• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Szansa na bezpieczniejsze przetaczanie krwi

    31.12.2009. 11:18
    opublikowane przez: Piotr aewski-Banaszak

    Białko o nazwie HNA-3a warunkuje bezpieczeństwo transfuzji krwi, dla biorców krwi z pechowym wariantem genu kodującego HNA-3a transfuzja może być śmiertelnie niebezpieczna - informują naukowcy z Niemiec na łamach pisma "Nature Medicine".

    Ostre poprzetoczeniowe uszkodzenie płuc (z ang. transfusion-related acute lung injury - TRALI) to zagrażająca życiu reakcja immunologiczna występująca po transfuzji krwi. Według statystyk zespół TRALI powoduje setki zgonów rocznie, a specjaliści podejrzewają, że całkowita liczba ofiar TRALI może być jeszcze wyższa, ponieważ wielu pracowników służby zdrowia nie rozpoznaje objawów tego powikłania.

    Dotychczas przyczyna występowania tego zespołu nie była jasna, wiadomo że wywołująca TRALI krew pochodzi głównie od dawców mających wcześniej styczność z różnymi grupami krwi, na przykład od osób, które wielokrotnie przyjmowały transfuzję oraz, że zespół ten powodują obecne we krwi przeciwciała skierowane przeciwko białku HNA-3a. Pochodzenie tych przeciwciał jak dotąd nie było znane.

    Andreas Greinacher wraz z kolegami z Ernst-Moritz-Arndt-University w Greifswaldzie wykazał, że białko HNA-3a jest kodowane przez gen tzw. białka podobnego do transportera choliny - 2 oraz, że w zależności od wariantu tego genu zmienia się wiązanie białka HNA-3a ze skierowanymi przeciwko niemu przeciwciałami.

    Jak podkreślają autorzy pracy, poznanie genu kodującego HNA-3a powinno ułatwić opracowanie testów umożliwiających testowanie krwi dawcy, tak żeby obniżyć ryzyko wystąpienia zespołu TRALI u biorcy.

    Źródło:
    PAP - Nauka w Polsce

    Czy wiesz ĹĽe...? (beta)
    Ostre poprzetoczeniowe uszkodzenie płuc (ang. transfusion related acute lung injury, TRALI) – powikłanie występujące po przetoczeniu preparatów krwiopochodnych, polegające na ostrym, niekardiogennym obrzęku płuc. Etiologia TRALI jest nieznana; być może powikłanie spowodowane jest obecnością przeciwciał dla antygenów układu HLA lub antygenów granulocytarnych we krwi dawcy. Objawami TRALI są: nagła, silna duszność, kaszel, dreszcze, gorączka, spadek lub wzrost ciśnienia tętniczego. Śmiertelność w TRALI wynosi 6–9%. TRALI występuje z częstością 1:2000–5000 przetoczeń. W diagnostyce różnicowej należy uwzględnić zespół ostrej niewydolności oddechowej. W leczeniu stosuje się tlenoterapię i wentylację mechaniczną. Fenomen bombajski, fenotyp Bombay – występowanie grupy krwi 0 (układ AB0) u osób mających geny odpowiedzialne za powstawanie grup A i B. Pomimo wystąpienia genów (oznaczanych zwykle jako I lub I) krew w kontakcie z surowicami wzorcowymi (służącymi do ustalania grupy krwi) nie ulega aglutynacji. Oprócz występujących zazwyczaj w osoczu osób z grupą krwi 0 przeciwciał anty-A i anty-B, w opisywanym fenotypie występują jeszcze przeciwciała anty-H. Grupy krwi – zestawy antygenów, obecnych na powierzchni krwinek czerwonych. W zależności od układu grupowego pod uwagę brane są różne zestawy antygenów. Niezgodność w obrębie układu grupowego wiąże się z reakcją odpornościową organizmu polegającą na wytworzeniu przeciwciał skierowanych przeciwko nieprawidłowym antygenom obecnym na erytrocytach. W ramach tego samego gatunku może istnieć wiele układów grupowych krwinek czerwonych. Zachowanie zasad zgodności w obrębie układów grupowych krwi jest istotne podczas transfuzji krwi, przeszczepianiu narządów oraz w ciąży.

