiających tkankową penetrację tlenu i usuwanie dwutlenku węgla. U ssaków polega na pobieraniu powietrza do płuc, wymianie gazowej zachodzącej w pęcherzykach płucnych, transporcie tlenu i CO2 przez krew i dyfuzji pomiędzy krwią a komórkami organizmu.

    Anaerob fakultatywny, względny beztlenowiec – typ organizmu anaerobowego, zwykle bakterii, który rośnie zarówno w środowisku zawierającym tlen , jak i pozbawionym tlenu. Wyróżniane są dwa typy względnych beztlenowców. Pierwszy to organizmy,które rozwijają się w obecności tlenu, wytwarzając energię metaboliczną przez fermentację i nie korzystają z tlenu w swoim metabolizmie. Takie organizmy nazywane są aerotolerancyjnymi. Druga grupa w zależności od dostępu tlenu pozyskuje energię dzięki oddychaniu tlenowemu lub fermentacji, w zależności od warunków w jakich się znajduje.

    Wysokość bezwzględna – pionowa odległość (wysokość) danego punktu względem przyjętego punktu odniesienia, którym jest średni poziom morza. Wysokość bezwzględna oznaczana jest skrótem n.p.m., czyli nad poziomem morza. Tlenoterapia - leczenie tlenem. Metoda terapeutyczna polegająca na wykorzystywaniu tlenu w leczeniu poprzez zwiększenie stężenia tlenu w powietrzu wdechowym.

    Hipoksemia – prowadzące do hipoksji obniżenie ciśnienia cząstkowego tlenu we krwi tętniczej (PaO2), które może być spowodowane przez: Anoksja (deficyt tlenowy) – stan niedoboru tlenu w środowisku. Najczęściej dotyczy niedoboru tlenu w ekosystemach wodnych oraz w glebie (zwykle po obfitych deszczach). W rybactwie nazywany bywa przyduchą. Często wiąże się z wysoką trofią i zakwitem lub oblodzeniem powierzchni akwenu uniemożliwiającym rozpuszczanie tlenu atmosferycznego w wodzie. Długotrwałe braki tlenu (warunki anaerobowe) prowadzą do powstawania z materii organicznej dużych ilości siarkowodoru i martwicy wód, zaczynającej się w warstwach przydennych.

    Stan wody jest to wzniesienie zwierciadła wody w cieku ponad umowny poziom odniesienia (co nie jest równoznaczne z głębokością cieku). Należy rozróżnić pojęcia stan wody i poziom wody. Są to te same wielkości fizyczne, jednak podawane względem różnych odniesień. Poziomy terenu liczymy od przyjętego poziomu morza, dlatego wysokość na której znajdują się obiekty na Ziemi wyrażamy w metrach nad poziomem morza. W Polsce sieć wodowskazowa odniesiona jest obecnie do poziomu morza w Kronsztadzie w Rosji. Krzemiany: Głównym motywem strukturalnym krzemianów jest czworościan z jednym atomem krzemu w centrum i czterema atomami tlenu na wierzchołkach. Czworościany mogą występować pojedynczo lub łączą się ze sobą, mając wspólny jeden lub więcej atomów tlenu.

    Dodano: 28.05.2012. 17:49  


    Najnowsze