    Transfuzja krwi, przetoczenie krwi – zabieg polegający na przetaczaniu pewnej ilości krwi lub składników krwi. Ma na celu substytucję utraconych składników. Przeciwciała przeciwko cyklicznemu cytrulinowanemu peptydowi (ang. anti-cyclic citrullinated peptide antibodies, aCCP) – przeciwciała, głównie w klasie IgG, wiążące syntetyczne cykliczne peptydy zawierające cytrulinę. Należą do grupy autoprzeciwciał występujących we krwi chorych na reumatoidalne zapalenie stawów (RZS) obok przeciwciał przeciwkeratynowych, przeciwfilagrynowych i przeciwko czynnikowi okołojądrowemu. Wszystkie te przeciwciała reagują z takimi samymi lub podobnymi epitopami zawierającymi cytrulinę. Cytrulina nie jest aminokwasem naturalnie wykorzystywanym do syntezy białek, lecz powstaje przez potranslacyjną deiminację reszt argininowych pod działaniem deiminazy peptydyloargininowej (PAD). Dużą aktywność tego enzymu stwierdza się w zapalnie zmienionej błonie maziowej stawów w przebiegu RZS. Cytrulinacja białek maziówki prowadzi do powstania autoantygenów pobudzających reakcję immunologiczną, której odzwierciedleniem jest występowanie przeciwciał aCCP we krwi.

    Identyfikacyjna karta grupy krwi, pot. krewkarta – dokument pozwalający ustalić ratownikom medycznym grupę krwi ofiar wypadków oraz pracownikom systemu opieki zdrowotnej w Polsce, dla których ta informacja jest niezbędna. Jest jedynym dokumentem, obok legitymacji honorowego dawcy krwi, na podstawie którego można dokonać transfuzji krwi z pominięciem czasochłonnego laboratoryjnego ustalania grupy krwi. Posiadanie identyfikacyjnej karty grupy krwi jest nieobowiązkowe, a jej wydanie jest płatne. W Regionalnych Centrach Krwiodawstwa i Krwiolecznictwa można zamówić za darmo taką kartę po dwukrotnym honorowym oddaniu krwi. Transfuzja krwi (przetoczenie krwi) – zabieg polegający na przetaczaniu pewnej ilości krwi lub składników krwi. Ma na celu substytucję utraconych składników.

    Śródoperacyjne odzyskiwanie krwi – procedura medyczna polegająca na odzyskiwaniu krwi traconej podczas zabiegu operacyjnego i wprowadzenie jej na nowo do krwiobiegu pacjenta. Głównym wskazaniem do tej procedury jest brak zgody pacjenta na przetaczanie krwi od innego dawcy, np. z powodów religijnych. Stosowane jest też w poważnych zabiegach kardiochirurgicznych z dużą utratą krwi. Stosuje się trzy główne techniki śródoperacyjnego odzyskiwania krwi: odwirowanie czerwonych krwinek (centrifugation), ultrafiltrację (ultrafiltration) i bezpośrednią infuzję (direct infusion). Techniki te wymagają specjalistycznego sprzętu (np Cell Saver), w zależności od stosowanej techniki i aparatury różna jest efektywność odzyskiwania krwi. Próba krzyżowa, próba zgodności - obowiązująca próba przed każdą transfuzją krwi, wykonywana w celu wykazania zgodności serologicznej między krwią dawcy i biorcy w zakresie układu AB0 i Rh.

    Trauma krwi - termin opisujący denaturację białek osocza, uszkodzenie krwinek i zaburzenia procesu krzepnięcia, mogące wystąpić w trakcie hemodializy oraz oksygenacji pozaustrojowej.

    Krwiodawstwo – akcja społeczna mająca na celu pozyskiwanie krwi od osób zdrowych na rzecz osób wymagających transfuzji krwi (np. podczas operacji chirurgicznej) lub do produkcji preparatów krwiopochodnych.

    Bank krwi – instytucja, której zadaniem jest: zbieranie, przechowywanie lub przetwarzanie krwi, w taki sposób by mogła być użyta do transfuzji i do innych celów. Krew jest przechowywana w specjalnych szafach chłodniczych. Krew pełna oraz koncentrat krwinek czerwonych może być przechowywany w temperaturze od +2 °C do +6 °C. Temperatura przechowywania świeżo mrożonego osocza powinna wynosić poniżej -18 °C (zalecana -30 °C). Fibryna (włóknik) – białko proste, białko fibrylarne (o długich, nitkowatych cząsteczkach tworzących włókna), wytrącające się z osocza krwi podczas procesu krzepnięcia krwi. Tworzy rusztowanie skrzepu krwi. Powstaje z fibrynogenu w wyniku działania trombiny.

    Choroba hemolityczna noworodka (łac. morbus haemolyticus neonatorum) – choroba, u której podłoża leży reakcja immunologiczna pomiędzy przeciwciałami klasy IgG, wytwarzanymi przez matkę a antygenami krwinek płodu. Występuje ona w przypadku, gdy matka z układem antygenów krwi Rh(-), uczulona na antygen D, rodzi dziecko, które posiada grupę krwi Rh(+) – jest to tzw. konflikt serologiczny.

    Dodano: 31.12.2009. 11:18  


    Najnowsze